text:
Siêu lạm phát ở Zimbabwe
Siêu lạm phát ở Zimbawe chỉ về một giai đoạn siêu lạm phát ở đất nước Zimbabwe từ năm 2007 đến năm 2009 mà đỉnh điểm là vào năm 2009. Siêu lạm phát bắt đầu khi tỷ lệ lạm phát hàng tháng vượt quá 50%. Zimbabwe bắt đầu bước vào kỷ nguyên siêu lạm phát vào tháng 3 năm 2007. Lạm phát chỉ chấm dứt khi quốc gia châu Phi từ bỏ đồng nội tệ của mình vào năm 2009.[1] Cuộc khủng hoảng lạm phát của Zimbabwe cho đến nay [2] là cuộc lạm phát tồi tệ thứ hai trong lịch sử, sau cuộc khủng hoảng siêu lạm phát ở Hungary năm 1946, với giá cả tăng gấp đôi sau mỗi 15,6 giờ.[3] Biểu hiện rõ nhất là việc Ngân hàng Trung ương liên tục phát hành giấy bạc mệnh giá rất cao, tháng 1 năm 2008 phát hành giấy bạc mệnh giá 20 triệu đôla, đến 21 tháng 7 năm 2008 phát hành giấy bạc mệnh giá 100 tỷ đôla.[1]
Diễn tiến[sửa | sửa mã nguồn]
Tháng 8 năm 2006, một đồng dollar Zimbabwe mới đã được đánh giá lại được phát hành tương đương với 1.000 dollar trước kia. Tỷ lệ trao đổi đã giảm từ 24 dollar Zimbabwe cũ trên U.S. dollar (USD) năm 1998 tới 250.000 dollar trước kia hay 250 dollar Zimbabwe mới trên 1 dollar Mỹ theo tỷ giá chính thức,[4] và ước tính 120.000.000 dollar cũ hay 120.000 dollar Zimbabwe mới 1 dollar Mỹ trên chợ đen,[5] tháng 6 năm 2007.
Lạm phát đã tăng từ một tỷ lệ hàng năm 32% năm 1998, lên mức ước tính chính thức cao tới 11.200.000.000% vào tháng 8 năm 2008 theo Văn phòng Thống kê Trung Ương.[6] Đây là một tình trạng siêu lạm phát, và ngân hàng trung ương đã đưa ra một đồng tiền 100 tỷ dollar mới.[7]
Ở thời điểm tháng 11 năm 2008, các con số không chính thức đưa ra tỷ lệ lạm phát hàng năm của Zimbabwe là 516 nhân 10 mũ 18 phần trăm, với giá cả tăng gấp đôi sau mỗi 1.3 ngày. Tới năm 2005, sức mua của người dân trung bình Zimbabwe đã giảm xuống mức thực tương đương thời điểm năm 1953.[8] Những người dân địa phương phần lớn phải mua những vật dụng thiết yếu từ các quốc gia Botswana, Nam Phi và Zambia láng giềng.
Tháng 1 năm, 2009, Zimbabwe đưa ra đồng tiền giấy $100 nghìn tỷ (1014).[9] Ngày 29 tháng 1, trong một nỗ lực đối phó với tình trạng lạm phát của đất nước, quyền Bộ trưởng Tài chính Patrick Chinamasa thông báo rằng người dân Zimbabwe sẽ được phép sử dụng các đồng tiền tệ khác, ổn định hơn (ví dụ Sterling, Euro, Rand Nam Phi và Dollar Mỹ) trong trao đổi, bên cạnh đồng dollar Zimbabwe.[10]
Ngày 2 tháng 2 năm 2009, RBZ thông báo thêm 12 số không nữa sẽ bị bỏ khỏi đồng tiền tệ, với 1.000.000.000.000 dollar (thế hệ ba) Zimbabwe đổi được một dollar mới. Các đồng tiền mới (thế hệ bốn) được đưa ra với mệnh giá mới Z$1, Z$5, Z$10, Z$20, Z$50, Z$100 và Z$500. Các đồng tiền thế hệ bốn được lưu hành cùng với các đồng thế hệ ba, vẫn được sử dụng cho tới ngày 30 tháng 6 năm 2009.[11]
Kể từ tháng 2 năm 2009, Chính phủ mới của Zimbabwe đã thiết lập hệ thống giao thương đa tiền tệ trong đó đồng đô la Mỹ được sử dụng phổ biến nhất. Phân bổ ngân sách quốc gia năm 2009, dự toán ngân sách 2010 đều sử dụng đô la Mỹ làm đơn vị tiền tệ. Với việc đô la hóa toàn bộ nền kinh tế, Chính phủ Zimbabwe đã gắn chặt nền kinh tế của họ với chính sách tiền tệ của Mỹ.
So sánh hàng - tiền[sửa | sửa mã nguồn]
Giá cá leo thang là biểu hiện rõ của lạm phát, cụ thể là ở một số mặt hàng sau đây (thống kê chưa đầy đủ):[12][13][14][15][16][17][18][19][20][21][22][23][1]
Nguyên nhân[sửa | sửa mã nguồn]
Hậu quả của cuộc cải cách ruộng đất, bắt nguồn từ chính sách cải tổ đất đai của Chính phủ, trong đó những thương gia người da trắng - nguồn lực chính kinh tế của đất nước đã bị xua đuổi, kéo theo đó là nguồn tài trợ của Mỹ và phương Tây. Đất đai chia cho nhiều người nhưng họ không biết cách canh tác. Đất nước lâm vào cảnh thiếu lương thực, siêu lạm phát, kinh tế suy yếu, các dịch vụ công sụp đổ.[23]
Sau cuộc cải cách ruộng đất vào năm 2005 chính phủ, theo sự hướng dẫn của thống đốc ngân hàng trung ương Gideon Gono, đã bắt đầu những cuộc đàm phán để những người chủ trại da trắng có thể quay lại. Họ chỉ còn khoảng 400 tới 500 người vẫn còn ở lại trong nước, nhưng hầu hết đất đai đã bị tịch thu không còn có thể canh tác được nữa.[24] Tháng 1 năm 2007, chính phủ thậm chí còn để một số chủ trang trại da trắng ký các hợp đồng thuê đất dài hạn.[25] Nhưng, chính phủ một lần nữa đảo ngược lại quá trình này và bắt đầu yêu cầu tất cả những người chủ trại da trắng còn lại phải rời đất nước hoặc sẽ phải đối mặt với việc bị bỏ tù.[26][27]
Cuộc khủng hoảng kinh tế toàn cầu năm 2008 đã ảnh hưởng rất nặng nề tới hầu hết các nền kinh tế trên thế giới cộng với nền kinh tế quốc nội yếu kém cùng các khoản nợ công chồng chất khiến Zimbabwe trở thành quốc gia đầu tiên trong thế kỷ 21 chịu siêu lạm phát. Suy yếu kinh tế của Zimbabwe bắt đầu từ năm 1999 lúc đó nước này đang chịu thời kỳ hạn hán dữ dội khiến nền nông nghiệp của quốc gia này bị ảnh hưởng nghiêm trọng. Trong khi đó, nợ nước ngoài đã tăng từ 11% GDP trong năm 1980 lên 119% GDP trong năm 2011.
Về chính sách điều hành, Chính phủ đã cố gắng tìm cách giảm chi tiêu và thực hiện thanh toán nợ nước ngoài thông qua việc tăng thuế, song đã thất bại do vấp phải các cuộc đình công phản đối của người lao động do đó chính phủ buộc phải in thêm tiền để thanh toán cho các chi phí cũng như trả nợ và hệ quả tất yếu là lạm phát ngày một nghiêm trọng hơn.
Hậu quả[sửa | sửa mã nguồn]
Chỉ trong một thời gian ngắn cơn siêu lạm phát đã biến quốc gia Nam Phi này trở thành một trong những nước nghèo đói của châu lục mặc dù từng được coi là quốc gia triển vọng nhất châu Phi với những tiềm năng kinh tế và các nguồn tài nguyên giàu có.[28] 80% người lao động rơi vào cảnh thất nghiệp.[1] Hệ thống giáo dục và y tế tốt của nước này và các ngành khác bị sụp đổ.[23] Tình trạng thiếu hụt mỗi lúc thêm trầm trọng các loại hàng hóa cơ bản, cùng với tình trạng bất ổn về kinh tế và chính trị xung quanh cuộc bầu cử toàn quốc.[22] Nhiều người lâm vào cảnh nghèo đói dù có nhiều tiền.[12]
Chú thích[sửa | sửa mã nguồn]
- ^ a ă â b Đinh Bách (18 tháng 4 năm 2011). “Zimbabwe: Đô la hoá nền kinh tế để kiểm soát siêu lạm phát”. Báo điện tử VnMedia. Truy cập ngày 3 tháng 7 năm 2013.
- ^ Tính đến năm 2013
- ^ Hyperinflation in Zimbabwe Zimbabwe hyperinflation 'will set world record within six weeks' Sebastien Berger, Southern Africa Correspondent, Telegraph Media Group Limited 5:22PM GMT 13 Nov 2008
- ^ “RBZ”.
- ^ “Zimbabwe Situation”.
- ^ “Zimbabwe inflation hits 11,200,000”. CNN.com. 19 tháng 8 năm 2008. Truy cập ngày 19 tháng 8 năm 2008.
- ^ (AFP) – ngày 19 tháng 7 năm 2008 (19 tháng 7 năm 2008). “Zimbabwe introduces 100-billion-dollar note”. Afp.google.com. Bản gốc lưu trữ ngày 8 tháng 9 năm 2010. Truy cập ngày 28 tháng 3 năm 2010.
- ^ Clemens, M. and Moss, T. 2005. Costs and Causes of Zimbabwe's Crisis. Centre for Global Development
- ^ Paul Lewis and agencies (16 tháng 1 năm 2009). “Zimbabwe unveils 100 trillion dollar banknote | World news | guardian.co.uk”. London: Guardian. Truy cập ngày 28 tháng 3 năm 2010.
- ^ Zimbabwe abandons its currency BBC News, ngày 29 tháng 1 năm 2009.
- ^ “Africa | Zimbabwe dollar sheds 12 zeros”. BBC News. 2 tháng 2 năm 2009. Truy cập ngày 28 tháng 3 năm 2010.
- ^ a ă T. Huyền (28 tháng 3 năm 2008). “Những tỷ phú đói ăn ở Zimbabwe”. Báo điện tử VnExpress. Truy cập ngày 3 tháng 7 năm 2013.
- ^ Song Linh (6 tháng 6 năm 2008). “Zimbabwe lạm phát 2.000.000%”. Báo điện tử VnExpress. Truy cập ngày 3 tháng 7 năm 2013.
- ^ Phan Anh (31 tháng 7 năm 2008). “Zimbabwe bỏ 10 số không trên đồng 100 tỷ đô la”. Báo điện tử Dân trí. Truy cập ngày 3 tháng 7 năm 2013.
- ^ Mỹ Hằng (3 tháng 1 năm 2011). “Săn lùng tiền 100 ngàn tỷ của Zimbabwe”. Báo Tiền Phong online. Truy cập ngày 3 tháng 7 năm 2013.
- ^ Toàn cảnh thảm họa lạm phát khủng khiếp của Zimbabwe - Tư liệu - VTC News
- ^ Tường Vy (21 tháng 7 năm 2008). “Zimbabwe: 100 tỷ đôla = 1 ổ bánh mì!”. Báo Tuổi Trẻ online. Truy cập ngày 3 tháng 7 năm 2013.
- ^ Nhật Mai (10 tháng 10 năm 2008). “Lạm phát ở Zimbabwe tăng với tốc độ "tên lửa": 231 triệu %”. Báo điện tử Dân trí. Truy cập ngày 3 tháng 7 năm 2013.
- ^ Toàn cảnh thảm họa lạm phát khủng khiếp của Zimbabwe (kỳ II) - VTC News
- ^ Thanh Tùng (31 tháng 1 năm 2013). “Ngân sách của Zimbabwe chỉ còn hơn 200 USD”. Báo điện tử Dân trí. Truy cập ngày 3 tháng 7 năm 2013.
- ^ vang-24h.com.vn - Tin tức Vàng, Chứng khoán, hàng hóa, Tài Chính
- ^ a ă Lạm phát ở Zimbabwe đạt mức 2,2 triệu % - Thế giới - VnEconomy
- ^ a ă â Yến Chi (18 tháng 11 năm 2008). “Cuộc sống ở Zimbabwe, đất nước lạm phát nhất thế giới”. Báo điện tử An ninh Thủ đô. Truy cập ngày 3 tháng 7 năm 2013.
- ^ Meldrum, Andrew. "As country heads for disaster, Zimbabwe calls for return of white farmers"—The Guardian—ngày 21 tháng 5 năm 2005.
- ^ Timberg, Craig. "White Farmers Given Leases In Zimbabwe"—Washington Post—Saturday, ngày 6 tháng 1 năm 2007.
- ^ "Zimbabwe threatens white farmers"—AP—(c/o Washington Post—Monday, ngày 5 tháng 2 năm 2007.
- ^ Chinaka, Cris. "Zimbabwe threatens white farmers on evictions"—Reuters—ngày 8 tháng 8 năm 2007.
- ^ “Những hình ảnh ấn tượng về ác mộng siêu lạm phát ở Zimbabwe”. Báo điện tử Nông thôn Ngày nay. 16 tháng 9 năm 2012. Truy cập ngày 3 tháng 7 năm 2013.

markdown:
# Siêu lạm phát ở Zimbabwe
**Siêu lạm phát ở Zimbawe** chỉ về một giai đoạn [siêu lạm phát](/wiki/Si%C3%AAu_l%E1%BA%A1m_ph%C3%A1t) ở đất nước [Zimbabwe](/wiki/Zimbabwe) từ năm [2007](/wiki/2007) đến năm [2009](/wiki/2009) mà đỉnh điểm là vào năm [2009](/wiki/2009). Siêu lạm phát bắt đầu khi tỷ lệ lạm phát hàng tháng vượt quá 50%. Zimbabwe bắt đầu bước vào kỷ nguyên siêu lạm phát vào tháng 3 năm 2007. Lạm phát chỉ chấm dứt khi quốc gia châu Phi từ bỏ đồng nội tệ của mình vào năm 2009. Cuộc khủng hoảng lạm phát của Zimbabwe cho đến nay [1] là cuộc lạm phát tồi tệ thứ hai trong lịch sử, sau cuộc khủng hoảng siêu lạm phát ở [[2]](#cite_note-a2013-2) [Hungary](/wiki/Hungary)năm 1946, với giá cả tăng gấp đôi sau mỗi 15,6 giờ. Biểu hiện rõ nhất là việc Ngân hàng Trung ương liên tục phát hành giấy bạc mệnh giá rất cao, tháng 1 năm 2008 phát hành giấy bạc mệnh giá 20 triệu đôla, đến 21 tháng 7 năm 2008 phát hành giấy bạc mệnh giá 100 tỷ đôla. [[3]](#cite_note-3) [[1]](#cite_note-vnm1-1)
[§](#Di.E1.BB.85n_ti.E1.BA.BFn)Diễn tiến[ [sửa](/w/index.php?title=Si%C3%AAu_l%E1%BA%A1m_ph%C3%A1t_%E1%BB%9F_Zimbabwe&veaction=edit&vesection=1) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Si%C3%AAu_l%E1%BA%A1m_ph%C3%A1t_%E1%BB%9F_Zimbabwe&action=edit§ion=1)]
Tháng 8 năm 2006, một đồng
[dollar Zimbabwe](/w/index.php?title=Dollar_Zimbabwe&action=edit&redlink=1) mới đã được đánh giá lại được phát hành tương đương với 1.000 dollar trước kia. Tỷ lệ trao đổi đã giảm từ 24 dollar Zimbabwe cũ trên [U.S. dollar](/w/index.php?title=U.S._dollar&action=edit&redlink=1) (USD) năm 1998 tới 250.000 dollar trước kia hay 250 dollar Zimbabwe mới trên 1 dollar Mỹ theo tỷ giá chính thức, và ước tính 120.000.000 dollar cũ hay 120.000 dollar Zimbabwe mới 1 dollar Mỹ trên chợ đen, [4] tháng 6 năm 2007. [[5]](#cite_note-5)
Lạm phát đã tăng từ một tỷ lệ hàng năm 32% năm 1998, lên mức ước tính chính thức cao tới 11.200.000.000% vào tháng 8 năm 2008 theo Văn phòng Thống kê Trung Ương.
Đây là một tình trạng siêu lạm phát, và ngân hàng trung ương đã đưa ra một đồng tiền 100 tỷ dollar mới. [6] [[7]](#cite_note-7)
Ở thời điểm tháng 11 năm 2008, các con số không chính thức đưa ra tỷ lệ lạm phát hàng năm của Zimbabwe là 516 nhân 10 mũ 18 phần trăm, với giá cả tăng gấp đôi sau mỗi 1.3 ngày. Tới năm 2005, sức mua của người dân trung bình Zimbabwe đã giảm xuống mức thực tương đương thời điểm năm 1953.
Những người dân địa phương phần lớn phải mua những vật dụng thiết yếu từ các quốc gia [8] [Botswana](/wiki/Botswana), Nam Phi và [Zambia](/wiki/Zambia)láng giềng.
Tháng 1 năm, 2009, Zimbabwe đưa ra đồng tiền giấy $100 nghìn tỷ (10
14). Ngày 29 tháng 1, trong một nỗ lực đối phó với tình trạng lạm phát của đất nước, quyền Bộ trưởng Tài chính [9] [Patrick Chinamasa](/w/index.php?title=Patrick_Chinamasa&action=edit&redlink=1)thông báo rằng người dân Zimbabwe sẽ được phép sử dụng các đồng tiền tệ khác, ổn định hơn (ví dụ Sterling, [Euro](/wiki/Euro), [Rand Nam Phi](/w/index.php?title=Rand_Nam_Phi&action=edit&redlink=1)và [Dollar Mỹ](/wiki/Dollar_M%E1%BB%B9)) trong trao đổi, bên cạnh đồng dollar Zimbabwe. [[10]](#cite_note-10)
Ngày
[2 tháng 2](/wiki/2_th%C3%A1ng_2) năm [2009](/wiki/2009), RBZ thông báo thêm 12 số không nữa sẽ bị bỏ khỏi đồng tiền tệ, với 1.000.000.000.000 dollar (thế hệ ba) Zimbabwe đổi được một dollar mới. Các đồng tiền mới (thế hệ bốn) được đưa ra với mệnh giá mới Z$1, Z$5, Z$10, Z$20, Z$50, Z$100 và Z$500. Các đồng tiền thế hệ bốn được lưu hành cùng với các đồng thế hệ ba, vẫn được sử dụng cho tới ngày 30 tháng 6 năm 2009. [[11]](#cite_note-11)
Kể từ tháng 2 năm 2009, Chính phủ mới của Zimbabwe đã thiết lập hệ thống giao thương đa tiền tệ trong đó đồng đô la Mỹ được sử dụng phổ biến nhất. Phân bổ ngân sách quốc gia năm 2009, dự toán ngân sách 2010 đều sử dụng đô la Mỹ làm đơn vị tiền tệ. Với việc đô la hóa toàn bộ nền kinh tế, Chính phủ Zimbabwe đã gắn chặt nền kinh tế của họ với chính sách tiền tệ của Mỹ.
[§](#So_s.C3.A1nh_h.C3.A0ng_-_ti.E1.BB.81n)So sánh hàng - tiền[ [sửa](/w/index.php?title=Si%C3%AAu_l%E1%BA%A1m_ph%C3%A1t_%E1%BB%9F_Zimbabwe&veaction=edit&vesection=2) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Si%C3%AAu_l%E1%BA%A1m_ph%C3%A1t_%E1%BB%9F_Zimbabwe&action=edit§ion=2)]
Giá cá leo thang là biểu hiện rõ của lạm phát, cụ thể là ở một số mặt hàng sau đây (thống kê chưa đầy đủ):
[[12]](#cite_note-vne1-12) [[13]](#cite_note-vne2-13) [[14]](#cite_note-dt1-14) [[15]](#cite_note-tp1-15) [[16]](#cite_note-16) [[17]](#cite_note-tt1-17) [[18]](#cite_note-dt2-18) [[19]](#cite_note-19) [[20]](#cite_note-dt3-20) [[21]](#cite_note-21) [[22]](#cite_note-vneconomy.vn-22) [[23]](#cite_note-antd1-23) [[1]](#cite_note-vnm1-1)
|STT||Mặt hàng/dịch vụ||Số lượng||Giá cả (đô)||Ghi chú|
|1||
|[Trứng](/wiki/Tr%E1%BB%A9ng) [Trứng gà](/wiki/Tr%E1%BB%A9ng_g%C3%A0) [Sữa tươi](/wiki/S%E1%BB%AFa_t%C6%B0%C6%A1i) [cốc](/w/index.php?title=C%E1%BB%91c&action=edit&redlink=1) [Chuối](/wiki/Chu%E1%BB%91i) [Dầu ăn](/wiki/D%E1%BA%A7u_%C4%83n) [chai](/wiki/Chai)2 lít [Hạt ngô](/w/index.php?title=H%E1%BA%A1t_ng%C3%B4&action=edit&redlink=1) [túi](/w/index.php?title=T%C3%BAi&action=edit&redlink=1) [Bột ngô](/wiki/B%E1%BB%99t_ng%C3%B4) [yến](/wiki/Y%E1%BA%BFn) [Khoai tây](/wiki/Khoai_t%C3%A2y) [Nhu yếu phẩm](/w/index.php?title=Nhu_y%E1%BA%BFu_ph%E1%BA%A9m&action=edit&redlink=1) [dầu ăn](/wiki/D%E1%BA%A7u_%C4%83n), [ngũ cốc](/wiki/Ng%C5%A9_c%E1%BB%91c), [bột mỳ](/wiki/B%E1%BB%99t_m%E1%BB%B3), [xà phòng](/wiki/X%C3%A0_ph%C3%B2ng) [trợ giá](/w/index.php?title=Tr%E1%BB%A3_gi%C3%A1&action=edit&redlink=1) [Xăng](/wiki/X%C4%83ng) [dầu](/wiki/D%E1%BA%A7u) [lít](/wiki/L%C3%ADt) [Chi tiêu](/w/index.php?title=Chi_ti%C3%AAu&action=edit&redlink=1) [ngày](/wiki/Ng%C3%A0y) [Giấy vệ sinh](/wiki/Gi%E1%BA%A5y_v%E1%BB%87_sinh) [cuộn](/w/index.php?title=Cu%E1%BB%99n&action=edit&redlink=1) [Bánh quy](/w/index.php?title=B%C3%A1nh_quy&action=edit&redlink=1) [Coca-Cola](/wiki/Coca-Cola) [Vé](/w/index.php?title=V%C3%A9&action=edit&redlink=1) [xe buýt](/wiki/Xe_bu%C3%BDt) [Tủ lạnh](/wiki/T%E1%BB%A7_l%E1%BA%A1nh) [Hộ chiếu](/wiki/H%E1%BB%99_chi%E1%BA%BFu) [Lãi suất cơ bản](/wiki/L%C3%A3i_su%E1%BA%A5t_c%C6%A1_b%E1%BA%A3n)
[§](#Nguy.C3.AAn_nh.C3.A2n)Nguyên nhân[ [sửa](/w/index.php?title=Si%C3%AAu_l%E1%BA%A1m_ph%C3%A1t_%E1%BB%9F_Zimbabwe&veaction=edit&vesection=3) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Si%C3%AAu_l%E1%BA%A1m_ph%C3%A1t_%E1%BB%9F_Zimbabwe&action=edit§ion=3)]
Hậu quả của cuộc cải cách ruộng đất, bắt nguồn từ chính sách cải tổ đất đai của Chính phủ, trong đó những thương gia người da trắng - nguồn lực chính kinh tế của đất nước đã bị xua đuổi, kéo theo đó là nguồn tài trợ của Mỹ và phương Tây. Đất đai chia cho nhiều người nhưng họ không biết cách canh tác. Đất nước lâm vào cảnh thiếu lương thực, siêu lạm phát, kinh tế suy yếu, các dịch vụ công sụp đổ.
[[23]](#cite_note-antd1-23)
Sau cuộc cải cách ruộng đất vào năm 2005 chính phủ, theo sự hướng dẫn của thống đốc ngân hàng trung ương
[Gideon Gono](/w/index.php?title=Gideon_Gono&action=edit&redlink=1), đã bắt đầu những cuộc đàm phán để những người chủ trại da trắng có thể quay lại. Họ chỉ còn khoảng 400 tới 500 người vẫn còn ở lại trong nước, nhưng hầu hết đất đai đã bị tịch thu không còn có thể canh tác được nữa. Tháng 1 năm 2007, chính phủ thậm chí còn để một số chủ trang trại da trắng ký các hợp đồng thuê đất dài hạn. [24] Nhưng, chính phủ một lần nữa đảo ngược lại quá trình này và bắt đầu yêu cầu tất cả những người chủ trại da trắng còn lại phải rời đất nước hoặc sẽ phải đối mặt với việc bị bỏ tù. [[25]](#cite_note-Timberg-WP-2007-01-06-25) [[26]](#cite_note-AP.2FWP-2007-02-05-26) [[27]](#cite_note-Chinaka-2007-08-08-27)
Cuộc khủng hoảng kinh tế toàn cầu năm 2008 đã ảnh hưởng rất nặng nề tới hầu hết các nền kinh tế trên thế giới cộng với nền kinh tế quốc nội yếu kém cùng các khoản nợ công chồng chất khiến Zimbabwe trở thành quốc gia đầu tiên trong thế kỷ 21 chịu siêu lạm phát. Suy yếu kinh tế của Zimbabwe bắt đầu từ năm 1999 lúc đó nước này đang chịu thời kỳ hạn hán dữ dội khiến nền nông nghiệp của quốc gia này bị ảnh hưởng nghiêm trọng. Trong khi đó, nợ nước ngoài đã tăng từ 11% GDP trong năm 1980 lên 119% GDP trong năm 2011.
Về chính sách điều hành, Chính phủ đã cố gắng tìm cách giảm chi tiêu và thực hiện thanh toán nợ nước ngoài thông qua việc tăng thuế, song đã thất bại do vấp phải các cuộc đình công phản đối của người lao động do đó chính phủ buộc phải in thêm tiền để thanh toán cho các chi phí cũng như trả nợ và hệ quả tất yếu là lạm phát ngày một nghiêm trọng hơn.
[§](#H.E1.BA.ADu_qu.E1.BA.A3)Hậu quả[ [sửa](/w/index.php?title=Si%C3%AAu_l%E1%BA%A1m_ph%C3%A1t_%E1%BB%9F_Zimbabwe&veaction=edit&vesection=4) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Si%C3%AAu_l%E1%BA%A1m_ph%C3%A1t_%E1%BB%9F_Zimbabwe&action=edit§ion=4)]
Chỉ trong một thời gian ngắn cơn siêu lạm phát đã biến quốc gia Nam Phi này trở thành một trong những nước nghèo đói của châu lục mặc dù từng được coi là quốc gia triển vọng nhất châu Phi với những tiềm năng kinh tế và các nguồn tài nguyên giàu có.
80% người lao động rơi vào cảnh thất nghiệp. [28] Hệ thống giáo dục và y tế tốt của nước này và các ngành khác bị sụp đổ. [[1]](#cite_note-vnm1-1) Tình trạng thiếu hụt mỗi lúc thêm trầm trọng các loại hàng hóa cơ bản, cùng với tình trạng bất ổn về kinh tế và chính trị xung quanh cuộc bầu cử toàn quốc. [[23]](#cite_note-antd1-23) Nhiều người lâm vào cảnh nghèo đói dù có nhiều tiền. [[22]](#cite_note-vneconomy.vn-22) [[12]](#cite_note-vne1-12)
[§](#Ch.C3.BA_th.C3.ADch)Chú thích[ [sửa](/w/index.php?title=Si%C3%AAu_l%E1%BA%A1m_ph%C3%A1t_%E1%BB%9F_Zimbabwe&veaction=edit&vesection=5) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Si%C3%AAu_l%E1%BA%A1m_ph%C3%A1t_%E1%BB%9F_Zimbabwe&action=edit§ion=5)]
- ^
**a** **ă** **â** [Đinh Bách (18 tháng 4 năm 2011).](#cite_ref-vnm1_1-3) **b** [“Zimbabwe: Đô la hoá nền kinh tế để kiểm soát siêu lạm phát”](http://vnmedia.vn/VN/zimbabwe_do_la_hoa_nen_kinh_te_de_kiem_soat_sieu_lam_phat.html). *Báo điện tử VnMedia*. Truy cập ngày 3 tháng 7 năm 2013. **Tính đến năm 2013** [^](#cite_ref-a2013_2-0) **Hyperinflation in Zimbabwe** [^](#cite_ref-3) [Zimbabwe hyperinflation 'will set world record within six weeks'](http://www.telegraph.co.uk/news/worldnews/africaandindianocean/zimbabwe/3453540/Zimbabwe-hyperinflation-will-set-world-record-within-six-weeks.html)Sebastien Berger, Southern Africa Correspondent, Telegraph Media Group Limited 5:22PM GMT 13 Nov 2008 [^](#cite_ref-usd_4-0) [“RBZ”](http://www.rbz.co.zw). [^](#cite_ref-5) [“Zimbabwe Situation”](http://www.zimbabwesituation.com/jun16a_2007.html#Z6). [^](#cite_ref-Zimbabwe_inflation_at_11.2C200.2C000_6-0) [“Zimbabwe inflation hits 11,200,000”](http://edition.cnn.com/2008/BUSINESS/08/19/zimbabwe.inflation/index.html). CNN.com. 19 tháng 8 năm 2008. Truy cập ngày 19 tháng 8 năm 2008. **(AFP) – ngày 19 tháng 7 năm 2008 (19 tháng 7 năm 2008).** [^](#cite_ref-7) [“Zimbabwe introduces 100-billion-dollar note”](http://web.archive.org/web/20100908074114/http://afp.google.com/article/ALeqM5hBpdlcnYSM6PN90n6Zjw-aG46VBA). Afp.google.com. [Bản gốc](http://afp.google.com/article/ALeqM5hBpdlcnYSM6PN90n6Zjw-aG46VBA)lưu trữ ngày 8 tháng 9 năm 2010. Truy cập ngày 28 tháng 3 năm 2010. **Clemens, M. and Moss, T. 2005.** [^](#cite_ref-8) *Costs and Causes of Zimbabwe's Crisis*. [Centre for Global Development](http://www.cgdev.org/content/publications/detail/2918/) **Paul Lewis and agencies (16 tháng 1 năm 2009).** [^](#cite_ref-9) [“Zimbabwe unveils 100 trillion dollar banknote | World news | guardian.co.uk”](http://www.guardian.co.uk/world/2009/jan/16/zimbabwe-hyper-inflation-mugabe-tsvangirai). London: Guardian. Truy cập ngày 28 tháng 3 năm 2010. [^](#cite_ref-10) [Zimbabwe abandons its currency](http://news.bbc.co.uk/1/hi/world/africa/7859033.stm)BBC News, ngày 29 tháng 1 năm 2009. [^](#cite_ref-11) [“Africa | Zimbabwe dollar sheds 12 zeros”](http://news.bbc.co.uk/2/hi/africa/7865259.stm). BBC News. 2 tháng 2 năm 2009. Truy cập ngày 28 tháng 3 năm 2010.
- ^
**a** [T. Huyền (28 tháng 3 năm 2008).](#cite_ref-vne1_12-1) **ă** [“Những tỷ phú đói ăn ở Zimbabwe”](http://vnexpress.net/tin-tuc/the-gioi/phan-tich/nhung-ty-phu-doi-an-o-zimbabwe-2108820.html). *Báo điện tử VnExpress*. Truy cập ngày 3 tháng 7 năm 2013. **Song Linh (6 tháng 6 năm 2008).** [^](#cite_ref-vne2_13-0) [“Zimbabwe lạm phát 2.000.000%”](http://kinhdoanh.vnexpress.net/tin-tuc/quoc-te/zimbabwe-lam-phat-2-000-000-2692720.html). *Báo điện tử VnExpress*. Truy cập ngày 3 tháng 7 năm 2013. **Phan Anh (31 tháng 7 năm 2008).** [^](#cite_ref-dt1_14-0) [“Zimbabwe bỏ 10 số không trên đồng 100 tỷ đô la”](http://dantri.com.vn/the-gioi/zimbabwe-bo-10-so-khong-tren-dong-100-ty-do-la-244153.htm). *Báo điện tử Dân trí*. Truy cập ngày 3 tháng 7 năm 2013. **Mỹ Hằng (3 tháng 1 năm 2011).** [^](#cite_ref-tp1_15-0) [“Săn lùng tiền 100 ngàn tỷ của Zimbabwe”](http://www.tienphong.vn/the-gioi/523924/San-lung-tien-100-ngan-ty-cua-Zimbabwe-tpod.html). *Báo Tiền Phong online*. Truy cập ngày 3 tháng 7 năm 2013. [^](#cite_ref-16) [Toàn cảnh thảm họa lạm phát khủng khiếp của Zimbabwe - Tư liệu - VTC News](http://m.vtc.vn/23-186872/quoc-te/tu-lieu/toan-canh-tham-hoa-lam-phat-khung-khiep-cua-zimbabwe.htm) **Tường Vy (21 tháng 7 năm 2008).** [^](#cite_ref-tt1_17-0) [“Zimbabwe: 100 tỷ đôla = 1 ổ bánh mì!”](http://tuoitre.vn/The-gioi/269771/Zimbabwe-100-ty-dola-=-1-o-banh-mi.html). *Báo Tuổi Trẻ online*. Truy cập ngày 3 tháng 7 năm 2013. **Nhật Mai (10 tháng 10 năm 2008).** [^](#cite_ref-dt2_18-0) [“Lạm phát ở Zimbabwe tăng với tốc độ "tên lửa": 231 triệu %”](http://dantri.com.vn/kinh-doanh/lam-phat-o-zimbabwe-tang-voi-toc-do-ten-lua-231-trieu--254649.htm). *Báo điện tử Dân trí*. Truy cập ngày 3 tháng 7 năm 2013. [^](#cite_ref-19) [Toàn cảnh thảm họa lạm phát khủng khiếp của Zimbabwe (kỳ II) - VTC News](http://vtc.vn/23-186992/quoc-te/tu-lieu/toan-canh-tham-hoa-lam-phat-khung-khiep-cua-zimbabwe-ky-ii.htm) **Thanh Tùng (31 tháng 1 năm 2013).** [^](#cite_ref-dt3_20-0) [“Ngân sách của Zimbabwe chỉ còn hơn 200 USD”](http://dantri.com.vn/the-gioi/ngan-sach-cua-zimbabwe-chi-con-hon-200-usd-691557.htm). *Báo điện tử Dân trí*. Truy cập ngày 3 tháng 7 năm 2013. [^](#cite_ref-21) [vang-24h.com.vn - Tin tức Vàng, Chứng khoán, hàng hóa, Tài Chính](http://vang-24h.com.vn/tintuc/ct/36720/Do-la-hoa-cuu-Zimbabwe-thoat-sieu-lam-phat.html)
- ^
**a** **ă** [Lạm phát ở Zimbabwe đạt mức 2,2 triệu % - Thế giới - VnEconomy](http://vneconomy.vn/20080721093158375P0C99/lam-phat-o-zimbabwe-dat-muc-22-trieu-.htm)
- ^
**a** **ă** [Yến Chi (18 tháng 11 năm 2008).](#cite_ref-antd1_23-2) **â** [“Cuộc sống ở Zimbabwe, đất nước lạm phát nhất thế giới”](http://www.anninhthudo.vn/Quoc-te/Cuoc-song-o-Zimbabwe-dat-nuoc-lam-phat-nhat-the-gioi/336953.antd). *Báo điện tử An ninh Thủ đô*. Truy cập ngày 3 tháng 7 năm 2013. **Meldrum, Andrew.** [^](#cite_ref-Meldrum-2005-05-21_24-0) [—](http://www.guardian.co.uk/zimbabwe/article/0,2763,1489173,00.html) *"As country heads for disaster, Zimbabwe calls for return of white farmers"* [The Guardian](/wiki/The_Guardian)—ngày 21 tháng 5 năm 2005. **Timberg, Craig.** [^](#cite_ref-Timberg-WP-2007-01-06_25-0) [—](http://www.washingtonpost.com/wp-dyn/content/article/2007/01/05/AR2007010501746_pf.html) *"White Farmers Given Leases In Zimbabwe"* [Washington Post](/wiki/Washington_Post)—Saturday, ngày 6 tháng 1 năm 2007. [^](#cite_ref-AP.2FWP-2007-02-05_26-0) [—](http://www.washingtonpost.com/wp-dyn/content/article/2007/02/05/AR2007020501262_pf.html) *"Zimbabwe threatens white farmers"* [AP](/wiki/Associated_Press)—(c/o [Washington Post](/wiki/Washington_Post)—Monday, ngày 5 tháng 2 năm 2007. **Chinaka, Cris.** [^](#cite_ref-Chinaka-2007-08-08_27-0) [—](http://www.reuters.com/article/worldNews/idUSL0839141020070808) *"Zimbabwe threatens white farmers on evictions"* [Reuters](/wiki/Reuters)—ngày 8 tháng 8 năm 2007. [^](#cite_ref-ntnn1_28-0) [“Những hình ảnh ấn tượng về ác mộng siêu lạm phát ở Zimbabwe”](http://doisongkinhte.danviet.vn/nhung-hinh-anh-an-tuong-ve-ac-mong-sieu-lam-phat-o-zimbabwe-20120916044218564p0c63.htm). *Báo điện tử Nông thôn Ngày nay*. 16 tháng 9 năm 2012. Truy cập ngày 3 tháng 7 năm 2013.

X-Cache: cp1067 miss (0), cp1065 frontend miss (0)


text:
Tổng sản phẩm nội địa
Trong kinh tế học, tổng sản phẩm nội địa, tức tổng sản phẩm quốc nội hay GDP (viết tắt của Gross Domestic Product) là giá trị thị trường của tất cả hàng hóa và dịch vụ cuối cùng được sản xuất ra trong phạm vi một lãnh thổ nhất định (thường là quốc gia) trong một thời kỳ nhất định (thường là một năm).
Gần đây, trong các tài liệu thống kê mang tính nghiêm ngặt, thuật ngữ tiếng Anh national gross domestic product- NGDP hay được dùng để chỉ tổng sản phẩm quốc nội, regional (hoặc provincial) gross domestic product- RGDP hay dùng để chỉ tổng sản phẩm nội địa của địa phương. GDP là một trong những chỉ số cơ bản để đánh giá sự phát triển kinh tế của một vùng lãnh thổ nào đó.
Đối với các đơn vị hành chính khác của Việt Nam, thông thường ít khi dịch trực tiếp mà thường sử dụng từ viết tắt GDP hoặc tổng sản phẩm trong tỉnh, huyện, v.v
Mục lục
- 1 Phương pháp tính GDP
- 2 GDP danh nghĩa và GDP thực tế
- 3 GDP bình quân đầu người
- 4 Các thành phần của GDP
- 5 Phân biệt GDP với GNP
- 6 So sánh xuyên quốc gia
- 7 Các vấn đề
- 8 Danh sách quốc gia theo GDP
- 9 Xem thêm
- 10 Liên kết ngoài
- 11 Dữ liệu
- 12 Tham khảo
Phương pháp tính GDP[sửa | sửa mã nguồn]
Phương pháp chi tiêu[sửa | sửa mã nguồn]
Theo phương pháp chi tiêu, tổng sản phẩm quốc nội của một quốc gia là tổng số tiền mà các hộ gia đình trong quốc gia đó chi mua các hàng hóa cuối cùng. Như vậy trong một nền kinh tế giản đơn ta có thể dễ dàng tính tổng sản phẩm quốc nội như là tổng chi tiêu hàng hóa và dịch vụ cuối cùng hàng năm.
- GDP=C+G+I+NX
Trong đó:
-
-
- C là tiêu dùng của hộ gia đình
- G là tiêu dùng của chính phủ
- I là tổng đầu tư
- I=De+In
- De - depreciation là khấu hao
- In - net investment là đầu tư ròng (khoản chi tiêu mở rộng quy mô của tư bản hiện vật)
- NX là cán cân thương mại
- NX=X-M
- X (export) là xuất khẩu
- M (import) là nhập khẩu
-
- TIÊU DÙNG - consumption (C) bao gồm những khoản chi cho tiêu dùng cá nhân của các hộ gia đình về hàng hóa và dịch vụ. (xây nhà và mua nhà không được tính vào TIÊU DÙNG mà được tính vào ĐẦU TƯ TƯ NHÂN).
- ĐẦU TƯ - investment (I) là tổng đầu tư ở trong nước của tư nhân. Nó bao gồm các khoản chi tiêu của doanh nghiệp về trang thiết bị và nhà xưởng hay sự xây dựng, mua nhà mới của hộ gia đình. (lưu ý hàng hóa tồn kho khi được đưa vào kho mà chưa đem đi bán thì vẫn được tính vào GDP)
- CHI TIÊU CHÍNH PHỦ - government purchases (G) bao gồm các khoản chi tiêu của chính phủ cho các cấp chính quyền từ TW đến địa phương như chi cho quốc phòng, luật pháp, đường xá, cầu cống, giáo dục, y tế,... Chi tiêu chính phủ không bao gồm các khoản CHUYỂN GIAO THU NHẬP như các khoản trợ cấp cho người tàn tât, người nghèo,...
- XUẤT KHẨU RÒNG - net exports (NX)= Giá trị xuất khẩu (X)- Giá trị nhập khẩu(M)
Phương pháp thu nhập hay phương pháp chi phí[sửa | sửa mã nguồn]
Theo phương pháp thu nhập hay phương pháp chi phí, tổng sản phẩm quốc nội bằng tổng thu nhập từ các yếu tố tiền lương (wage), tiền lãi (interest), lợi nhuận (profit) và tiền thuê (rent); đó cũng chính là tổng chi phí sản xuất các sản phẩm cuối cùng của xã hội.
- GDP=W+R+i+Pr+Ti+De
Trong đó
-
-
- W là tiền lương
- R là tiền thuê
- i là tiền lãi
- Pr là lợi nhuận
- Ti là thuế gián thu ròng
- De là phần hao mòn (khấu hao) tài sản cố định
-
Phương pháp giá trị gia tăng[sửa | sửa mã nguồn]
Giá trị gia tăng của doanh nghiệp ký hiệu là (VA), giá trị tăng thêm của một ngành (GO), giá trị tăng thêm của nền kinh tế là GDP
VA = Giá trị thị trường sản phẩm đầu ra của doanh nghiệp - Giá trị đầu vào được chuyển hết vào giá trị sản phẩm trong quá trình sản xuất
Giá trị gia tăng của một ngành (GO)
-
-
-
-
- GO =∑ VAi (i=1,2,3,..,n)
-
-
-
Trong đó:
-
-
- VAi là giá trị tăng thêm của doanh nghiệp i trong ngành
- n là số lượng doanh nghiệp trong ngành
-
Giá trị gia tăng của nền kinh tế GDP
-
-
-
-
- GDP =∑ GOj (j=1,2,3,..,m)
-
-
-
Trong đó:
-
-
- GOj là giá trị gia tăng của ngành j
- m là số ngành trong nền kinh tế
-
Lưu ý là kết quả tính GDP sẽ là như nhau với cả 3 cách trên. Ở Việt Nam GDP được tính toán bởi Tổng cục thống kê dựa trên cơ sở các báo cáo từ các đơn vị, tổ chức kinh tế cũng như báo cáo của các Cục thống kê tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương. Còn ở Mỹ GDP được tính toán bởi Cục phân tích kinh tế (vt: BEA).
GDP danh nghĩa và GDP thực tế[sửa | sửa mã nguồn]
GDP danh nghĩa là tổng sản phẩm nội địa theo giá trị sản lượng hàng hoá và dịch vụ cuối cùng tính theo giá hiện hành. Sản phẩm sản xuất ra trong thời kỳ nào thì lấy giá của thời kỳ đó. Do vậy còn gọi là GDP theo giá hiện hành
- GDPin=∑QitPit
Sự gia tăng của GDP danh nghĩa hàng năm có thể do lạm phát.
Trong đó:
- i: loại sản phẩm thứ i với i =1,2,3...,n
- t: thời kỳ tính toán
- Q: số lượng sản phẩm; Qi: số lượng sản phẩm loại i
- P: giá của từng mặt hàng; Pi: giá của mặt hàng thứ i.
GDP thực tế là tổng sản phẩm nội địa tính theo sản lượng hàng hoá và dịch vụ cuối cùng của năm nghiên cứu còn giá cả tính theo năm gốc do đó còn gọi là GDP theo giá so sánh.
GDP thực tế được đưa ra nhằm điều chỉnh lại của những sai lệch như sự mất giá của đồng tiền trong việc tính toán GDP danh nghĩa để có thể ước lượng chuẩn hơn số lượng thực sự của hàng hóa và dịch vụ tạo thành GDP. GDP thứ nhất đôi khi được gọi là "GDP tiền tệ" trong khi GDP thứ hai được gọi là GDP "giá cố định" hay GDP "điều chỉnh lạm phát" hoặc "GDP theo giá năm gốc" (Năm gốc được chọn theo luật định).
Xem thực tế và danh nghĩa trong kinh tế học.
GDP bình quân đầu người[sửa | sửa mã nguồn]
GDP bình quân đầu người của một quốc gia hay lãnh thổ tại một thời điểm nhất định là giá trị nhận được khi lấy GDP của quốc gia hay lãnh thổ này tại thời điểm đó chia cho dân số của nó cũng tại thời điểm đó.
Các thành phần của GDP[sửa | sửa mã nguồn]
GDP có thể tính là tổng của các khoản tiêu dùng, hoặc tổng của các khoản chi tiêu, hoặc tổng giá trị gia tăng của nền kinh tế. Về lý thuyết, dù theo cách tính nào cũng cho kết quả tính GDP như nhau. Nhưng trong nhiều báo cáo thống kê, lại có sự chênh lệch nhỏ giữa kết quả theo ba cách tính. Đó là vì có sai số trong thống kê.
Theo cách tính GDP là tổng tiêu dùng, các nhà kinh tế học đưa ra một công thức như sau:
GDP = C + I + G + NX
Trong đó các kí hiệu:
- C là tiêu dùng của tất cả các cá nhân (hộ gia đình) trong nền kinh tế.
- I là đầu tư của các nhà kinh doanh vào cơ sở kinh doanh. Đây được coi là tiêu dùng của các nhà đầu tư. Lưu ý, đừng lẫn lộn điều này với đầu tư mang tính đầu cơ tích trữ vào thị trường chứng khoán và trái phiếu.
- G là tổng chi tiêu của chính quyền (tiêu dùng của chính quyền). Quan hệ của phần này đối với các phần còn lại của GDP được mô tả trong lý thuyết khả dụng (có thể đem đi tiêu).
- NX là "xuất khẩu ròng" của nền kinh tế. Nó bằng xuất khẩu (tiêu dùng của nền kinh tế khác đối với các sản phẩm và dịch vụ do nền kinh tế trong tính toán sản xuất) - nhập khẩu (tiêu dùng của nền kinh tế trong tính toán đối với các sản phẩm và dịch vụ do nền kinh tế khác sản xuất).
Ba thành phần đầu đôi khi được gọi chung là "nội nhu", còn thành phần cuối cùng là "ngoại nhu".
GDP theo cách tính tổng chi phí (lúc này không gọi là GDP nữa, mà gọi là tổng chi tiêu nội địa hay GDE (viết tắt của Gross Domestic Expenditure) được tính toán tương tự, mặc dù trong công thức tính tổng chi phí không kê khai những khoản đầu tư ngoài kế hoạch (bỏ hàng tồn kho vào cuối chu kỳ báo cáo) và nó phần lớn được sử dụng bởi các nhà kinh tế lý thuyết.
Phân biệt GDP với GNP[sửa | sửa mã nguồn]
GDP khác với tổng sản phẩm quốc dân (GNP) ở chỗ loại bỏ việc chuyển đổi thu nhập giữa các quốc gia, nó được quy theo lãnh thổ mà sản phẩm được sản xuất ở đó hơn là thu nhập nhận được ở đó.
Để dễ hiểu hơn, ta có thể lấy ví dụ như sau: Một nhà máy sản xuất đồ ăn nhanh đặt tại Việt Nam do công dân Mỹ đầu tư để tiêu thụ nội địa. Khi đó mọi thu nhập từ nhà máy này sau khi bán hàng được tính vào GDP của Việt Nam, tuy nhiên lợi nhuận ròng thu được (sau khi khấu trừ thuế phải nộp và trích nộp các quỹ phúc lợi) cũng như lương của các công nhân Mỹ đang làm việc trong nhà máy được tính là một bộ phận trong GNP của Mỹ.
So sánh xuyên quốc gia[sửa | sửa mã nguồn]
GDP của các quốc gia khác nhau có thể so sánh bằng cách chuyển đổi giá trị của chúng (tính theo nội tệ) sang bằng một trong hai phương thức sau:
- Tỷ giá hối đoái hiện tại: GDP được tính theo tỷ giá hối đoái thịnh hành trên các thị trường tiền tệ quốc tế.
- Ngang giá sức mua hối đoái: GDP được tính theo sự ngang giá của sức mua (tiếng Anh: purchasing power parity hay viết tắt: PPP) của mỗi loại tiền tệ tương đối theo một chuẩn chọn lựa (thông thường là đồng đôla Mỹ).
Thứ bậc tương đối của các quốc gia có thể lệch nhau nhiều giữa hai xu hướng tiếp cận kể trên.
Phương pháp tính theo sự ngang giá của sức mua tính toán hiệu quả tương đối của sức mua nội địa đối với những nhà sản xuất hay tiêu thụ trung bình trong nền kinh tế. Nó có thể sử dụng để làm chỉ số của mức sống đối với những nước chậm phát triển là tốt nhất vì nó bù lại những điểm yếu của đồng nội tệ trên thị trường thế giới.
Phương pháp tính theo tỷ giá hối đoái hiện tại chuyển đổi giá trị của hàng hóa và dịch vụ theo các tỷ giá hối đoái quốc tế. Nó là chỉ thị tốt hơn của sức mua quốc tế của đất nước và sức mạnh kinh tế tương đối.
Cụ thể hơn, đề nghị xem Các chỉ số kinh tế.
Các vấn đề[sửa | sửa mã nguồn]
Mặc dù GDP được sử dụng rộng rãi trong kinh tế, giá trị của nó như là một chỉ số vẫn đang là vấn đề gây tranh cãi. Sự phê phán sử dụng GDP bao hàm các điểm sau:
- Kết quả tính GDP theo các phương thức khác nhau làm người ta bối rối, nhất là khi so sánh xuyên quốc gia.
- GDP, như một chỉ số về kích cỡ của nền kinh tế, nhưng lại không chuẩn xác trong đánh giá mức sống.
- GDP không tính đến kinh tế ngầm, kinh tế phi tiền tệ như kinh tế trao đổi, các công việc tình nguyện, chăm sóc trẻ em miễn phí do các ông bố bà mẹ (không làm việc) đảm nhiệm hay sản xuất hàng hóa tại gia đình, giá trị của thời gian nghỉ ngơi và ô nhiễm môi trường. Vì vậy, tại các nước mà việc kinh doanh thực thi một cách không chính thức chiếm phần lớn thì số liệu của GDP sẽ kém chính xác.
- GDP không tính đến tính hài hòa của sự phát triển. Ví dụ một nước có thể có tốc độ tăng trưởng GDP cao do khai thác quá mức tài nguyên thiên nhiên.
- GDP tính cả những công việc không đem lại lợi ích ròng và không tính đến những hiệu ứng tiêu cực. Ví dụ, một xí nghiệp làm tăng GDP nhưng gây ô nhiễm một con sông và người ta phải đầu tư để cải tạo lại môi trường. Việc này cũng làm tăng GDP. Xem thêm Truyện ngụ ngôn về cửa sổ gãy.
- GDP cũng không cho ta sự phản ánh trung thực của sự phân chia lợi ích trong phạm vi đất nước. Có thể có những nhóm người không thu được lợi ích gì từ lợi ích kinh tế chung. GDP cao có thể là kết quả của một số người giàu có đem lại cho nền kinh tế trong khi phần lớn dân chúng sống dưới mức nghèo khổ.
Mặc dù còn nhiều hạn chế nhưng việc tìm một chỉ số khác thay thế GDP cũng rất khó khăn. Một sự thay thế được biết đến là Chỉ số tiến bộ thực sự (GPI) được cổ động bởi Đảng Xanh của Canada. GPI đánh giá chính xác như thế nào thì chưa chắc chắn; một công thức được đưa ra để tính nó là của Redefining Progress, một nhóm nghiên cứu chính sách ở San Francisco.
Danh sách quốc gia theo GDP[sửa | sửa mã nguồn]
- Danh sách quốc gia theo GDP danh nghĩa năm 2008
- Danh sách các quốc gia theo GDP danh nghĩa 2009
- Danh sách các quốc gia theo GDP danh nghĩa 2010
- Danh sách các quốc gia theo GDP danh nghĩa 2011
- Danh sách các quốc gia theo GDP danh nghĩa 2012
- Danh sách quốc gia theo GDP (PPP) năm 2008
- Danh sách quốc gia châu Phi theo GDP
- Danh sách quốc gia châu Á theo GDP
- Danh sách quốc gia châu Âu theo GDP
- Danh sách các thành phố theo GDP
Xem thêm[sửa | sửa mã nguồn]
- Chỉ số giảm phát GDP
- Tổng giá trị gia tăng
- Các chỉ số kinh tế
- GDP tự nhiên
- Sự phát triển phi kinh tế
- Giá trị gia tăng
- Chỉ số năng lực cạnh tranh cấp tỉnh
Tính toán[sửa | sửa mã nguồn]
- Phân loại sản phẩm theo hoạt động (CPA)
- Tính toán gián tiếp các dịch vụ tài chính trung gian (FISIM)
Liên kết ngoài[sửa | sửa mã nguồn]
Dữ liệu[sửa | sửa mã nguồn]
Danh sách đầy đủ các quốc gia theo GDP: Purchasing Power Parity Method và Current Exchange Rate Method
Các ấn phẩm liên quan[sửa | sửa mã nguồn]
- Limitations of GDP Statistics by Schenk, Robert.
- whether output and CPI inflation are mismeasured, by Nouriel Roubini and David Backus, in Lectures in Macroeconomics
- Ch. 22. Measuring the National Economy, by Dr. Roger A. McCain

markdown:
# Tổng sản phẩm nội địa
|
|![]()
|
|Bài hay đoạn này cần người am hiểu về chủ đề của nó biên tập lại.
Bạn có thể giúp
[GDP (định hướng)](/wiki/GDP_(%C4%91%E1%BB%8Bnh_h%C6%B0%E1%BB%9Bng)).
Trong
[kinh tế học](/wiki/Kinh_t%E1%BA%BF_h%E1%BB%8Dc), **tổng sản phẩm nội địa**, tức **tổng sản phẩm quốc nội** hay **GDP** (viết tắt của *Gross Domestic Product*) là *giá trị thị trường* của tất cả hàng hóa và dịch vụ *cuối cùng* được sản xuất ra trong *phạm vi một lãnh thổ nhất định* (thường là quốc gia) trong một *thời kỳ nhất định* (thường là một năm).
Gần đây, trong các tài liệu thống kê mang tính nghiêm ngặt, thuật ngữ
[tiếng Anh](/wiki/Ti%E1%BA%BFng_Anh) *national gross domestic product*- **NGDP** hay được dùng để chỉ tổng sản phẩm quốc nội, *regional (hoặc provincial) gross domestic product*- **RGDP** hay dùng để chỉ tổng sản phẩm nội địa của địa phương. GDP là một trong những chỉ số cơ bản để đánh giá sự phát triển kinh tế của một vùng lãnh thổ nào đó.
Đối với các đơn vị hành chính khác của
[Việt Nam](/wiki/Vi%E1%BB%87t_Nam), thông thường ít khi dịch trực tiếp mà thường sử dụng từ viết tắt GDP hoặc tổng sản phẩm trong tỉnh, huyện, v.v
## Mục lục
[1 Phương pháp tính GDP](#Ph.C6.B0.C6.A1ng_ph.C3.A1p_t.C3.ADnh_GDP) [2 GDP danh nghĩa và GDP thực tế](#GDP_danh_ngh.C4.A9a_v.C3.A0_GDP_th.E1.BB.B1c_t.E1.BA.BF) [3 GDP bình quân đầu người](#GDP_b.C3.ACnh_qu.C3.A2n_.C4.91.E1.BA.A7u_ng.C6.B0.E1.BB.9Di) [4 Các thành phần của GDP](#C.C3.A1c_th.C3.A0nh_ph.E1.BA.A7n_c.E1.BB.A7a_GDP) [5 Phân biệt GDP với GNP](#Ph.C3.A2n_bi.E1.BB.87t_GDP_v.E1.BB.9Bi_GNP) [6 So sánh xuyên quốc gia](#So_s.C3.A1nh_xuy.C3.AAn_qu.E1.BB.91c_gia) [7 Các vấn đề](#C.C3.A1c_v.E1.BA.A5n_.C4.91.E1.BB.81) [8 Danh sách quốc gia theo GDP](#Danh_s.C3.A1ch_qu.E1.BB.91c_gia_theo_GDP) [9 Xem thêm](#Xem_th.C3.AAm) [10 Liên kết ngoài](#Li.C3.AAn_k.E1.BA.BFt_ngo.C3.A0i) [11 Dữ liệu](#D.E1.BB.AF_li.E1.BB.87u) [12 Tham khảo](#Tham_kh.E1.BA.A3o)
## Phương pháp tính GDP[
[sửa](/w/index.php?title=T%E1%BB%95ng_s%E1%BA%A3n_ph%E1%BA%A9m_n%E1%BB%99i_%C4%91%E1%BB%8Ba&veaction=edit&vesection=1) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=T%E1%BB%95ng_s%E1%BA%A3n_ph%E1%BA%A9m_n%E1%BB%99i_%C4%91%E1%BB%8Ba&action=edit§ion=1)]
### Phương pháp chi tiêu[
[sửa](/w/index.php?title=T%E1%BB%95ng_s%E1%BA%A3n_ph%E1%BA%A9m_n%E1%BB%99i_%C4%91%E1%BB%8Ba&veaction=edit&vesection=2) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=T%E1%BB%95ng_s%E1%BA%A3n_ph%E1%BA%A9m_n%E1%BB%99i_%C4%91%E1%BB%8Ba&action=edit§ion=2)]
Theo phương pháp chi tiêu, tổng sản phẩm quốc nội của một quốc gia là tổng số tiền mà các hộ gia đình trong quốc gia đó chi mua các hàng hóa cuối cùng. Như vậy trong một nền kinh tế giản đơn ta có thể dễ dàng tính tổng sản phẩm quốc nội như là tổng chi tiêu hàng hóa và dịch vụ cuối cùng hàng năm.
- GDP=C+G+I+NX
Trong đó:
-
-
- C là tiêu dùng của hộ gia đình
- G là tiêu dùng của chính phủ
- I là tổng đầu tư
- I=De+In
- De - depreciation là khấu hao
- In - net investment là đầu tư ròng (khoản chi tiêu mở rộng quy mô của tư bản hiện vật)
- NX là
[cán cân thương mại](/wiki/C%C3%A1n_c%C3%A2n_th%C6%B0%C6%A1ng_m%E1%BA%A1i)
- NX=X-M
- X (export) là xuất khẩu
- M (import) là nhập khẩu
-
- TIÊU DÙNG - consumption (C) bao gồm những khoản chi cho tiêu dùng cá nhân của các hộ gia đình về hàng hóa và dịch vụ. (xây nhà và mua nhà không được tính vào TIÊU DÙNG mà được tính vào ĐẦU TƯ TƯ NHÂN).
- ĐẦU TƯ - investment (I) là tổng đầu tư ở trong nước của tư nhân. Nó bao gồm các khoản chi tiêu của doanh nghiệp về trang thiết bị và nhà xưởng hay sự xây dựng, mua nhà mới của hộ gia đình. (lưu ý hàng hóa tồn kho khi được đưa vào kho mà chưa đem đi bán thì vẫn được tính vào GDP)
- CHI TIÊU CHÍNH PHỦ - government purchases (G) bao gồm các khoản chi tiêu của chính phủ cho các cấp chính quyền từ TW đến địa phương như chi cho quốc phòng, luật pháp, đường xá, cầu cống, giáo dục, y tế,... Chi tiêu chính phủ không bao gồm các khoản CHUYỂN GIAO THU NHẬP như các khoản trợ cấp cho người tàn tât, người nghèo,...
- XUẤT KHẨU RÒNG - net exports (NX)= Giá trị xuất khẩu (X)- Giá trị nhập khẩu(M)
### Phương pháp thu nhập hay phương pháp chi phí[
[sửa](/w/index.php?title=T%E1%BB%95ng_s%E1%BA%A3n_ph%E1%BA%A9m_n%E1%BB%99i_%C4%91%E1%BB%8Ba&veaction=edit&vesection=3) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=T%E1%BB%95ng_s%E1%BA%A3n_ph%E1%BA%A9m_n%E1%BB%99i_%C4%91%E1%BB%8Ba&action=edit§ion=3)]
Theo phương pháp thu nhập hay phương pháp chi phí, tổng sản phẩm quốc nội bằng tổng thu nhập từ các yếu tố tiền lương (wage), tiền lãi (interest), lợi nhuận (profit) và tiền thuê (rent); đó cũng chính là tổng chi phí sản xuất các sản phẩm cuối cùng của xã hội.
- GDP=W+R+i+Pr+Ti+De
Trong đó
-
-
- W là tiền lương
- R là tiền thuê
- i là tiền lãi
- Pr là lợi nhuận
- Ti là thuế gián thu ròng
- De là phần hao mòn (khấu hao) tài sản cố định
-
### Phương pháp giá trị gia tăng[
[sửa](/w/index.php?title=T%E1%BB%95ng_s%E1%BA%A3n_ph%E1%BA%A9m_n%E1%BB%99i_%C4%91%E1%BB%8Ba&veaction=edit&vesection=4) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=T%E1%BB%95ng_s%E1%BA%A3n_ph%E1%BA%A9m_n%E1%BB%99i_%C4%91%E1%BB%8Ba&action=edit§ion=4)]
Giá trị gia tăng của doanh nghiệp ký hiệu là (VA), giá trị tăng thêm của một ngành (GO), giá trị tăng thêm của nền kinh tế là GDP
VA = Giá trị thị trường sản phẩm đầu ra của doanh nghiệp - Giá trị đầu vào được chuyển hết vào giá trị sản phẩm trong quá trình sản xuất
Giá trị gia tăng của một ngành (GO)
-
-
-
-
- GO =∑ VAi (i=1,2,3,..,n)
-
-
-
Trong đó:
-
-
- VAi là giá trị tăng thêm của doanh nghiệp i trong ngành
- n là số lượng doanh nghiệp trong ngành
-
Giá trị gia tăng của nền kinh tế GDP
-
-
-
-
- GDP =∑ GOj (j=1,2,3,..,m)
-
-
-
Trong đó:
-
-
- GOj là giá trị gia tăng của ngành j
- m là số ngành trong nền kinh tế
-
Lưu ý là kết quả tính GDP sẽ là như nhau với cả 3 cách trên. Ở Việt Nam GDP được tính toán bởi
[Tổng cục thống kê](/w/index.php?title=T%E1%BB%95ng_c%E1%BB%A5c_th%E1%BB%91ng_k%C3%AA&action=edit&redlink=1) dựa trên cơ sở các báo cáo từ các đơn vị, tổ chức kinh tế cũng như báo cáo của các [Cục thống kê](/w/index.php?title=C%E1%BB%A5c_th%E1%BB%91ng_k%C3%AA&action=edit&redlink=1) tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương. Còn ở Mỹ GDP được tính toán bởi [Cục phân tích kinh tế](/w/index.php?title=C%E1%BB%A5c_ph%C3%A2n_t%C3%ADch_kinh_t%E1%BA%BF&action=edit&redlink=1) (vt: [BEA](/w/index.php?title=BEA&action=edit&redlink=1)).
## GDP danh nghĩa và GDP thực tế[
[sửa](/w/index.php?title=T%E1%BB%95ng_s%E1%BA%A3n_ph%E1%BA%A9m_n%E1%BB%99i_%C4%91%E1%BB%8Ba&veaction=edit&vesection=5) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=T%E1%BB%95ng_s%E1%BA%A3n_ph%E1%BA%A9m_n%E1%BB%99i_%C4%91%E1%BB%8Ba&action=edit§ion=5)] **GDP danh nghĩa** là tổng sản phẩm nội địa theo giá trị sản lượng [hàng hoá](/wiki/H%C3%A0ng_h%C3%B3a) và [dịch vụ](/wiki/D%E1%BB%8Bch_v%E1%BB%A5) cuối cùng tính theo [giá](/wiki/Gi%C3%A1) hiện hành. Sản phẩm sản xuất ra trong thời kỳ nào thì lấy giá của thời kỳ đó. Do vậy còn gọi là GDP theo giá hiện hành
- GDP
i n=∑Q i tP i t
Sự gia tăng của GDP danh nghĩa hàng năm có thể do lạm phát.
Trong đó:
- i: loại sản phẩm thứ i với i =1,2,3...,n
- t: thời kỳ tính toán
- Q: số lượng sản phẩm; Qi: số lượng sản phẩm loại i
- P: giá của từng mặt hàng; Pi: giá của mặt hàng thứ i.
**GDP thực tế** là tổng sản phẩm nội địa tính theo sản lượng [hàng hoá](/wiki/H%C3%A0ng_h%C3%B3a) và [dịch vụ](/wiki/D%E1%BB%8Bch_v%E1%BB%A5) cuối cùng của năm nghiên cứu còn giá cả tính theo năm gốc do đó còn gọi là GDP theo giá so sánh. **GDP thực tế** được đưa ra nhằm điều chỉnh lại của những sai lệch như sự mất giá của đồng tiền trong việc tính toán GDP danh nghĩa để có thể ước lượng chuẩn hơn số lượng thực sự của hàng hóa và dịch vụ tạo thành GDP. GDP thứ nhất đôi khi được gọi là "GDP tiền tệ" trong khi GDP thứ hai được gọi là GDP "giá cố định" hay GDP "điều chỉnh lạm phát" hoặc "GDP theo giá năm gốc" (Năm gốc được chọn theo luật định).
Xem
[thực tế](/wiki/Th%E1%BB%B1c_t%E1%BA%BF) và [danh nghĩa](/w/index.php?title=Danh_ngh%C4%A9a&action=edit&redlink=1) trong [kinh tế học](/wiki/Kinh_t%E1%BA%BF_h%E1%BB%8Dc).
## GDP bình quân đầu người[
[sửa](/w/index.php?title=T%E1%BB%95ng_s%E1%BA%A3n_ph%E1%BA%A9m_n%E1%BB%99i_%C4%91%E1%BB%8Ba&veaction=edit&vesection=6) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=T%E1%BB%95ng_s%E1%BA%A3n_ph%E1%BA%A9m_n%E1%BB%99i_%C4%91%E1%BB%8Ba&action=edit§ion=6)]
GDP bình quân đầu người của một quốc gia hay lãnh thổ tại một thời điểm nhất định là giá trị nhận được khi lấy GDP của quốc gia hay lãnh thổ này tại thời điểm đó chia cho
[dân số](/wiki/D%C3%A2n_s%E1%BB%91) của nó cũng tại thời điểm đó.
## Các thành phần của GDP[
[sửa](/w/index.php?title=T%E1%BB%95ng_s%E1%BA%A3n_ph%E1%BA%A9m_n%E1%BB%99i_%C4%91%E1%BB%8Ba&veaction=edit&vesection=7) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=T%E1%BB%95ng_s%E1%BA%A3n_ph%E1%BA%A9m_n%E1%BB%99i_%C4%91%E1%BB%8Ba&action=edit§ion=7)]
GDP có thể tính là tổng của các khoản tiêu dùng, hoặc tổng của các khoản chi tiêu, hoặc tổng giá trị gia tăng của nền kinh tế. Về lý thuyết, dù theo cách tính nào cũng cho kết quả tính GDP như nhau. Nhưng trong nhiều báo cáo thống kê, lại có sự chênh lệch nhỏ giữa kết quả theo ba cách tính. Đó là vì có sai số trong thống kê.
Theo cách tính GDP là tổng tiêu dùng, các
[nhà kinh tế học](/wiki/Nh%C3%A0_kinh_t%E1%BA%BF_h%E1%BB%8Dc) đưa ra một công thức như sau:
GDP = C + I + G + NX
Trong đó các kí hiệu:
- C là tiêu dùng của tất cả các cá nhân (hộ gia đình) trong nền kinh tế.
- I là
[đầu tư](/wiki/%C4%90%E1%BA%A7u_t%C6%B0)của các nhà kinh doanh vào cơ sở kinh doanh. Đây được coi là tiêu dùng của các nhà đầu tư. Lưu ý, đừng lẫn lộn điều này với đầu tư mang tính đầu cơ tích trữ vào thị trường chứng khoán và trái phiếu.
- G là tổng chi tiêu của chính quyền (tiêu dùng của chính quyền). Quan hệ của phần này đối với các phần còn lại của GDP được mô tả trong lý thuyết
[khả dụng](/w/index.php?title=Kh%E1%BA%A3_d%E1%BB%A5ng&action=edit&redlink=1)(có thể đem đi tiêu).
- NX là "xuất khẩu ròng" của nền kinh tế. Nó bằng xuất khẩu (tiêu dùng của nền kinh tế khác đối với các sản phẩm và dịch vụ do nền kinh tế trong tính toán sản xuất) - nhập khẩu (tiêu dùng của nền kinh tế trong tính toán đối với các sản phẩm và dịch vụ do nền kinh tế khác sản xuất).
Ba thành phần đầu đôi khi được gọi chung là "nội nhu", còn thành phần cuối cùng là "ngoại nhu".
GDP theo cách tính tổng chi phí (lúc này không gọi là GDP nữa, mà gọi là tổng chi tiêu nội địa hay
**GDE** (viết tắt của Gross Domestic Expenditure) được tính toán tương tự, mặc dù trong công thức tính tổng chi phí không kê khai những khoản đầu tư ngoài kế hoạch (bỏ hàng tồn kho vào cuối chu kỳ báo cáo) và nó phần lớn được sử dụng bởi các nhà kinh tế lý thuyết.
## Phân biệt GDP với GNP[
[sửa](/w/index.php?title=T%E1%BB%95ng_s%E1%BA%A3n_ph%E1%BA%A9m_n%E1%BB%99i_%C4%91%E1%BB%8Ba&veaction=edit&vesection=8) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=T%E1%BB%95ng_s%E1%BA%A3n_ph%E1%BA%A9m_n%E1%BB%99i_%C4%91%E1%BB%8Ba&action=edit§ion=8)]
GDP khác với
[tổng sản phẩm quốc dân](/wiki/T%E1%BB%95ng_s%E1%BA%A3n_l%C6%B0%E1%BB%A3ng_qu%E1%BB%91c_gia) ( [GNP](/wiki/T%E1%BB%95ng_s%E1%BA%A3n_l%C6%B0%E1%BB%A3ng_qu%E1%BB%91c_gia)) ở chỗ loại bỏ việc chuyển đổi thu nhập giữa các quốc gia, nó được quy theo lãnh thổ mà sản phẩm được sản xuất ở đó hơn là thu nhập nhận được ở đó.
Để dễ hiểu hơn, ta có thể lấy ví dụ như sau: Một nhà máy sản xuất đồ ăn nhanh đặt tại Việt Nam do công dân Mỹ đầu tư để tiêu thụ nội địa. Khi đó mọi thu nhập từ nhà máy này sau khi bán hàng được tính vào GDP của Việt Nam, tuy nhiên
[lợi nhuận](/wiki/L%E1%BB%A3i_nhu%E1%BA%ADn) ròng thu được (sau khi khấu trừ thuế phải nộp và trích nộp các quỹ phúc lợi) cũng như [lương](/wiki/Ti%E1%BB%81n_l%C6%B0%C6%A1ng) của các công nhân Mỹ đang làm việc trong nhà máy được tính là một bộ phận trong GNP của Mỹ.
## So sánh xuyên quốc gia[
[sửa](/w/index.php?title=T%E1%BB%95ng_s%E1%BA%A3n_ph%E1%BA%A9m_n%E1%BB%99i_%C4%91%E1%BB%8Ba&veaction=edit&vesection=9) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=T%E1%BB%95ng_s%E1%BA%A3n_ph%E1%BA%A9m_n%E1%BB%99i_%C4%91%E1%BB%8Ba&action=edit§ion=9)]
GDP của các quốc gia khác nhau có thể so sánh bằng cách chuyển đổi giá trị của chúng (tính theo nội tệ) sang bằng một trong hai phương thức sau:
**Tỷ giá hối đoái hiện tại**: GDP được tính theo tỷ giá hối đoái thịnh hành trên các thị trường tiền tệ quốc tế. **Ngang giá sức mua hối đoái**: GDP được tính theo sự ngang giá của sức mua (tiếng Anh: purchasing power parity hay viết tắt: [PPP](/wiki/PPP)) của mỗi loại tiền tệ tương đối theo một chuẩn chọn lựa (thông thường là đồng đôla Mỹ).
Thứ bậc tương đối của các quốc gia có thể lệch nhau nhiều giữa hai xu hướng tiếp cận kể trên.
Phương pháp tính theo
*sự ngang giá của sức mua* tính toán hiệu quả tương đối của sức mua nội địa đối với những nhà sản xuất hay tiêu thụ trung bình trong nền kinh tế. Nó có thể sử dụng để làm chỉ số của mức sống đối với những nước chậm phát triển là tốt nhất vì nó bù lại những điểm yếu của đồng nội tệ trên thị trường thế giới.
Phương pháp tính theo
*tỷ giá hối đoái hiện tại* chuyển đổi giá trị của hàng hóa và dịch vụ theo các tỷ giá hối đoái quốc tế. Nó là chỉ thị tốt hơn của sức mua quốc tế của đất nước và sức mạnh kinh tế tương đối.
Cụ thể hơn, đề nghị xem
[Các chỉ số kinh tế](/w/index.php?title=C%C3%A1c_ch%E1%BB%89_s%E1%BB%91_kinh_t%E1%BA%BF&action=edit&redlink=1).
## Các vấn đề[
[sửa](/w/index.php?title=T%E1%BB%95ng_s%E1%BA%A3n_ph%E1%BA%A9m_n%E1%BB%99i_%C4%91%E1%BB%8Ba&veaction=edit&vesection=10) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=T%E1%BB%95ng_s%E1%BA%A3n_ph%E1%BA%A9m_n%E1%BB%99i_%C4%91%E1%BB%8Ba&action=edit§ion=10)]
Mặc dù GDP được sử dụng rộng rãi trong kinh tế, giá trị của nó như là một chỉ số vẫn đang là vấn đề gây tranh cãi. Sự phê phán sử dụng GDP bao hàm các điểm sau:
- Kết quả tính GDP theo các phương thức khác nhau làm người ta bối rối, nhất là khi so sánh xuyên quốc gia.
- GDP, như một chỉ số về kích cỡ của nền kinh tế, nhưng lại không chuẩn xác trong đánh giá mức sống.
- GDP không tính đến
[kinh tế ngầm](/wiki/Kinh_t%E1%BA%BF_ng%E1%BA%A7m), kinh tế [phi tiền tệ](/w/index.php?title=Phi_ti%E1%BB%81n_t%E1%BB%87&action=edit&redlink=1)như [kinh tế trao đổi](/w/index.php?title=Kinh_t%E1%BA%BF_trao_%C4%91%E1%BB%95i&action=edit&redlink=1), các công việc [tình nguyện](/w/index.php?title=T%C3%ACnh_nguy%E1%BB%87n&action=edit&redlink=1), [chăm sóc trẻ em](/wiki/Ch%C4%83m_s%C3%B3c_tr%E1%BA%BB_em)miễn phí do các ông bố bà mẹ (không làm việc) đảm nhiệm hay sản xuất hàng hóa tại gia đình, giá trị của thời gian nghỉ ngơi và ô nhiễm môi trường. Vì vậy, tại các nước mà việc kinh doanh thực thi một cách không chính thức chiếm phần lớn thì số liệu của GDP sẽ kém chính xác.
- GDP không tính đến tính
[hài hòa](/w/index.php?title=H%C3%A0i_h%C3%B2a&action=edit&redlink=1)của sự phát triển. Ví dụ một nước có thể có tốc độ tăng trưởng GDP cao do khai thác quá mức [tài nguyên](/wiki/T%C3%A0i_nguy%C3%AAn)thiên nhiên.
- GDP tính cả những công việc không đem lại lợi ích ròng và không tính đến những hiệu ứng tiêu cực. Ví dụ, một xí nghiệp làm tăng GDP nhưng gây ô nhiễm một con sông và người ta phải đầu tư để cải tạo lại môi trường. Việc này cũng làm tăng GDP. Xem thêm
[Truyện ngụ ngôn về cửa sổ gãy](/w/index.php?title=Truy%E1%BB%87n_ng%E1%BB%A5_ng%C3%B4n_v%E1%BB%81_c%E1%BB%ADa_s%E1%BB%95_g%C3%A3y&action=edit&redlink=1).
- GDP cũng không cho ta sự phản ánh trung thực của sự phân chia lợi ích trong phạm vi đất nước. Có thể có những nhóm người không thu được lợi ích gì từ lợi ích kinh tế chung. GDP cao có thể là kết quả của một số người giàu có đem lại cho nền kinh tế trong khi phần lớn dân chúng sống dưới mức nghèo khổ.
Mặc dù còn nhiều hạn chế nhưng việc tìm một chỉ số khác thay thế GDP cũng rất khó khăn. Một sự thay thế được biết đến là
[Chỉ số tiến bộ thực sự](/w/index.php?title=Ch%E1%BB%89_s%E1%BB%91_ti%E1%BA%BFn_b%E1%BB%99_th%E1%BB%B1c_s%E1%BB%B1&action=edit&redlink=1) (GPI) được cổ động bởi [Đảng Xanh](/w/index.php?title=%C4%90%E1%BA%A3ng_Xanh&action=edit&redlink=1) của [Canada](/wiki/Canada). GPI đánh giá chính xác như thế nào thì chưa chắc chắn; một công thức được đưa ra để tính nó là của [Redefining Progress](/w/index.php?title=Redefining_Progress&action=edit&redlink=1), một nhóm nghiên cứu chính sách ở [San Francisco](/wiki/San_Francisco).
## Danh sách quốc gia theo GDP[
[sửa](/w/index.php?title=T%E1%BB%95ng_s%E1%BA%A3n_ph%E1%BA%A9m_n%E1%BB%99i_%C4%91%E1%BB%8Ba&veaction=edit&vesection=11) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=T%E1%BB%95ng_s%E1%BA%A3n_ph%E1%BA%A9m_n%E1%BB%99i_%C4%91%E1%BB%8Ba&action=edit§ion=11)] [Danh sách quốc gia theo GDP danh nghĩa năm 2008](/wiki/Danh_s%C3%A1ch_qu%E1%BB%91c_gia_theo_GDP_danh_ngh%C4%A9a_n%C4%83m_2008) [Danh sách các quốc gia theo GDP danh nghĩa 2009](/wiki/Danh_s%C3%A1ch_c%C3%A1c_qu%E1%BB%91c_gia_theo_GDP_danh_ngh%C4%A9a_2009) [Danh sách các quốc gia theo GDP danh nghĩa 2010](/wiki/Danh_s%C3%A1ch_c%C3%A1c_qu%E1%BB%91c_gia_theo_GDP_danh_ngh%C4%A9a_2010) [Danh sách các quốc gia theo GDP danh nghĩa 2011](/wiki/Danh_s%C3%A1ch_c%C3%A1c_qu%E1%BB%91c_gia_theo_GDP_danh_ngh%C4%A9a_2011) [Danh sách các quốc gia theo GDP danh nghĩa 2012](/wiki/Danh_s%C3%A1ch_c%C3%A1c_qu%E1%BB%91c_gia_theo_GDP_danh_ngh%C4%A9a_2012) [Danh sách quốc gia theo GDP (PPP) năm 2008](/wiki/Danh_s%C3%A1ch_qu%E1%BB%91c_gia_theo_GDP_(PPP)_n%C4%83m_2008) [Danh sách quốc gia châu Phi theo GDP](/w/index.php?title=Danh_s%C3%A1ch_qu%E1%BB%91c_gia_ch%C3%A2u_Phi_theo_GDP&action=edit&redlink=1) [Danh sách quốc gia châu Á theo GDP](/w/index.php?title=Danh_s%C3%A1ch_qu%E1%BB%91c_gia_Ch%C3%A2u_%C3%81_v%C3%A0_Th%C3%A1i_B%C3%ACnh_D%C6%B0%C6%A1ng_theo_GDP&action=edit&redlink=1) [Danh sách quốc gia châu Âu theo GDP](/w/index.php?title=Danh_s%C3%A1ch_c%C3%A1c_qu%E1%BB%91c_gia_ch%C3%A2u_%C3%82u_theo_GDP&action=edit&redlink=1) [Danh sách các thành phố theo GDP](/w/index.php?title=Danh_s%C3%A1ch_c%C3%A1c_th%C3%A0nh_ph%E1%BB%91_theo_GDP&action=edit&redlink=1)
## Xem thêm[
[sửa](/w/index.php?title=T%E1%BB%95ng_s%E1%BA%A3n_ph%E1%BA%A9m_n%E1%BB%99i_%C4%91%E1%BB%8Ba&veaction=edit&vesection=12) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=T%E1%BB%95ng_s%E1%BA%A3n_ph%E1%BA%A9m_n%E1%BB%99i_%C4%91%E1%BB%8Ba&action=edit§ion=12)] [Chỉ số giảm phát GDP](/wiki/Ch%E1%BB%89_s%E1%BB%91_gi%E1%BA%A3m_ph%C3%A1t_GDP) [Tổng giá trị gia tăng](/w/index.php?title=T%E1%BB%95ng_gi%C3%A1_tr%E1%BB%8B_gia_t%C4%83ng&action=edit&redlink=1) [Các chỉ số kinh tế](/w/index.php?title=C%C3%A1c_ch%E1%BB%89_s%E1%BB%91_kinh_t%E1%BA%BF&action=edit&redlink=1) [GDP tự nhiên](/w/index.php?title=GDP_t%E1%BB%B1_nhi%C3%AAn&action=edit&redlink=1) [Sự phát triển phi kinh tế](/w/index.php?title=S%E1%BB%B1_ph%C3%A1t_tri%E1%BB%83n_phi_kinh_t%E1%BA%BF&action=edit&redlink=1) [Giá trị gia tăng](/w/index.php?title=Gi%C3%A1_tr%E1%BB%8B_gia_t%C4%83ng&action=edit&redlink=1) [Chỉ số năng lực cạnh tranh cấp tỉnh](/wiki/Ch%E1%BB%89_s%E1%BB%91_n%C4%83ng_l%E1%BB%B1c_c%E1%BA%A1nh_tranh_c%E1%BA%A5p_t%E1%BB%89nh)
### Tính toán[
[sửa](/w/index.php?title=T%E1%BB%95ng_s%E1%BA%A3n_ph%E1%BA%A9m_n%E1%BB%99i_%C4%91%E1%BB%8Ba&veaction=edit&vesection=13) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=T%E1%BB%95ng_s%E1%BA%A3n_ph%E1%BA%A9m_n%E1%BB%99i_%C4%91%E1%BB%8Ba&action=edit§ion=13)] [Phân loại sản phẩm theo hoạt động](/w/index.php?title=Ph%C3%A2n_lo%E1%BA%A1i_s%E1%BA%A3n_ph%E1%BA%A9m_theo_ho%E1%BA%A1t_%C4%91%E1%BB%99ng&action=edit&redlink=1)(CPA) [Tính toán gián tiếp các dịch vụ tài chính trung gian](/w/index.php?title=T%C3%ADnh_to%C3%A1n_gi%C3%A1n_ti%E1%BA%BFp_c%C3%A1c_d%E1%BB%8Bch_v%E1%BB%A5_t%C3%A0i_ch%C3%ADnh_trung_gian&action=edit&redlink=1)(FISIM)
## Liên kết ngoài[
[sửa](/w/index.php?title=T%E1%BB%95ng_s%E1%BA%A3n_ph%E1%BA%A9m_n%E1%BB%99i_%C4%91%E1%BB%8Ba&veaction=edit&vesection=14) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=T%E1%BB%95ng_s%E1%BA%A3n_ph%E1%BA%A9m_n%E1%BB%99i_%C4%91%E1%BB%8Ba&action=edit§ion=14)]
## Dữ liệu[
[sửa](/w/index.php?title=T%E1%BB%95ng_s%E1%BA%A3n_ph%E1%BA%A9m_n%E1%BB%99i_%C4%91%E1%BB%8Ba&veaction=edit&vesection=15) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=T%E1%BB%95ng_s%E1%BA%A3n_ph%E1%BA%A9m_n%E1%BB%99i_%C4%91%E1%BB%8Ba&action=edit§ion=15)]
Danh sách đầy đủ các quốc gia theo GDP:
[Purchasing Power Parity Method](http://aol.countrywatch.com/includes/grank/globrank.asp?TBLS=PPP+Method+Tables&vCOUNTRY=17&TYPE=GRANK) và [Current Exchange Rate Method](http://aol.countrywatch.com/includes/grank/gdpnumericcer.asp?TYPE=GRANK&TBL=NUMERICCER&vCOUNTRY=17)
### Các ấn phẩm liên quan[
[sửa](/w/index.php?title=T%E1%BB%95ng_s%E1%BA%A3n_ph%E1%BA%A9m_n%E1%BB%99i_%C4%91%E1%BB%8Ba&veaction=edit&vesection=16) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=T%E1%BB%95ng_s%E1%BA%A3n_ph%E1%BA%A9m_n%E1%BB%99i_%C4%91%E1%BB%8Ba&action=edit§ion=16)] [Limitations of GDP Statistics by Schenk, Robert.](http://ingrimayne.saintjoe.edu/econ/Measuring/GNP2.html) [whether output and CPI inflation are mismeasured, by Nouriel Roubini and David Backus, in Lectures in Macroeconomics](http://pages.stern.nyu.edu/~nroubini/MEASURE.HTM) [Ch. 22. Measuring the National Economy, by Dr. Roger A. McCain](http://william-king.www.drexel.edu/top/prin/txt/EcoToC.html)
## Tham khảo[
[sửa](/w/index.php?title=T%E1%BB%95ng_s%E1%BA%A3n_ph%E1%BA%A9m_n%E1%BB%99i_%C4%91%E1%BB%8Ba&veaction=edit&vesection=17) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=T%E1%BB%95ng_s%E1%BA%A3n_ph%E1%BA%A9m_n%E1%BB%99i_%C4%91%E1%BB%8Ba&action=edit§ion=17)]
|
|![]()

WARC-Type: response

Content-Type: application/http; msgtype=response

Content-Type: text/html; charset=UTF-8

Connection: close

X-Content-Type-Options: nosniff

Content-language: vi

Content-Encoding: gzip

X-UA-Compatible: IE=Edge

Vary: Accept-Encoding,Cookie

Via: 1.1 varnish, 1.1 varnish

Accept-Ranges: bytes

X-Cache: cp1054 miss (0), cp1066 frontend miss (0)

Cache-Control: private, s-maxage=0, max-age=0, must-revalidate