markdown:
### Đối thoại Shangri-La ngày 1-6: TQ diễn vai nạn nhân “buộc phải ứng phó sau khi nước khác gây rối“
Không thể tin được Trưởng đoàn Trung Quốc lại có đủ can đảm khi nói rằng “Trung Quốc không bao giờ có hành động gây rắc rối trước liên quan đến chủ quyền lãnh thổ, các quyền hàng hải và lợi ích. Trung Quốc buộc phải có biện pháp ứng phó sau khi nước khác gây rối”.
##
Hội nghị thượng đỉnh An ninh châu Á (IISS), còn gọi là Đối thoại Shangri-La, một diễn đàn an ninh lớn nhất khu vực, ngày 1/6 sẽ kết thúc 3 ngày làm việc tại Singapore.
Nhiều chủ đề liên quan an ninh khu vực được đưa ra thảo luận, song có thể nói tình hình căng thẳng trên Biển Đông liên quan các hành động đơn phương, trái luật pháp quốc tế của Trung Quốc đã chiếm phần lớn các cuộc thảo luận. Phái đoàn Trung Quốc tham dự cuộc đối thoại hôm nay lại lên tiếng phản bác chỉ trích của lãnh đạo Nhật Bản và Mỹ, đồng thời “thản nhiên” bác bỏ việc Trung Quốc có những hành động gây hấn trên Biển Đông.
|Phó Tổng tham mưu trưởng Quân Giải phóng nhân dân Trung Quốc (PLA) Vương Quán Trung (Ảnh: AFP)|
Phát biểu trước phái đoàn các nước tham dự Đối thoại Shangri-La trong ngày làm việc cuối cùng ngày 1/6, Trưởng phái đoàn Trung Quốc nói rằng, phát biểu của Thủ tướng Nhật Bản Shinzo Abe và Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Chuck Hagel khiến ông “nổi giận”.
Vị Phó Tổng tham mưu trưởng Quân Giải phóng nhân dân Trung Quốc (PLA), Trưởng đoàn Trung Quốc Vương Quán Trung cho biết, “đoàn Trung Quốc có cảm giác rằng bài phát biểu của ông Abe và ông Hagel là một hình thức khiêu khích đối với Trung Quốc”.
“Bài diễn văn của ông Abe và ông Hagel là một hình thức khiêu khích đối với Trung Quốc. Một đồng nghiệp nước ngoài nói với tôi rằng, việc ông Abe, Thủ tướng Nhật Bản và ông Hagel, trên cương vị Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ, hai nước lớn, có những cáo buộc như vậy đối với Trung Quốc là không thể tưởng tượng được”, ông Vương Quán Trung nói.
“Bài diễn văn của ông Abe và ông Hagel là một hình thức khiêu khích đối với Trung Quốc. Một đồng nghiệp nước ngoài nói với tôi rằng, việc ông Abe, Thủ tướng Nhật Bản và ông Hagel, trên cương vị Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ, hai nước lớn, có những cáo buộc như vậy đối với Trung Quốc là không thể tưởng tượng được”, ông Vương Quán Trung nói.
Người đứng đầu phái đoàn Trung Quốc ở Shangri-La thản nhiên nói rằng, “Trung Quốc không bao giờ có hành động gây rắc rối trước liên quan đến chủ quyền lãnh thổ, các quyền hàng hải và lợi ích. Trung Quốc buộc phải có biện pháp ứng phó sau khi nước khác gây rối”.
Phát biểu trên của trưởng đoàn Trung Quốc “
**” so với tuyên bố của Chủ tịch nước này, ông Tập Cận Bình tại cuộc gặp Thủ tướng Malaysia Najib Razak ở Thủ đô Bắc Kinh ngày 30/5.** [không khác gì](http://plo.vn/thoi-su/ong-tap-can-binh-noi-bien-dong-nhin-chung-on-dinh-va-tq-khong-bao-gio-gay-roi-472147.html)
Mặc dù Trung Quốc bị dư luận chỉ trích có những hành động khiêu khích, gây bất ổn trên biển Đông, nhưng ông Tập Cận Bình cho rằng tình hình ở biển Đông “nói chung là ổn định, nhưng có những dấu hiệu xuất hiện đáng để chúng ta quan tâm”. Ông Tập Cận Bình còn tuyên bố, Trung Quốc sẽ không gây bất ổn ở biển Đông, nhưng cảnh báo sẽ phản ứng lại những hành động "khiêu khích" từ các quốc gia liên quan.
Theo Nhật báo Phố Wall (Wall Street Journal) của Mỹ, Trung Quốc không cử các quan chức cấp cao của nước này đến Đối thoại Shangri-La, thay vào đó dựa vào những học giả và các quan chức quân đội Trung Quốc để phản ứng lại những cáo buộc đối với Bắc Kinh.
Trong khuôn khổ cuộc đối thoại, nhiều Bộ trưởng Quốc phòng các nước châu Á, trong đó có ASEAN đã tránh chỉ trích trực tiếp Trung Quốc, nhưng kêu gọi đoàn kết khu vực trong việc giải quyết các vấn đề tranh chấp lãnh thổ.
Bộ trưởng Quốc phòng Malaysia Hishammuddin Hussein kêu gọi nhà lãnh đạo các nước thành viên ASEAN tiếp tục duy trì sự thống nhất trong khu vực để đảm bảo hòa bình và an ninh ở Đông Nam Á. ASEAN phải ưu tiên hàng đầu về an ninh khu vực, thống nhất về một số vấn đề quốc phòng quan trọng và không bị lôi kéo bởi các khuynh hướng khác nhau.
Theo ông Hussein, ASEAN không cần phải áp dụng cùng một khuôn khổ chính sách quốc phòng cho tất cả nước thành viên, nhưng nên và có thể làm việc cùng nhau hướng tới một quan điểm chính sách chung về các vấn đề quan trọng như an ninh hàng hải và quan hệ với các nước lớn.
Đề cập đến những tuyên bố tranh chấp chủ quyền trên Biển Đông, Bộ trưởng Malaysia cho biết đã cố gắng hướng cuộc đối thoại tới những điều tích cực hơn, đồng thời kêu gọi vấn đề này cần có một giải pháp trên cơ sở tôn trọng và tin tưởng lẫn nhau./.
**Theo Ngọc Khương/VOV- Trung tâm Tin** ** *(Theo AFP)/*

Server: GSE

Cache-Control: private, max-age=0


markdown:
### Thêm giàn khoan mới, Trung Quốc đưa ra biển nào?
**Kế hoạch đóng thêm cả loạt các giàn khoan trị giá hàng tỷ USD ngày càng lộ rõ tham vọng của Trung Quốc tìm kiếm tiềm năng trên các vùng biển mang giá trị hàng nghìn tỷ USD trong thương mại quốc tế, có tiềm năng lớn về tài nguyên…** **Giàn khoan tỷ USD thứ 2**
Tổng Công ty Dầu khí Hải Dương Trung Quốc (CNOOC) đang thúc đẩy các kế hoạch đóng thêm hàng loạt các giàn khoan khủng mới. Theo số liệu từ ADB, chỉ trong tháng 4 vừa qua, tập đoàn dầu khí lớn thứ 3 của Trung Quốc đã có 3 đợt phát hành trái phiếu có thời hạn từ 3 cho tới 30 năm với lãi suất cao nhất lên tới gần 4,9%/năm để huy động tổng cộng 4 tỷ USD cho hoạt động của mình.
Trong các năm 2012 và 2013, CNOOC đều nằm trong top những tập đoàn thu hút nhiều vốn trái phiếu nhất bất chấp đã phải chi rất nhiều tiền để nuôi mộng sở hữu kỹ năng khoan thăm dò dầu ở vùng nước sâu trên biển như vụ chi 15 tỉ USD mua lại hãng khai thác dầu Nexen của Canada, các hợp đồng công nghệ với Friede &Goldman…
|Giàn khoan Hải Dương 981 hạ đặt trái phép trong vùng biển Việt Nam.|
Hồi tháng 9/2012, Công ty dịch vụ dầu mỏ Trung Quốc (COSL) - một thành viên của CNOOC và là chủ sở hữu giàn khoan Hai Yang Shi You 981 - Hải Dương 981 cũng đã huy động 1 tỷ USD trái phiếu.
Những gói tiền vay nói trên không được nói rõ sử dụng như thế nào, nhưng trước đó, hồi cuối 2013 COSL đã ký thêm các hợp đồng với Nhà máy đóng tàu Đại Liên và một nhà máy ở Thẩm Quyến đóng mới 3 giàn khoan khác. Trong đó có Hải Dương 982 - một giàn khoan nước sâu tương tự như Hải Dương 981 và 2 chiếc loại nhỏ hơn là Hải Dương 943 và Hải Dương 944.
Cũng như Hải Dương 981, Hải Dương 982 là giàn khoan nửa chìm thế hệ thứ 6, chịu được bão tố cực mạnh, được trang bị hệ thống định vị động trên biển, được thiết kế có thể hoạt động ở vùng nước sâu tới 1.524m và khả năng khoan sâu 9.144m. Dàn khoan có 8 chân vịt lái, mỗi chân vịt được kéo bởi động cơ 4.600CV này dự kiến sẽ hoàn thành vào tháng 8/2016.
Hải Dương 943 có thể hạ đặt ở các vùng nước sâu 122m và có thể khoan sâu 10.668m và Hải Dương 944 cũng có khả năng hoạt động tương tự. Hai dàn khoan này theo kế hoạch sẽ được bàn giao vào tháng 9 và tháng 10/2015.
Trước đó, hồi đầu tháng 5, CNOOC đã đưa Hải Dương 981 có trị giá khoảng 1 tỷ USD ra hạ đặt trái phép tại vùng biển đặc quyền kinh tế, thềm lục địa của Việt Nam kèm theo cả trăm tàu các loại, từ quân sự, hộ vệ, tuần tiễu, hải giám, hải cảnh cho tới tàu cá và nhiều máy bay...
Hải Dương 981 có diện tích rộng bằng một sân bóng đá tiêu chuẩn, nửa nổi nửa chìm, dài 114 m, rộng 90 m, cao 137 m và nặng 31.000 tấn. Lượng thép để xây dựng nên giàn khoan này 4 lần số nguyên liệu dựng tháp Eiffel của Pháp. Nó chịu được được sóng cao 10 mét cùng sức gió 160km/h.
**Đổ tiền cho tham vọng biển sâu**
Trong thông cáo phát đi hồi đầu tháng 11 năm ngoái, chủ tịch kiêm CEO của COSL, Li Yong cho biết, việc đóng 3 giàn khoan này giúp nâng cao khả năng hoạt động ở các vùng nước sâu và trong những điều kiện đặc biệt.
Tuy nhiên, trên thực tế, việc đưa vào hoạt động những giàn khoan khổng lồ như vậy xem ra không hề dễ dàng và thật khó có thể thu lợi nhuận về cho DN.
Đối với Hải Dương 981, việc vận hành được cho là rất tốn kém. Theo đó, để giữ cho “quái vật” có thể đứng trên biển đã mất hàng trăm nghìn USD/ngày, chưa kể chi phí để nuôi cả trăm tàu “bảo vệ” xung quanh.
|Mỗi bước đi trong 'Chiến lược biển sâu' gây quan ngại cho nhiều bên.|
Không những thế, Hải Dương 981 là giàn khoan di động nước sâu đầu tiên mà Trung Quốc tự đóng được dựa trên các thiết kế của nước ngoài do vậy để hoạt động ổn định và làm chủ được công nghệ khoan dầu khí nước sâu CNOOC có thể mất nhiều năm trời.
Các phân tích của các chuyên gia nhiều nước trên thế giới đều cho thấy, CNOOC đang đổ tiền để làm ra những “thiết bị khổng lồ” để thực thi những chiến lược dài hơi mà sự tốn kém vượt quá ngoài sức chịu đựng của một DN.
Một điểm đáng lưu ý là việc đóng các giàn khoan này nằm trong các chương trình trọng điểm của Trung Quốc - chiến lược biển sâu, với bước đi đầu tiên là sự ra mắt của Hải Dương 981 hồi tháng 5/2012.
Trên thực tế, đây không phải là lần đầu tiên việc tìm kiếm năng lượng trở thành vấn đề gây tranh cãi. Tuy nhiên, sự hạ đặt trái phép giàn khoan Hải Dương 981 trên vùng biển Việt Nam lần này và kế hoạch xây dựng một loạt các giàn khoan khồng lồ khác đang gây chú ý cho nhiều bên khác nhau.
Giàn khoan Hải Dương 981 và trong tương lai là sự ra đời các giàn khoan khác sẽ đặt ở đâu và theo lộ trình nào… có lẽ đây là những bước đánh động thế giới nhất là khi tình trạng căng thẳng quanh việc hạ đặt Hải Dương 981 trái phép trên vùng biển Việt Nam vẫn tiếp diễn.
Đây thực sự là điều gây chú ý cho bên khác nhau bởi một điều chắc chắn rằng, CNOOC bỏ hàng tỷ USD ra để làm đóng những giàn khoan khổng lồ như vậy không thể sử dụng loanh quanh ở ‘ao nhà’ hoặc nép trong ‘xó bếp’. Có thể Hải Dương 981 chỉ là một nước đi đầu tiên trong một ván cờ dài hơi đầy quan ngại cho các bên.
**Văn Minh/**

WARC-Type: response

Content-Type: application/http; msgtype=response

WARC-Identified-Payload-Type: text/html

X-Content-Type-Options: nosniff

X-XSS-Protection: 1; mode=block

Content-Type: text/html; charset=UTF-8


markdown:
##### Dau bung am ixung quanh bung va day hoi
Dau bung am ixung quanh bung va day hoi
*Nguyen ngoc lam*
Cach day vai hom toi co hiện tượng đau bung am ỉ va co hiện tượng đầy hoi an nhanh no
Trả lời

Chào bạn!

Với tình trạng rối loạn tiêu hóa bạn gặp phải, bạn cần tới thăm khám tại các chuyên khoa tiêu hóa để có xác định, từ đó mới có hướng xử trí phù hợp.

Để có thêm thông tin bạn vui lòng gọi lên tổng đài 1800 1796 ( miễn cước) trong giờ hành chính hoặc 0915 00 1796 để được các chuyên gia tư vấn thêm.

Chúc bạn và gia đình sức khỏe!

##### Gửi câu hỏi
##### Câu hỏi liên quan:
[Dau bung am ixung quanh bung va day hoi](/hoi-dap/dau-bung-am-ixung-quanh-bung-va-day-hoi-id3326)
*Nguyen ngoc lam*
Cach day vai hom toi co hiện tượng đau bung am ỉ va co hiện tượng đầy hoi an nhanh no
##### Bài viết xem nhiều nhất
[Đau dạ dày uống nghệ: hiệu quả nếu dùng đúng](/news/dau-da-day-uong-nghe-hieu-qua-neu-dung-dung-id653)
Tinh bột nghệ kèm mật ong từ lâu đã là bài thuốc dân gian được nhiều người ...
[Đẩy lùi vi khuẩn HP, hết đau dạ dày, khỏi lo biến chứng](/news/day-lui-vi-khuan-hp-het-dau-da-day-khoi-lo-bien-chung-id510)
Vi khuẩn HP là nguyên nhân chủ yếu gây viêm loét dạ dày và làm tăng nguy cơ ung ...
[Uống tinh bột nghệ vàng sao cho đúng cách?](/news/uong-tinh-bot-nghe-vang-sao-cho-dung-cach-id434)
Nghệ không chỉ là một gia vị phổ biến trong việc nấu ăn mà có nhiều tác dụng ...
##### Tin tức
['Cứu cánh' cho dạ dày người hay uống rượu bia](/news/cuu-canh-cho-da-day-nguoi-hay-uong-ruou-bia-id1198)
Rượu bia là nguyên nhân trực tiếp gây ra rất nhiều căn bệnh nguy hiểm, đặc biệt ...
[Những điều bạn cần cân nhắc khi sử dụng tinh nghệ nano](/news/nhung-dieu-ban-can-can-nhac-khi-su-dung-tinh-nghe-nano-id1196)
Trong thời gian gần đây, tinh nghệ nano hay nano-curcumin được coi như là một ...
[Hướng dẫn cách làm đẹp sau sinh bằng bột nghệ](/news/huong-dan-cach-lam-dep-sau-sinh-bang-bot-nghe-id1195)
Phương thức làm đẹp sau sinh bằng bột nghệ ngày nay đang trở thành xu hướng giúp ...

WARC-Identified-Payload-Type: application/xhtml+xml

Server: Apache/2.2.26 (Unix) mod_ssl/2.2.26 OpenSSL/1.0.1e-fips DAV/2 PHP/5.3.28

Connection: keep-alive, close

Cache-Control: max-age=0, no-cache

Vary: Accept-Encoding,User-Agent

Content-Type: text/html; charset=utf-8


markdown:
**Những dấu hiệu được chạm vào phiến đá cổ tại Anh, chỉ hiện hình dưới ánh trăng đang khiến các nhà khảo cổ học tin rằng có thể còn tồn tại rất nhiều thông điệp ẩn giấu chưa được phát hiện.**
Khi nghiên cứu phiến đá Hendraburnick Quoit được chạm khắc từ thời kỳ đồ đá tại Cornwall, tây nam nước Anh, các nhà khảo cổ học đã phát hiện số lượng gấp 10 lần các dấu hiệu hiện lên nếu quan sát phiến đá dưới ánh trăng hoặc nắng nhẹ từ hướng đông nam.
*Phiến đá Hendraburnick Quoit.*
Sau khi phát hiện thêm 105 dấu hiệu hình tròn và 47 hình rãnh mới, các nhà khảo cổ học nhận định rằng phiến đá được sử dụng cho nghi lễ ánh trăng. Điều này trái ngược với giả thiết trước đó rằng những phiến đá thuộc thời kỳ đồ đá mới được tạo ra dựa theo sự chuyển động của Mặt Trời.
Tiến sĩ Andy Jones tại Đơn vị Khảo cổ học Cornwall nói với tờ Telegraph (Anh):
*“Khi chúng tôi đi chụp hình vào ban đêm, đèn flash bật lên và đột nhiên chúng tôi thấy các hình nhiều hơn, điều đó có nghĩa rằng chúng có thể quan sát được vào buổi đêm dưới ánh trăng”.* *Những hình thù hiện lên dưới ánh trăng*.
Các nhà nghiên cứu còn khám phá rằng có nhiều mảnh đá thạch anh bị nghiền quanh phiến đá Hendraburnick Quoit để chúng lấp lánh trong bóng tối.
Tiến sĩ Jones phân tích rằng khám phá đồng nghĩa với nhiều công trình đá khác, tương tự
[bãi đá cổ Stonehenge ](http://khoahoc.tv/bi-mat-cua-bai-da-co-stonehenge-o-nuoc-anh-821)nằm cách Hendraburnick Quoit 231km, có thể ẩn chứa những thông điệp bí ẩn được khắc lên bề mặt. [May chay bo](http://mofit.com.vn/may-chay-bo-bang-dien)MOFIT sản phẩm vì sức khỏe cộng đồng
## Leave a Reply Hủy

WARC-Truncated: length

Server: cloudflare-nginx

Connection: close

Pragma: no-cache

Cache-Control: max-age=0, no-cache, no-store


markdown:
** Lương Định Của (1920 – 1975) là giáo sư tiến sỹ nông học ngành di truyền giống.Thầy là người có công lớn đặt nền móng cho nền nông nghiệp Việt Nam hiện đại, chấn hưng giáo dục và nghề lúa Việt Nam. Nhiều thế hệ học trò do Thầy đào tạo đã trở thành cán bộ đầu đàn trong các lĩnh vực khoa học nông nghiệp với nhiều người xuất sắc. Nhiều “giống bác sĩ Của” thương hiệu Việt nổi tiếng một thời như: lúa Nông nghiệp 1 (NN1), lúa chiêm 314, NN75-1, NN8-388, lúa mùa Saisubao, lúa xuân sớm NN75-5, giống dưa lê, cà chua, khoai lang, dưa hấu không hạt, chuối, rau, táo… Giáo sư đã đề xướng kỹ thuật thâm canh lúa “cấy nông tay thẳng hàng” “bờ vùng, bờ thửa” “đảm bảo mật độ” được hàng chục triệu nông dân áp dụng, tạo ra cuộc cách mạng trong nông nghiệp. Ngôi nhà niên thiếu và phần mộ tổ tiên, cha mẹ song thân của Thầy tại ấp Ngãi Hoà, cách trụ sở Uỷ ban Nhân dân xã Đại Ngãi khoảng 3 km, và phải đi bằng xe ôm vì lối đi nhỏ, thuần phác, khiêm nhường giữa vùng quê Nam Bộ. Xe ôm chạy hun hút dưới vòm dừa nước y như trong vườn thiêng cổ tích. Chúng tôi đến thăm cụ Sáu, em gái Thầy và thắp hương khu mộ gia đình Thầy khi trăng rằm tháng giêng lồng lộng đang lên. Ruộng lúa Đại Ngãi, Trường Khánh xanh ngát dưới ánh trăng. DẠY VÀ HỌC. Câu chuyện vinh danh hạt ngọc Việt, hạt gạo làng ta, hạt vàng Việt Nam có con đường lúa gạo Lương Định Của. Đó là câu chuyện dài về một trí thức lớn gắn mình với ruộng đồng, với giảng dạy nghề nông, hiến mình cho con đường lúa gạo Việt Nam tỏa rộng.** **** **Lương Định Của cuộc đời và sự nghiệp**
Giáo sư Lương Định Của (Quốc – 梁定国) sinh ngày 16 tháng 8 năm 1920 (tài liệu của Phan Quang ghi là 16.7. 1919 ?) tại xã Đại Ngãi, huyện Long Phú, tỉnh Sóc Trăng, Theo văn bia gia đình thì ông nội của giáo sư là Lương Đức Ngãi, bà nội là Trịnh Thị Xuân, cha là Lương An Hùng và mẹ là Huỳnh Thị Có. Ông lên Sài Gòn học xong tú tài. Ông đã du học ở Hương Cảng (y học) rồi Thượng Hải (kinh tế) trước khi được học bổng của chính phủ Nhật Bản, sang Nhật năm 1942, được nhập ngang vào học năm thứ ba tại Trung tâm Nghiên cứu Nông học Nhiệt đới thuộc Trường Đại học Quốc gia Kyushu. Năm 1945 ông cưới vợ là bà Nobuko Nakamura (中村信子) người Nhật. Năm 1946, ông chuyển sang Trường Đại học Quốc gia Kyoto và được cấp bằng tiến sỹ nông học ở Nhật Bản. Năm 1954, ông cùng gia đình về Sài Gòn. Sau đó tập kết ra Bắc, làm Phó Giám Đốc Học Viện Nông Lâm Hà Nội, giảng dạy di truyền giống ở Trường Đại học Nông nghiệp Hà Nội, Viện trưởng Viện Cây Lương thực, Cây thực phẩm.
Thành tựu lớn nhất của giáo sư Lương Định Của là giáo dục đào tạo, đặt nền móng cho nền nông nghiệp Việt Nam hiện đại và nghề lúa Việt Nam. Nhiều thế hệ học trò do giáo sư đào tạo đã trở thành cán bộ đầu đàn trong các lĩnh vực khoa học nông nghiệp với nhiều người xuất sắc.
Thành tựu lớn thứ hai của giáo sư Lương Định Của là tạo giống cây trồng mang những thương hiệu Việt Nam đầu tiên và nổi tiếng một thời: Giống lúa Nông nghiệp I do Giáo sư Lương Định Của lai tạo từ giống Ba thắc (Sóc Trăng – Nam Bộ) với Kun Ko (Nhật Bản) là giống lúa Việt Nam đi vào sản xuất trên đồng ruộng từ những năm 60 của thế kỷ trước. Sau đó là nhiều giống mới mang tên “giống bác sĩ Của” như lúa chiêm 314, NN75-1, NN8-388, lúa mùa Saisubao, lúa xuân sớm NN75-5, giống dưa lê, cà chua, khoai lang, dưa hấu không hạt, chuối, rau, táo… cùng với những ứng dụng kỹ thuật di truyền và tiến bộ kĩ thuật mới: kĩ thuật tam bội thể, tứ bội thể, chất kích thích sinh trưởng v.v…
Thành tựu lớn thứ ba của giáo sư Lương Định Của là kỹ thuật thâm canh lúa. Giáo sư đã đề xướng mô hình canh tác “bờ vùng, bờ thửa” “cấy nông tay thẳng hàng” “đảm bảo mật độ” được hàng chục triệu nông dân áp dụng, tạo ra cuộc cách mạng trong nông nghiệp
Cuộc đời của giáo sư là tấm gương sáng của một trí thức lớn dấn thân vì đại nghĩa, sống thanh đạm, giản dị, say mê, tận tuỵ với sự nghiệp trồng người và nghiên cứu khoa học tạo giống cây trồng, cải tiến kỹ thuật canh tác để mang lại đời sống tốt hơn cho người dân. Giáo sư Lương Định Của được bầu là đại biểu Quốc hội các khoá 2, 3, 4, 5, được phong danh hiệu Anh hùng Lao động và Huân chương Lao động Hạng Nhất năm 1967 và được truy tặng giải thưởng Hồ Chí Minh về khoa học công nghệ đợt 1 năm 1996.
GS Lương Định Của mất ngày 24 tháng 12 năm 1975, mai táng tại Nghĩa Trang Thành phố Hồ Chí Minh. Vợ ông, bà Nobuko Nakamura, hiện sống cùng gia đình con trai cả Lương Hồng Việt ở thành phố Hồ Chí Minh.
Cuộc đời và sự nghiệp của nhà bác học Lương Định Của còn mãi với thời gian.
**Lương Định Của nhà bác học nông dân**
Chuyện về thầy Lương Định Của có nhiều. Các bài viết tiêu biểu là:
[Kỷ niệm đời thường về nhà khoa học Lương Định Của phần 1 ](http://www.vysajp.org/news/trang-chinh/tin-bai-ngoai-vysa/khoa-hoc-cong-nghe/k%E1%BB%B7-ni%E1%BB%87m-d%E1%BB%9Di-th%C6%B0%E1%BB%9Dng-v%E1%BB%81-nha-khoa-h%E1%BB%8Dc-l%C6%B0%C6%A1ng-d%E1%BB%8Bnh-c%E1%BB%A7a-ph%E1%BA%A7n-1/), [phần 2](http://www.vysajp.org/news/trang-chinh/tin-bai-ngoai-vysa/khoa-hoc-cong-nghe/k%E1%BB%B7-ni%E1%BB%87m-d%E1%BB%9Di-th%C6%B0%E1%BB%9Dng-v%E1%BB%81-nha-khoa-h%E1%BB%8Dc-l%C6%B0%C6%A1ng-d%E1%BB%8Bnh-c%E1%BB%A7a-ph%E1%BA%A7n-2/) , [phần 3](http://www.vysajp.org/news/trang-chinh/tin-bai-ngoai-vysa/khoa-hoc-cong-nghe/k%E1%BB%B7-ni%E1%BB%87m-d%E1%BB%9Di-th%C6%B0%E1%BB%9Dng-v%E1%BB%81-nha-khoa-h%E1%BB%8Dc-l%C6%B0%C6%A1ng-d%E1%BB%8Bnh-c%E1%BB%A7a-ph%E1%BA%A7n-3/) (Phan Quang); [Nobuko Nakanura & luồng gió từ Hà Nội](http://www.erct.com/4-ChiaSe/SuuTam/Thamnha-GSLuongDinhCua.htm) (Nguyễn Thị Ngọc Hải); [Thông tin về một người đàn anh](http://www.erct.com/2-ThoVan/DLMo/Tenmotnguoidananh.htm) (Đặng Lương Mô), [Thầy Lương Định Của và tính tình Người Nam Bộ](http://hocmoingay.blogspot.com/2009/11/thay-luong-inh-cua-va-tinh-tinh-nguoi.html); (Nguyễn Văn Luật) [Người phụ nữ Nhật trong đời cố Giáo sư Lương Định Của](http://www.erct.com/4-ChiaSe/SuuTam/BaLuongDinhCua.htm) (Như Trang –Thanh Niên); Nhà bác học của nông dân (Lê Hưng Quốc); [Hình ảnh nơi an nghĩ của cố giáo sư Lương Định Của](http://www.erct.com/4-ChiaSe/SuuTam/LDC-Mo_GS_LDC.htm) (Cao Nguyên); [Rằm xuân thăm thầy Lương Định Của](http://hoangkimvietnam.wordpress.com/2012/02/10/l%C6%B0%C6%A1ng-d%E1%BB%8Bnh-c%E1%BB%A7a/) (Hoàng Kim) ; [Tuyển tập tài liệu về cố giáo sư Lương Định Của](http://www.erct.com/4-ChiaSe/SuuTam/LDC-0-MucLuc.htm)
Nhà báo lão thành Phan Quang trong bài “Kỷ niệm đời thường về nhà khoa học Lương Định Của” đã viết: “
*Lương Định Của sinh ngày 16-7-1919 tại làng Đại Ngãi, huyện Long Phú (*) tỉnh Sóc Trăng trong một gia đình điền chủ theo đạo Thiên chúa. Cha mẹ mất sớm, lúc ông mới mười hai tuổi. Hồi nhỏ học Trường tiểu học Taberd ở thị xã Sóc Trăng, rồi chuyển lên Sài Gòn theo bậc trung học cũng tại Trường Taberd. Đến năm thứ tư, Lương Định Của xin sang Hồng Công học tiếp tại trường La Salle College với ý định trau dồi tiếng Anh thật giỏi để sau này đi vào ngành thương mại. Sau khi trúng tuyển kỳ thi tuyển sinh vào đại học (tiếng Anh gọi là University Matriculation), ông rời Hồng Công lên Thượng Hải học. Ở Hồng Công thời ấy chỉ có mỗi một trường đại học, học phí rất cao, trong khi tại Thượng Hải, sinh hoạt rẻ hơn. Tại đây, ông theo học Trường đại học Saint John’s. Đang học dở chừng thì chiến tranh thế giới lan rộng và ngày càng ác liệt. Cuộc sống của lưu học sinh tại Trung Quốc trở nên bấp bênh. Lương Định Của hiểu, cần phải tìm nguồn sinh hoạt ổn định ở ngay nước ngoài, vì rất khó trông chờ vào món tiền mà ông bác ruột trích từ hoa lợi số ruộng đất cha mẹ ông để lại ở Sóc Trăng vẫn tháng tháng gửi sang cho như những năm trước. Thấy một người bạn học gửi thư xin học phí du học tại Nhật Bản và được chấp thuận dễ dàng, ông cũng nộp đơn và được chấp nhận cho sang Nhật. Bước chân lên đất nước Phù Tang xưa kia không mấy khác nước mình, nay nhờ công cuộc duy tân đã trở thành một quốc gia hùng mạnh, chàng thanh niên Lương Định Của vẫn ôm ấp mộng làm giàu bằng con đường thương mại. Nhờ tiếp xúc với một số nhà yêu nước Việt Nam sống lưu vong, theo lời khuyên của họ, sau một năm học tiếng Nhật, ông bỏ ngành thương mại chuyển sang học ngành nông nghiệp với hoài bão rõ rệt mang vốn kiến thức về quê hương thiết thực phục vụ đất nước. Ông theo học Khoa Nông học Trường Đại học Tổng hợp Kyushu. Năm 1945, Nhật Bản thua trận. Nhân dân Nhật trải qua một thời kỳ cực kỳ khó khăn dưới sự chiếm đóng và cai quản trực tiếp của quân đội Mỹ. Miếng ăn hằng ngày còn chưa đủ, không ít người Nhật đói rét. Chính phủ Nhật Bản làm gì còn có học bổng ưu ái cho du học sinh nước ngoài. Để có thể tiếp tục theo học, cũng như mọi sinh viên khác, Lương Định Của làm đủ nghề: gia sư, biên dịch tài liệu, phiên dịch tiếng Anh… Cái vốn Anh ngữ lúc này thật sự có ích vì hồi ấy không có nhiều người Nhật sử dụng thành thạo ngoại ngữ. Sự giúp đỡ của Việt kiều ở Nhật là niềm khích lệ lớn đối với ông. Đặc biệt những người Việt Nam vì chống Pháp phải sống xa quê đã bồi dưỡng và khuyến khích lòng yêu nước vốn có trong chàng thanh niên Nam Bộ. Lương Định Của miệt mài học tập, nghiên cứu. Một nhà khoa học nổi tiếng khác, cũng là lưu học sinh cùng thời với Lương Định Của là bác sĩ Đặng Văn Ngữ, trước khi về nước phục vụ đã khuyên ông nên ráng ở lại học tập cho thành đạt rồi về sau cũng không muộn. Lương Định Của mãi biết ơn lời khuyên của bạn. Năm 1947, tốt nghiệp cử nhân Trường Đại học Tổng hợp Kyushu, ngành nông nghiệp. Phần lớn lưu học sinh nước ngoài ở Nhật Bản hồi ấy giật được mảnh bằng đều đi kiếm việc làm hoặc về nước để sớm chấm dứt cảnh thiếu thốn nơi đất khách quê người. Lương Định Của phân vân. Ông cảm thấy vốn kiến thức của mình còn mong manh quá. Nếu muốn thật sự phục vụ đất nước thì còn phải học tập thêm nhiều. Ông quyết định xin vào làm phụ việc ở Trường Đại học Tổng hợp thành phố Kyoto, cố đô nước Nhật và cũng là quê hương bà Của, tình nguyện làm việc không hưởng lương. Đổi lại, ông được phép đọc sách ở thư viện và dùng một số giờ nghiên cứu, thực nghiệm tại phòng thí nghiệm của nhà trường. Một lần nữa, cái vốn ngoại ngữ lại có ích cho ông. Ngoài công việc chuyên môn hằng ngày, còn nhận biên dịch ra tiếng Anh và đánh máy các công trình, luận văn cho một số giáo sư trong trường. Sức làm việc của chàng thanh niên Việt Nam cần cù, ít nói, gây ấn tượng và dần dần giành được lòng yêu mến của các thầy. Trường Đại học Kyoto chính thức cấp cho ông học bổng nghiên cứu sinh. Một thời gian sau, trường bổ nhiệm ông làm một chân tập sự trợ lý (sub-assistant), trong khi chờ đợi hội đủ điều kiện thi lấy bằng tiến sĩ. Một số tạp chí khoa học Nhật Bản và ở nước ngoài bắt đầu đăng tải các công trình nghiên cứu của nghiên cứu sinh Lương Định Của. Bài báo đầu tiên ông được công bố trên một tạp chí khoa học tên tuổi ở nước ngoài phản ánh phần nào sức đọc của ông. Đó là Thư mục về các công trình nghiên cứu di truyền học xuất bản ở Nhật Bản, thời gian 1941-1948 (tạp chí Heredity, London, số 4 năm 1950, trang 121-133). Trong khoảng thời gian trên dưới hai năm (1950-1952), các tạp chí khoa học lớn công bố mười hai công trình của nhà nghiên cứu trẻ. Ông là một người rất thành thục công việc trong phòng thí nghiệm. Với thiết bị của Trường Đại học Kyoto, Lương Định Của đã chụp được ba vạn tấm ảnh nhiễm sắc thể cây trồng. Sau này có dịp sang thăm Viện Nghiên cứu Lúa gạo Hoa Nam, gặp nhà khoa học Trung Hoa chuyên gia nổi tiếng thế giới về cây lúa là Giáo sư Đình Dĩnh, bác sĩ nông học Lương Định Của được Giáo sư mời thao tác phương pháp chụp ảnh nhiễm sắc thể đã nhuộm mầu sau khi cắt tế bào tại phòng thí nghiệm cho các nhà khoa học của Viện tham khảo. Mùa hè năm 1951, Lương Định Của trình luận văn về công trình nghiên cứu nhiều năm của mình với chủ đề: “Cách xử lý đa bội thể di truyền nhằm tạo nên giống lúa mới”. Hội đồng khoa học Trường Đại học Tổng hợp Kyoto nhận xét, với kết quả nghiên cứu khoa học của mình, Lương Định Của đã có cống hiến lớn cho nền nông học trong việc cải thiện giống lúa, và bỏ phiếu nhất trí cấp học vị Bác sĩ Nông học cho ông. ” * *“Cùng với học vị bác sĩ, Lương Định Của còn nhận được bằng khen và tiền thưởng của Viện Nghiên cứu Sinh học Kinhara về công trình Sự sinh sản của giống lúa lai tạo từ hai giống lúa japonica và indica.* *Báo cáo khoa học của Viện khẳng định, với công trình này Lương Định Của đã giải quyết tốt một vấn đề từ năm 1930 đến lúc bấy giờ chưa có ai xử lý được. Một số kỹ thuật do Lương Định Của phát minh, trong đó có phương pháp xử lý rễ trước khi cố định trong việc nghiên cứu hình thái nhiễm sắc thể công bố lần đầu trên tạp chí Botanical Gazette (Mỹ) được ứng dụng rộng rãi tại Nhật Bản. Kỹ sư Hồ Đắc Song, phó vịên trưởng Viện Cây Lương thực, Cây Thực phẩm một người cộng tác nhiều năm với bác sĩ Lương Định Của, có lần cho biết: Phát minh của Lương đã được ứng dụng ngay từ hồi ấy trong việc lai tạo giống lúa tại Hoa Kỳ, gọi là phương pháp Lương Định Của. Theo báo chí Nhật Bản, kể từ những năm đầu công cuộc duy tân đất nước thời Minh Trị thiên hoàng cho đến lúc bấy giờ (1888-1951), trong hơn sáu mươi năm, nước Nhật mới cấp học vị bác sĩ nông học cho hai trăm năm mươi người. Lương Định Của là nghiên cứu sinh trẻ tuổi nhất khi nhật học vị, và cũng là người ngoại quốc duy nhất được cấp bằng bác sĩ nông học tại Nhật bản cho đến lúc bấy giờ. Tôi có dịp được xem những bài báo viết về sự kiện ấy, những mẩu báo cắt chữ in vẫn còn rõ nét tuy giấy đã ố vàng và cứ chực mủn ra vì được xếp lẫn quần áo trong chiếc va ly tàng tàng bất ly thân của gia đình sau mấy chục năm cùng hai ông bà Lương Định Của bôn ba chuyển dịch nhiều nơi. Báo Mainichi Shimbun số ra ngày 26 tháng Năm năm Chiêu Hòa thứ 26 đăng chân dung lớn của nhà khoa học trẻ với vầng trán cao, chiếc cằm nhọn, khuôn mặt gầy thanh nhã. Tin đăng kèm cho biết nhà khoa học ba mươi mốt tuổi Lương Định Của là người Việt Nam đầu tiên được cấp bằng bác sĩ nông học của Nhật bản. Báo đưa khá chi tiết lý lịch của ông, nói rõ Lương được sự hướng dẫn của Giáo sư nổi tiếng Kinhara, Viện trưởng Viện Nghiên cứu Sinh học mang tên ông. Cũng báo Mainichi, một số trước đó đăng ảnh Lương chăm chú trước kính hiển vi, bên cạnh là tấm ảnh khác chụp cận cảnh những hạt lúa do ông lai tạo nên, to gấp đôi những hạt lúa so sánh. Báo Kyoto Shimbun cũng in ảnh những bông lúa mới được lai tạo nên. Bài báo cho biết thêm, kết quả này đã được thông báo cho Tổ chức Lương Nông Quốc tế (FAO) đóng tại Rome, đồng thời cũng thông báo đến Thủ tướng Ấn Độ J.Nerhu là người đang hết sức quan tâm giải quyết vững chắc vấn đề lương thực cho năm trăm triệu dân nước Ấn Độ mới giành lại được độc lập. v.v… Mấy tháng sau khi nhận học vị bác sĩ nông học, tháng Mười năm 1950, Lương Định Của được Bộ Giáo dục Nhật Bản bổ nhiệm làm giảng sư Trường đại học Kyoto. Ông là người ngoại quốc duy nhất thời ấy được bổ nhiệm làm giảng sư chính thức ở một trường đại học quốc lập Nhật Bản. Theo những người am hiểu, chức vị giảng sư ở Nhật tương đương với phó giáo sư (tiếng Nhật gọi là phó giáo thụ) tuy chưa phải chính ngạch, bởi Nhà nước khống chế số lượng giáo sư và phó giáo sư ở các trường đại học trong một khung biên chế nhất dịnh, chỉ khi nào có ghế khuyết thì nhà trường mới được bổ nhiệm người khác thay vào, còn lại đều gọi là chung là giảng sư. Khi bắt đầu nhận việc với chức trách giảng sư một Trường đại học quốc lập Nhật Bản, Lương Định Của đã kết hôn với một phụ nữ địa phương dòng dõi quý tộc và đã có hai con. Cuộc sống gia đình ổn định. Tương lai xán lạn mở ra trước mắt nhà khoa học trẻ. ĐƯỜNG VỀ VIỆT BẮC XA XÔI LẮM Khá lâu về sau, khi được Nhà nước ta phong Anh hùng Lao động, Lương Đình Của xúc động thì thầm với tôi: “Anh có biết vinh dự lớn nhất của đời tôi là gì không? Ấy là việc ngày tôi được cấp bằng bác sĩ nông học trùng với kỷ niệm ngày sinh Bác Hồ: 19-5-1951. Mười Chín tháng Năm. Một sự trùng hợp vô cùng lý thú, có đúng không?”. Đạt được học vị cao, có công ăn việc làm, Lương Định Của vẫn nghĩ tới việc về nước phục vụ, kịp trước khi cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp thắng lợi hoàn toàn. Hồi còn là sinh viên, ông đã cùng nhiều lưu học sinh Nhật và nước ngòai trong đó có Đặng Văn Ngữ, tham gia các cuộc biểu tình tuần hành phản đối thực dân Pháp xâm lược Việt Nam. Theo như ông còn nhớ, ít nhất có bốn cuộc lớn, ba lần ở Tokyo, và một lần ở Kyoto. Hoạt động chống chiến tranh Việt Nam có thuận lợi là Đảng Cộng sản Nhật Bản hết lòng ủng hộ cuộc chiến đấu của nhân dân ta. Nhiều Việt kiều ở Nhật nhờ thông qua Đảng Cộng sản Nhật Bản hoặc các tổ chức nhân dân do Đảng lãnh đạo mà giữ được mối liên hệ liên tục với phong trào kháng chiến trong nước. Qua sự giới thiệu của một người bạn, một mặt Lương Định Của tiếp xúc với các nghị sĩ tiến bộ trong Quốc hội Nhật, nhờ giúp đỡ tạo điều kiện cho ông sớm được trở về vùng tự do nước Việt Nam. Thượng Nghị sĩ Kazami được các bạn Nhật cử đứng ra lo liệu việc này. Mặt khác, Lương viết thư gửi Đại sứ quán ta ở Bắc Kinh bày tỏ mong muốn của mình, và chẳng bao lâu sau nhận được thư Đại sứ trả lời đã chuyển nguyện vọng của ông về nhà. Theo sự hướng dẫn của ông Kazami, mùa hè 1952 Lương Định Của xin thôi việc ở Kyoto, lên thủ đô Tokyo chờ ngày về nước. Ông xin việc làm ở Sở Nghiên cứu Khoa học Nông nghiệp Trung ương của Nhật Bản để có thể thu nhập trong thời gian chờ đợi. Đầu những năm 50, sau chiến thắng biên giới, tình hình nước ta rất sôi động. Đảng Lao động Việt Nam đảm nhiệm công khai sứ mệnh lịch sử lãnh đạo toàn dân kháng chiến. Mặt trận Liên Việt thành lập, giương cao ngọn cờ đại đoàn kết. Các vùng tự do được giữ vững. Chiến tranh nhân dân phát triển mạnh ở vùng sau lưng địch. Thực dân Pháp ý thức rõ, tiến hành phá hoại kinh tế, gây nạn đói kém, cắt nguồn hậu cần của Quân đội Nhân dân Việt Nam là một mặt trận có ý nghĩa chiến lược đối với thành bại của chúng trong chiến tranh. Thông tri của tướng De Linarès, tư lệnh chiến trường Bắc Bộ gửi các cấp dưới đề ngày 14-3-1951 hướng dẫn cụ thể như sau: “… Về phá hoại, có hai cách thực tế có thể áp dụng: a) làm ướt thóc hoặc bắt dân phải để thóc lúa ngoài trời trong mùa mưa ẩm. Tuy nhiên, để chắc chắn hạt gạo sẽ thối hẳn, phải dấp nước cho ướt thóc trong thời gian bốn mươi tám giờ. Ngoài ra, để cho sự phá hoại bảo đảm hiệu quả chắc chắn của nó, trong thời gian ấy, phải canh giữ không để cho dân chúng đến lọc lấy phần thóc còn tốt mang đi cất giấu; b) những kho thóc quan trọng nào phát hiện được, cho tưới xăng hoặc dầu nặng vào…” . Tháng Chín năm 1952, ông Kazami báo cho Lương Định Của biết, có một tàu buôn Nhật Bản sắp sang Hồng Công rồi từ đó đến thành phố Thiên Tân của Trung Quốc. Ông đề nghị Lương đáp chuyến tàu ấy. Vào được Trung Quốc rồi thì rất dễ dàng về Việt Bắc vì biên giới Việt Trung đã thông, nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa cùng Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa đã kiến lập quan hệ ngoại giao; giữa hai nước có tình hữu nghị sâu sắc. Ông nói đã nhờ Hội Hoa kiều tại Nhật Bản làm các thủ tục cần thiết cho gia đình Lương nhập cảnh Trung Quốc, ông cũng đã có liên hệ để thông báo với Chính phủ Việt Nam về chuyện này. Lương Định Của vào Hồng Công, đến biên giới Cửu Long trình giấy giới thiệu của Hội Hoa kiều tại Nhật Bản. Biên phòng Trung Quốc cho biết chưa nhận được chỉ thị. Các bạn khuyên Lương nên trở lại Hồng Công lấy visa nhập cảnh. Hành lý có thể cho chuyển trước sang biên giới, đưa về thành phố Quảng Châu.Vài hôm nữa gia đình Lương đến thì có thể vào Trung Quốc, đến thẳng Quảng Châu luôn. Trở lại khách sạn, Lương tìm cách liên hệ với Đại sứ quán ta ở Bắc Kinh, vừa gọi điện thoại vừa gửi thư song chờ mãi không thấy hồi âm. Tiền túi cạn dần: phòng trọ khách sạn rất đắt. Hàng ngày bà Của xuống phố mua bánh mì cho cả nhà ăn. Lúc này mới thấy hết bản lĩnh của người phụ nữ ấy. Ông lo cuống lên, bà chỉ cười: “Không sao, để tính xem”. Về đến Việt Nam ông thú thật với bạn bè, nếu không có bà thì với hai đứa con nhỏ, ông chẳng biết đường nào xoay xở trong những ngày quá cảnh Hồng Công. Thái độ bình tĩnh và đầy thông cảm của bà có tác dụng trấn an ông. Sau một tuần chờ đợi trong lo âu, xuất hiện một người lạ mặt ăn mặc sang trọng. Ông nói: nếu Lương có giấy giới thiệu của Ngân hàng Trung Hoa thì ông có thể giúp cho qua biên giới. Lương Định Của chẳng có giấy tờ gì khác ngoài thư giới thiệu của Hội Hoa kiều tại Nhật Bản. Người lạ mặt khuyên, nếu vậy thì nên theo ông về Macao, ở nhờ nhà con trai ông một thời gian, chờ xin phép nhập cảnh. Hồng Công là điểm quá cảnh, khách không được phép ở lại lâu. Lương Định Của hết sức phân vân. Người này ông chưa từng quen biết. Trong túi ông lại không có tiền, trừ gói hạt giống dưa. Đến áo quần thay hằng ngày cũng không có đủ vì các valy đã gửi hết vào Trung Quốc rồi. Ông quyết định hẵng trở về Sài Gòn, rồi tìm cách ra vùng tự do sau. Ông đánh điện cho một người bạn ở Sài Gòn, báo tin mình đang trên đường về nước, đến Hồng Công thì mất hết đồ đạc, nhờ bạn đặt mua vé máy bay cho hai người lớn hai trẻ con, và cho vay tạm hai nghìn USD. Ngay chiều hôm ấy, nhận được ngân khoản người bạn gửi đến thông qua một ngân hàng lớn. Có tiền, có vé trong tay, ông còn nấn ná lại thành phố này ba tuần nữa, hy vọng có tin tức Đại sứ quán ta tại Bắc Kinh. Cuối cùng hết hạn quá cảnh mới đáp máy bay về Sài Gòn. QUÁ CẢNH BƯNG BIỀN Chính quyền Sài Gòn nồng nhiệt đón bác sĩ nông học Lương Định Của du học từ Nhật Bản về. Bộ trưởng Nông Lâm mời ông đến cơ quan, mở rượu whisky chúc mừng, và ngỏ ý mời ông làm thứ trưởng. Lương tìm cách thoái thác khéo. Ông khiêm tốn nói mình xa đất nước đã lâu, xin cho làm việc hợp đồng một thời gian để quen thêm thung thổ và bạn bè, rồi mới dám chính thức nhận nhiệm vụ. Gia đình ông sống cùng gia đình người em trong ngôi nhà ở Đa Cao. Em gái ông có chồng đi kháng chiến, thỉnh thoảng lại kiếm cớ vắng nhà. Ông biết chị ra bưng thăm chồng. Một hôm, vào ngày chủ nhật, ông đang ngồi chơi trước cửa thì thấy một người ăn vận có vẻ như vừa từ nông thôn ra, đi thẳng vào nhà sau nói chuyện với cô em gái. Khách về, Lương hỏi ai vậy, cô em trả lời: “Người ta muốn mời anh ra vùng kháng chiến đấy”. – Vậy em trả lời họ thế nào? Cô em cười: “Em nói, anh vợ con tùm lum thế kia thì làm sao đi kháng chiến được”. Lương Định Của lặng im, vì dự định từ Nhật Bản về thẳng miền Bắc không thành, ông không hề hé răng cho ai biết. Hiệp định Genève về Đông Dương (1954) được ký kết. Trong giới trí thức Sài Gòn lại một lần nữa xôn xao – tuy thầm lặng – về việc ra đi hay ở lại. Nơi cơ quan Lương làm việc có một chị tên là B., em gái một bác sĩ nha khoa vốn là bạn của ông sau này cũng tập kết ra bắc và cùng gặp lại nhau tại Hà Nội, có lần hỏi giọng nửa đùa nửa thật: “Nè, Chính phủ Việt Minh kêu gọi trí thức ra Bắc đấy, anh có đi không?”. Lương nghiêm trang trả lời ông muốn đi. Chị B. bắt liên lạc, bố trí kế hoạch cho ông rời Sài Gòn. Chờ đợi một thời gian khá lâu mới có hồi âm. Lương Định Của nói với các em, ông muốn cho gia đình đi nghỉ mát ở Ô Cấp (Cap Saint Jacques – Vũng Tàu ngày nay) mấy hôm. Nửa đường, theo mật hiệu “cứ theo người có chửa mà đi”, ông đổi xe, đổi hướng, theo người phụ nữ ấy về thành phố Mỹ Tho. Từ đấy lại đổi xe khác, có người khác đón ra bưng biền. Lương Định Của được nhà lãnh đạo Phạm Hùng tiếp ngay khi vừa đến cứ. Anh Bảy trò chuyện thân tình, và cho ông một bộ quần áo bà ba. *
Sự mô tả khá chi tiết trên đây của nhà báo bậc thầy Phan Quang đã cung cấp cho chúng ta các thông tin chân thực từ năm 1919 đến năm 1951. Điều chưa rõ là ngày sinh 16.7.1919 hay 16.8.1920 cần được xác minh thêm.
Nhà báo Nguyễn Thị Ngọc Hải trong bài
[Nobuko Nakamura & Luồng gió từ Hà Nội ](http://www.erct.com/4-ChiaSe/SuuTam/Thamnha-GSLuongDinhCua.htm)đã viết: * “Một sự trùng hợp hay hay: ngôi nhà của gia đình giáo sư Lương Định Của ở TP.HCM nằm ngay trên con đường có ngôi trường mang tên ông. Ông mất đã lâu, năm 1975, lúc mới 55 tuổi, còn rất nhiều khả năng cống hiến và chưa được hưởng không khí hoà bình bao lâu. Bây giờ, trên con đường này, vợ ông – bà Nubuko Nakanura, 88 tuổi, vẫn ngày ngày được con trai đưa mẹ tập đi bộ giữa đường phố náo nhiệt. Khách qua đường mấy ai biết đó chính là người vợ Nhật Bản đã cùng chia sẻ cuộc đời lao động sáng tạo của một vị giáo sư – anh hùng lao động danh tiếng, đã rời bỏ quê hương cùng chồng trải qua cuộc chiến tranh gian khổ của Việt Nam.*
Khi bước vào ngôi nhà rất khiêm tốn của con gái bà nằm trong một hẻm nhỏ, khách sẽ vô cùng ngạc nhiên thấy một cụ bà 88 tuổi chạy nhanh xuống cầu thang, nói cười vui vẻ. Bà ăn mặc đẹp, trang điểm nhẹ và mời khách lên tận thư phòng, nơi cất giữ những bộ album quý, tài liệu lưu giữ. Bà nói một ít tiếng Việt, có người con trai Lương Hồng Việt ngồi bên hỗ trợ mẹ.
*Bà đưa ra một cuốn sách viết bằng tiếng Nhật, do một nhà xuất bản ở Nhật ấn hành năm 2000. “Đây là cuốn hồi ký của bà, tên sách là Luồng gió từ Hà Nội, gây tiếng vang lớn ở Nhật nhưng tiếc là chưa ai dịch ra tiếng Việt để người Việt Nam có thể đọc và thấy rõ thêm một anh hùng của dân tộc mình, một trí thức lớn lăn lộn trên ruộng đồng, dưới bom đạn để tạo ra các giống lúa mới giúp hậu phương miền Bắc đạt kỷ lục 5 tấn lúa/ha, góp phần đảm bảo lương thực cho cuộc chiến tranh.* *Anh Lương Hồng Việt – cũng công tác ở Viện Cây Lương thực và Cây Thực phẩm cho biết: Bây giờ khoa học tiến bộ, có rất nhiều giống mới. Người ta không còn thấy những giống lúa của cha anh ngày xưa nữa. Nhưng trong thời kỳ kháng chiến, các giống cây trồng Lương Định Của với các loại lúa NN8- 388, các loại lúa muộn, lúa chiêm 314, các giống cây ăn quả như khoai lang, đu đủ, dưa lê… rất nổi tiếng ở miền Bắc. “Người nông dân biết tiếng ba nhiều hơn”. Có thể nói ông Lương Định Của sống trong lòng nông dân không chỉ từ giống cây mới thần kỳ, mà còn do cuộc đời mẫu mực của ông.* *Trong cuốn hồi ký, bà Nubuko viết về mối tình của bà và ông Lương Định Của. Họ gặp nhau, yêu nhau khi ông du học ở Nhật nghiên cứu di truyền học tế bào. Tốt nghiệp tiến sĩ, ông về nước theo lời gọi của Bác Hồ cùng với các trí thức lớn như Trần Đại Nghĩa, Đặng Văn Ngữ, Trần Hữu Tước… Họ cưới nhau năm 1945. “Lúc ấy làm gì có ai biết đến Việt Nam và lấy người Việt Nam đâu. Nhưng gia đình tôi rất ủng hộ. Mẹ tôi tự đi chợ về nấu nướng cho đám cưới. Mẹ tôi quý con rể lắm. Nhưng chính quyền chưa có thủ tục cho đăng ký kết hôn với người Việt Nam nên phải đăng ký ở nhà thờ. Người Nhật lúc đó còn chưa biết An Nam là ở đâu”. Bà nhớ lại: “Tính tình chúng tôi khác nhau nhưng lòng tin là một. Tin cậy lẫn nhau, gian khổ cùng vượt, đồng cam cộng khổ”. Bà thêm: “Chỉ cần nói ngắn, nói ít như vậy thôi”.* *Chuyện về nước của gia đình giáo sư cũng nhiều gian nan: “Từ Nhật, gia đình theo một tàu vận tải hàng của Nhật qua Hong Kong định về Trung Quốc nhưng do thiếu giấy tờ hợp lệ nên không vào được Trung Quốc. Tiền hết, đồ đạc mất hết, phải về Sài Gòn bằng máy bay do người bạn của ba giúp tiền. Ba làm việc ở Viện Khảo cứu Nông nghiệp Bộ Canh nông”, lời anh Việt.*
Trích dẫn đến đây, tôi (HK) xin được ghi chú thêm một chi tiết nhỏ nhưng quan trọng. Theo hồi ức và lời kể của thầy Phan Gia Tân, giảng viên Trường Đại học Nông Lâm thành phố Hồ Chí Minh, sau ngày Việt Nam thống nhất 30.4.1975, thầy Lương Định Của đã vào Trường tìm gặp Giáo sư Tôn Thất Trình, người hai lần làm Bộ trưởng Bộ Canh nông chính quyền Sài Gòn, Hiệu trưởng Trường Đại học Nông nghiệp và trực tiếp giảng dạy cây lúa, nông học. Thầy Của tiếc không gặp được thầy Trình. Giáo sư Tôn Thất Trình đã ra đi. Trong cơn lốc của các sự biến, thầy Tôn Thất Trình đã không sang Mỹ, không sang Pháp mà sang làm việc ở Tổ chức Lương Nông Quốc tế (FAO) và tiếp tục giúp đỡ đất nước sau hậu chiến. Điều này tôi đã viết trong bài
[Thầy bạn là lộc xuân cuộc đời ](http://hoangkimlong.blogspot.com/2010/11/thay-ban-la-loc-xuan-cua-cuoc-oi.html) *Năm 1954, qua liên lạc biệt động, gia đình giáo sư gửi thư xin phép đi tập kết. Anh Hồng Việt kể lại: “Từ Sài Gòn, theo biệt động đưa về Cần Thơ, xuống căn cứ Cà Mau và đi tàu Ba Lan ra Sầm Sơn, Thanh Hoá. Ấn tượng đầu tiên là hưởng luôn một trận gió mùa đông bắc. Nhưng ngày hôm sau là 1.1.1955, gia đình được chứng kiến ngày lễ tưng bừng”. Trong quyển hồi ký bằng tiếng Nhật của bà Nubuko có in hình giáo sư Lương Định Của và Thủ tướng Phạm Văn Đồng đang lội ruộng xem cây trồng vào lúc chiến tranh đang khốc liệt. Như tất cả các gia đình cán bộ lúc đó, nhà bà phải ly tán đi làm nhiệm vụ: giáo sư làm việc ở Gia Lộc, Hải Dương; các con lớn gửi vào trường học sinh miền Nam; bà cùng cơ quan sơ tán về gần chùa Thầy, Quốc Oai. Bà cũng là phát thanh viên tiếng Nhật của đài Tiếng nói Việt Nam và vinh dự là người đọc bản tin loan báo chiến thắng lịch sử 30.4.1975.* *Bà Nubuko kể chuyện tình bạn với nhiều người, trong đó có mẹ con nghệ sĩ Đặng Thái Sơn và rất nhiều người khác. Bà đi du lịch khắp Việt Nam, về quê chồng ở Long Phú, Sóc Trăng, họp đồng hương ở Sài Gòn, về tận nhà người nông dân nghèo ngày xưa bà ở trọ lúc sơ tán ”*
Nhà báo Phan Quang đã tái hiện chân thực cuộc sống thường ngày của nhà bác học nông dân trong phần 2 của bài “Kỷ niệm đời thường về nhà khoa học Lương Định Của”: “
*Tập kết ra Bắc, tiến sĩ nông học Lương Định Của được phân về nhận việc tại Học viện Nông lâm, đóng ở Gia Lâm. Là một nhà di truyền học nổi tiếng, ông được phân công phụ trách nghiên cứu và ứng dụng lai tạo giống. Ít lâu sau, Học viện tách làm đôi: Trường Đại học Nông Lâm, vẫn đóng ở địa điểm cũ, và Viện Khoa học Nông nghiệp chuyển sang bên này sông Hồng, xây dựng hoàn toàn mới ở Văn Điển. Năm 1960, ông được bầu làm Đại biểu Quốc hội tỉnh Hải Dương, khóa II, và được bầu lại liên tiếp ba khóa nữa, cho đến khi qua đời. Lương Định Của về Viện. Bà Của – tên con gái là Nakamura Nobuto, thuộc một gia đình quý tộc phá sản vì chiến tranh – giúp việc ông trong việc lai tạo giống, hưởng lương nhân viên bốn mươi đồng một tháng. Ông mang từ Nhật Bản về hai con trai sinh bên ấy. Về nước lại đẻ thêm hai đứa nữa. Vào lúc đó có chủ trương giảm biên chế. Bà Của làm công tác khoa học mà chưa có bằng đại học chuyên ngành, theo chính sách chung, đưa ra ngoài biên chế. Cả nhà sáu miệng ăn, trông vào lương ông Viện phó, cho dù đã được ưu ái xếp tận trần thì bậc lương cao nhất của Phó Viện trưởng cũng không thể vượt quá một trăm năm mươi lăm đồng. Cộng thêm năm đồng phụ cấp ưu đãi gì đó nữa, tổng cộng mỗi tháng lĩnh tròn một trăm sáu mươi đồng. Với sự chuẩn xác của nhà khoa học, bác sĩ Của ghi vào tờ khai thu nhập bình quân gia đình: Hai mươi sáu phẩy sáu đồng. Một ngày chủ nhật, Thủ tướng Phạm Văn Đồng về thăm Viện, xem giống lúa, vườn cây, đồng rau, chuồng gia súc, thí nghiệm… Phó Viện trưởng Lương Định Của hướng dẫn Thủ tướng. Đang đi trong Viện thì xe thủng lốp. Người lái xe xin Thủ tướng mười phút thay lốp xơcua. Anh Tô (*) nói: “Ta vào thăm nhà anh Của đi”. Lương Định Của vội chạy về trước. Gia đình ông được cơ quan phân cho một ngôi nhà cấp bốn ba gian, mái lợp tranh. Trên bếp lò còn chảo cơm rang buổi sáng ăn dở, ông vội vàng lấy chiếc lồng bàn úp lại. Rồi vơ cuộn vội đống chăn lũ trẻ ngủ dậy muộn chưa kịp gấp, vứt bừa bãi. Các chăn bông không còn vỏ bọc, vì chỉ đủ tiền mua những cái cốt dày chống rét miền Bắc thôi. Bà Của sửa sang áo tóc, đứng ra bên cửa cúi mình rất thấp rước Thủ tướng vào nhà. Anh Tô liếc nhìn cuộn chăn bông không có vỏ và chiếc lồng bàn úp luôn trên bếp lò, cảm ơn song không bước qua cửa mà thoái thác “Tôi muốn xem mấy cây táo”. Quả là trong vườn gia đình có trồng ba cây táo tạo dáng đẹp và rất sai quả, táo ta mà quả nào quả nấy to gần bằng trứng gà. Bác sĩ Lương Định Của nổi tiếng về mấy cây ăn trái này. Bà con hàng xóm đồn ông Của có mang hóa chất đặc biệt từ Nhật về, cho nên cây nào ông trồng cũng sai quả và quả to đến thế. Đấy, xem như rau muống là thứ phổ thông nhất, ông cho hóa chất vào, cọng rau cứ to tày thân cây sậy; rau muống ông Của chẳng đang phủ kín đồng, dùng làm thức ăn cho lợn là gì. Trả lời Thủ tướng hỏi giống táo gì đây, bác sĩ Lương Định Của đáp: “Thưa, táo Thiện Phiến, Hưng Yên đấy ạ”. Nhiều người cho là ông Của không nói thật. Ngay trên Bộ Nông nghiệp cũng có ý kiến xì xầm tay Của giỏi giấu nghề. Lương Định Của bực lắm. Ông nói: “Báo cáo Thủ tướng mà dám nói sai, tôi không sợ vào tù sao?”. Quả thật, đấy đúng là giống táo Thiện Phiến. Ông Của nhờ bạn là Trưởng Ty Nông nghiệp Hưng Yên chiết cho ba cành, ông mang về trồng trong vườn cho lũ trẻ có thêm vitamin; gia đình làm gì đủ tiền mua trái cây như thời bên Nhật Bản hoặc ở thành phố Sài Gòn. Cái quan trọng, ông nói, là biết chăm sóc và tạo dáng. Tỉa cành. Vặt bớt những quả bé đi. Và dạy cho lũ trẻ con, phải chờ cho quả thật chín mới được hái, không được bứt phá khi quả còn xanh. Thủ tướng đến thăm cữ giáp Tết, đúng vào mùa thu hoạch, cho nên ba cây táo trong vườn nhà ông mới đẹp đến vậy. Chia tay ra về, Thủ tướng Phạm Văn Đồng vỗ vai nhà nông học: “Anh Của à, anh làm nghiên cứu, thường xuyên đi với nông dân, tác phong giản dị là tốt. Nhưng nông dân ta không bẩn đâu nhé. Nhà anh bẩn lắm!”. Và người đứng đầu Chính phủ kết thúc câu nói bằng một tràng cười sang sảng quen thuộc. Lương Định Của đưa tay gãi cái trán đã bắt đầu hói, khẽ “dạ”. Từ bấy trở đi, mỗi kỳ lễ tết, anh Tô lại gửi cho cái phong bì một trăm rưởi, hai trăm đồng. Phó Thủ tướng Phạm Hùng chỉ thị chuyển bà Nakabura Nobuto, mà từ lâu rồi mọi người chỉ biết gọi là bà Của về làm việc ở Ban tiếng Nhật Đài phát thanh Tiếng nói Việt Nam, hưởng lương cán bộ. Chưa bao giờ ai nghe Lương Định Của có một lời phàn nàn về cuộc sống. Ông chỉ buồn về những trục trặc nhỏ trong quan hệ bạn bè, đồng nghiệp. Nỗi day dứt của ông là không đủ tiền đặt mua tạp chí khoa học của nước ngoài. Đúng vào dịp này, ông viết sơ yếu lý lịch cá nhân, mục “GIA ĐÌNH – Vợ người Nhật Bản. Có bốn con. Đứa lớn học trường miền Nam số 25, lớp năm. Đứa kế học trường ở Văn Điển, lớp ba. Lương hàng tháng đủ sống, không rách rưới, thiếu thốn gì. Ở Sài Gòn còn ba em, hai gái, một trai. Đứa em gái lớn chưa có chồng, đứa em kế đó chồng đi tập kết có hai con, thằng em út thì làm sĩ quan trong quân đội Sài Gòn”.*
Nhà báo Phan Quang kể tiếp về “Gánh xiếc Đông Phương Hồng” và những công việc cụ thể thường ngày của Bác Của:
* “Bước vào thập niên 60 thế kỷ trước, công cuộc hợp tác hóa nông nghiệp ở miền bắc vừa hoàn thành, khắp mọi nơi sôi nổi phong trào cải tiến quản lý, cải tiến kỹ thuật, tăng năng suất lao động nông nghiệp. Chủ nhiệm Tổng cục chính trị Quân đội nhân dân, Đại tướng Nguyễn Chí Thanh được phân công kiêm Trưởng ban Nông nghiệp Trung ương. Bác Hồ đích thân chỉ thị cho ông tìm cách khuấy động phong trào, tạo khí thế thi đua phát triển sản xuất, xây dựng nông thôn mới. Đội ngũ các nhà khoa học nông nghiệp, bắt đầu từ các con chim đầu đàn được đào tạo trong nước hoặc học từ nước ngoài về: Bùi Huy Đáp, Nguyễn Đăng, Lê Duy Thước, Trần Văn Hà, Dương Hồng Hiên, Trần Thế Thông, Đào Thế Tuấn, Lã Xuân Đĩnh…, mỗi vị một nghề chuyên sâu, sẵn sàng xắn quần lội ruộng. Lương Định Của là chuyên gia về giống, được phân công chỉ đạo huyện Thọ Xuân, Thanh Hóa, lấy hợp tác xã Đông Phương Hồng làm thí điểm. Nhà nông học cùng mấy học trò kỹ sư có, trung cấp có lếch thếch gồng gánh đồ lề rời thủ đô về mảnh đất vốn nổi tiếng “địa linh nhân kiệt”, đã góp phần rất to lớn về hậu cần cho chiến thắng Điện Biên Phủ song nghèo thì vẫn nghèo, vì mùa màng bấp bênh, năng suất lúa bình quân thấp. Anh em trong ngành nông nghiệp và cán bộ địa phương gọi đùa đội chỉ đạo của thầy trò Ông Của là “Gánh xiếc Đông Phương Hồng”. Từ bấy, trên cánh đồng ruộng Thọ Xuân hầu như ngày nào bà con nông dân cũng thấy một người trạc tuổi trung niên dong dỏng cao, đầu đội nón lá, mình mặc sơmi mầu cỏ úa, quần xắn ống thấp ống cao quẩn quanh từ sáng đến xế chiều. Nông dân đã quên đi hoặc chẳng buồn quan tâm đến học vị cao siêu cũng như các chức danh rối rắm khác của ông trưởng đoàn chỉ đạo do Trung ương phái về mà chỉ biết đấy là Bác Của – không phải “bác” trong cụm từ thông thái “bác sĩ nông học” mà là “bác” như nông dân vùng này vẫn thường gọi nhau: bác Đỏ, anh Cò… Nông dân chấp nhận nhà bác học nói giọng Nam Bộ như một người thân thuộc bà con lối xóm của mình. Lương Định Của là một người thẳng tính. Mới về huyện Thọ Xuân, dạo quanh một vòng quan sát đồng ruộng nơi cạn nơi úng, ông nói với Bí thư Huyện ủy: “Cánh đồng của anh như cái nồi đất thủng, nấu cơm không chín đâu”. Ông chủ trương bắt đầu từ việc xây dựng đồng ruộng, làm bờ vùng bờ thửa. Hợp tác xã được chọn làm điểm chỉ đạo. Đông Phương Hồng vốn là một đơn vị làm ăn căn cơ, nhiều lần được báo chí nêu gương. Chủ nhiệm am hiểu kỹ thuật, báo cáo hay, “nói như viết trên báo”. Năng suất lúa đạt ba tấn/ha mỗi vụ – một mức khá cao thời ấy. Song chỉ cần làm một việc cực kỳ giản đơn là lấy tổng sản lượng thóc chia cho diện tích cấy trồng thì năng suất bình quân không đúng như lời chủ nhiệm báo cáo. Lương Định Của đập bàn: “Anh nói dối. Báo cáo không đúng sự thật. Thế này không chỉ đạo được. Anh làm ăn vậy thì tôi thà đi nơi khác còn hơn”. Tuy vậy chẳng mấy chốc đoàn chỉ đạo và cán bộ hợp tác xã thân thiết với nhau. Đông Phương Hồng nổi bật lên như một điểm sáng thật sự. Toàn huyện Thọ Xuân cũng đạt kết quả khá nhờ xây dựng đồng ruộng, làm thủy lợi, cải tiến đồng bộ kỹ thuật, tạo điều kiện đưa các giống mới vào cơ cấu cây trồng. Năm sau, Bộ Nông nghiệp tăng cường cho đoàn mười lăm kỹ sư mới tốt nghiệp, để bác Của cấy về các huyện khác trong tỉnh Thanh Hóa, nhân phong trào lên. Một chủ nhiệm hợp tác xã của huyện Thọ Xuân, Trịnh Xuân Bái, được tôn vinh Anh hùng Lao động hình như trước cả Lương Định Của và nhiều Anh hùng Lao động lừng lẫy khác.”*
Trong bài đã dẫn với tiêu đề “ Mấy ông tượng chạy lũ” nhà báo Phan Quang kể tiếp: “
*Nghe chị thường trực báo có bác sĩ Lương Định Của muốn gặp, tôi vội vàng gác bút chạy ra. Nhà nông học quần xắn móng lợn ống thấp ống cao, mình vận chiếc sơ mi ngắn tay mầu dưa cải muối, trên đầu vẫn chiếc nón lá rộng vành rất thời thượng và cũng rất tiện lợi thời kháng chiến, tay xách một túi lưới bên trong lủng củng mấy vật gì cồng kềnh gói sơ sài bằng giấy báo. – Làm sao anh về được Hà Nội? – Tôi hỏi. – Thì cũng phải tạt về nhà xem bả với sắp nhỏ sống thế nào chứ, – anh Lương Định Của cười. Trận lụt lịch sử năm ấy rất ác hại. Đê sông Đuống vỡ, một phần lớn hai tỉnh Hải Hưng ngập sâu trong nước, kể cả một đoạn đường số 5 huyết mạch. Nghe tin vỡ đê, Lương Định Của đang họp ở Hà Nội, đâm bổ về Viện Cây lương thực hô anh em cứu thiết bị và các loại giống lúa quý Viện đang lai tạo dở, rồi bị kẹt luôn dưới ấy. Nước đã tràn được vào đồng trũng thì ngâm luôn lại không rút vì nước các sông đang mùa đấy, mà mặt đồng nhiều nơi lại thấp hơn mặt biển lúc triều cường. Ông Của sốt ruột, đi thuyền ra đường 5, mạn dưới Phố Nối một ít, đáp xe về Hà Nội. Tôi mời ông vào phòng khách. – Không, không, tôi chưa ghé nhà. Tiện đường, tôi tạt ngang, mang tặng anh mấy thứ này, chắc anh thích. Mà cũng để đỡ lủng củng. Ông xách cái túi lưới cồng kềnh đang đặt tạm trên chiếc ghế đá bên gốc cây đa, đưa cho tôi. Tôi ngạc nhiên vì nó khá nặng. Thú thật, nhác thấy ông Viện trưởng xách cái túi lưới, tôi ngỡ đấy là trứng vịt lộn. Hồi ấy, bổ sung chất đạm, nhất là đạm động vật, là nhu cầu của mọi người. Bác sĩ nông học Lương Định Của được giao xây dựng Viện Cây lương thực và Thực phẩm trên một cánh đồng quạnh vắng với cái vốn ban đầu ít ỏi, vấn đề lớn đầu tiên là làm sao cho anh em đủ no, đủ chất để lao động nặng nhọc. Ông cho nuôi nhiều vịt đẻ và tổ chức ấp trứng theo phương pháp học được bên Nhật, ông bảo thế, rất đơn giản mà hiệu suất cao, trứng ung chưa bao giờ vượt quá một phần trăm. Nhiều lần ông nói: “Chúng ta đều biết trứng là thức dinh dưỡng toàn diện, aliment complet, tốt lắm. Mang ấp nó lên, trong thời kỳ chuyển hóa từ quả trứng sang con vịt con, lượng dinh dưỡng của nó còn tăng lên. Cùng một quả trứng ấy, ta cho ấp, chẳng tốn kém gì mà ăn đỡ chán, lượng bổ vào cơ thể lại nhiều – thế có phải kinh tế không?”. Lần nào từ Viện Cây lương thực về, ông cũng mang cho bạn bè một ít trứng vịt lộn. Mỗi nhà hai gói. Mỗi gói một chục quả bọc trong mấy tờ báo to và dày. Mỗi quả lại được gói riêng bằng mảnh giấy nhỏ. Để vừa đỡ làm vỡ trứng lúc đi đường vừa ủ ấm cho cái phôi tiếp tục chuyển hóa. Ông đánh dấu cẩn thận và đề ngày tháng từng gói một: “Chục này luộc ăn ngay hôm nay. Chục này để đến chiều hoặc tối mai”. Mỗi lần ông không quên cẩn thận dặn dò. Nhưng lụt to thế này, gia súc gia cầm không chết đuối cũng tản mác, thóc lúa ướt hết, người còn không có cái ăn, nói gì gà vịt. Tôi mở hé gói quà. Hóa ra toàn là tượng gỗ thờ trong chùa, phần lớn phủ sơn ta, cũng có cái sơn son thếp vàng. Lương Định Của nói: – Lũ cuốn trôi chùa. Tượng nổi lềnh bềnh. Biết anh thích tượng cổ, tôi khoèo vớt mấy cái cho anh. Cũng chỉ cứu được mấy cái nhỏ nhất thôi. Có tượng Phật to và đẹp lắm, nhưng bê làm sao nổi. Tôi bọc giấy báo, kẻo đi đường dân nhìn thấy lại cho là cán bộ phá tự do tín ngưỡng. Nói xong, ông lật đật trở sang ban đối ngoại Đài Tiếng nói Việt Nam, phố Bà Triệu. Giờ này, bà Của đang làm việc bên ấy.”* *“Lúc gánh xiếc Đông Phương Hồng mới về, lãnh đạo tỉnh Thanh Hóa chưa tiếp xúc ngay. Bí thư Tỉnh ủy Ngô Thuyền lặng lẽ cử cán bộ quan sát cung cách làm ăn của đoàn chỉ đạo. Một tháng sau, ông cho mời bác sĩ Lương Định Của về cơ quan, tiếp đón trọng thể, và chỉ thị cho văn phòng, mỗi lần bác Của có việc ghé thị xã thì mời vào nghỉ tại nhà khách của Tỉnh ủy (hồi ấy gọi là Nhà giao tế), và được mua thêm thuốc lá Điện Biên ngoài tiêu chuẩn… Trong hoàn cảnh đầu những năm sáu mươi thế kỷ trước, như vậy đã là một sự ưu ái. Lương Định Của thành công trong việc vận động cấy lúa có chăng dây cho thẳng hàng và cầm ngửa tay bó mạ. Đó là phương pháp ông học của Nhật Bản và đã từng được áp dụng rộng rãi ở Triều Tiên. Cấy theo cách này thì cây mạ cắm nông, chóng bén rễ, lại bảo đảm mật độ quy định để đạt năng suất mong muốn cho từng loại ruộng. Mặt khác, cấy chăng dây thẳng hàng buộc phải làm đất kỹ, và có thể dùng bừa cỏ cải tiến để làm cỏ sục bùn – cũng là những yếu tố đạt sản lượng cao. Nhưng ông là một người – cũng như hầu hết các nhà nông học tên tuổi và cán bộ chỉ đạo nông nghiệp của ta thời ấy – cực lực phản đối việc “thâm canh” bằng cách cấy lúa dồn, ken cây lúa thật dày, dày tới mức trẻ con có thể đứng lên trên ngọn các bông khi lúa chín. Phương pháp “tăng năng suất” này khởi thủy từ phong trào đại nhảy vọt ở Trung Quốc, được một số người truyền bá vào và khuyến khích áp dụng tại nước ta. Có người quát: “Sáu trăm triệu nhân dân Trung Hoa làm được, tại sao ta không làm”. Lương Định Của bình tĩnh trả lời: “Thưa, tôi đã có làm thí nghiệm. Kết quả: không được”. Lương Định Của trước sau là một nhà di truyền học, một người tạo giống. Ông đạt nhiều thành tựu trong lĩnh vực ấy. Vì được giao trách nhiệm chỉ đạo cơ sở, ông buộc phải đánh lấn sang các sân khác. Cùng với tác phong đi sát thực tế, phương pháp suy luận khoa học giúp ông nhiều. Tôi nhớ, cũng vào dạo ấy, có một cuộc họp các nhà quản lý nông nghiệp và nhà khoa học đầu đàn tại nhà riêng Đại tướng Nguyễn Chí Thanh, phố Lý Nam Đế. Nội dung: bàn và quyết định về chiếc cào cỏ cải tiến, để cho sản xuất hàng loạt. Đấy là chiếc cào răng sắt có trục quay đẩy hoặc kéo trên mặt ruộng mềm, vừa làm cỏ vừa sục bùn, bàn cào rộng vừa đủ để chạy giữa hai hàng lúa. Dùng công cụ này thì đỡ cho chị em nhà nông phải khom lưng cào cỏ sục bùn bằng tay, bán mặt cho đất bán lưng cho trời. Thật ra công cụ này đã được dùng phổ biến ở nước ngoài. Có hai loại. Loại một bàn tra cán dài cho người đứng thẳng đẩy bằng tay. Loại gắn nhiều bàn thì cho bò kéo. Một nhà khoa học nổi tiếng chủ trương áp dụng loại cào bò kéo, năng suất lao động sẽ cao, đáp ứng đúng yêu cầu của đất nước chuẩn bị bước vào chiến tranh. Lương Định Của đề nghị nên dùng cào đơn, người đẩy, cho gọn nhẹ. Đại tướng Nguyễn Chí Thanh ngồi yên, đầu hơi cúi vừa chăm chú nghe vừa rít thuốc lá, thỉnh thoảng gật gù tán thưởng. Các nhà khoa học lần lượt trình bày xong, ông ngửng đầu dụi tắt điếu thuốc lá hút dở: “Tôi tán thành ý kiến của anh Của. Dùng loại bừa do bò kéo đúng là sẽ đạt năng suất lao động cao. Nhưng ta lấy đâu ra bò mà kéo?”. ĐU ĐỦ VÀ BƯỞI Thời gian làm việc tại Viện Cây Lương thực và Cây Thực phẩm, Lương Định Của có hai người bạn thân. Bí thư Huyện ủy Gia Lộc Lê Văn Đởm và Bí thư Huyện ủy Cẩm Giàng Nguyễn Phùng – ông Phùng ít lâu sau được điều chuyển lên tỉnh nhận nhiệm vụ Trưởng Ty Nông nghiệp. Hai ông bí thư – cũng như Lương Định Của, nay đã thành người thiên cổ – đều trưởng thành từ cơ sở lên, đặc nông dân, tiếng mỗi người đứng đầu một huyệt mà nhà vẫn rất nghèo. Một anh bạn nhà báo có lần nói với tôi: “Quái, ông Của là nhà đại trí thức, mà xem ra chơi thân thật sự với hai tay đặc nông dân. Mà ý chừng ông ấy tâm đắc với tay Phùng Sơn. Viện đóng ở Gia Lộc, tối nào rảnh rỗi, ông Của lại sang Cẩm Giàng uống rượu Phú Lộc cùng Nguyễn Phùng. Ngồi với Lê Văn Đởm chỉ thấy hai ông bàn công việc”. Riêng tôi có hiểu phần nào. Ông Đởm người cao lớn, đường bệ, đi đứng hơi chậm chạp. Ông Phùng tầm vóc nhỏ hơn, rắn rỏi, da săn, nói năng cởi mở, ham kỹ thuật mới và có điểm khác với ông Đởm là không biết (hoặc biết mà không thích) đánh tổ tôm. Một lần ông Của nói vui: “Mình nghiệm phần lớn những anh nào người quá béo tốt đều lười biếng. Thân thể nặng nề thì làm sao hoạt bát? Xem ông Đởm đấy, xong việc là đánh tổ tôm, tôi đưa cho bao nhiêu sách tối có buồn đọc đâu, chỉ đạo toàn bằng vốn cổ kinh nghiệm. Ông Phùng có vẻ chịu khó mầy mò học hỏi hơn”. Một lần ăn cơm tối với nhau, Nguyễn Phùng giả vờ cà khịa: “Ông có biết cầm ống tiêm đâu mà gọi là bác sĩ…”. Tôi phụ họa: “Cái ngành nông nghiệp các anh đến là rắc rối. Thời Tây, cùng là kỹ sư như nhau lại phân thành kỹ sư nông nghiệp và kỹ sư nông học. Nay ngành nào người ta cũng gọi thống nhất cử nhân, phó tiến sĩ, tiến sĩ, giáo sư. Riêng anh thì cứ khăng khăng bảo mình là bác sĩ…”. Lương Định Của không giận. Ông hiểu vì sao chúng tôi đề cập chuyện ấy. Nhà bác học là người không giỏi khoa ngôn từ. Trong nhóm nhỏ thân mật, ông chuyện trò rất hay, những vấn đề kỹ thuật rắc rối nhất cũng được ông giảng giải tường tận, phù hợp với trình độ người đối thoại. Nhưng cũng vấn đề ấy, mời ông lên thuyết trình tại hội nghị, có khi đã chuẩn bị kỹ nhưng trình bày lại không hấp dẫn, không mấy thuyết phục người nghe. Chúng tôi nhiều lần mời ông viết bài cho báo. Ông nhận lời, thì phải chờ nhiều hôm sau mới có bài. Bài ông ngắn gọn, nhìn bản thảo thấy những hàng chữ đều đặn viết bằng bút mực xanh, chữ hơi nghiêng về phía trái, biết là ông đã tự tay chép lại. Bởi vậy, chớ nên dại dột động bút chữa bài ông Của. Một lần, anh biên tập viên có sửa đổi vài từ, và tiện tay xóa từ bác trong bác sĩ đi, thay vào từ tiến – “gọi chung là tiến sĩ cho nó nhất quán trên mặt báo”, lý lẽ của anh giản đơn như vậy. Lương Định Của hết sức phật ý: “Các anh chẳng hiểu cái gì”. Đó là câu trách móc nặng nề của ông. Lần này ông từ tốn nói: “Bác sĩ là học vị cao nhất bên Nhật Bản. (Ông nhúng ngón tay vào cốc nước, viết hai từ bác sĩ bằng chữ Hán ra bàn ăn). Nhà nước người ta phong cho tôi như vậy thì suốt đời tôi giữ nguyên như vậy, không hơn không kém”. Thời chống chiến tranh phá hoại, xã hội thiếu thốn nhiều thứ, Lương Định Của quan tâm vấn đề dinh dưỡng cho mình cũng như cho đồng sự bạn bè, nhưng ông là người sống điều độ. Ngay đến khi lớn tuổi, ông vẫn giữ được dáng người thanh thoát, chỉ có cái trán là mỗi ngày mỗi hói và bóng hơn. Thỉnh thoảng ông có nhấm nháp vài chén hạt mít rượu ngang cùng các Bí thư huyện hoặc cánh nhà báo song để vui là chính. Một vại bia hơi đủ làm mặt ông ửng đỏ. Có lần ông mang rượu thuốc ra mời anh em: “Anh Nguyễn Tạo (Tổng cục trưởng Lâm nghiệp) vừa gửi cho cái lộc nhung. Tôi nhờ ông Phùng mua cho một vò Phú Lộc, các anh tha hồ uống”. Ít lâu sau gặp lại thấy bữa ăn suông, tôi hỏi vui: “Hết rượu lâm nghiệp rồi sao:”. Ông đáp: “Hết thế nào được. Tôi cho mang lên Hà Nội. Sợ để ở Viện đêm ngồi đọc sách một mình, buồn lại mang ra uống thì chết. Rượu bổ, uống nhiều có hại”. Lần nhà tôi sinh cháu thứ hai, tôi đi công tác xa. Một hôm bà thấy có tiếng gõ cửa. Xuất hiện một người quen quen mang cho hai quả đu đủ chín và mấy chai cà chua nghiền: “Chị dùng quả đu đủ, nhiều sữa cho cháu. Còn thứ purée này làm từ cà chua, tự tay tôi chế biến. Chị cho cháu lớn phết với bánh mì ăn sáng trước khi đi học, người Nhật vẫn dùng món này lắm…”. – Xin lỗi, anh là… Ông gãi cái trán hói: “Tôi là Của, Lương Định Của…”. Dạo ấy đồng bằng Bắc Bộ mở rộng việc trồng cà chua vào vụ đông. Được mùa, cà chua tươi không xuất khẩu được, dân bày ra bán từng đống đỏ rực hai bên đường 5, thật là trên trời dưới cà chua. Ông Của từng bày cho chúng tôi cách làm bột cà chua nghiền để dành ăn dần. Chừng này quả, ngần này đường kính, ngần này muối, ngần này tỏi, vô trùng dụng cụ thế này, cho vào lọ, phủ lớp dầu ăn mỏng lên trên để lâu không bị nấm mốc… Anh em nể ông, chăm chú nghe, có người còn ghi chép, song rắc rối quá chẳng ai thực hành. Một chiều, tan giờ làm việc, anh Hoàng Tùng, Tổng biên tập báo Nhân Dân tự dưng nảy ý, bảo tôi: “Tối nay ta đến thăm ông Của đi”. Nhà ông ở khu tập thể Kim Liên. Con đường chạy qua trước nhà ông thời ấy nay mang tên phố Lương Định Của, nó băng qua đường Phạm Ngọc Thạch để nối liền phố Đặng Văn Ngữ. Hồi mới được phân căn hộ ở đây, ông vui mừng khoe với bạn bè. “Mình ở tầng trên cùng. Thành ra tận dụng được cái trần, làm nơi tạm chứa sách”. Thời chiến tranh, điện đóm phập phù, đường trong khu tập thể tối mò, tối nhất là các cầu thang. Nhà ông không có điện thọai, không thể báo trước. Anh Hoàng Tùng theo tôi mò mẫm lên tầng năm. Lương Định Của ra mở cửa, hơi lộ vẻ ngạc nhiên song niềm nở mời vào. Nơi tiếp khách của ông chỉ có mỗi cái bàn và bốn ghế gỗ rẻ tiền cấp theo tiêu chuẩn. Chiếc đèn bão không đủ sáng. Trên bàn, ngổn ngang vỏ bưởi: nhà nông học đang bóc trái cây mời vợ. Các cháu đều theo trường học nơi sơ tán. Lương Định Của lúng túng gạt tất cả những thứ trên bàn xuống cái chậu, nói với anh Hoàng Tùng: “Ăn bưởi còn tốt hơn ăn cam”. Trong múi bưởi có nhiều chất sắt”. Tôi nghe nói, chính vì nhà không có điện thọai riêng, một tối cuối tuần ông có triệu chứng nhồi máu cơ tim, không thể gọi xe cấp cứu, khi đưa ông vào bệnh viện Bạch Mai thì đã quá muộn, mặc dù nơi ông ở chỉ cách nhà thương có một quãng đường. PHAN QUANG”*
Trên đây là sự xâu chuỗi những tư liệu đời thường của giáo sư Lương Định Của, một tấm gương tận tụy gắn bó với nông dân, nông nghiệp và nông thôn. Tiến sĩ Lê Hưng Quốc, Phó Chủ tịch Hiệp hội Thương mại Giống Cây trồng đã xúc động viết
*“Lớp sinh viên đại học của chúng tôi khi ấy mới ra trường được tắm mình trong thực tiễn sản xuất, học các thao tác kĩ thuật trực tiếp ở Viện Lúa Tứ Lộc, các HTX nông nghiệp… đó là những trường học của những kĩ sư, kĩ thuật viên nông nghiệp trẻ tuổi. Thế hệ ấy sau này nhiều người đã trưởng thành những nhà khoa học có đóng góp xứng đáng như lớp thế hệ của PGS.TS Anh hùng Lao động Nguyễn Thị Trâm… Nhiều lớp cán bộ nông nghiệp do Giáo sư đào tạo đã trở thành những cán bộ đầu đàn trong nhiều lĩnh vực khoa học nông nghiệp. Giáo sư có nhiều thế hệ hoc trò xuất sắc.”*
GSTS. Anh hùng Lao động Nguyễn Văn Luật trong bài
[Thầy Lương Định Của và tính tình Người Nam Bộ](http://hocmoingay.blogspot.com/2009/11/thay-luong-inh-cua-va-tinh-tinh-nguoi.html) đã ca ngợi thầy Của và Người Nam Bộ: “ *Cách đây 3-4 thập kỷ, hồi ở miền Bắc, thầy Của ở miền Bắc lai tạo được nhiều giống lúa mới được nông dân ưa chuộng như Nông nghiệp 1, Chiêm trăng, Đoàn kết .. Gần đây, tỉnh Sóc Trăng quê hương của thầy Của lại sản sinh những con người chọn tạo ra nhiều giống lúa rất ấn tượng, mặc dầu chưa bao giờ được gặp, được thọ giáo tiền bối Lương Định Của. Đấy là nhóm chọn tạo giống lúa do KS Hồ Quang Cua đứng đầu. Đến nay nhóm này đã chọn tạo tới 22 giống ST, trong đó có nhiều giống như ST3, ST5 .. khá phổ biến, những giống ST đỏ từ lai tạo giữa giống gạo đỏ địa phương với giống năng suất cao rồi chọn ra dòng gạo đỏ vừa năng suất cao, vừa có mùi thơm lá dứa. Chân thành và khẳng khái trong cuộc sống, sáng tạo trong lao động chân tay và trí óc, nhân ái trong giao tiếp, độ lượng trong ứng xử xã hội, dũng cảm trong chống ngoại xâm, hòa nhập với cộng đồng và thân thiện với cây cỏ sông nước là những phẩm chất rất quý của con người Nam Bộ cả xưa và nay.”* **Con đường, mái trường và học bổng**
Nhiều mái trường trên toàn quốc mang tên Lương Định Của, hiện chúng tôi chưa thống kê đầy đủ. Trung ương Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh đã lập giải thưởng mang tên Lương Định Của hàng năm xét trao cho 100 gương mặt tiêu biểu đại diện cho 13 triệu thanh niên nông thôn có thành tích xuất sắc trong các lĩnh vực sản xuất kinh doanh, chuyển giao tiến bộ khoa học kỹ thuật công nghệ, xây dựng nông thôn mới. Đó là những “ông chủ mới” năng động dám nghĩ dám làm trong phong trào thanh niên nông thôn thực hiện bốn mới (kĩ thuật mới, ngành nghề mới, thị trường mới, mô hình mới).
Quận Đống Đa thủ đô Hà Nội có một đường phố mang tên Ông. Tại ngã ba Phạm Ngọc Thạch-Lương Định Của có một dãy ki-ốt kinh doanh hoa tươi bốn mùa rực rỡ sắc màu tỏa hương thơm ngát như luôn tưởng nhớ tới Lương Định Của, một nhà nông học xuất sắc, người đi đầu trong lĩnh vực cải tạo giống cây trồng của Việt Nam .
Con đường lúa gạo mang tên nhà bác học nông dân Lương Định Của ở huyện Long Phú tỉnh Sóc Trăng được tiếp nối với đường Tôn Đức Thắng tại Trường Khánh đi về Đại Ngãi. Lúa ở đây rất tốt. Đoạn đường này có công sức và tấm lòng nhân hậu của người vợ Nhật đối với quê hương chồng, thật tình nghĩa biết bao !
**Rằm xuân thăm thầy Lương Định Của**
Dưới đây là phóng sự ảnh của Hoàng Kim về vùng lúa Long Phú, gia tiên của thầy Lương Định Của, vùng lúa Trường Khánh Đại Ngãi, và con đường lúa gạo Lương Định Của tỏa rộng con đường lúa gạo Việt Nam.
Chuẩn bị xong những việc sau cùng để ngày mai cấy các bộ giống lúa mới, chúng tôi lên đường về thăm quê hương thầy Lương Định Của khi trời đã xế chiều.
Ngôi nhà niên thiếu và ảnh cụ Sáu, em gái Thầy Lương Định Của cùng phần mộ tổ tiên, cha mẹ song thân của Thầy tại ấp Ngãi Hoà, cách trụ sở Uỷ ban Nhân dân xã Đại Ngãi khoảng 3 km.
[Xe ôm chạy hun hút dưới vòm dừa nước y như trong vườn thiêng cổ tích.](http://hoangkimvietnam.wordpress.com/2012/02/10/l%c6%b0%c6%a1ng-d%e1%bb%8bnh-c%e1%bb%a7a/dsc04127/) [Chúng tôi đến thăm cụ Sáu, em gái Thầy và thắp hương khu mộ gia đình Thầy khi trăng rằm tháng giêng lồng lộng đang lên. (ảnh trên: bia mộ ông bà nội và bia mộ của bố mẹ giáo sư Lương Định Của; ảnh dưới: toàn cảnh khu mộ rằm nguyên tiêu 2012 )](http://hoangkimvietnam.wordpress.com/2012/02/10/l%c6%b0%c6%a1ng-d%e1%bb%8bnh-c%e1%bb%a7a/dsc04147/) ![DSC04151 ](https://hoangkimvietnam.files.wordpress.com/2012/02/dsc04151.jpg?w=584&h=438)
![DSC04151 ](https://hoangkimvietnam.files.wordpress.com/2012/02/dsc04151.jpg?w=584&h=438)
Ruộng lúa Đại Ngãi, Trường Khánh xanh ngát .
Câu chuyện
[vinh danh hạt ngọc Việt](http://hoangkimvietnam.wordpress.com/2011/11/09/vinh-danh-h%E1%BA%A1t-ng%E1%BB%8Dc-vi%E1%BB%87t/), [hạt gạo làng ta, hạt vàng Việt Nam](http://blogtiengviet.net/[youtube%20http:/www.youtube.com/watch?v=Hpgi68GOFWs&w=420&h=315]) có con đường lúa gạo Lương Định Của. Đó là câu chuyện dài về **con đường lúa gạo Việt Nam** . *“Dạy và học không chỉ trao truyền kiến thức mà thắp lên ngọn lửa ! * *Chừng nào mỗi chúng ta chưa ứa nước mắt thấm hiểu sự nhọc nhằn của người nông dân một nắng hai sương làm ra hạt gạo. Chừng nào những giá trị lao động khoa học cao quý, liên tục, âm thầm chưa mang lại đủ niềm vui cho bữa ăn của người dân nghèo. Chừng đó chúng ta sẽ còn phải DẠY VÀ HỌC CÂY LƯƠNG THỰC. Cái gốc của sự học là HỌC LÀM NGƯỜI. * *“* **Hoàng Kim**
Giảng viên chính Bộ môn Cây Lương thực Rau Hoa Quả
Khoa Nông học, Trường Đại học Nông Lâm
thành phố Hồ Chí Minh
**Video yêu thích**
[Một đời người, một rừng cây](http://youtu.be/1p_MTYpmUGo) (Nhạc và lời Trần Long Ẩn, thể hiện Quang Dũng)
http://www.youtube.com/user/hoangkimvietnam
**Trở về trang chính**
[Hoàng Kim](https://hoangkimlong.wordpress.com/2013/06/28/nguyen-khai-ngoc-cho-doi/), [Ngọc Phương Nam](https://hoangkimlong.wordpress.com/2013/06/28/nguyen-khai-ngoc-cho-doi/), [Thung dung](http://thovanhoangkim.blogspot.com/), [Dạy và học](http://dayvahoc.blogspot.com/), [Cây Lương thực](http://cayluongthuc.blogspot.com/), [Học mỗi ngày](http://hocmoingay.blogspot.com/), [Danh nhân Việt](http://danhnhanviet.blogspot.com/), [Food Crops News](http://foodcropsnews.wordpress.com/), [CassavaViet](http://cassavaviet.blogspot.com/), [foodcrops.vn](http://foodcrops.vn/)

Server: nginx

Vary: Cookie

X-hacker: If you're reading this, you should visit automattic.com/jobs and apply to join the fun, mention this header.

X-ac: 1.dca _dca


markdown:
Thời báo Kinh tế Sài Gòn Online đã phỏng vấn ông Nguyễn Tiến Thỏa, Cục trưởng Cục Quản lý giá - Bộ Tài chính về vấn đề này. TBKTSG Online: Xăng vừa tăng giá rồi tiếp theo sẽ là điện, than, nước sạch. Các cơ quan quản lý giá suy nghĩ thế nào để chấp thuận thời điểm tăng giá nhiều mặt hàng và liệu việc chấp thuận đó có phù hợp với tình hình không, thưa ông? - Ông Nguyễn Tiến Thỏa: Hiện nay, giá xăng A92 đã tăng thêm 590 đồng/lít. Tôi cho rằng đây là một cố gắng của các doanh nghiệp kinh doanh xăng dầu trong việc giữ bình ổn giá xăng được 38 ngày, kể từ thời điểm tăng giá gần nhất trong tháng 1 đến hôm 21-2 vừa qua. Giá xăng thế giới đã tăng từ lâu nhưng các doanh nghiệp cố gắng bình ổn không tăng giá vào thời điểm trước Tết Nguyên đán, trong khi theo quy định giá vốn chỉ tăng thêm 7% thì các doanh nghiệp xăng dầu chỉ cần giữ bình ổn giá sau 10 ngày là được phép điều chỉnh. Việc tăng giá xăng và sắp tới là giá điện chắc chắn sẽ gây ảnh hưởng, sức ép đến doanh nghiệp và người dân. Tuy nhiên, chúng tôi đã tính toán với những đối tượng nghèo thì nhà nước vẫn còn những hỗ trợ về giá điện ban đầu. Còn giá xăng thì những người dân đi xe máy đến sở làm thông thường (không tính những đối tượng di chuyển nhiều hơn) cũng chỉ tăng thêm 5.000 đồng đến 7.000 đồng/tháng. Việc điều chỉnh giá cả một số mặt hàng theo thị trường ngay từ đầu năm có thể người dân chưa quen, cũng như giá xăng lên xuống trước kia có người ủng hộ, có người băn khoăn. Tất cả những phản ứng đó là tất yếu. Nhưng ở một góc độ khác, nó cũng tạo điều kiện cho người dân, doanh nghiệp chủ động cân nhắc, tính toán, điều chỉnh các kế hoạch chi tiêu, kinh doanh của mình ngay từ đầu năm, tức là mọi sự chuẩn bị được sớm hơn. Giá xăng tăng, giá điện dự kiến sẽ tăng 6,8% kể từ đầu tháng 3 tới. Cục Quản lý giá đã tính toán việc điều chỉnh giá các mặt hàng thiết yếu đầu vào cộng với các yếu tố tăng giá theo mùa vụ sẽ tác động đến lạm phát tháng tới ra sao? - Chúng tôi dự kiến CPI tháng này tăng khoảng 2% (Tổng cục Thống kê công bố lạm phát tháng 2 là 1,96% - NV) cũng là tăng giá theo quy luật. Tăng giá xăng làm CPI tăng thêm 0,01%. Điện nếu tăng thêm 6,8% sẽ khiến lạm phát cộng thêm 0,16% ở vòng tác động thứ nhất, vòng tác động thứ hai sẽ khiến CPI tăng thêm gấp đôi (khoảng 0,3%). Các ngành sản xuất sử dụng nhiều điện sẽ bị tác động tăng giá thành từ 0,09% đến 2,28%. Những ảnh hưởng này chắc chắn là xảy ra đối với đời sống và sản xuất kinh doanh nhưng chúng tôi đã tính toán được và cho rằng, sức mua của thị trường chỉ có thể còn cao sau ngày rằm tháng Giêng rồi sẽ ổn định trở lại. Các doanh nghiệp cũng sẽ đẩy mạnh sản xuất kinh doanh sau kỳ nghỉ lễ khiến cung và cầu cân bằng hơn thì lạm phát sẽ ổn định hơn. Kể cả việc tăng giá đến đâu thì còn phụ thuộc vào sức mua của thị trường nữa, chứ không chỉ xuất phát từ căn cứ tăng giá đầu vào sản xuất. Tất nhiên phải cố gắng dùng các biện pháp thanh tra, kiểm tra chuyện “té nước theo mưa”, lợi dụng chuyện tăng giá đầu vào để tăng giá bất hợp lý. Tôi dự đoán lạm phát tháng 3 sẽ giảm, tức là chỉ tăng khoảng 1%. Thưa ông, lạm phát tháng 1 ở mức 1,36%, tháng 2 gần 2% và tháng 3 theo dự tính của ông sẽ tăng khoảng 1%. Như vậy, cộng dồn lạm phát quý 1 sẽ gần 5%. Điều này sẽ khó làm cho mục tiêu kiềm chế lạm phát năm 2010 là 7% có thể thành hiện thực? - Quý 1 hàng năm CPI thường tăng cao vì sức mua có khả năng thanh toán tăng cao. Hai quý sau đó thì mặt bằng giá ổn định và giảm, cuối năm lại nhích dần lên. Khi đưa mục tiêu chỉ số giá năm 2010 để thực hiện, chúng tôi tính toán là CPI quý 1 sẽ tăng hơn 3%, đó là tính cả tăng giá điện, than và xăng dầu. Nếu lạm phát tăng đến mức gần 4% ngay từ quý đầu năm thì phải phấn đấu quyết liệt mới đạt được mục tiêu là 7%. Diễn biến lạm phát hiện nay dù đã tăng cao nhưng chưa đến mức phải xử lý ngay. Chúng tôi sẽ chờ đến thời điểm hết quý 1 và sẽ có những tham vấn phù hợp hơn vì còn phải căn cứ vào giá thế giới tăng giảm đến đâu, thiên tai, dịch bệnh nói chung có thể ảnh hưởng thế nào... Đó là quan điểm của ông. Nhưng người dân và doanh nghiệp cho rằng nhiều điều chỉnh giá cả đến nhanh, dồn dập quá thì dù muốn, dù không cũng khiến họ bị động và ảnh hưởng từ lạm phát kéo theo các chỉ số kinh tế vĩ mô khác bị ảnh hưởng lớn là điều khó tránh khỏi. - Mặt khác của việc tăng giá là gây sức ép để các doanh nghiệp linh hoạt ứng phó với tình hình, chủ động trong chiến lược kinh doanh, làm sao để giảm chi phí, hạ giá thành và cạnh tranh quyết liệt hơn, minh bạch hơn trong tính toán chi phí đầu vào sản xuất. Các tác động khác đến kinh tế vĩ mô vẫn được theo sát và cho đến nay lãi suất cơ bản, lãi suất tái chiếu khấu, tái cấp vốn vẫn được giữ ổn định, chưa phải xử lý ngay. Năm ngoái, việc đưa giá điện, xăng dầu dần ra cơ chế thị trường và việc nới lỏng chính sách tiền tệ cũng khiến có nhiều ý kiến lo ngại. Nhưng năm 2009 lạm phát vẫn được kiểm soát tốt. Đó là bài học kinh nghiệm về việc ứng xử theo cơ chế thị trường ở các mặt hàng khác nhau. Giá điện tăng theo lộ trình thì giá than cũng tăng, xăng dầu cũng theo giá thế giới. Nhưng việc hỗ trợ người nghèo vẫn được Nhà nước tính toán. Cụ thể, tuy tăng giá điện nhưng ở 50kWh đầu tiên thì giá không đổi để hạn chế ảnh hưởng đến đông đảo người dân sử dụng điện ở mức thấp. Nói tóm lại, với việc kiểm soát lạm phát năm nay chúng tôi sẽ chủ động, linh hoạt trước diễn biến tình hình. Xin cảm ơn ông.
# Lạm phát chưa đến mức phải xử lý ngay
Trước tình hình tăng giá liên tục của thị trường hàng hóa sau tết và các mặt hàng thiết yếu như xăng, điện, than cũng bắt đầu vào “bệ phóng” mới khiến cho CPI của Hà Nội, TPHCM vọt lên nhiều so với những tháng trước, các ý kiến lo ngại đặt ra cho các cơ quan quản lý nhà nước là việc khống chế và kiểm soát tình hình lạm phát đến đâu trong thời điểm nhạy cảm này?

Vary: Accept-Encoding

Cache-Control: private

X-Cache: MISS from xCache11-02


markdown:
Liên kết tài khoản Zalo giúp tăng tính bảo mật và dễ dàng quản lý tài sản.
Chào
Zing MP3 vô cùng xin lỗi bạn vì sự cố đăng nhập xảy ra cách đây vài ngày đã ảnh hưởng đến trải nghiệm nghe nhạc của bạn trên website Zing MP3.
Hiện sự cố đã được khắc phục và bạn đã có thể sử dụng Zing MP3 bình thường.
Nhân đây, chúng tôi xin gửi tặng bạn 1 tháng Zing MP3 VIP và chúc bạn một ngày vui vẻ!
Mọi góp ý và thắc mắc, vui lòng liên hệ tại đây!
Kiểm tra thời hạn Zing MP3 VIP tại:
mymusic
Đóng
360p
480p
720p
1080p
128 kbps
320 kbps
Lossless
Facebook
Bạn chắc chắn muốn thực hiện thao tác này?


markdown:
## Việc làm - Tuyển dụng
Lượt xem
Ngày hết hạn
## Rao vặt mới nhất
Lượt xem
Ngày đăng
[Rao vat phu tho](http://phutho.kvn.vn) | [nha dat phu tho](http://phutho.kvn.vn/menus/2222/mua-ban-nha-dat) | [bat dong san phu tho](http://phutho.kvn.vn/menus/2222/mua-ban-nha-dat) | [dia oc phu tho](http://phutho.kvn.vn/menus/2222/mua-ban-nha-dat) | [mua ban nha dat phu tho](http://phutho.kvn.vn/menus/2222/mua-ban-nha-dat) | [viec lam phu tho](http://cvo.vn/viec-lam-tuyen-dung/44-phu-tho/0-nganh-nghe.kvn) | [tim viec phu tho](http://cvo.vn/viec-lam-tuyen-dung/44-phu-tho/0-nganh-nghe.kvn) | [mua ban xe phu tho](http://phutho.kvn.vn/menus/2223/oto---Xe-may---Xe-dap) | [thue xe phu tho](http://phutho.kvn.vn/menus/2223/oto---Xe-may---Xe-dap) | [mua ban dien thoai phu tho](http://phutho.kvn.vn/menus/2224/dien-thoai---linh-kien) | [shop phu tho](http://phutho.kvn.vn/menus/2227/thoi-trang) | [thoi trang phu tho](http://phutho.kvn.vn/menus/2227/thoi-trang) | [dia diem phu tho](http://phutho.kvn.vn/menus/2228/danh-ba---dia-diem---mon-an) | [mon ngon phu tho](http://phutho.kvn.vn/menus/2228/danh-ba---dia-diem---mon-an) | [thiet ke website phu tho](http://w3d.vn/menus/82/website-theo-yeu-cau) | [thiet ke website 3D phu tho](http://w3d.vn/bai-viet/870/thiet-ke-website-3d---thue-website-3d-tai-phu-tho.w3d)

Server: Apache

Cache-Control: no-store, no-cache, must-revalidate, post-check=0, pre-check=0

Access-Control-Allow-Methods: GET, OPTIONS, POST, PUT, DELETE

Access-Control-Allow-Headers: Authorization, Accept, Content-Type

Access-Control-Allow-Credentials: true

Content-Type: text/html


markdown:
Người ta trói buộc với vợ con, nhà cửa còn hơn cả sự giam cầm nơi lao ngục. Lao ngục còn có hạn kỳ được thả ra, vợ con chẳng thể có lấy một chốc lát xa lìa.Kinh Bốn mươi hai chương
Sống chạy theo vẻ đẹp, không hộ trì các căn, ăn uống thiếu tiết độ, biếng nhác, chẳng tinh cần; ma uy hiếp kẻ ấy, như cây yếu trước gió.Kinh Pháp cú (Kệ số 7)
Ai sống quán bất tịnh, khéo hộ trì các căn, ăn uống có tiết độ, có lòng tin, tinh cần, ma không uy hiếp được, như núi đá, trước gió.Kinh Pháp Cú (Kệ số 8)
Kẻ ngu dầu trọn đời được thân cận bậc hiền trí cũng không hiểu lý pháp, như muỗng với vị canh.Kinh Pháp Cú - Kệ số 64
Bạn đã từng cố gắng và đã từng thất bại. Điều đó không quan trọng. Hãy tiếp tục cố gắng, tiếp tục thất bại, nhưng hãy thất bại theo cách tốt hơn. (Ever tried. Ever failed. No matter. Try Again. Fail again. Fail better.)Samuel Beckett
Tôn giáo của tôi rất đơn giản, đó chính là lòng tốt.Đức Đạt-lai Lạt-ma XIV
Không thể dùng vũ lực để duy trì hòa bình, chỉ có thể đạt đến hòa bình bằng vào sự hiểu biết. (Peace cannot be kept by force; it can only be achieved by understanding.)Albert Einstein
Thước đo giá trị con người chúng ta là những gì ta làm được bằng vào chính những gì ta sẵn có. (The measure of who we are is what we do with what we have.)Vince Lombardi
Hạnh phúc đích thực không quá đắt, nhưng chúng ta phải trả giá quá nhiều cho những thứ ta lầm tưởng là hạnh phúc. (Real happiness is cheap enough, yet how dearly we pay for its counterfeit.)Hosea Ballou
Nếu bạn không thích một sự việc, hãy thay đổi nó; nếu không thể thay đổi sự việc, hãy thay đổi cách nghĩ của bạn về nó. (If you don’t like something change it; if you can’t change it, change the way you think about it. )Mary Engelbreit
Bạn có thể trì hoãn, nhưng thời gian thì không. (You may delay, but time will not.)Benjamin Franklin
[Trang chủ](Home.html) »»
[Danh mục](danh-muc_thu-vien_tongquat_rong-mo-tam-hon.html) »»
[Từ điển đa ngôn ngữ Hán Anh Việt Pháp](tu-dien_da-ngon-ngu_none_rong-mo-tam-hon.html) »»
Đang xem mục từ: foot-loose »»
**Hiện đang có tổng cộng
354.286 mục từ.
**
* tính từ
- (từ Mỹ,nghĩa Mỹ) rộng cẳng (tha hồ muốn đi đâu thì đi, muốn làm gì thì làm)
Chọn từ điển để xem theo vần A, B, C...
Để giới hạn kết quả tìm kiếm chính xác hơn, quý vị có thể nhập 2 hoặc 3 chữ cái đầu vần. Ví dụ, để tìm những chữ như thiền, thiện... quý vị nên nhập
**thi** thay vì **t**... sẽ cho một kết quả gần với yêu cầu của quý vị hơn.
**Quý vị đang truy cập từ IP 23.20.120.3 (387217411) và chưa ghi danh hoặc đăng nhập trên máy tính này. **Nếu là thành viên, quý vị chỉ cần đăng nhập một lần duy nhất trên thiết bị truy cập, bằng email và mật khẩu đã chọn.
Chúng tôi khuyến khích việc
**ghi danh thành viên **,để thuận tiện trong việc chia sẻ thông tin, chia sẻ kinh nghiệm sống giữa các thành viên, đồng thời quý vị cũng sẽ nhận được sự hỗ trợ kỹ thuật từ Ban Quản Trị trong quá trình sử dụng website này.
** Việc ghi danh là hoàn toàn miễn phí và tự nguyện**.
Ghi danh hoặc đăng nhập

Server: nginx/1.10.0 (Ubuntu)


markdown:
Những khách hàng khó tính nhất là người dạy cho bạn nhiều điều nhất. (Your most unhappy customers are your greatest source of learning.)Bill Gates
Chỉ có cuộc sống vì người khác mới là đáng sống. (Only a life lived for others is a life worthwhile. )Albert Einstein
Đừng chờ đợi những hoàn cảnh thật tốt đẹp để làm điều tốt đẹp; hãy nỗ lực ngay trong những tình huống thông thường. (Do not wait for extraordinary circumstances to do good action; try to use ordinary situations. )Jean Paul
Người thành công là người có thể xây dựng một nền tảng vững chắc bằng chính những viên gạch người khác đã ném vào anh ta. (A successful man is one who can lay a firm foundation with the bricks others have thrown at him.)David Brinkley
Người ta thuận theo sự mong ước tầm thường, cầu lấy danh tiếng. Khi được danh tiếng thì thân không còn nữa.Kinh Bốn mươi hai chương
Nếu không yêu thương chính mình, bạn không thể yêu thương người khác. Nếu bạn không có từ bi đối với mình, bạn không thể phát triển lòng từ bi đối với người khác.Đức Đạt-lai Lạt-ma XIV
Sống chạy theo vẻ đẹp, không hộ trì các căn, ăn uống thiếu tiết độ, biếng nhác, chẳng tinh cần; ma uy hiếp kẻ ấy, như cây yếu trước gió.Kinh Pháp cú (Kệ số 7)
Thành công không được quyết định bởi sự thông minh tài giỏi, mà chính là ở khả năng vượt qua chướng ngại.Sưu tầm
Yêu thương và từ bi là thiết yếu chứ không phải những điều xa xỉ. Không có những phẩm tính này thì nhân loại không thể nào tồn tại. (Love and compassion are necessities, not luxuries. Without them humanity cannot survive.)Đức Đạt-lai Lạt-ma XIV
Nếu chúng ta luôn giúp đỡ lẫn nhau, sẽ không ai còn cần đến vận may. (If we always helped one another, no one would need luck.)Sophocles
Đối với người không nỗ lực hoàn thiện thì trải qua một năm chỉ già thêm một tuổi mà chẳng có gì khác hơn.Sưu tầm
[Trang chủ](Home.html) »»
[Danh mục](danh-muc_thu-vien_tongquat_rong-mo-tam-hon.html) »»
[Đại từ điển Hán Việt](tu-dien_han-viet_none_rong-mo-tam-hon.html) »»
Đang xem mục từ: quy hoạch - 規畫 »»
**Chú ý**: Nếu quý vị copy chữ Hán dán (paste) vào đây để tra thì kết quả sẽ chính xác hơn rất nhiều.
Quý vị cũng có thể bôi đen (select) những chữ Hán đã hiển thị trên màn hình rồi dùng chuột kéo thả vào khung để tra.
Bàn định trù tính. (
*Từ điển Nguyễn Quốc Hùng*) **Quý vị đang truy cập từ IP 23.20.120.3 (387217411) và chưa ghi danh hoặc đăng nhập trên máy tính này. **Nếu là thành viên, quý vị chỉ cần đăng nhập một lần duy nhất trên thiết bị truy cập, bằng email và mật khẩu đã chọn.
Chúng tôi khuyến khích việc
**ghi danh thành viên **,để thuận tiện trong việc chia sẻ thông tin, chia sẻ kinh nghiệm sống giữa các thành viên, đồng thời quý vị cũng sẽ nhận được sự hỗ trợ kỹ thuật từ Ban Quản Trị trong quá trình sử dụng website này.
** Việc ghi danh là hoàn toàn miễn phí và tự nguyện**.
Ghi danh hoặc đăng nhập


markdown:
# Cách tẩy sạch lông nách hiệu quả nhờ vào các nguyên liệu tự nhiên (P1)
**Lông nách là một trong những yếu tố gây mất thẩm mĩ đối với các chị em phụ nữ, đặc biệt khi chị em muốn diện những chiếc áo hay dầm sát nách thì lông nách là một trở ngại vô cùng rất lớn, làm cho các chị em đánh mất đi sự tự tin. Vậy thì “Làm thế nào để có thể hết lông nách?” là câu hỏi to đùng của nhiều chị em có vùng lông nách dưới cánh tay “rậm rạp”. Nhiều người đã sử dụng cách tẩy lông bằng dao cạo nhưng hiệu quả mang lại không cao & khiến lông mọc lại cứng hơn, làn da dưới cánh tay sẽ xuất hiện những vết thâm. Hãy cùng nhau tham khảo những cách triệt lông ở vùng nách tự nhiên tại nhà dưới đây và lựa chọn cho mình cách tốt nhất nhé.**
### Bài viết liên quan :
**Bạn có nghĩ đến công cụ sử dụng là nhíp không? Có ngay lời khuyên dành cho bạn là không nên nhé, vì nó khiến cho chúng ta đau khi “dọn dẹp”, lỗ chân lông sẽ bị to hơn & cũng không tránh khỏi tình trạng bị thâm.** **Vậy có cách tẩy lông nách nào bằng phương pháp tự nhiên nào hữu hiệu nhất? Các bạn hãy lựa chọn cho mình phương pháp triệt lông nách thích hợp nhé.** **Làm hết lông nách tại nhà bằng đường & chanh & mật ong**
Bạn hãy hòa đường, chanh & mật ong theo tỷ lệ phù hợp để có được hỗn hợp sền sệt. Hãy dùng hỗn hợp này để bôi lên những vùng da cần tẩy lông. Sau đó dùng khăn lau sạch chúng.
Hỗn hợp này có công dụng làm cho các nang lông yếu đi & chết, lớp lông trên bề mặt da sẽ rụng sạch đi tránh được những cảm giác đau, đặc biệt là vùng nách không bị thâm. Đây là một cách Waxing không gây hại cho da bạn mà lại đem lại hiệu quả tẩy lông cao, bạn có thể thực hiện ngay tại gia. Xem thêm sản phẩm
**collagen hanamai cá** **Đường chanh mật ong(Nguồn: internet)** **Cách tẩy lông nách tự nhiên tại nhà cùng với bơ**
Cách tẩy lông nách tự nhiên tại nhà bằng bơ nghe thì có vẻ phức tạp hơn 1 chút nhưng lại cho hiệu quả lâu dài. Bôi 1 lớp bơ lên vùng lông dưới cánh tay rồi sau đó bạn lấy giấy mềm miết nhẹ lên chúng, rồi kéo miếng giấy đó ra theo chiều ngược với chiều mọc của lông thật nhanh gọn nhé. Sau khi vùng da dưới cánh tay không còn dấu hiệu “rậm rạp” , bạn hãy rửa sạch vùng da đó bằng sữa tắm hoặc xà bông để tránh hiện tượng nhờn da.
Chỉ với phương pháp tẩy lông nách tự nhiên với bơ đơn giản thì bạn sẽ loại bỏ hoàn toàn những sợ lông đáng ghét và đồng thời vùng da dưới cánh tay của bạn cũng sẽ trở nên láng mịn và hết thâm đen giúp bạn tự tin tỏa sáng hơn với những bộ đồ gợi cảm. Xem thêm sản phẩm
**Transino Whitening**
Bở (Nguồn: internet)
Xem thêm sản phẩm
**yến mạch nguyên hạt Quaker** [https://spermabekkies.com/cach-tay-sach-long-nach-hieu-qua-nho-vao-cac-nguyen-lieu-tu-nhien-p1/](https://spermabekkies.com/cach-tay-sach-long-nach-hieu-qua-nho-vao-cac-nguyen-lieu-tu-nhien-p1/)https://spermabekkies.com/wp-content/uploads/2016/08/tay-long-nach.jpghttps://spermabekkies.com/wp-content/uploads/2016/08/tay-long-nach-150x150.jpgLàm ĐẹpnewLông nách là một trong những yếu tố gây mất thẩm mĩ đối với các chị em phụ nữ, đặc biệt khi chị em muốn diện những chiếc áo hay dầm sát nách thì lông nách là một trở ngại vô cùng rất lớn, làm cho các chị em...huongpham [pdqhhuong@gmail.comEditorCung Cấp Hàng Ngoại Nhập](?rel=author)
## Trả lời Hủy

Cache-Control: max-age=0, private, no-store, no-cache, must-revalidate

Link: <https://spermabekkies.com/wp-json/>; rel="https://api.w.org/", <https://spermabekkies.com/?p=117>; rel=shortlink


markdown:
# tri-mun-hieu-quaat
[500 × 300](https://spermabekkies.com/wp-content/uploads/2016/08/tri-mun-hieu-qua.jpg)in [Rửa mặt bằng muối giúp trị mụn hiệu quả](https://spermabekkies.com/rua-mat-bang-muoi-giup-tri-mun-hieu-qua/). ![ tri-mun-hieu-qua](https://spermabekkies.com/wp-content/uploads/2016/08/tri-mun-hieu-qua.jpg)
![ tri-mun-hieu-qua](https://spermabekkies.com/wp-content/uploads/2016/08/tri-mun-hieu-qua.jpg)
[https://spermabekkies.com/rua-mat-bang-muoi-giup-tri-mun-hieu-qua/tri-mun-hieu-qua/](https://spermabekkies.com/rua-mat-bang-muoi-giup-tri-mun-hieu-qua/tri-mun-hieu-qua/)https://spermabekkies.com/wp-content/uploads/2016/08/tri-mun-hieu-qua.jpghttps://spermabekkies.com/wp-content/uploads/2016/08/tri-mun-hieu-qua-150x150.jpgVũ Diễm [Diễm Vũvuthidiemhvnh@gmail.comAdministratorCung Cấp Hàng Ngoại Nhập](?rel=author)
## Trả lời Hủy

Link: <https://spermabekkies.com/wp-json/>; rel="https://api.w.org/", <https://spermabekkies.com/?p=102>; rel=shortlink