text:
Tác giả: Li Ming (Triết gia Trung Quốc) | Biên dịch: Nguyễn Hải Hoành
Lời giới thiệu: Nhiều người cho rằng văn minh Trung Hoa có đóng góp quá nhỏ bé (xét về số dân) vào thành tựu của văn minh nhân loại, về khoa học tự nhiên cũng như khoc học xã hội. Tìm ra căn nguyên của tình trạng này là một vấn đề có tầm quan trọng đối với Trung Quốc, từng được một vài học giả phương Tây, hoặc phương Tây gốc Hoa bàn luận, nhưng dường như giới học giả Trung Quốc lại thiếu quan tâm vấn đề này, có lẽ vì họ không muốn nói tới các mặt tiêu cực của thể chế chính trị-văn hóa nước họ. Trong tình hình đó, cuốn “Vì sao người Trung Quốc ngu thế?” của triết gia Li Ming (Lê Minh, xuất bản 2003) thu hút được sự chú ý của dư luận. Dưới đây là bài nói của Li Ming tại ĐH Bắc Kinh về sách trên. Bài gồm 6 phần: 1) Vì sao người Trung Quốc là một dân tộc “vô học”? 2) Vì sao sự ngu dốt của người Trung Quốc là kết quả tất nhiên của sự lựa chọn không ngừng xuất phát từ lợi ích tự thân của kẻ thống trị các đời trước; 3) Vì sao người phương Tây trong xã hội cận đại lại trở nên thông minh? 4) Nghi ngờ về sự “thông minh” của người phương Tây trong thế kỷ 21; 5) Tình trạng ngu dốt và thông minh hiện nay của người Trung Quốc; 6) Sau thế kỷ 21, người Trung Quốc nên trở nên thông minh như thế nào? Dưới đây xin giới thiệu phần đầu.
Trong cuốn “Người Trung Quốc xấu xí”, ông Bá Dương đã xúc phạm mạnh đồng bào Trung Quốc (TQ), và bị họ chửi cho mất mặt, giờ đây tôi lại lấy thuyết “ngu dốt” ra để gây sự lần nữa thì chẳng phải là tự chuốc lấy quả đắng đấy ư? Thực ra không phải tôi thích gây sự, mà là do cổ họng tôi bị hóc xương, không lấy xương ra thì khó chịu. Lại còn một lý do nữa là TQ từ xưa tới nay có quá nhiều văn nhân tự khoe mình thông minh, làm cho những người TQ bình thường lâu nay cũng thường xuyên rơi vào đám sương mù dầy đặc tự cho mình là thông minh, mọi người đều mơ giấc mơ người TQ “thông minh”, dường như người nước ta đúng là đặc biệt có gene thông minh. Tiếc thay, mơ mộng rốt cuộc chỉ là mơ mộng. Trên thực tế, người TQ có đúng là thông minh như thế không? Song le thông minh là gì, ngu dốt là gì?
Tôi cho rằng đó chỉ là kết luận rút ra được từ sự so sánh với các chủng loại người khác. Quan điểm của tôi là: trong sự so sánh đó, chủng loại người nào có thể cung cấp cho nền văn minh của toàn nhân loại những nhà tư tưởng lớn, nhà khoa học lớn, nhà công nghệ lớn, nhà nghệ sĩ lớn đẳng cấp thế giới, thì chủng loại người ấy là thông minh. Ngược lại, là chủng loại người ngu dốt.
Nói cách khác, qua so sánh, chủng loại người nào giỏi hơn về khám phá các quy luật mới (về tự nhiên, xã hội, tâm lý loài người), về phát minh công nghệ mới (tư duy, công cụ, máy móc), sáng tạo các tri thức mới (về khoa học, nghệ thuật), thì thuộc về chủng loại người thông minh. Ngược lại chủng loại người nào không giỏi, thậm chí không có thể khám phá quy luật mới, phát minh công nghệ mới, sáng tạo tri thức mới thì là không thông minh.
Dĩ nhiên, thông minh hoặc không thông minh, ngu dốt hoặc không ngu dốt đều mãi mãi ở trong quá trình biến động. Vì thế nên nói không có chủng loại người nào có số phận an bài là thông minh, cũng không có ai số phạn an bài là ngu dốt. Nhưng nếu mọi người tự mình kiên trì mãi mãi không biến đổi thì “ngu dốt” cũng có thể trở thành một loại số phận. Tôi vô cùng lo ngại người TQ trong tình hình trường kỳ giữ một truyền thống lịch sử “bất biến” sẽ thực sự có số phận như vậy.
Người TQ có thực sự thông minh không? Nếu người TQ thực sự thông minh như thế thì trong dòng sông lịch sử dài dằng dặc rốt cuộc họ đã cống hiến cho nền văn minh nhân loại được bao nhiêu nhà tư tưởng lớn, nhà khoa học lớn, nhà công nghệ lớn, nghệ sĩ lớn cấp thế giới, cung cấp được bao nhiêu khám phá lớn về quy luật, phát minh lớn về công nghệ và nghệ thuật, sáng tạo lớn về tri thức?
Nếu người TQ thực sự thông minh thì tại sao trong hơn 100 năm gần đây, về nhân cách chính trị lại luôn luôn bị người nước khác bắt nạt, về kinh tế toàn là bị người ta bóc lột, về văn hóa học thuật toàn là bị người ta phân biệt đối xử? Cái “thông minh” tự tâng bốc mình có thể biến thành thông minh thực sự được chăng? Rõ ràng không thông minh mà cứ tự tâng bốc mình thông minh, điều đó nên nói là ngu dốt thực sự.
Socrates ở thời cổ Hy Lạp được nhiều người cho là người thông minh nhất. Nhưng cái ông thích được tâng bốc hơn cả lại không phải là sự thông minh của mình, mà ông bao giờ cũng tự xưng: “Tôi biết sự vô tri của mình”. Cho nên Socrates là thủy tổ của phép biện chứng. Ông hiểu sâu sắc thực chất của sự việc con người sở dĩ “thông minh” không phải là ở bản thân sự thông minh mà là ở chỗ thực sự nhận thức được sự vô tri của mình và biết cách vượt qua sự vô tri đó. Trong lịch sử TQ có bao nhiêu sĩ đại phu và văn nhân dám công khai thừa nhận mình vô tri? Lại có bao nhiêu người đã nghiêm chỉnh khắc phục được sự vô tri của mình? Trên ý nghĩa này thực sự có thể nói chính là giới sĩ đại phu văn nhân trong các đời trước đã liên tục tạo ra sự ngu dốt của người TQ. Sở dĩ hôm nay tôi phải lớn tiếng tuyên bố về sự “ngu dốt” của người TQ ngày xưa và ngày nay, thực ra là tôi vô cùng mong muốn người TQ trong tương lai sẽ trở thành “thông minh”.
Lịch sử mấy nghìn năm của TQ thực ra là lịch sử các sĩ đại phu văn nhân tự khoe “thông minh”. Các sĩ đại phu văn nhân “thông minh” trong các thời đại trước đây đã để lại cho người TQ ngày nay những trước tác có tới hàng tỷ chữ, trong đó nổi tiếng nhất có bộ Nhị thập tứ sử, Tư trị Thông giám, Vĩnh Lạc đại điển, Tứ khố toàn thư v.v… Tiếc thay nếu dùng chiếc cân tri thức lý tính của con người hiện đại mà cân đo lượng văn bản lớn ấy thì phần tri thức của nó nhẹ tới mức làm người TQ cảm thấy đau khổ, chỉ đáng một phần vạn lượng tri thức ngày nay. Có một điểm càng làm cho người ta không thể không ghi nhớ là nếu ai hiện nay vẫn vùi đầu vào núi văn bản ấy thì người đó sẽ được nhân bản thành một vị văn nhân tự khoe “thông minh’ của TQ. Các vị văn nhân tự khoe “thông minh’ của TQ trong các thời đại trước đây chính là được nhân bản từ núi thư tịch ấy. Chính vì thế mà xã hội và lịch sử TQ cũng được nhân bản lặp đi lặp lại vô cùng giống như thời xưa, thậm chí như nhau. Chỉ trong một trăm năm gần đây mới có chút thay đổi, nhưng phần cốt lõi thì vẫn khá cứng — tức giới văn nhân TQ cho đến nay vẫn chưa nhận thấy sự vô tri của mình và tại sao lại vô tri, khắc phục sự vô tri như thế nào. Điều này đúng là thực sự ngu dốt.
Sự ngu dốt của người TQ trước hết, hoặc về căn bản, vẫn là sự ngu dốt của giới sĩ đại phu văn nhân nước này. Văn nhân các triều đại trước đây đã làm ra rất nhiều thư tịch có hàm lượng tri thức cực nhỏ — Kinh, Sử, Tử, Tập. Văn nhân TQ ngày nay vẫn tiếp tục làm ra rất nhiều văn bản loại ấy, tạo ra một lượng lớn rác rưởi văn tự trong toàn bộ nền văn minh TQ. Trước kia Lỗ Tấn từng đau khổ cảnh báo thanh thiếu niên TQ cần bớt đọc, thậm chí không đọc sách do văn nhân TQ viết. Qua đây có thể thấy ông sớm hiểu rõ tính nghiêm trọng tồn tại trong núi rác văn tự của nền văn minh TQ. Chính là sự nhân bản lặp lại núi rác rưởi văn tự ấy đã lấp kín con đường trí tuệ của bao nhiêu thế hệ người TQ. Thứ đầu tiên được chế tạo với khối lượng lớn là sự ngu dốt của văn nhân TQ, sau đó nó khuếch đại thành sự ngu dốt của người TQ. Đó là số phận sự ngu dốt của người TQ trong hơn hai nghìn năm qua, nhất là trong 500 năm gần đây, và đặc biệt là 200 năm nay.
- Vì sao người Trung quốc là một dân tộc “vô học”?
Tác giả đã sống được ngót 60 tuổi, làm học giả trong khoảng 20 năm, cho tới nay mới chợt tỉnh ngộ biết rằng “học” là gì. Sự tỉnh ngộ ấy cũng làm cho tôi bỗng dưng rơi vào một nỗi buồn sâu sắc: người TQ (dân tộc Trung Hoa) có lịch sử văn minh 5 nghìn năm mà chẳng lưu lại bao nhiêu thứ thực sự đáng để hậu thế học tập. Là một học giả hiện đại TQ tôi vô cùng đau khổ phát hiện thấy người TQ chúng ta vốn dĩ căn bản chưa hiểu thế nào mới là “học” đích thực, do đó mà đến nỗi hầu như vô “học”.
Điều đó thực ra không khó kiểm chứng. Chỉ cần mời mọi người đọc lại một lượt toàn bộ các giáo trình tiểu học, trung học, đại học, viện nghiên cứu sinh, xem xem trong số những kiến thức đáng gọi là “học” dạy cho học sinh, rốt cuộc có bao nhiêu cái là do người TQ chúng ta khám phá, phát minh và sáng tạo.
Kết quả ra sao? Có thể nói, ngoại trừ những thứ như ngữ văn TQ, y dược TQ, sân khấu, thư, họa TQ — số lượng các kiến thức thổ sản ấy đã cực ít lại cũng khó có thể gọi là “học” mà chỉ có thể gọi là “thuật” — hầu như 9999 phần vạn các kiến thức còn lại đều là “sản phẩm du nhập qua đường biển” từ phương Tây. Trong các lĩnh vực như thiên văn, địa chất, địa lý, toán học, vật lý, hóa học, sinh vật, tâm lý, triết học, khoa học xã hội (chính trị học, kinh tế học, xã hội học, pháp học, luân lý học, tân văn học….) thì người TQ chúng ta có truyền thống 5000 năm lịch sử lâu đời và chiếm tỷ lệ số dân nhiều nhất thế giới, rốt cuộc sáng tạo được môn học nào, khoa học nào? Chúng ta lại có ưu thế rõ rệt ở lĩnh vực nào vậy? Thậm chí người Nhật cũng có thể cười chế nhạo chúng ta “Đôn Hoàng ở TQ nhưng Đôn Hoàng học thì lại ở Nhật”.
Bình tĩnh tự xét mình, nên thừa nhận là trong nền văn minh TQ 5000 năm, chúng ta có chữ “học” động từ (học hỏi, học ở chỗ hỏi, vậy hỏi ai? Hỏi trời, hỏi các đại nhân, hỏi các thánh nhân) mà không có chữ “học” danh từ (môn học, khoa học, những tri thức có năng lực sinh trưởng kéo dài, có sinh mạng riêng, tự làm thành hệ thống).
Nhìn tổng quát xưa nay, chúng ta có quan trắc thiên văn nhưng không có môn thiên văn học; có khảo sát địa lý (như Từ Hạ Khách du ký…) nhưng không có địa chất học, địa lý học; có trồng trọt thực vật, vận dụng thực vật nhưng không có thực vật học; có dạy thú và sử dụng động vật nhưng không có động vật học (phương pháp dùng trong các môn động vật học, thực vật học hiện nay vẫn dùng phương pháp phân loại hệ thống do người phương Tây phát minh); có tính toán con số cụ thể nhưng không có toán học trừu tượng; có Tứ đại phát minh nhưng không có vật lý học, hóa học; có kiến trúc cầu hầm nhà nhưng không có cơ học kiến trúc (vật liệu, công trình, kết cấu); thậm chí ta có ngôn ngữ, chữ viết, hội họa, âm nhạc, nhưng không có các môn học thành hệ thống như ngôn ngữ học, ngữ pháp học, tư từ học (Thuyết văn giải tự của Hứa Thận là một bộ tự điển, Mã thị văn thông là sản phẩm sau khi học ngữ pháp học của phương Tây, Lục thư pháp tắc chưa hình thành nguyên lý nghiêm chỉnh), mỹ thuật học (hội họa TQ không có thấu thị học, sắc thái học…), âm nhạc học (tuy rằng Chu Tải Dục đời Minh đầu tiên phát hiện thập nhị bình quân luật nhưng không làm nó trở thành hòa thanh học, âm luật học v.v…).
Sau hơn 20 năm làm học giả TQ, tới nay tôi mới bừng tỉnh dậy sau giấc mơ lớn: người TQ chúng ta tự xưng có nền văn minh truyền thống cổ xưa 5000 năm nhưng lại là một nền văn minh vô “học”.
Thưa đồng bào, chẳng lẽ quý vị không cảm nhận được điều đó ư? Tứ đại phát minh của ta cố nhiên vĩ đại đấy nhưng đều chỉ là “thuật” mà thôi, hơn nữa lại là kỹ thuật khá thô sơ do tiền nhân thời xưa phát hiện và phát minh ra trong trải nghiệm cuộc sống trực tiếp tiếp xúc với thiên nhiên, những cái đó chưa được nâng lên thành “học”, cũng tức là chưa biến thành tư duy lý luận trừu tượng, thành học thuyết giải thích quy luật của sự vật. Chẳng hạn thuốc súng trong Tứ đại phát minh , thành phần vật chất (nguyên tố) của nó là gì? Tính chất hóa học thế nào? Nguyên lý gây nổ của nó là gì? Lại nói kim chỉ nam trong Tứ đại phát minh vì sao nó mãi mãi chỉ về phương Nam (hoặc Bắc), rốt cuộc từ tính là gì? Tất cả những cái đó đều phải chờ đến sau này khi người phương Tây tiến hành tư duy lý luận trừu tượng mới có được nhận thức. Trên tất cả các mặt, người TQ chúng ta hầu như chỉ dừng bước không tiến tiếp ở “thuật” mà thôi, vì thế nên thành tích trong lĩnh vực “học” cực kỳ nhỏ bé, quả thật có thể nói là vô “học”.
“Học” với ý nghĩa môn học, là gì vậy? Điều quan trọng là ở chỗ có lý luận trừu tượng cao độ, lý luận đó có thể giải thích hiện tượng đã có của sự vật, lại có thể mô tả một cách trừu tượng quy luật phát sinh của hiện tượng, vì thế không những có thể giải thích cụ thể sự vận hành thực tế lúc đó của sự vật mà còn có thể dự đoán trạng thái và sự biến đổi của sự vật trong tương lai, và được kiểm chứng hoặc chứng thực, hoặc chứng ngụy trong thực tiễn sau đó.
Một trong những tiền đề quan trọng nhất để xây dựng lý luận là phải nắm được quy luật tư duy logic cơ bản nhất. Hơn hai nghìn năm qua, nhất là 200 năm gần đây, nền giáo dục người TQ từ nhỏ được tiếp thụ chỉ có sự nhồi nhét Tứ thư Ngũ kinh, xưa nay chưa bao giờ biết logic là cái gì, sĩ đại phu-văn nhân còn như vậy, nói gì tới đông đảo dân chúng mù chữ. Tại TQ còn có một điểm đặc biệt làm đứt đoạn nền văn minh — đó là sự tách rời hầu như tuyệt đối giữa người lao động phổ thông với tầng lớp văn nhân biết đọc biết viết.
Hầu như toàn bộ những người TQ tiếp xúc với thiên nhiên và có kinh nghiệm lao động sản xuất đều không biết đọc biết viết, nhưng giới văn nhân TQ biết đọc biết viết lại hầu như căn bản không tiếp xúc với thiên nhiên. Nói khác đi nghĩa là từ xưa tới nay cái đầu (tư duy) và cái tay (thực tiễn) của người TQ hầu như bị tách rời tuyệt đối. Cộng thêm tư duy của văn nhân TQ lại về căn bản thiếu mất sự huấn luyện của tính quy luật logic có ý thức, qua đó tạo nên sự tách rời tuyệt đối giữa “thuật” với “học”. Do sự đứt rời song trùng ấy mà cho dù chưa xét tới còn có nhiều nhân tố khác vô cùng bất lợi như chế độ xã hội, tập tục… thì cũng đã ngăn trở vô cùng nghiêm trọng con đường phát triển trí tuệ của người TQ rồi. Đó dường như là số phận ngu dốt của người TQ trong mấy nghìn năm qua, nhất là trong 200 năm gần đây.
Sự tách rời giữa đầu óc với tay chân trong văn hóa truyền thống TQ, cũng tức là tách rời giữa tư duy và thực tiễn, cùng sự xa lạ giữa tư duy với logic của văn nhân TQ, đã tạo ra sự “học” của người TQ: hầu như duy nhất chỉ có cái “học” hỏi mà căn bản không có sự học hiểu, suy luận, giải thích, càng chưa thể nói tới sự học sáng tạo kiến trúc cấu tạo của tư duy logic trừu tượng.
Tứ thư Ngũ kinh và những thứ tràn ngập thành tai họa hơn nữa như Kinh, Sử, Tử, Tập, hầu như toàn bộ đều là sự học hỏi. Văn hóa truyền thống TQ chỉ có sự học-hỏi, cộng thêm sự tách rời giữa đầu (tư duy) với tay (thực tiễn) và tiếp tục tạo ra sự đứt rời giữa “học” đích thực với “thuật” đã nói ở trên, — sự đứt rời song trùng ấy trên thực tế đã tạo nên sự vô “học” của người TQ từ xưa tới nay.
Trải qua quá trình Tây học truyền vào TQ trong 100 năm gần đây, TQ ngày nay cũng chỉ có cái “học” đi theo cái “học” của phương Tây mà về cơ bản chưa có cái “học” của bản thổ. Chính vì thế mà các “học nhân” của TQ ngày nay, trong quá trình học sẽ cảm thấy một cách nặng nề rằng mình đã mắc phải chứng “mất tiếng nói”. Hầu như mọi từ ngữ, khái niệm về “học” đều du nhập từ phương Tây, mà không có liên quan chút nào với truyền thống văn hóa bản xứ của chúng ta. Miệng là của người TQ nhưng nội dung lời nói lại là những điều trải qua sự suy nghĩ nghiền ngẫm của người phương Tây. Giấy viết, sách vở, truyền thông là phương tiện của bản xứ (song máy móc làm giấy, làm sách và thiết bị truyền thông cũng có thể của phương Tây), nhưng mọi đạo lý, quy phạm, quy tắc, quy luật… được sách báo truyền thông nói tới đều là những thứ người phương Tây phát hiện, phát minh và sáng tạo. Trong tình hình này chúng ta còn có thể nói người TQ không “ngu dốt” ư? Nếu còn muốn tự khoe mình “thông minh” kiểu AQ thì chúng ta lại “thông minh” ở chỗ nào vậy?
Khi phân tích kỹ nền văn minh 5000 năm của TQ, có một môn tri thức có thể gọi là “học” được — đó là “Trung Y học” [Y học Trung Hoa]. Có lẽ cũng chỉ trong lĩnh vực “Trung Y học”, người TQ có thể để lại cho nhân loại một thứ duy nhất có thể gọi là “lý luận” của mình. Đó là lý luận “Âm dương ngũ hành”. Tiếc thay tuy đây là thứ lý luận duy nhất trên thế giới có thể gọi là lý luận của người TQ, thuộc loại sánh được với lý luận logic của phương Tây, nhưng kể từ khi nó xuất hiện cách đây hơn 2000 năm, trong quãng thời gian dài dằng dặc sau đó, thứ lý luận ấy không hề có chút tiến triển nào. Người TQ không hề nghĩ tới chuyện nên tiếp tục cải thiện, đẩy mạnh lý thuyết này, mà chỉ mù quáng sùng tín nó, làm theo nó. Cuối cùng lý thuyết ấy chẳng những chưa được cải thiện mà ngược lại ngày càng trở nên cũ rích, xơ cứng. Cho tới nay số người TQ tiếp thụ lý luận logic của phương Tây ngày càng tăng lên, họ chỉ có thể coi thường thuyết Âm dương Ngũ hành, phỉ nhổ thuyết đó, thậm chí vu khống nó, coi là thứ lạc hậu, mê tín, thuộc cùng loại với thuật phù thủy.
[…..]
Xin trở lại vấn đề trước đây, đi tìm nguồn gốc tại sao người TQ trong lịch sử lại vô “học”. Hiện nay có thể đã rất rõ ràng, đó là do trong lịch sử dài lâu, người TQ chưa tự mình sáng lập được một cơ sở có thể đặt nền móng cho tất cả mọi thứ “học”, cái cơ sở mà người phương Tây cận-hiện đại dựa vào để xây dựng hầu như tất cả mọi thứ “học” — Logic đối xứng nhị nguyên luận.
Nói rõ hơn, tức là logic hình thức, logic hình học, logic số lý, logic biện chứng … được từng bước hoàn thiện kể từ Aristotle, Euclid… Về bản chất, các logic này đều là logic tính đối xứng và nhị nguyên luận. Triết học phương Tây từ Plato trở đi, từ bản thể luận tới nhận thức luận, thứ được các triết gia phương Tây ra sức hoàn thiện là bản thân phương pháp tư duy logic đối xứng nhị nguyên luận. Chính là sự không ngừng hoàn thiện, phát triển của phương pháp logic phương Tây (từ triết học cổ đại) và sự kết hợp hữu cơ với phương pháp thực nghiệm có lựa chọn trong thời cận đại, đã sinh ra và xúc tiến các khoa “học” trên mọi lĩnh vực, mọi tầng nấc của phương Tây thời cận-hiện đại.
Hegel nói người TQ “không có triết học”. Chẳng may người TQ bị ông nói trúng. Đúng là người TQ không có triết học, mà điều đó lại ở chỗ người TQ không có logic — dĩ nhiên là nói logic đối xứng nhị nguyên luận. Các văn nhân nhiều đời trước của chúng ta chưa từng bỏ công sức vào việc thăm dò quy luật của bản thân tư duy. Họ chỉ có duy nhất một phương pháp tư duy là độc đoán trực giác và trực giác độc đoán. Tư duy độc đoán trực giác ấy ngoài việc sản sinh những ý kiến đủ mọi màu sắc ra thì chẳng thể có được sự suy lý khuếch trương, kéo dài, càng không thể có sự kiến cấu sáng tạo trừu tượng. Cho nên những tư liệu do các văn nhân TQ viết, ngoài việc có ý nghĩa chất đống to bằng hạt cát ra thì căn bản không thể có giá trị lý luận kiến cấu hữu cơ. Điều đó làm cho văn nhân chúng ta bao đời qua chưa bao giờ hiểu được lý luận là gì. Về cơ bản, văn nhân TQ là một lũ người lùn văn hóa chẳng biết lý luận là cái gì, chỉ biết phát biểu ý kiến (ý khí chi kiến) mà thôi. Dựa vào những người ấy thì mãi mãi chẳng có thể xây đắp nên tòa lâu đài khoa học cận-hiện đại. Cho dù trên mặt sáng lập kỹ thuật và nghệ thuật thì phần lớn cũng chỉ có thể là những thứ bình thường, nông cạn, vô vị, thậm chí thấp hèn. Chính vì thế mà đã hình thành một lịch sử hầu như vô “học” hơn hai nghìn năm qua của TQ, qua đó tạo ra sự ngu dốt trên thực chất của văn nhân TQ rồi mở rộng ra thành sự ngu dốt của người TQ (nhất là trong 200 năm gần đây).
Trong tất cả các nguyên nhân làm cho người TQ thời cận đại bị đày đọa, nguyên nhân căn bản nhất là sự ngu dốt của họ — tình trạng này dần dần tích tụ mà thành trong lịch sử dài lâu. Do logic mà lạc hậu, nghèo khó. Do logic mà bị kẻ khác bắt nạt, bị đánh, bị kỳ thị. Chỉ có từ đó nhận thức được sự ngu dốt của mình và thoát ra khỏi sự ngu dốt ấy thì người TQ mới có thể thay đổi tất cả trong thế kỷ và thời đại mới.
Trên đây đã phân tích nguyên nhân tình trạng người TQ vô “học” , quy lại chủ yếu là hai điểm sau:
1- Trong lịch sử lâu dài, những người TQ biết chữ thì không làm công việc sản xuất; ngược lại, những người làm sản xuất thì không biết chữ — điều này đã tạo nên sự hoàn toàn tách rời giữa tư duy với thực tiễn. Nói gọn lại, tức sự hoàn toàn tách rời giữa “bộ não” và “cánh tay” của người TQ.
2- Trong lịch sử dài hơn 2000 năm, sự hoàn toàn tách rời giữa “bộ não” và “cánh tay”, giữa “học” và “thuật” của người TQ — sự tách rời song trùng này làm nên nguyên nhân lịch sử giải thích vì sao người chúng ta ngu dốt như thế. Vấn đề này phải được phân tích tiếp. Vì sao người TQ lại có căn nguyên lịch sử như thế? Đây chính là vấn đề cần được giải đáp trong phần sau.
Nguyễn Hải Hoành dịch. Bản gốc tiếng Trung: 中国人为什么这么愚蠢？- 黎 鸣

markdown:
**Tác giả: **Li Ming (Triết gia Trung Quốc) | **Biên dịch: **Nguyễn Hải Hoành __Lời giới thiệu__ **: ** *Nhiều người cho rằng văn minh Trung Hoa có đóng góp quá nhỏ bé (xét về số dân) vào thành tựu của văn minh nhân loại, về khoa học tự nhiên cũng như khoc học xã hội. Tìm ra căn nguyên của tình trạng này là một vấn đề có tầm quan trọng đối với Trung Quốc, từng được một vài học giả phương Tây, hoặc phương Tây gốc Hoa bàn luận, nhưng dường như giới học giả Trung Quốc lại thiếu quan tâm vấn đề này, có lẽ vì họ không muốn nói tới các mặt tiêu cực của thể chế chính trị-văn hóa nước họ. Trong tình hình đó, cuốn “Vì sao người Trung Quốc ngu thế?” của triết gia Li Ming (Lê Minh, xuất bản 2003) thu hút được sự chú ý của dư luận. Dưới đây là bài nói của Li Ming tại ĐH Bắc Kinh về sách trên. Bài gồm 6 phần: 1) Vì sao người Trung Quốc là một dân tộc “vô học”? 2) Vì sao sự ngu dốt của người Trung Quốc là kết quả tất nhiên của sự lựa chọn không ngừng xuất phát từ lợi ích tự thân của kẻ thống trị các đời trước; 3) Vì sao người phương Tây trong xã hội cận đại lại trở nên thông minh? 4) Nghi ngờ về sự “thông minh” của người phương Tây trong thế kỷ 21; 5) Tình trạng ngu dốt và thông minh hiện nay của người Trung Quốc; 6) Sau thế kỷ 21, người Trung Quốc nên trở nên thông minh như thế nào? Dưới đây xin giới thiệu phần đầu.*
Trong cuốn “Người Trung Quốc xấu xí”, ông Bá Dương đã xúc phạm mạnh đồng bào Trung Quốc (TQ), và bị họ chửi cho mất mặt, giờ đây tôi lại lấy thuyết “
*ngu dốt*” ra để gây sự lần nữa thì chẳng phải là tự chuốc lấy quả đắng đấy ư? Thực ra không phải tôi thích gây sự, mà là do cổ họng tôi bị hóc xương, không lấy xương ra thì khó chịu. Lại còn một lý do nữa là TQ từ xưa tới nay có quá nhiều văn nhân tự khoe mình thông minh, làm cho những người TQ bình thường lâu nay cũng thường xuyên rơi vào đám sương mù dầy đặc tự cho mình là thông minh, mọi người đều mơ giấc mơ người TQ “thông minh”, dường như người nước ta đúng là đặc biệt có gene thông minh. Tiếc thay, mơ mộng rốt cuộc chỉ là mơ mộng. Trên thực tế, người TQ có đúng là thông minh như thế không? Song le thông minh là gì, ngu dốt là gì?
Tôi cho rằng đó chỉ là kết luận rút ra được từ sự so sánh với các chủng loại người khác. Quan điểm của tôi là: trong sự so sánh đó, chủng loại người nào có thể cung cấp cho nền văn minh của toàn nhân loại những nhà tư tưởng lớn, nhà khoa học lớn, nhà công nghệ lớn, nhà nghệ sĩ lớn đẳng cấp thế giới, thì chủng loại người ấy là thông minh. Ngược lại, là chủng loại người ngu dốt.
Nói cách khác, qua so sánh, chủng loại người nào giỏi hơn về khám phá các quy luật mới (về tự nhiên, xã hội, tâm lý loài người), về phát minh công nghệ mới (tư duy, công cụ, máy móc), sáng tạo các tri thức mới (về khoa học, nghệ thuật), thì thuộc về chủng loại người thông minh. Ngược lại chủng loại người nào không giỏi, thậm chí không có thể khám phá quy luật mới, phát minh công nghệ mới, sáng tạo tri thức mới thì là không thông minh.
Dĩ nhiên, thông minh hoặc không thông minh, ngu dốt hoặc không ngu dốt đều mãi mãi ở trong quá trình biến động. Vì thế nên nói không có chủng loại người nào có số phận an bài là thông minh, cũng không có ai số phạn an bài là ngu dốt. Nhưng nếu mọi người tự mình kiên trì mãi mãi không biến đổi thì “ngu dốt” cũng có thể trở thành một loại số phận. Tôi vô cùng lo ngại người TQ trong tình hình trường kỳ giữ một truyền thống lịch sử “bất biến” sẽ thực sự có số phận như vậy.
Người TQ có thực sự thông minh không? Nếu người TQ thực sự thông minh như thế thì trong dòng sông lịch sử dài dằng dặc rốt cuộc họ đã cống hiến cho nền văn minh nhân loại được bao nhiêu nhà tư tưởng lớn, nhà khoa học lớn, nhà công nghệ lớn, nghệ sĩ lớn cấp thế giới, cung cấp được bao nhiêu khám phá lớn về quy luật, phát minh lớn về công nghệ và nghệ thuật, sáng tạo lớn về tri thức?
Nếu người TQ thực sự thông minh thì tại sao trong hơn 100 năm gần đây, về nhân cách chính trị lại luôn luôn bị người nước khác bắt nạt, về kinh tế toàn là bị người ta bóc lột, về văn hóa học thuật toàn là bị người ta phân biệt đối xử? Cái “thông minh” tự tâng bốc mình có thể biến thành thông minh thực sự được chăng? Rõ ràng không thông minh mà cứ tự tâng bốc mình thông minh, điều đó nên nói là ngu dốt thực sự.
Socrates ở thời cổ Hy Lạp được nhiều người cho là người thông minh nhất. Nhưng cái ông thích được tâng bốc hơn cả lại không phải là sự thông minh của mình, mà ông bao giờ cũng tự xưng: “Tôi biết sự vô tri của mình”. Cho nên Socrates là thủy tổ của phép biện chứng. Ông hiểu sâu sắc thực chất của sự việc con người sở dĩ “thông minh” không phải là ở bản thân sự thông minh mà là ở chỗ thực sự nhận thức được sự vô tri của mình và biết cách vượt qua sự vô tri đó. Trong lịch sử TQ có bao nhiêu sĩ đại phu và văn nhân dám công khai thừa nhận mình vô tri? Lại có bao nhiêu người đã nghiêm chỉnh khắc phục được sự vô tri của mình? Trên ý nghĩa này thực sự có thể nói chính là giới sĩ đại phu văn nhân trong các đời trước đã liên tục tạo ra sự ngu dốt của người TQ. Sở dĩ hôm nay tôi phải lớn tiếng tuyên bố về sự “ngu dốt” của người TQ ngày xưa và ngày nay, thực ra là tôi vô cùng mong muốn người TQ trong tương lai sẽ trở thành “thông minh”.
Lịch sử mấy nghìn năm của TQ thực ra là lịch sử các sĩ đại phu văn nhân tự khoe “thông minh”. Các sĩ đại phu văn nhân “thông minh” trong các thời đại trước đây đã để lại cho người TQ ngày nay những trước tác có tới hàng tỷ chữ, trong đó nổi tiếng nhất có bộ
*Nhị thập tứ* *sử, Tư trị Thông giám, Vĩnh Lạc đại điển, Tứ khố toàn thư* v.v… Tiếc thay nếu dùng chiếc cân tri thức lý tính của con người hiện đại mà cân đo lượng văn bản lớn ấy thì phần tri thức của nó nhẹ tới mức làm người TQ cảm thấy đau khổ, chỉ đáng một phần vạn lượng tri thức ngày nay. Có một điểm càng làm cho người ta không thể không ghi nhớ là nếu ai hiện nay vẫn vùi đầu vào núi văn bản ấy thì người đó sẽ được nhân bản thành một vị văn nhân tự khoe “thông minh’ của TQ. Các vị văn nhân tự khoe “thông minh’ của TQ trong các thời đại trước đây chính là được nhân bản từ núi thư tịch ấy. Chính vì thế mà xã hội và lịch sử TQ cũng được nhân bản lặp đi lặp lại vô cùng giống như thời xưa, thậm chí như nhau. Chỉ trong một trăm năm gần đây mới có chút thay đổi, nhưng phần cốt lõi thì vẫn khá cứng — tức giới văn nhân TQ cho đến nay vẫn chưa nhận thấy sự vô tri của mình và tại sao lại vô tri, khắc phục sự vô tri như thế nào. Điều này đúng là thực sự ngu dốt.
Sự ngu dốt của người TQ trước hết, hoặc về căn bản, vẫn là sự ngu dốt của giới sĩ đại phu văn nhân nước này. Văn nhân các triều đại trước đây đã làm ra rất nhiều thư tịch có hàm lượng tri thức cực nhỏ —
*Kinh, Sử, Tử, Tập*. Văn nhân TQ ngày nay vẫn tiếp tục làm ra rất nhiều văn bản loại ấy, tạo ra một lượng lớn rác rưởi văn tự trong toàn bộ nền văn minh TQ. Trước kia Lỗ Tấn từng đau khổ cảnh báo thanh thiếu niên TQ cần bớt đọc, thậm chí không đọc sách do văn nhân TQ viết. Qua đây có thể thấy ông sớm hiểu rõ tính nghiêm trọng tồn tại trong núi rác văn tự của nền văn minh TQ. Chính là sự nhân bản lặp lại núi rác rưởi văn tự ấy đã lấp kín con đường trí tuệ của bao nhiêu thế hệ người TQ. Thứ đầu tiên được chế tạo với khối lượng lớn là sự ngu dốt của văn nhân TQ, sau đó nó khuếch đại thành sự ngu dốt của người TQ. Đó là số phận sự ngu dốt của người TQ trong hơn hai nghìn năm qua, nhất là trong 500 năm gần đây, và đặc biệt là 200 năm nay. **Vì sao người Trung quốc là một dân tộc “vô học”?**
Tác giả đã sống được ngót 60 tuổi, làm học giả trong khoảng 20 năm, cho tới nay mới chợt tỉnh ngộ biết rằng “học” là gì. Sự tỉnh ngộ ấy cũng làm cho tôi bỗng dưng rơi vào một nỗi buồn sâu sắc: người TQ (dân tộc Trung Hoa) có lịch sử văn minh 5 nghìn năm mà chẳng lưu lại bao nhiêu thứ thực sự đáng để hậu thế học tập. Là một học giả hiện đại TQ tôi vô cùng đau khổ phát hiện thấy người TQ chúng ta vốn dĩ căn bản chưa hiểu thế nào mới là “học” đích thực, do đó mà đến nỗi hầu như vô “học”.
Điều đó thực ra không khó kiểm chứng. Chỉ cần mời mọi người đọc lại một lượt toàn bộ các giáo trình tiểu học, trung học, đại học, viện nghiên cứu sinh, xem xem trong số những kiến thức đáng gọi là “học” dạy cho học sinh, rốt cuộc có bao nhiêu cái là do người TQ chúng ta khám phá, phát minh và sáng tạo.
Kết quả ra sao? Có thể nói, ngoại trừ những thứ như ngữ văn TQ, y dược TQ, sân khấu, thư, họa TQ — số lượng các kiến thức thổ sản ấy đã cực ít lại cũng khó có thể gọi là “học” mà chỉ có thể gọi là “thuật” — hầu như 9999 phần vạn các kiến thức còn lại đều là “sản phẩm du nhập qua đường biển” từ phương Tây. Trong các lĩnh vực như thiên văn, địa chất, địa lý, toán học, vật lý, hóa học, sinh vật, tâm lý, triết học, khoa học xã hội (chính trị học, kinh tế học, xã hội học, pháp học, luân lý học, tân văn học….) thì người TQ chúng ta có truyền thống 5000 năm lịch sử lâu đời và chiếm tỷ lệ số dân nhiều nhất thế giới, rốt cuộc sáng tạo được môn học nào, khoa học nào? Chúng ta lại có ưu thế rõ rệt ở lĩnh vực nào vậy? Thậm chí người Nhật cũng có thể cười chế nhạo chúng ta “
*Đôn Hoàng* ở TQ nhưng *Đôn Hoàng học* thì lại ở Nhật”.
Bình tĩnh tự xét mình, nên thừa nhận là trong nền văn minh TQ 5000 năm, chúng ta có chữ “học” động từ (học hỏi, học ở chỗ hỏi, vậy hỏi ai? Hỏi trời, hỏi các đại nhân, hỏi các thánh nhân) mà không có chữ “học” danh từ (môn học, khoa học, những tri thức có năng lực sinh trưởng kéo dài, có sinh mạng riêng, tự làm thành hệ thống).
Nhìn tổng quát xưa nay, chúng ta có quan trắc thiên văn nhưng không có môn thiên văn học; có khảo sát địa lý (như
*Từ Hạ Khách du ký*…) nhưng không có địa chất học, địa lý học; có trồng trọt thực vật, vận dụng thực vật nhưng không có thực vật học; có dạy thú và sử dụng động vật nhưng không có động vật học (phương pháp dùng trong các môn động vật học, thực vật học hiện nay vẫn dùng phương pháp phân loại hệ thống do người phương Tây phát minh); có tính toán con số cụ thể nhưng không có toán học trừu tượng; có *Tứ đại phát minh* nhưng không có vật lý học, hóa học; có kiến trúc cầu hầm nhà nhưng không có cơ học kiến trúc (vật liệu, công trình, kết cấu); thậm chí ta có ngôn ngữ, chữ viết, hội họa, âm nhạc, nhưng không có các môn học thành hệ thống như ngôn ngữ học, ngữ pháp học, tư từ học ( *Thuyết văn giải tự* của Hứa Thận là một bộ tự điển, *Mã thị văn thông* là sản phẩm sau khi học ngữ pháp học của phương Tây, *Lục thư pháp tắc* chưa hình thành nguyên lý nghiêm chỉnh), mỹ thuật học (hội họa TQ không có thấu thị học, sắc thái học…), âm nhạc học (tuy rằng Chu Tải Dục đời Minh đầu tiên phát hiện *thập nhị bình quân luật* nhưng không làm nó trở thành hòa thanh học, âm luật học v.v…).
Sau hơn 20 năm làm học giả TQ, tới nay tôi mới bừng tỉnh dậy sau giấc mơ lớn: người TQ chúng ta tự xưng có nền văn minh truyền thống cổ xưa 5000 năm nhưng lại là một nền văn minh vô “học”.
Thưa đồng bào, chẳng lẽ quý vị không cảm nhận được điều đó ư?
* Tứ đại phát minh* của ta cố nhiên vĩ đại đấy nhưng đều chỉ là “thuật” mà thôi, hơn nữa lại là kỹ thuật khá thô sơ do tiền nhân thời xưa phát hiện và phát minh ra trong trải nghiệm cuộc sống trực tiếp tiếp xúc với thiên nhiên, những cái đó chưa được nâng lên thành “học”, cũng tức là chưa biến thành tư duy lý luận trừu tượng, thành học thuyết giải thích quy luật của sự vật. Chẳng hạn thuốc súng trong *Tứ đại phát minh* , thành phần vật chất (nguyên tố) của nó là gì? Tính chất hóa học thế nào? Nguyên lý gây nổ của nó là gì? Lại nói kim chỉ nam trong *Tứ đại phát minh* vì sao nó mãi mãi chỉ về phương Nam (hoặc Bắc), rốt cuộc từ tính là gì? Tất cả những cái đó đều phải chờ đến sau này khi người phương Tây tiến hành tư duy lý luận trừu tượng mới có được nhận thức. Trên tất cả các mặt, người TQ chúng ta hầu như chỉ dừng bước không tiến tiếp ở “thuật” mà thôi, vì thế nên thành tích trong lĩnh vực “học” cực kỳ nhỏ bé, quả thật có thể nói là vô “học”.
“Học” với ý nghĩa môn học, là gì vậy? Điều quan trọng là ở chỗ có lý luận trừu tượng cao độ, lý luận đó có thể giải thích hiện tượng đã có của sự vật, lại có thể mô tả một cách trừu tượng quy luật phát sinh của hiện tượng, vì thế không những có thể giải thích cụ thể sự vận hành thực tế lúc đó của sự vật mà còn có thể dự đoán trạng thái và sự biến đổi của sự vật trong tương lai, và được kiểm chứng hoặc chứng thực, hoặc chứng ngụy trong thực tiễn sau đó.
Một trong những tiền đề quan trọng nhất để xây dựng lý luận là phải nắm được quy luật tư duy logic cơ bản nhất. Hơn hai nghìn năm qua, nhất là 200 năm gần đây, nền giáo dục người TQ từ nhỏ được tiếp thụ chỉ có sự nhồi nhét
*Tứ thư Ngũ kinh*, xưa nay chưa bao giờ biết logic là cái gì, sĩ đại phu-văn nhân còn như vậy, nói gì tới đông đảo dân chúng mù chữ. Tại TQ còn có một điểm đặc biệt làm đứt đoạn nền văn minh — đó là sự tách rời hầu như tuyệt đối giữa người lao động phổ thông với tầng lớp văn nhân biết đọc biết viết.
Hầu như toàn bộ những người TQ tiếp xúc với thiên nhiên và có kinh nghiệm lao động sản xuất đều không biết đọc biết viết, nhưng giới văn nhân TQ biết đọc biết viết lại hầu như căn bản không tiếp xúc với thiên nhiên. Nói khác đi nghĩa là từ xưa tới nay cái đầu (tư duy) và cái tay (thực tiễn) của người TQ hầu như bị tách rời tuyệt đối. Cộng thêm tư duy của văn nhân TQ lại về căn bản thiếu mất sự huấn luyện của tính quy luật logic có ý thức, qua đó tạo nên sự tách rời tuyệt đối giữa “thuật” với “học”. Do sự đứt rời song trùng ấy mà cho dù chưa xét tới còn có nhiều nhân tố khác vô cùng bất lợi như chế độ xã hội, tập tục… thì cũng đã ngăn trở vô cùng nghiêm trọng con đường phát triển trí tuệ của người TQ rồi. Đó dường như là số phận ngu dốt của người TQ trong mấy nghìn năm qua, nhất là trong 200 năm gần đây.
Sự tách rời giữa đầu óc với tay chân trong văn hóa truyền thống TQ, cũng tức là tách rời giữa tư duy và thực tiễn, cùng sự xa lạ giữa tư duy với logic của văn nhân TQ, đã tạo ra sự “học” của người TQ: hầu như duy nhất chỉ có cái “học” hỏi mà căn bản không có sự học hiểu, suy luận, giải thích, càng chưa thể nói tới sự học sáng tạo kiến trúc cấu tạo của tư duy logic trừu tượng.
*Tứ thư Ngũ kinh* và những thứ tràn ngập thành tai họa hơn nữa như *Kinh, Sử, Tử, Tập*, hầu như toàn bộ đều là sự học hỏi. Văn hóa truyền thống TQ chỉ có sự học-hỏi, cộng thêm sự tách rời giữa đầu (tư duy) với tay (thực tiễn) và tiếp tục tạo ra sự đứt rời giữa “học” đích thực với “thuật” đã nói ở trên, — sự đứt rời song trùng ấy trên thực tế đã tạo nên sự vô “học” của người TQ từ xưa tới nay.
Trải qua quá trình Tây học truyền vào TQ trong 100 năm gần đây, TQ ngày nay cũng chỉ có cái “học” đi theo cái “học” của phương Tây mà về cơ bản chưa có cái “học” của bản thổ. Chính vì thế mà các “học nhân” của TQ ngày nay, trong quá trình học sẽ cảm thấy một cách nặng nề rằng mình đã mắc phải chứng “mất tiếng nói”. Hầu như mọi từ ngữ, khái niệm về “học” đều du nhập từ phương Tây, mà không có liên quan chút nào với truyền thống văn hóa bản xứ của chúng ta. Miệng là của người TQ nhưng nội dung lời nói lại là những điều trải qua sự suy nghĩ nghiền ngẫm của người phương Tây. Giấy viết, sách vở, truyền thông là phương tiện của bản xứ (song máy móc làm giấy, làm sách và thiết bị truyền thông cũng có thể của phương Tây), nhưng mọi đạo lý, quy phạm, quy tắc, quy luật… được sách báo truyền thông nói tới đều là những thứ người phương Tây phát hiện, phát minh và sáng tạo. Trong tình hình này chúng ta còn có thể nói người TQ không “ngu dốt” ư? Nếu còn muốn tự khoe mình “thông minh” kiểu AQ thì chúng ta lại “thông minh” ở chỗ nào vậy?
Khi phân tích kỹ nền văn minh 5000 năm của TQ, có một môn tri thức có thể gọi là “học” được — đó là “
*Trung Y học*” [Y học Trung Hoa]. Có lẽ cũng chỉ trong lĩnh vực “ *Trung Y học*”, người TQ có thể để lại cho nhân loại một thứ duy nhất có thể gọi là “lý luận” của mình. Đó là lý luận “ *Âm dương ngũ hành*”. Tiếc thay tuy đây là thứ lý luận duy nhất trên thế giới có thể gọi là lý luận của người TQ, thuộc loại sánh được với lý luận logic của phương Tây, nhưng kể từ khi nó xuất hiện cách đây hơn 2000 năm, trong quãng thời gian dài dằng dặc sau đó, thứ lý luận ấy không hề có chút tiến triển nào. Người TQ không hề nghĩ tới chuyện nên tiếp tục cải thiện, đẩy mạnh lý thuyết này, mà chỉ mù quáng sùng tín nó, làm theo nó. Cuối cùng lý thuyết ấy chẳng những chưa được cải thiện mà ngược lại ngày càng trở nên cũ rích, xơ cứng. Cho tới nay số người TQ tiếp thụ lý luận logic của phương Tây ngày càng tăng lên, họ chỉ có thể coi thường thuyết *Âm dương Ngũ hành*, phỉ nhổ thuyết đó, thậm chí vu khống nó, coi là thứ lạc hậu, mê tín, thuộc cùng loại với thuật phù thủy.
[…..]
Xin trở lại vấn đề trước đây, đi tìm nguồn gốc tại sao người TQ trong lịch sử lại vô “học”. Hiện nay có thể đã rất rõ ràng, đó là do trong lịch sử dài lâu, người TQ chưa tự mình sáng lập được một cơ sở có thể đặt nền móng cho tất cả mọi thứ “học”, cái cơ sở mà người phương Tây cận-hiện đại dựa vào để xây dựng hầu như tất cả mọi thứ “học” —
*Logic đối xứng nhị nguyên luận*.
Nói rõ hơn, tức là logic hình thức, logic hình học, logic số lý, logic biện chứng … được từng bước hoàn thiện kể từ Aristotle, Euclid… Về bản chất, các logic này đều là logic tính đối xứng và nhị nguyên luận. Triết học phương Tây từ Plato trở đi, từ bản thể luận tới nhận thức luận, thứ được các triết gia phương Tây ra sức hoàn thiện là bản thân phương pháp tư duy logic đối xứng nhị nguyên luận. Chính là sự không ngừng hoàn thiện, phát triển của phương pháp logic phương Tây (từ triết học cổ đại) và sự kết hợp hữu cơ với phương pháp thực nghiệm có lựa chọn trong thời cận đại, đã sinh ra và xúc tiến các khoa “học” trên mọi lĩnh vực, mọi tầng nấc của phương Tây thời cận-hiện đại.
Hegel nói người TQ “không có triết học”. Chẳng may người TQ bị ông nói trúng. Đúng là người TQ không có triết học, mà điều đó lại ở chỗ người TQ không có logic — dĩ nhiên là nói logic đối xứng nhị nguyên luận. Các văn nhân nhiều đời trước của chúng ta chưa từng bỏ công sức vào việc thăm dò quy luật của bản thân tư duy. Họ chỉ có duy nhất một phương pháp tư duy là
*độc đoán trực giác và trực giác độc đoán*. Tư duy độc đoán trực giác ấy ngoài việc sản sinh những ý kiến đủ mọi màu sắc ra thì chẳng thể có được sự suy lý khuếch trương, kéo dài, càng không thể có sự kiến cấu sáng tạo trừu tượng. Cho nên những tư liệu do các văn nhân TQ viết, ngoài việc có ý nghĩa chất đống to bằng hạt cát ra thì căn bản không thể có giá trị lý luận kiến cấu hữu cơ. Điều đó làm cho văn nhân chúng ta bao đời qua chưa bao giờ hiểu được lý luận là gì. Về cơ bản, văn nhân TQ là một lũ người lùn văn hóa chẳng biết lý luận là cái gì, chỉ biết phát biểu ý kiến (ý khí chi kiến) mà thôi. Dựa vào những người ấy thì mãi mãi chẳng có thể xây đắp nên tòa lâu đài khoa học cận-hiện đại. Cho dù trên mặt sáng lập kỹ thuật và nghệ thuật thì phần lớn cũng chỉ có thể là những thứ bình thường, nông cạn, vô vị, thậm chí thấp hèn. Chính vì thế mà đã hình thành một lịch sử hầu như vô “học” hơn hai nghìn năm qua của TQ, qua đó tạo ra sự ngu dốt trên thực chất của văn nhân TQ rồi mở rộng ra thành sự ngu dốt của người TQ (nhất là trong 200 năm gần đây).
Trong tất cả các nguyên nhân làm cho người TQ thời cận đại bị đày đọa, nguyên nhân căn bản nhất là sự ngu dốt của họ — tình trạng này dần dần tích tụ mà thành trong lịch sử dài lâu. Do logic mà lạc hậu, nghèo khó. Do logic mà bị kẻ khác bắt nạt, bị đánh, bị kỳ thị. Chỉ có từ đó nhận thức được sự ngu dốt của mình và thoát ra khỏi sự ngu dốt ấy thì người TQ mới có thể thay đổi tất cả trong thế kỷ và thời đại mới.
Trên đây đã phân tích nguyên nhân tình trạng người TQ vô “học” , quy lại chủ yếu là hai điểm sau:
1- Trong lịch sử lâu dài, những người TQ biết chữ thì không làm công việc sản xuất; ngược lại, những người làm sản xuất thì không biết chữ — điều này đã tạo nên sự hoàn toàn tách rời giữa tư duy với thực tiễn. Nói gọn lại, tức sự hoàn toàn tách rời giữa “bộ não” và “cánh tay” của người TQ.
2- Trong lịch sử dài hơn 2000 năm, sự hoàn toàn tách rời giữa “bộ não” và “cánh tay”, giữa “học” và “thuật” của người TQ — sự tách rời song trùng này làm nên nguyên nhân lịch sử giải thích vì sao người chúng ta ngu dốt như thế. Vấn đề này phải được phân tích tiếp. Vì sao người TQ lại có căn nguyên lịch sử như thế? Đây chính là vấn đề cần được giải đáp trong phần sau.
*Nguyễn Hải Hoành dịch. Bản gốc tiếng Trung: *中国人为什么这么愚蠢？- 黎 鸣

Vary: Cookie

X-hacker: If you're reading this, you should visit automattic.com/jobs and apply to join the fun, mention this header.


text:
Chương 10.3
Edit: Fuly
An Mật Nhi ngồi trên ghế sa lon, nhìn hành động của hai người, mặt lộ vẻ nghi ngờ, bởi vì phản ứng của Thiên Tầm đột nhiên trở nên thân thiện, so với mấy ngày trước mà nói, quả thật giống như hai người khác nhau.
Sau khi Đường Sĩ Thành rời đi, cô đi về phía Thiên Tầm, phát hiện môi cô ấy sưng lên rất khả nghi, dễ dàng nhận ra đây ra là chứng cứ bị một sắc lang nào đó giày xéo.
“Cậu cùng anh ta hòa hợp lại rồi hả ?”
Thiên Tầm xoay người, không chút che giấu tâm tình của bản thân, kích động ôm lấy Mật Nhi, nóng lòng muốn chia sẻ tin tức cùng bạn tốt, nhưng cuối cùng, chỉ có thể vừa phun ra mấy chữ đứt quãng.
“Mật Nhi! Sĩ Thành anh! Anh!”
“Nhìn cậu kích động kìa, có lời gì từ từ nói.”
Vành mắt Thiên Tầm hồng hồng “Anh ấy cầu hôn với mình rồi. . . . . .” Cô vui đến phát khóc, thanh âm cũng khàn khàn.
Mật Nhi sửng sốt.”Thật?”
“Ừ!” Cô dùng sức gật đầu.”Là thật, tối hôm qua, chính miệng anh ấy nói với mình đấy!”
Mật Nhi từ trước đến giờ luôn là người tỉnh táo cùng lí trí, đôi mày thanh tú của cô nhíu chặt, nửa tin nửa ngờ.
“Anh ta thật muốn kết hôn với cậu?”
“Ừ! Anh ấy còn nói, chờ nửa tháng sau trở lại, sẽ đi miền Nam, đến nhà mình cầu hôn!”
“A. . . . . . Chúc mừng. . . . . .”
Không nghĩ tới tên Đường Sĩ Thành này thật sự cầu hôn với Thiên Tầm? Cô cảm thấy rất khó tin, nhưng nhìn thấy Thiên Tầm vui như vậy, cô cũng không muốn dội xuống một gáo nước lã.
Chỉ là, tam giác tình cảm cứ như vậy kết thúc sao? Làm cho người ta có cảm giác vẫn chưa được thỏa mãn . . . . . .
“Đúng rồi, tại sao Sammy cứ ở trong phòng không chiu ra vậy?” Thiên Tầm không hiểu, cũng không biết tính khí gì của Sam¬my lại phát tác nữa?
Mật Nhi nhướng mày, nhẹ nhàng nói.”Thói quen thôi, đừng để ý đến anh ấy.”
Dĩ nhiên tên kia không chịu ra ngoài rồi, hiện tại chắc là đã khóc đến sưng cả hai mắt, Đường Sĩ Thành đi công tác nửa tháng, người thương tâm nhất chính là anh! Mật Nhi nhìn về hướng khác, tránh cho mình không cẩn thận bật cười.
Thiên Tầm vuốt vuốt hai gò má nóng bừng vì hưng phấn, há miệng nói không ngừng.
“Vẫn là đàn ông thì sẽ hiểu nhau nhất, chúng ta tốn nhiều thời gian như vậy, suy nghĩ nhiều biện pháp đến thế vẫn không được, anh ấy lại chỉ cần ra chủ ý để ba người ở chung, liền dễ dàng biến mộng đẹp của mình thành sự thật, mình thật sự nên cám ơn anh, nhờ có anh ấy, rốt cuộc mới khiến Sĩ Thành thay đổi tâm ý, không hề bài xích kết hôn nữa, bây giờ mình sẽ đi thông báo cho anh ấy tin tức tốt này!”
“Không cần.” Mật Nhi nhanh nhẹn duỗi tay, kéo cô trở lại.
“Tại sao?”
“Anh ấy nói với mình rất mệt, hôm nay muốn ngủ muộn một chút, đừng quấy rầy.”
“Ah? Anh ấy nói với cậu lúc nào vậy?”
“Lúc cậu ở phòng bếp rửa chén .”
“Vậy sao?” cô nghi ngờ.
“Ừ.” Mật Nhi mỉm cười.
“Được rồi, đợi đến bữa cơm trưa gọi anh ấy cũng được” Thiên Tầm nở nụ cười với má lúm đồng tiền hạnh phúc, ngọt ngào nói;”Sau đó, mình sẽ đem tin tức tốt này nói cho anh ấy biết.”
“Không cần, bữa trưa cũng không cần gọi.”
“À?”
“Bữa tối cũng không cần.”
“Cũng? Sao vậy. . . . . .”
“Nói tóm lại, cứ coi như để anh ấy đói chết cũng được, hôm nay tốt nhất cậu đừng để ý đến anh ấy, nếu như còn muốn giữ được mạng.”
Chương cuối
Giáo đường trắng tinh, sân cỏ xanh tốt, Thiên Tầm mặc một bộ váy cưới liền thân màu trắng, tay ôm bó hoa của cô dâu, gương mặt xinh đẹp ngẩng lên, mang đầy xuân ý cùng ngượng ngùng.
Cô đi về cuối thảm đỏ, chuẩn bị đưa bàn tay mang chiếc găng màu trắng của mình, giao cho chú rể — Sam¬my.
Hai người thâm tình nhìn nhau, dưới bầu trời với những dải băng kim tuyến đầy màu sắc rực rỡ bay tán loạn, trong tiếng chúc phúc của mọi người, cô nhẹ nhàng nhắm mắt lại, hơi thở mùi đàn hương từ chiếc miệng khẽ nhếch tản ra, chờ đợi nụ hôn của chú rể.
Cả buổi lễ diễn ra suôn sẻ, âm nhạc lãng mạn, bối cảnh cũng rất hoàn mỹ, chỉ trừ một chiếc xe đang chạy tới từ cách đó không xa với tốc độ nhanh kinh người.
Tài xế giống như say rượu mất khống chế, hoặc như đang liều mạng muốn đi đầu thai mà xông thẳng lại, hấp dẫn sự chú ý của mọi người, đạp ngã thùng rác công cộng ven đường, lại đảo quanh mấy vòng, cuối cùng, trong tiếng phanh chói tai, chiếc xe dừng lại trước cửa giáo đường.
Tuy đã dừng lại nhưng trên nắp động cơ khói trắng vẫn đang bốc lên !
Cửa xe bị đá ra một cách thô lỗ , một người đàn ông nhếch nhác gấp gáp bước xuống, nóng vội muốn đến hôn lễ, là Đường Sĩ Thành.
Sau khi Cô dâu Hàn Thiên Tầm nhìn rõ người tới, liền ngây ngốc tại chỗ, mà bên người cô – chú rễ Sam¬my, cũng có biểu hiện như hóa đá.
Người mà ba ngày sau mới có thể trở về từ nước Mĩ, lại xuất hiện vào lúc này, còn dùng đến phương thức kinh thiên động địa như vậy!
Tất cả mọi người bàn tán ầm ĩ, theo từng bước đến gần của người đàn ông, tự động tránh ra thành một con đường.
Cả đời này của Đường Sĩ Thành chưa từng luống cuống, kinh hoảng như vậy, trên tòa án anh chưa từng thua ai, trên tình trường cũng chưa từng thất ý, nhưng khi chính mắt thấy được Thiên Tầm mặc áo cô dâu, anh thật sự bị kinh sợ.
Thì ra tất cả đều là thật!
Anh còn tưởng rằng, trong thư, cô nói muốn cùng người khác kết hôn chỉ là đùa giỡn, cố ý khiến anh khẩn trương, anh không dám tưởng tượng. Nếu như anh không kịp đáp máy bay trở lại, không kịp chạy đến, bỏ qua lần này, chắc chắn anh sẽ phải ôm nỗi hối hận khôn cùng.
Anh cẩn thận vuốt lại mái tóc rối loạn, chỉnh lại chiếc cà vạt bị lệch, bước chân có chút không ổn, vừa đến trước mặt cô, lập tức quỳ một chân xuống, kích động cầm tay của cô.
“Thiên Tầm, đừng gả cho anh ta!”
“Em. . . . . .”
“Gả cho anh, anh nguyện ý cưới em ngay bay giờ, thật! Muốn anh làm gì cũng có thể, chỉ cầu em đừng gả cho anh ta, Thiên Tầm!”
Cô sửng sốt, mắt đẹp bởi vì những lời này của anh mà toát ra tia sáng kỳ dị, nhưng cô căn bản không có cơ hội mở miệng, tất cả những lời muốn nói cũng bị anh cướp đi rồi.
“Anh không thể giao em cho bất kỳ người đàn ông nào khác , anh biết đã khiến em phải đợi quá lâu rồi, nhưng vừa nhận được thiệp mừng của em, anh liền mặc kệ khách hàng, buông bỏ công việc, vì em vội vã chạy về, xin em hãy cho anh cơ hội, đừng bóp chết hi vọng của anh, anh nguyện ý dùng cả đời để đền bù cho em, được không? Thiên Tầm.”
Thiên Tầm theo dõi anh, trong mắt ánh lên vẻ vui mừng, nhưng không lên tiếng, mà là lẳng lặng nghe anh nói.
Đường Sĩ Thành ấn xuống một nụ hôn lên tay cô, giống như lãng tử hồi đầu, anh rất sợ cô sẽ nói không, thì ra một người khi chân chính đối mặt với thẩm phán, sẽ có cảm giác sợ hãi cùng vô dụng như vậy.
Anh không cách nào tưởng tượng nếu mất đi cô, cuộc sống về sau sẽ ra sao, cho nên khi nhận được thiệp mừng điện tử của cô, anh chấn kinh đến không thể tin, thậm chí còn gọi điện thoại chứng thực, những bạn bè của cô đều nói là nhận được thiệp mừng, hôm nay là ngày kết hôn.
Lòng tin được thành lập suốt bao nhiêu năm qua của anh thoáng chốc vỡ vụn, vội vàng bay về từ ngàn dặm xa xôi, 24h không ngủ không nghỉ, chỉ vì muốn ngăn cản tiếc nuối xảy ra, hy vọng mọi thứ vẫn kịp vãn hồi.
Thiên Tầm nhìn anh, từ *kinh nghi lúc đầu, đến giờ rốt cuộc cũng hiểu đôi chút, Sĩ Thành nhầm lẫn, nhưng cô lại cảm thấy rất vui vẻ vì lời tỏ tình của anh.
*kinh nghi: kinh ngạc nghi ngờ
Cô cười, nụ cười tuyệt mỹ mà kiều diễm, khiến anh nhìn đến mất hồn.
Tay mềm xoa lên khuôn mặt tuấn tú tiều tụy của anh, cô nhẹ nhàng nói nhỏ.”Anh yên tâm, đời này, người duy nhất em muốn gả chỉ có mình anh.”
“Thiên Tầm” .” Anh vui mừng, nhưng còn có chút không xác định.
“Nếu anh không cưới em, thì cả đời em sẽ không lấy chồng, nói không chừng còn sẽ xuất gia.”
Anh kích động ôm cô, ở bên tai cô thề.”Sẽ không, anh chẳng những không để cho em xuất gia, còn sẽ cho em một mái nhà!”
“Thật?”
“Anh thề, nếu trái lời, sẽ không được chết tử tế!”
“Em không cần anh chết, em không muốn làm quả phụ!” Cô không thích nghe anh thề loạn.
“Tốt, không nói, cả đời này chúng ta sẽ luôn làm một đôi vợ chồng ân ân ái ái.”
Cô vui vẻ gật đầu, Đường Sĩ Thành không lừa cô, đúng hẹn trở về cho cô một niềm vui lớn, anh vẫn giữ lời hứa của mình, còn dùng phương thức lãng mạn như vậy cầu hôn với cô.
“Đi theo anh.” Anh nói.
Cô bật cười.”Em rất nguyện ý, nhưng bây giờ không được, phải đợi em chụp xong quảng cáo đã.”
Đường Sĩ Thành ngẩn ngơ.”Quảng cáo?”
Lời này vừa nói ra, chung quanh lập tức truyền đến những tiếng cười thật to, khiến trong một khoảng thời gian ngắn Đường Sĩ Thành cảm thấy choáng váng.
Thiên Tầm cũng không nhịn được cười đến chảy nước mắt, đưa tay sờ sờ người đàn ông cao lớn đang hoảng sợ này, đau lòng nói: “Em không biết là đã xảy ra chuyện gì, cũng không hiểu vì sao anh sẽ tưởng lầm rằng em muốn kết hôn? Em căn bản không gửi thiệp mừng cho anh nha, hôn lễ hôm nay là giả , chúng em đang chụp quảng cáo áo cưới, đây là công việc Mật Nhi giới thiệu cho em, Sam¬my cũng chỉ là khách mời mà thôi, bởi vì lễ phục kết hôn là do anh ấy thiết kế, nói nhỏ cho anh biết biết nha, tiền công không ít đâu đó, hì hì.”
Đường Sĩ Thành như bị sét đánh, trong nháy mắt bừng tỉnh, nhìn bốn phía, tìm người phụ nữ đang đứng xem kịch vui An Mật Nhi kia, cô nhếch môi, mắt híp lại , đúng là đang cười nhạo anh.
Người phụ nữ kia. . . . . .
Mặt Đường Sĩ Thành cứng ngắc, rốt cuộc hiểu rõ mình bị đùa bỡn, thiệp mừng điện tử, những người bạn kia của Thiên Tầm, cùng quảng cáo này, tất cả đều là do cô thiết kế.
Liếc qua xung quanh, mọi người đều đang nhìn chằm chằm vào anh, nói như vậy, anh chẳng phải đã làm một chuyện cực mất mặt, đúng là một người phụ nữ gê gớm giảo hoạt!
“Sĩ Thành. . . . . . Anh sao vậy? Sắc mặt đột nhiên trở nên thật là đáng sợ, anh. . . . . . đang giận em sao?”
Anh quay đầu lại, nhìn dung nhan lo lắng e sợ của giai nhân, tâm tình của cô, vĩnh viễn luôn bị tác động bởi vì anh.
Nhìn sâu vào mắt của cô, lửa giận đang bùng cháy khi nhìn thấy vẻ mặt lo lắng của cô liền bị dập tắt, cho dù hiện tại giận muốn chết, cũng tuyệt không thể phát tác.
Thôi, coi như là âm mưu thì như thế nào, anh không thể mất đi cô, trừ Thiên Tầm, đời này anh sẽ không bao giờ có tình cảm như vậy đối với bất kì một cô gái nào khác.
Anh dịu dàng an ủi: “Đừng nghĩ nhiều, chụp xong đi, lần này, đến lượt anh chờ em.”
Cô cảm kích cười, an lòng, như cô gái nhỏ vừa biết yêu, ngượng ngùng gật đầu, đi tìm thợ trang điểm để chuẩn bị lại.
Gió thu thổi qua khuôn mặt của Sam¬my, những sợi tóc rối không được sửa sang lại, tựa như trái tim của anh.
Có người vỗ vỗ vai anh, anh quay đầu lại.
“Anh vẫn ổn chứ? .” Mật Nhi hỏi.
Anh mở to mắt, không để cho người khác nhìn thấy lệ quang đang ánh lên.
“Không cần để ý tôi.”
Vậy mới là lạ đấy! Không để ý tới anh, sau này anh nhất định sẽ mắng cô không có lương tâm.
“Có muốn tôi cho anh mượn bả vai hay không?”
Anh không trả lời, cũng không cự tuyệt, trực tiếp sử dụng hành động để biểu đạt trái tim đang vỡ tan của anh, vùi mặt trên vai An Mật Nhi, khóc thút thít.”Đừng khổ sở, chân trời chỗ nào không có cỏ thơm, sẽ có cô gái khác tốt hơn.” Anh khóc đến càng thêm bi thương, thê thảm.”Thật xin lỗi, nhất thời nhỡ miệng, phải nói là sau này sẽ gặp được người đàn ông tốt hơn mới đúng.”
[center]………………………….Hết……………………………
Advertisements
Quá đỉh cảm nhận cứ như là mìh z. Đôi lúc thấy nử 9 uỷ khuất cảm thấy nhoi nhói ở tim nửa? Đúq là rất hay đii sâu vào lòq mìh mất rồi >+<

markdown:
## Chương 10.3
## Edit: Fuly
## An Mật Nhi ngồi trên ghế sa lon, nhìn hành động của hai người, mặt lộ vẻ nghi ngờ, bởi vì phản ứng của Thiên Tầm đột nhiên trở nên thân thiện, so với mấy ngày trước mà nói, quả thật giống như hai người khác nhau.
## Sau khi Đường Sĩ Thành rời đi, cô đi về phía Thiên Tầm, phát hiện môi cô ấy sưng lên rất khả nghi, dễ dàng nhận ra đây ra là chứng cứ bị một sắc lang nào đó giày xéo.
## “Cậu cùng anh ta hòa hợp lại rồi hả ?”
## Thiên Tầm xoay người, không chút che giấu tâm tình của bản thân, kích động ôm lấy Mật Nhi, nóng lòng muốn chia sẻ tin tức cùng bạn tốt, nhưng cuối cùng, chỉ có thể vừa phun ra mấy chữ đứt quãng.
## “Mật Nhi! Sĩ Thành anh! Anh!”
## “Nhìn cậu kích động kìa, có lời gì từ từ nói.”
## Vành mắt Thiên Tầm hồng hồng “Anh ấy cầu hôn với mình rồi. . . . . .” Cô vui đến phát khóc, thanh âm cũng khàn khàn.
## Mật Nhi sửng sốt.”Thật?”
## “Ừ!” Cô dùng sức gật đầu.”Là thật, tối hôm qua, chính miệng anh ấy nói với mình đấy!”
## Mật Nhi từ trước đến giờ luôn là người tỉnh táo cùng lí trí, đôi mày thanh tú của cô nhíu chặt, nửa tin nửa ngờ.
## “Anh ta thật muốn kết hôn với cậu?”
## “Ừ! Anh ấy còn nói, chờ nửa tháng sau trở lại, sẽ đi miền Nam, đến nhà mình cầu hôn!”
## “A. . . . . . Chúc mừng. . . . . .”
## Không nghĩ tới tên Đường Sĩ Thành này thật sự cầu hôn với Thiên Tầm? Cô cảm thấy rất khó tin, nhưng nhìn thấy Thiên Tầm vui như vậy, cô cũng không muốn dội xuống một gáo nước lã.
## Chỉ là, tam giác tình cảm cứ như vậy kết thúc sao? Làm cho người ta có cảm giác vẫn chưa được thỏa mãn . . . . . .
## “Đúng rồi, tại sao Sammy cứ ở trong phòng không chiu ra vậy?” Thiên Tầm không hiểu, cũng không biết tính khí gì của Sam¬my lại phát tác nữa?
## Mật Nhi nhướng mày, nhẹ nhàng nói.”Thói quen thôi, đừng để ý đến anh ấy.”
## Dĩ nhiên tên kia không chịu ra ngoài rồi, hiện tại chắc là đã khóc đến sưng cả hai mắt, Đường Sĩ Thành đi công tác nửa tháng, người thương tâm nhất chính là anh! Mật Nhi nhìn về hướng khác, tránh cho mình không cẩn thận bật cười.
## Thiên Tầm vuốt vuốt hai gò má nóng bừng vì hưng phấn, há miệng nói không ngừng.
## “Vẫn là đàn ông thì sẽ hiểu nhau nhất, chúng ta tốn nhiều thời gian như vậy, suy nghĩ nhiều biện pháp đến thế vẫn không được, anh ấy lại chỉ cần ra chủ ý để ba người ở chung, liền dễ dàng biến mộng đẹp của mình thành sự thật, mình thật sự nên cám ơn anh, nhờ có anh ấy, rốt cuộc mới khiến Sĩ Thành thay đổi tâm ý, không hề bài xích kết hôn nữa, bây giờ mình sẽ đi thông báo cho anh ấy tin tức tốt này!”
## “Không cần.” Mật Nhi nhanh nhẹn duỗi tay, kéo cô trở lại.
## “Tại sao?”
## “Anh ấy nói với mình rất mệt, hôm nay muốn ngủ muộn một chút, đừng quấy rầy.”
## “Ah? Anh ấy nói với cậu lúc nào vậy?”
## “Lúc cậu ở phòng bếp rửa chén .”
## “Vậy sao?” cô nghi ngờ.
## “Ừ.” Mật Nhi mỉm cười.
## “Được rồi, đợi đến bữa cơm trưa gọi anh ấy cũng được” Thiên Tầm nở nụ cười với má lúm đồng tiền hạnh phúc, ngọt ngào nói;”Sau đó, mình sẽ đem tin tức tốt này nói cho anh ấy biết.”
## “Không cần, bữa trưa cũng không cần gọi.”
## “À?”
## “Bữa tối cũng không cần.”
## “Cũng? Sao vậy. . . . . .”
## “Nói tóm lại, cứ coi như để anh ấy đói chết cũng được, hôm nay tốt nhất cậu đừng để ý đến anh ấy, nếu như còn muốn giữ được mạng.”
## Chương cuối
## Giáo đường trắng tinh, sân cỏ xanh tốt, Thiên Tầm mặc một bộ váy cưới liền thân màu trắng, tay ôm bó hoa của cô dâu, gương mặt xinh đẹp ngẩng lên, mang đầy xuân ý cùng ngượng ngùng.
## Cô đi về cuối thảm đỏ, chuẩn bị đưa bàn tay mang chiếc găng màu trắng của mình, giao cho chú rể — Sam¬my.
## Hai người thâm tình nhìn nhau, dưới bầu trời với những dải băng kim tuyến đầy màu sắc rực rỡ bay tán loạn, trong tiếng chúc phúc của mọi người, cô nhẹ nhàng nhắm mắt lại, hơi thở mùi đàn hương từ chiếc miệng khẽ nhếch tản ra, chờ đợi nụ hôn của chú rể.
## Cả buổi lễ diễn ra suôn sẻ, âm nhạc lãng mạn, bối cảnh cũng rất hoàn mỹ, chỉ trừ một chiếc xe đang chạy tới từ cách đó không xa với tốc độ nhanh kinh người.
## Tài xế giống như say rượu mất khống chế, hoặc như đang liều mạng muốn đi đầu thai mà xông thẳng lại, hấp dẫn sự chú ý của mọi người, đạp ngã thùng rác công cộng ven đường, lại đảo quanh mấy vòng, cuối cùng, trong tiếng phanh chói tai, chiếc xe dừng lại trước cửa giáo đường.
## Tuy đã dừng lại nhưng trên nắp động cơ khói trắng vẫn đang bốc lên !
## Cửa xe bị đá ra một cách thô lỗ , một người đàn ông nhếch nhác gấp gáp bước xuống, nóng vội muốn đến hôn lễ, là Đường Sĩ Thành.
## Sau khi Cô dâu Hàn Thiên Tầm nhìn rõ người tới, liền ngây ngốc tại chỗ, mà bên người cô – chú rễ Sam¬my, cũng có biểu hiện như hóa đá.
## Người mà ba ngày sau mới có thể trở về từ nước Mĩ, lại xuất hiện vào lúc này, còn dùng đến phương thức kinh thiên động địa như vậy!
## Tất cả mọi người bàn tán ầm ĩ, theo từng bước đến gần của người đàn ông, tự động tránh ra thành một con đường.
## Cả đời này của Đường Sĩ Thành chưa từng luống cuống, kinh hoảng như vậy, trên tòa án anh chưa từng thua ai, trên tình trường cũng chưa từng thất ý, nhưng khi chính mắt thấy được Thiên Tầm mặc áo cô dâu, anh thật sự bị kinh sợ.
## Thì ra tất cả đều là thật!
## Anh còn tưởng rằng, trong thư, cô nói muốn cùng người khác kết hôn chỉ là đùa giỡn, cố ý khiến anh khẩn trương, anh không dám tưởng tượng. Nếu như anh không kịp đáp máy bay trở lại, không kịp chạy đến, bỏ qua lần này, chắc chắn anh sẽ phải ôm nỗi hối hận khôn cùng.
## Anh cẩn thận vuốt lại mái tóc rối loạn, chỉnh lại chiếc cà vạt bị lệch, bước chân có chút không ổn, vừa đến trước mặt cô, lập tức quỳ một chân xuống, kích động cầm tay của cô.
## “Thiên Tầm, đừng gả cho anh ta!”
## “Em. . . . . .”
## “Gả cho anh, anh nguyện ý cưới em ngay bay giờ, thật! Muốn anh làm gì cũng có thể, chỉ cầu em đừng gả cho anh ta, Thiên Tầm!”
## Cô sửng sốt, mắt đẹp bởi vì những lời này của anh mà toát ra tia sáng kỳ dị, nhưng cô căn bản không có cơ hội mở miệng, tất cả những lời muốn nói cũng bị anh cướp đi rồi.
## “Anh không thể giao em cho bất kỳ người đàn ông nào khác , anh biết đã khiến em phải đợi quá lâu rồi, nhưng vừa nhận được thiệp mừng của em, anh liền mặc kệ khách hàng, buông bỏ công việc, vì em vội vã chạy về, xin em hãy cho anh cơ hội, đừng bóp chết hi vọng của anh, anh nguyện ý dùng cả đời để đền bù cho em, được không? Thiên Tầm.”
## Thiên Tầm theo dõi anh, trong mắt ánh lên vẻ vui mừng, nhưng không lên tiếng, mà là lẳng lặng nghe anh nói.
## Đường Sĩ Thành ấn xuống một nụ hôn lên tay cô, giống như lãng tử hồi đầu, anh rất sợ cô sẽ nói không, thì ra một người khi chân chính đối mặt với thẩm phán, sẽ có cảm giác sợ hãi cùng vô dụng như vậy.
## Anh không cách nào tưởng tượng nếu mất đi cô, cuộc sống về sau sẽ ra sao, cho nên khi nhận được thiệp mừng điện tử của cô, anh chấn kinh đến không thể tin, thậm chí còn gọi điện thoại chứng thực, những bạn bè của cô đều nói là nhận được thiệp mừng, hôm nay là ngày kết hôn.
## Lòng tin được thành lập suốt bao nhiêu năm qua của anh thoáng chốc vỡ vụn, vội vàng bay về từ ngàn dặm xa xôi, 24h không ngủ không nghỉ, chỉ vì muốn ngăn cản tiếc nuối xảy ra, hy vọng mọi thứ vẫn kịp vãn hồi.
## Thiên Tầm nhìn anh, từ *kinh nghi lúc đầu, đến giờ rốt cuộc cũng hiểu đôi chút, Sĩ Thành nhầm lẫn, nhưng cô lại cảm thấy rất vui vẻ vì lời tỏ tình của anh.
*kinh nghi: kinh ngạc nghi ngờ
Cô cười, nụ cười tuyệt mỹ mà kiều diễm, khiến anh nhìn đến mất hồn.
## Tay mềm xoa lên khuôn mặt tuấn tú tiều tụy của anh, cô nhẹ nhàng nói nhỏ.”Anh yên tâm, đời này, người duy nhất em muốn gả chỉ có mình anh.”
## “Thiên Tầm” .” Anh vui mừng, nhưng còn có chút không xác định.
## “Nếu anh không cưới em, thì cả đời em sẽ không lấy chồng, nói không chừng còn sẽ xuất gia.”
## Anh kích động ôm cô, ở bên tai cô thề.”Sẽ không, anh chẳng những không để cho em xuất gia, còn sẽ cho em một mái nhà!”
## “Thật?”
## “Anh thề, nếu trái lời, sẽ không được chết tử tế!”
## “Em không cần anh chết, em không muốn làm quả phụ!” Cô không thích nghe anh thề loạn.
## “Tốt, không nói, cả đời này chúng ta sẽ luôn làm một đôi vợ chồng ân ân ái ái.”
## Cô vui vẻ gật đầu, Đường Sĩ Thành không lừa cô, đúng hẹn trở về cho cô một niềm vui lớn, anh vẫn giữ lời hứa của mình, còn dùng phương thức lãng mạn như vậy cầu hôn với cô.
## “Đi theo anh.” Anh nói.
## Cô bật cười.”Em rất nguyện ý, nhưng bây giờ không được, phải đợi em chụp xong quảng cáo đã.”
## Đường Sĩ Thành ngẩn ngơ.”Quảng cáo?”
## Lời này vừa nói ra, chung quanh lập tức truyền đến những tiếng cười thật to, khiến trong một khoảng thời gian ngắn Đường Sĩ Thành cảm thấy choáng váng.
## Thiên Tầm cũng không nhịn được cười đến chảy nước mắt, đưa tay sờ sờ người đàn ông cao lớn đang hoảng sợ này, đau lòng nói: “Em không biết là đã xảy ra chuyện gì, cũng không hiểu vì sao anh sẽ tưởng lầm rằng em muốn kết hôn? Em căn bản không gửi thiệp mừng cho anh nha, hôn lễ hôm nay là giả , chúng em đang chụp quảng cáo áo cưới, đây là công việc Mật Nhi giới thiệu cho em, Sam¬my cũng chỉ là khách mời mà thôi, bởi vì lễ phục kết hôn là do anh ấy thiết kế, nói nhỏ cho anh biết biết nha, tiền công không ít đâu đó, hì hì.”
## Đường Sĩ Thành như bị sét đánh, trong nháy mắt bừng tỉnh, nhìn bốn phía, tìm người phụ nữ đang đứng xem kịch vui An Mật Nhi kia, cô nhếch môi, mắt híp lại , đúng là đang cười nhạo anh.
## Người phụ nữ kia. . . . . .
## Mặt Đường Sĩ Thành cứng ngắc, rốt cuộc hiểu rõ mình bị đùa bỡn, thiệp mừng điện tử, những người bạn kia của Thiên Tầm, cùng quảng cáo này, tất cả đều là do cô thiết kế.
## Liếc qua xung quanh, mọi người đều đang nhìn chằm chằm vào anh, nói như vậy, anh chẳng phải đã làm một chuyện cực mất mặt, đúng là một người phụ nữ gê gớm giảo hoạt!
## “Sĩ Thành. . . . . . Anh sao vậy? Sắc mặt đột nhiên trở nên thật là đáng sợ, anh. . . . . . đang giận em sao?”
## Anh quay đầu lại, nhìn dung nhan lo lắng e sợ của giai nhân, tâm tình của cô, vĩnh viễn luôn bị tác động bởi vì anh.
## Nhìn sâu vào mắt của cô, lửa giận đang bùng cháy khi nhìn thấy vẻ mặt lo lắng của cô liền bị dập tắt, cho dù hiện tại giận muốn chết, cũng tuyệt không thể phát tác.
## Thôi, coi như là âm mưu thì như thế nào, anh không thể mất đi cô, trừ Thiên Tầm, đời này anh sẽ không bao giờ có tình cảm như vậy đối với bất kì một cô gái nào khác.
## Anh dịu dàng an ủi: “Đừng nghĩ nhiều, chụp xong đi, lần này, đến lượt anh chờ em.”
## Cô cảm kích cười, an lòng, như cô gái nhỏ vừa biết yêu, ngượng ngùng gật đầu, đi tìm thợ trang điểm để chuẩn bị lại.
## Gió thu thổi qua khuôn mặt của Sam¬my, những sợi tóc rối không được sửa sang lại, tựa như trái tim của anh.
## Có người vỗ vỗ vai anh, anh quay đầu lại.
## “Anh vẫn ổn chứ? .” Mật Nhi hỏi.
## Anh mở to mắt, không để cho người khác nhìn thấy lệ quang đang ánh lên.
## “Không cần để ý tôi.”
## Vậy mới là lạ đấy! Không để ý tới anh, sau này anh nhất định sẽ mắng cô không có lương tâm.
## “Có muốn tôi cho anh mượn bả vai hay không?”
## Anh không trả lời, cũng không cự tuyệt, trực tiếp sử dụng hành động để biểu đạt trái tim đang vỡ tan của anh, vùi mặt trên vai An Mật Nhi, khóc thút thít.”Đừng khổ sở, chân trời chỗ nào không có cỏ thơm, sẽ có cô gái khác tốt hơn.” Anh khóc đến càng thêm bi thương, thê thảm.”Thật xin lỗi, nhất thời nhỡ miệng, phải nói là sau này sẽ gặp được người đàn ông tốt hơn mới đúng.”
## [center]………………………….Hết……………………………
Advertisements
Quá đỉh cảm nhận cứ như là mìh z. Đôi lúc thấy nử 9 uỷ khuất cảm thấy nhoi nhói ở tim nửa? Đúq là rất hay đii sâu vào lòq mìh mất rồi >+<

WARC-Type: response

Content-Type: application/http; msgtype=response

WARC-Identified-Payload-Type: text/html

Server: nginx

Connection: close

Content-Type: text/html; charset=UTF-8

X-ac: 5.dca _dca


markdown:
# Chưa có đề tài này
Bạn kết nối vào một đề tài chưa có. Bạn có tạo đề tài này bằng cách bấm vào nút
Tạo trang này ở góc trên, bên trái cửa sổ này. Nếu bạn không thấy nút này, thay vào đó là nút
Xem mã nguồn chứng tỏ bạn không có quyền biên tập trang này, hãy đăng nhập thử xem bạn có quyền biên tập trang không. Nếu bạn nghĩ đây là một lỗi, hãy báo cho người quản trị.

WARC-Identified-Payload-Type: application/xhtml+xml

link: </js/all.js>; rel=preload; as=script

Pragma: no-cache

X-Frame-Options: SAMEORIGIN

Cache-Control: no-store, no-cache, must-revalidate

Vary: Accept-Encoding

Content-Type: text/html; charset=utf-8


text:
Khách hàng mới
Đăng ký
Bằng cách tạo tài khoản bạn sẽ có thể mua sắm nhanh hơn, cập nhật tình trạng đơn hàng, theo dõi những đơn hàng đã đặt.Tiếp tục
Khách hàng cũ
Tôi là khách hàng cũ
Đăng ký
Bằng cách tạo tài khoản bạn sẽ có thể mua sắm nhanh hơn, cập nhật tình trạng đơn hàng, theo dõi những đơn hàng đã đặt.Tiếp tục
Tôi là khách hàng cũ

markdown:
## Khách hàng mới
**Đăng ký**
Bằng cách tạo tài khoản bạn sẽ có thể mua sắm nhanh hơn, cập nhật tình trạng đơn hàng, theo dõi những đơn hàng đã đặt.
[Tiếp tục](https://nonnuocart.com/index.php?route=account/register)
## Khách hàng cũ
**Tôi là khách hàng cũ** **Đăng ký**
Bằng cách tạo tài khoản bạn sẽ có thể mua sắm nhanh hơn, cập nhật tình trạng đơn hàng, theo dõi những đơn hàng đã đặt.
**Tôi là khách hàng cũ**

Server: CentOS WebPanel: Protected by Mod Security

Set-Cookie: currency=VN%C4%90; expires=Thu, 19-Jul-2018 08:06:19 GMT; Max-Age=2592000; path=/; domain=nonnuocart.com

Transfer-Encoding: chunked


text:
Trang chủ |
(028)- 38 256 713 |
Hướng dẫn mua ebook
Tải Eba Reader:
Đăng nhập
|
Đăng ký
×
Đăng nhập tài khoản
Tài khoản
Mật khẩu
Nhớ tài khoản cho lần truy cập sau
Quên mật khẩu?
Đăng ký tài khoản mới?
Danh mục ebook
Tựa sách
Tác giả
Dịch giả
Nạp số dư/ phiếu mua ebook
Giỏ hàng
0
Kinh tế
NXB McGraw-Hill
Từ điển
Văn hóa xã hội
Viện nghiên cứu phát triển Tp.HCM
Địa chí các tỉnh
Tác giả Nguyễn Hiến Lê
Tác giả An Chi
GS. TS. Nguyễn Văn Tuấn
Tác giả Nguyễn Q.Thắng
Nhà nghiên cứu Trần Trọng Đăng Đàn
TS. Dương Ngọc Dũng
TS. Nguyễn Thị Hậu
Tác giả Lê Hưng VKD
Bộ sách Trung Quốc
Lịch sử truyền thống - Chính trị
GS. Nguyễn Phan Quang
TS. Hà Minh Hồng
TS. Nguyễn Đình Thống
Nghệ sĩ Nhiếp ảnh Đoàn Công Tính
Nhà văn Mã Thiện Đồng
Tủ sách lịch sử Đảng bộ
Sức khoẻ và cuộc sống
GS. BS. Nguyễn Chấn Hùng
GS. TS Khoa học - BS. Nguyễn Khánh Dư
BS. Đỗ Hồng Ngọc
TS. BS. Nguyễn Thị Minh Kiều
BS. Đào Xuân Dũng
Ngoại ngữ
Tiếng Anh
Tiếng Pháp
Tiếng Nga
Tiếng Hoa
Tiếng Lào
Giáo trình
Trường Đại học Sư phạm Kỹ thuật TPHCM
Thiếu nhi
Bộ sách Kỹ năng thoát hiểm cho bé yêu
Tủ sách cùng bé yêu khám phá thiên nhiên
Tủ sách bé vui khỏe, mẹ yên tâm
Bộ sách Trại hè những bí ẩn khoa học
Bộ sách Manga những bí ẩn toán học
Bộ sách Giúp bé trưởng thành
Bộ sách Túi khôn nhân loại
Bộ sách Khám phá cùng bé
Bộ sách Gặp gỡ danh nhân
Tốt đời đẹp đạo
Ban văn hoá Trung Ương - Giáo hội Phật giáo Việt Nam
Thiền Viện Thường Chiếu
Chùa Hoằng Pháp
Hòa Thượng Thích Thanh Từ
Hòa Thượng Thích Nhật Quang
Hòa Thượng Thích Giác Toàn
Hòa Thượng Thích Trung Hậu
Thượng Tọa Thích Chân Tính
Văn học
Văn học Việt Nam
Văn học nước ngoài
Ebook khác
Tủ sách võ thuật ( song ngữ Anh - Việt )
Ebook các Nhà xuất bản
NXB Đại học Huế
NXB Đại học Kinh tế Quốc Dân
NXB Nông Nghiệp
NXB Đại học Thái Nguyên
Nhà sách Quang Minh
First News - Trí Việt
Combo Ebook
Ebook download nhiều
Từ nghiên cứu đến công bố kỹ năng mềm cho nhà khoa học
GS. TS. Nguyễn Văn Tuấn
60,000 đ
ĐI VÀO NGHIÊN CỨU KHOA HỌC
GS. TS. Nguyễn Văn Tuấn
25,000 đ
Theo dòng lịch sử dân tộc sự kiện và tư liệu
GS. Nguyễn Phan Quang
10,000 đ
Cùng con trưởng thành
Võ Thị Minh Huệ
10,000 đ
Chủ Tịch Hồ Chí Minh - Hành trình tìm đường cứu nước
Nhiều tác giả
60,000 đ
Trang chủ
Văn học Việt Nam
Hoa đời thắm đỏ
Trích đoạn
Mục lục
Hoa đời thắm đỏ
Tác giả:
Thụy Vân
Dịch giả:
Chưa xác định
Số trang: 128
Năm xuất bản: 2017
Giá sách in: 33,000 đ
mua sách in
Giá ebook:
10,000 đ
1,106 lượt xem
11 lượt tải
×
Nhập thông báo ebook mới
Email
GIỚI THIỆU
EBOOK CÙNG DANH MỤC
Vàng trên biển đá đen
Elena Pucillo Truong
23,000 đ
Nhà văn già và em mọi nhỏ
Nguyễn Thành Nhân
27,000 đ
Bảo kiếm và giai nhân
Bùi Anh Tấn
35,000 đ
Chuyện nhà tôi - Bao giờ bước tới bờ vui...
Nguyễn Thị Ngọc Hải
25,000 đ
Gam lam không thực
Thái Cường
15,000 đ
Dưới bầu trời ngày hạ
Xuân Huy - Kỳ Muông
18,000 đ
Chuyện nhà tôi - Mẹ già còn ở trên Phây...
Nguyễn Thị Ngọc Hải
25,000 đ
Ngày qua bóng ngày
Lê Minh Quốc
39,000 đ
Con chim xanh hạnh phúc
Georgette Leblanc
20,000 đ
Thi ca nết đất
Lê Thiếu Nhơn
15,000 đ
Hỗ trợ khách hàng
Hotline: 028 - 38 256 713
Hướng dẫn mua ebook
Hướng dẫn thanh toán
Hướng dẫn đọc ebook
Quy định sử dụng
Tài khoản
Đăng nhập
Đăng ký
Quên mật khẩu
Về Sachweb
Giới thiệu
Tin tức
Liên hệ
Sachweb.vn
NHÀ XUẤT BẢN TỔNG HỢP TP.HỒ CHÍ MINH || NHÀ SÁCH TỔNG HỢP
62 Nguyễn Thị Minh Khai, P. Đa Kao, Q.1, Tp. Hồ Chí Minh
Điện thoại : (028)38.256.713 - (028)38.223.637 - (028)38.247.225 - (028)38.225.340 - (028)38.296.764 - Fax: (028)38.222.726
Email : tonghop@nxbhcm.com.vn
Nhà sách online:
www.nxbhcm.com.vn
sach hay
sach online
sach dien tu
nhà xuất bản
doc sach online
bookstore
sach kinh te
sach van hoc
sach lich su
ban sach online
ebook
mua sach online

Cache-Control: private


text:
PANASONIC KX-TS500
Báo giá tốt cho khách hàng mua số lượng lớn
Mã sản phẩm: Panasonic KX-TS500
Giá bán: 240.000 ₫
PANASONIC KX-TS520
Mã sản phẩm: Panasonic KX-TS520
Giá bán: 320.000 ₫
PANASONIC KX-TS 2371
Mã sản phẩm: Panasonic KX-TS 2371
Giá bán: 400.000 ₫
PANASONIC KX-TS 820
Mã sản phẩm: Panasonic KX-TS 820
Giá bán: 450.000 ₫
PANASONIC KX-TSC11
Mã sản phẩm: Panasonic KX-TSC11
Giá bán: 490.000 ₫
PANASONNIC KX-TS 840
Mã sản phẩm: Panasonnic KX-TS 840
Giá bán: 690.000 ₫
PANASONIC KX-TG1311
Mã sản phẩm: Panasonic KX-TG1311
Giá bán: 700.000 ₫
PANASONIC KX-TG1611
Mã sản phẩm: Panasonic KX-TG1611
Giá bán: 730.000 ₫
PANASONIC KX-TG1102
Mã sản phẩm: Panasonic KX-TG1102
Giá bán: 1.220.000 ₫
PANASONIC KX-TG6461
Mã sản phẩm: TG6461
Giá bán: 2.150.000 ₫
CÔNG TY TNHH SAI GON COM
311 / 52 đường Nơ Trang Long, P 13, Bình Thạnh, Tp. HCM
Điện thoại: 08 36 100 940 – 08 35 532 707- fax: 08 36 100 940
Di động: 0946 74 29 29
311 / 52 đường Nơ Trang Long, P 13, Bình Thạnh, Tp. HCM
Điện thoại: 08 36 100 940 – 08 35 532 707- fax: 08 36 100 940
Di động: 0946 74 29 29
Advertisements

markdown:
# PANASONIC KX-TS500
Báo giá tốt cho khách hàng mua số lượng lớn
**Mã sản phẩm:**Panasonic KX-TS500
Giá bán: 240.000 ₫
# PANASONIC KX-TS520
**Mã sản phẩm:**Panasonic KX-TS520
Giá bán: 320.000 ₫
# PANASONIC KX-TS 2371
**Mã sản phẩm:**Panasonic KX-TS 2371
Giá bán: 400.000 ₫
# PANASONIC KX-TS 820
**Mã sản phẩm:**Panasonic KX-TS 820
Giá bán: 450.000 ₫
# PANASONIC KX-TSC11
**Mã sản phẩm:**Panasonic KX-TSC11
Giá bán: 490.000 ₫
# PANASONNIC KX-TS 840
**Mã sản phẩm:**Panasonnic KX-TS 840
Giá bán: 690.000 ₫
# PANASONIC KX-TG1311
**Mã sản phẩm:**Panasonic KX-TG1311
Giá bán: 700.000 ₫
# PANASONIC KX-TG1611
**Mã sản phẩm:**Panasonic KX-TG1611
Giá bán: 730.000 ₫
# PANASONIC KX-TG1102
**Mã sản phẩm:**Panasonic KX-TG1102
Giá bán: 1.220.000 ₫
# PANASONIC KX-TG6461
**Mã sản phẩm:**TG6461
Giá bán: 2.150.000 ₫
**CÔNG TY TNHH SAI GON COM**
311 / 52 đường Nơ Trang Long, P 13, Bình Thạnh, Tp. HCM
Điện thoại: 08 36 100 940 – 08 35 532 707- fax: 08 36 100 940
Di động: 0946 74 29 29
Advertisements

X-ac: 1.dca _dca


text:
Đánh giá nhân viên
Chia sẻ: Bacsi Bacsi | Ngày: | Loại File: PDF | Số trang:6
lượt xem 135
download
Đánh giá nhân viên
“Đánh giá nhân viên” - Sao cho vẹn cả đôi đường? Trước tiên, xin giải thích lý do tại sao tôi đặt cụm từ “đánh giá nhân viên” trong dấu ngoặc kép. Hiện nay, vẫn còn rất nhiều doanh nghiệp còn dùng cụm từ này và có Quy trình đánh giá nhân viên. Chính vì vậy, không ít nhà quản lý đã xem nhân viên là đối tượng đánh giá, nghĩa là chúng ta đã đi đánh giá bản thân nhân viên ( cá tính, thói quen, cách giao tiếp, mối quan hệ,…) thay vì đánh giá những cống hiến...
Bình luận(0) Đăng nhập để gửi bình luận!
CÓ THỂ BẠN MUỐN DOWNLOAD

markdown:
# Đánh giá nhân viên
Chia sẻ: Bacsi Bacsi | Ngày: | Loại File: PDF | Số trang:6
lượt xem 135
download
![](https://tailieu.vn/image/document/thumbnail/2010/20100719/bacsiquaidi123/80x100/danh_gia_nhan_vien_5343.jpg)
##
Đánh giá nhân viên
[Vui lòng tải xuống để xem tài liệu đầy đủ](javascript:void(0);)
Download
![](https://tailieu.vn/static/b2013az/templates/version1/default/images/down16x21.png)
“Đánh giá nhân viên” - Sao cho vẹn cả đôi đường? Trước tiên, xin giải thích lý do tại sao tôi đặt cụm từ “đánh giá nhân viên” trong dấu ngoặc kép. Hiện nay, vẫn còn rất nhiều doanh nghiệp còn dùng cụm từ này và có Quy trình đánh giá nhân viên. Chính vì vậy, không ít nhà quản lý đã xem nhân viên là đối tượng đánh giá, nghĩa là chúng ta đã đi đánh giá bản thân nhân viên ( cá tính, thói quen, cách giao tiếp, mối quan hệ,…) thay vì đánh giá những cống hiến...
Bình luận(0)
[Đăng nhập để gửi bình luận!](javascript:void(0);)
CÓ THỂ BẠN MUỐN DOWNLOAD

Server: Apache/2.2.31 (CentOS)

Cache-Control: no-store, no-cache, must-revalidate, post-check=0, pre-check=0

Set-Cookie: TLDEVNamespace=4cb4cftadgrba9cm85r8ac9c53; path=/; domain=.tailieu.vn; HttpOnly


text:
Quyết định số 277/2003/QĐ-UB
Chia sẻ: Son Nguyen | Ngày: | Loại File: PDF | Số trang:4
21
lượt xem 1
download
lượt xem 1
download
Quyết định số 277/2003/QĐ-UB
Mô tả tài liệu
Download Vui lòng tải xuống để xem tài liệu đầy đủ
Quyết định số 277/2003/QĐ-UB về việc điều chỉnh bổ sung kế hoạch thực hiện Chương trình chống kẹt xe nội thị năm 2003 và quý IV/2003 trên địa bàn thành phố Hồ Chí Minh do Ủy ban nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh ban hành
Chủ đề:
Bình luận(0) Đăng nhập để gửi bình luận!
CÓ THỂ BẠN MUỐN DOWNLOAD

markdown:
# Quyết định số 277/2003/QĐ-UB
Chia sẻ: Son Nguyen | Ngày: | Loại File: PDF | Số trang:4
21
lượt xem 1
download
lượt xem 1
download
![](https://tailieu.vn/image/document/thumbnail/2009/20091126/lawgtvt6/80x100/1834.jpg)
##
Quyết định số 277/2003/QĐ-UB
Mô tả tài liệu
[Vui lòng tải xuống để xem tài liệu đầy đủ](javascript:void(0);)
Download
![](https://tailieu.vn/static/b2013az/templates/version1/default/images/down16x21.png)
Quyết định số 277/2003/QĐ-UB về việc điều chỉnh bổ sung kế hoạch thực hiện Chương trình chống kẹt xe nội thị năm 2003 và quý IV/2003 trên địa bàn thành phố Hồ Chí Minh do Ủy ban nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh ban hành
Chủ đề:
Bình luận(0)
[Đăng nhập để gửi bình luận!](javascript:void(0);)
CÓ THỂ BẠN MUỐN DOWNLOAD

Set-Cookie: TLDEVNamespace=1qi6pnhs31kk5eq4jehik4cof4; path=/; domain=.tailieu.vn; HttpOnly


text:
Công thương nghiệp
-
LUẬN VĂN TỐT NGHIỆP PHÂN TÍCH HIỆU QUẢ TÍN DỤNG CÔNG THƯƠNG NGHIỆP VÀ TIÊU DÙNG TẠI NGÂN HÀNG Á CHÂU CHI NHÁNH AN GIANG
Thực hiện chủ trương Công nghiệp hóa - Hiện đại hóa đất nước đưa Việt Nam chuyển từ một nước nông nghiệp trở thành nước công nghiệp phát triển An Giang đẩy mạnh quá trình này theo hướng tăng tỷ trọng GDP công thương nghiệp và dịch vụ, giảm tỷ trọng GDP nông nghiệp trong cơ cấu GDP với nhiều giải pháp hữu hiệu An Giang đã đạt được một số thành tựu sau: cơ cấu kinh tế có tiến bộ với tỷ trọng nông nghiệp còn 37.65%, công nghiệp và xây dựng 12.
75p quanghoa 09-03-2009 1784 1246 Download
-
Luận văn:PHÂN TÍCH HIỆU QUẢ TÍN DỤNG CÔNG THƯƠNG NGHIỆP VÀ TIÊU DÙNG TẠI NGÂN HÀNG Á CHÂU CHI NHÁNH AN GIANG
Tham khảo luận văn - đề án 'luận văn:phân tích hiệu quả tín dụng công thương nghiệp và tiêu dùng tại ngân hàng á châu chi nhánh an giang', luận văn - báo cáo phục vụ nhu cầu học tập, nghiên cứu và làm việc hiệu quả
75p insert_12 19-08-2013 36 14 Download
-
Giải pháp tăng cường huy động vốn tại ngân hàng công thương Ba Đình Nước ta đang tiến hành công nghiệp hóa, hiện đại hóa, xây dựng nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa trong xu hướng hội nhập kinh tế khu vực và toàn cầu. Một trong những vấn đề có vị thế quan trọng hàng đầu trong sự nghiệp mà chúng ta đang theo đuổi đó là vấn đề về nguồn lực, vấn đề vốn - vấn đề thuộc cơ sở “ hạ tầng mềm” cho đầu tư phát triển.
83p tieungot 21-01-2013 829 488 Download
-
Luận văn tốt nghiệp "Phân tích hiệu quả tín dụng công thương nghiệp và tiêu dùng tại ngân hàng Á Châu chi nhánh An Giang"
Tham khảo luận văn - đề án 'luận văn tốt nghiệp "phân tích hiệu quả tín dụng công thương nghiệp và tiêu dùng tại ngân hàng á châu chi nhánh an giang"', luận văn - báo cáo phục vụ nhu cầu học tập, nghiên cứu và làm việc hiệu quả
75p huyhoang 04-08-2009 563 262 Download
-
Luận văn: Thanh toán không dùng tiền mặt tại Ngân hàng Công thương tỉnh Nam Định. Thức trạng và giải pháp
Đề tài: Thanh toán không dùng tiền mặt tại Ngân hàng Công thương tỉnh Nam Định. Thức trạng và giải pháp Trải qua hơn 10 năm đổi mới, hoà chung vào nhịp độ tăng trưởng và phát triển của đất nước, hệ thống Ngân hàng Việt Nam đã từng bước đổi mới và phát triển nhanh chóng.
60p tieungot 21-01-2013 477 209 Download
-
Luận văn: PHÂN TÍCH HIỆU QUẢ TÍN DỤNG CÔNG THƯƠNG NGHIỆP VÀ TIÊU DÙNG TẠI NGÂN HÀNG Á CHÂU CHI NHÁNH AN GIANG
Tham khảo luận văn - đề án 'luận văn: phân tích hiệu quả tín dụng công thương nghiệp và tiêu dùng tại ngân hàng á châu chi nhánh an giang', luận văn - báo cáo, tài chính - kế toán - ngân hàng phục vụ nhu cầu học tập, nghiên cứu và làm việc hiệu quả
75p nhanma1311 08-12-2012 57 13 Download
-
Ngân hàng Công thương Khu vựcII Hai Bà Trưng là một trong những Chi nhánh của Ngân hàng Công Thương Việt Nam đặt tại Quận Hai Bà Trưng – Hà Nội. Ngân hàng được thành lập từ năm 1955 với tên gọi “ Chi điếm Ngân hàng Hai Bà Trưng”.
27p hotmoingay5 19-01-2013 53 13 Download
-
Luận văn tốt nghiệp: Thanh toán không dùng tiền mặt tại Ngân hàng Công thương tỉnh Nam Định - Thực trạng và giải pháp
Luận văn tốt nghiệp: Thanh toán không dùng tiền mặt tại Ngân hàng Công thương tỉnh Nam Định - Thực trạng và giải pháp nhằm giúp bạn nắm bắt cơ sởlý luận chung về thanh toán không dùng tiền mặt, thực trạng và một số kiến nghị nhằm hoàn thiện và mở rộng công tác thanh toán không dùng tiền mặt tại Ngân hàng Công thương tỉnh Nam Định
60p minhtri 09-07-2009 2539 1111 Download
-
Luận văn tốt nghiệp “Giải pháp nâng cao chất lượng cho vay trung và dài hạn tại Chi nhánh Ngân hàng Công thương khu vực Chương Dương”
Việt Nam đang trong quá trình phát triển nền kinh tế thị trường có sự quản lý của nhà nước theo định hướng XHCN, với mục tiêu dân giàu, nước mạnh, xã hội công bằng, dân chủ, văn minh. Ngân hàng thương mại là một tổ chức gắn chặt với nền kinh tế thị trường, đóng vai trò quan trọng trong việc thúc đẩy nền kinh tế hàng hoá phát triển.
87p tiencuong 09-07-2009 1741 1031 Download
-
Chuyên đề tốt nghiệp: Công tác huy động vốn tại Sở giao dịch I Ngân hàng Công thương Việt Nam Thực trạng và giải pháp
Tham khảo luận văn - đề án 'đề tài "công tác huy động vốn tại sở giao dịch i ngân hàng công thương việt nam.thực trạng và giải pháp "', luận văn - báo cáo phục vụ nhu cầu học tập, nghiên cứu và làm việc hiệu quả
77p muathulamebay 16-08-2010 893 619 Download
-
Luận văn tốt nghiệp: Thực trạng thanh toán không dùng tiền mặt tại chi nhánh Ngân hàng Công thương KVII - HBT - Hà Nội
Nội dung Luận văn tốt nghiệp: Thực trạng thanh toán không dùng tiền mặt tại chi nhánh Ngân hàng Công thương KVII - HBT - Hà Nội gồm 3 chương. Chương 1 trình bày Lý luận chung. Chương 2 trình bày Thực trạng thanh toán không dùng tiền mặt tại chi nhánh Ngân hàng Công thương KVII - HBT - Hà Nội. Chương 3 Một số kiến nghị nhằm nâng cao chất lượng thanh toán không dùng tiền mặt.
44p minhtri 09-07-2009 1675 616 Download
-
Đề tài “Giải pháp tăng cường huy động vốn tại chi nhánh Ngân hàng Công Thương Bến Thuỷ - Thành Phố Vinh - Tỉnh Nghệ An”
Tham khảo luận văn - đề án 'đề tài “giải pháp tăng cường huy động vốn tại chi nhánh ngân hàng công thương bến thuỷ - thành phố vinh - tỉnh nghệ an”', luận văn - báo cáo phục vụ nhu cầu học tập, nghiên cứu và làm việc hiệu quả
71p muathulamebay 16-08-2010 813 514 Download
-
Đề án “Giải pháp nâng cao hiệu quả tín dụng đối với các doanh nghiệp vừa và nhỏ tại ngân hàng công thương Hà Tây”
Tham khảo luận văn - đề án 'đề án “giải pháp nâng cao hiệu quả tín dụng đối với các doanh nghiệp vừa và nhỏ tại ngân hàng công thương hà tây”', luận văn - báo cáo phục vụ nhu cầu học tập, nghiên cứu và làm việc hiệu quả
24p minhtam 15-07-2009 1383 510 Download
-
Báo cáo tốt nghiệp: Nâng cao hiệu quả huy động vốn từ khách hàng cá nhân tại ngân hàng công thương chi nhánh Hai Bà Trưng
Hệ thống ngân hàng thương mại Việt Nam, Ngân hàng Công thương Việt Nam và Ngân hàng Công thương chi nhánh Hai Bà Trưng nói riêng thông qua hoạt dộng của mình đã không ngừng mở rộng quan hệ với các thành phần kinh tế. Tuy nhiên, trong hoạt động kinh doanh các ngân hàng thương mại cũng gặp rất nhiều khó khăn trong quá trình huy động vốn.
91p nb1990 11-04-2011 738 345 Download
-
Tham khảo luận văn - đề án 'đề tài "giải pháp nâng cao nghiệp vụ hoạt động huy động vốn tại ngân hàng công thương tỉnh hà tây"', luận văn - báo cáo phục vụ nhu cầu học tập, nghiên cứu và làm việc hiệu quả
66p muathulamebay 17-08-2010 464 320 Download
-
Tham khảo luận văn - đề án 'đề tài “giải pháp tăng cường huy động vốn tại ngân hàng công thương ba đình”', luận văn - báo cáo phục vụ nhu cầu học tập, nghiên cứu và làm việc hiệu quả
71p muathulamebay 17-08-2010 509 294 Download
-
Đồ án tốt nghiệp Giải pháp nâng cao hiệu quả tín dụng đối với các doanh nghiệp vừa và nhỏ tại ngân hàng công thương Hà Tây
Tham khảo luận văn - đề án 'đồ án tốt nghiệp giải pháp nâng cao hiệu quả tín dụng đối với các doanh nghiệp vừa và nhỏ tại ngân hàng công thương hà tây', luận văn - báo cáo phục vụ nhu cầu học tập, nghiên cứu và làm việc hiệu quả
24p duong_dung 01-04-2010 467 249 Download
-
Luận văn tốt nghiệp: Thực trạng và giải pháp phòng ngừa hạn chế rủi ro tín dụng tại ngân hàng Công Thương Việt Nam
Tham khảo luận văn - đề án 'luận văn tốt nghiệp: thực trạng và giải pháp phòng ngừa hạn chế rủi ro tín dụng tại ngân hàng công thương việt nam', luận văn - báo cáo, kinh tế - thương mại phục vụ nhu cầu học tập, nghiên cứu và làm việc hiệu quả
72p matbuon_266 23-07-2012 353 181 Download
-
Đề tài “Giải pháp nâng cao chất lượng thẩm định tài chính dự án đầu tư tại Ngân hàng Công thương Đống Đa”
Tham khảo luận văn - đề án 'đề tài “giải pháp nâng cao chất lượng thẩm định tài chính dự án đầu tư tại ngân hàng công thương đống đa”', luận văn - báo cáo phục vụ nhu cầu học tập, nghiên cứu và làm việc hiệu quả
99p muathulamebay 13-08-2010 313 165 Download
-
Đề tài: Giải pháp tăng cường huy động vốn tại ngân hàng công thương Ba Đình Nước ta đang tiến hành công nghiệp hóa, hiện đại hóa, xây dựng nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa trong xu hướng hội nhập kinh tế khu vực và toàn cầu. Một trong những vấn đề có vị thế quan trọng hàng đầu trong sự nghiệp mà chúng ta đang theo đuổi đó là vấn đề về nguồn lực, vấn đề vốn - vấn đề thuộc cơ sở “ hạ tầng mềm” cho đầu tư phát triển.
72p tieungot 15-01-2013 263 148 Download
CHỦ ĐỀ BẠN MUỐN TÌM
- Điện công nghiệp
- Nghiệp vụ ngoại thương
- Nghiệp vụ ngân hàng thương mại
- Vụ xuất nhập khẩu bộ công thương
- Kế toán doanh nghiệp thương mại
- Cổng thương mại điện tử
- Ngân hàng công thương việt nam
- Tủ điện công nghiệp
- Công nghiệp cơ khí
- Bài tập nghiệp vụ ngoại thương
- Bản chất lợi nhuận thương nghiệp
- Chi phí và xác định kết quả kinh doanh tại công ty cổ phần xây dựng thương mại&vận tải ngọc hà
- Đề thi nghiệp vụ ngoại thương
- Doanh nghiệp thương mại
- Lợi nhuận thương nghiệp
- Nghiệp vụ cho vay ngân hàng thương mại
- Nghiệp vụ của ngân hàng thương mại
- Quản trị doanh nghiệp thương mại
- Trắc nghiệm nghiệp vụ ngoại thương
- Tư bản thương nghiệp

markdown:
# Công thương nghiệp
**Công thương nghiệp**
-
[LUẬN VĂN TỐT NGHIỆP PHÂN TÍCH HIỆU QUẢ TÍN DỤNG CÔNG THƯƠNG NGHIỆP VÀ TIÊU DÙNG TẠI NGÂN HÀNG Á CHÂU CHI NHÁNH AN GIANG](https://tailieu.vn/doc/luan-van-tot-nghiep-phan-tich-hieu-qua-tin-dung-cong-thuong-nghiep-va-tieu-dung-tai-ngan-hang-a-chau-3632.html)
Thực hiện chủ trương Công nghiệp hóa - Hiện đại hóa đất nước đưa Việt Nam chuyển từ một nước nông nghiệp trở thành nước công nghiệp phát triển An Giang đẩy mạnh quá trình này theo hướng tăng tỷ trọng GDP công thương nghiệp và dịch vụ, giảm tỷ trọng GDP nông nghiệp trong cơ cấu GDP với nhiều giải pháp hữu hiệu An Giang đã đạt được một số thành tựu sau: cơ cấu kinh tế có tiến bộ với tỷ trọng nông nghiệp còn 37.65%, công nghiệp và xây dựng 12.
75p
quanghoa
09-03-2009
1784
1246
Download
-
[Luận văn:PHÂN TÍCH HIỆU QUẢ TÍN DỤNG CÔNG THƯƠNG NGHIỆP VÀ TIÊU DÙNG TẠI NGÂN HÀNG Á CHÂU CHI NHÁNH AN GIANG](https://tailieu.vn/doc/luan-van-phan-tich-hieu-qua-tin-dung-cong-thuong-nghiep-va-tieu-dung-tai-ngan-hang-a-chau-chi-nhanh--1548700.html)
Tham khảo luận văn - đề án 'luận văn:phân tích hiệu quả tín dụng công thương nghiệp và tiêu dùng tại ngân hàng á châu chi nhánh an giang', luận văn - báo cáo phục vụ nhu cầu học tập, nghiên cứu và làm việc hiệu quả
75p
insert_12
19-08-2013
36
14
Download
-
Giải pháp tăng cường huy động vốn tại ngân hàng công thương Ba Đình Nước ta đang tiến hành công nghiệp hóa, hiện đại hóa, xây dựng nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa trong xu hướng hội nhập kinh tế khu vực và toàn cầu. Một trong những vấn đề có vị thế quan trọng hàng đầu trong sự nghiệp mà chúng ta đang theo đuổi đó là vấn đề về nguồn lực, vấn đề vốn - vấn đề thuộc cơ sở “ hạ tầng mềm” cho đầu tư phát triển.
83p
tieungot
21-01-2013
829
488
Download
-
[Luận văn tốt nghiệp "Phân tích hiệu quả tín dụng công thương nghiệp và tiêu dùng tại ngân hàng Á Châu chi nhánh An Giang"](https://tailieu.vn/doc/luan-van-tot-nghiep-phan-tich-hieu-qua-tin-dung-cong-thuong-nghiep-va-tieu-dung-tai-ngan-hang-a-cha-41491.html)
Tham khảo luận văn - đề án 'luận văn tốt nghiệp "phân tích hiệu quả tín dụng công thương nghiệp và tiêu dùng tại ngân hàng á châu chi nhánh an giang"', luận văn - báo cáo phục vụ nhu cầu học tập, nghiên cứu và làm việc hiệu quả
75p
huyhoang
04-08-2009
563
262
Download
-
[Luận văn: Thanh toán không dùng tiền mặt tại Ngân hàng Công thương tỉnh Nam Định. Thức trạng và giải pháp](https://tailieu.vn/doc/luan-van-thanh-toan-khong-dung-tien-mat-tai-ngan-hang-cong-thuong-tinh-nam-dinh-thuc-trang-va-giai-1347651.html)
Đề tài: Thanh toán không dùng tiền mặt tại Ngân hàng Công thương tỉnh Nam Định. Thức trạng và giải pháp Trải qua hơn 10 năm đổi mới, hoà chung vào nhịp độ tăng trưởng và phát triển của đất nước, hệ thống Ngân hàng Việt Nam đã từng bước đổi mới và phát triển nhanh chóng.
60p
tieungot
21-01-2013
477
209
Download
-
[Luận văn: PHÂN TÍCH HIỆU QUẢ TÍN DỤNG CÔNG THƯƠNG NGHIỆP VÀ TIÊU DÙNG TẠI NGÂN HÀNG Á CHÂU CHI NHÁNH AN GIANG](https://tailieu.vn/doc/luan-van-phan-tich-hieu-qua-tin-dung-cong-thuong-nghiep-va-tieu-dung-tai-ngan-hang-a-chau-chi-nhanh-1306435.html)
Tham khảo luận văn - đề án 'luận văn: phân tích hiệu quả tín dụng công thương nghiệp và tiêu dùng tại ngân hàng á châu chi nhánh an giang', luận văn - báo cáo, tài chính - kế toán - ngân hàng phục vụ nhu cầu học tập, nghiên cứu và làm việc hiệu quả
75p
nhanma1311
08-12-2012
57
13
Download
-
Ngân hàng Công thương Khu vựcII Hai Bà Trưng là một trong những Chi nhánh của Ngân hàng Công Thương Việt Nam đặt tại Quận Hai Bà Trưng – Hà Nội. Ngân hàng được thành lập từ năm 1955 với tên gọi “ Chi điếm Ngân hàng Hai Bà Trưng”.
27p
hotmoingay5
19-01-2013
53
13
Download
-
[Luận văn tốt nghiệp: Thanh toán không dùng tiền mặt tại Ngân hàng Công thương tỉnh Nam Định - Thực trạng và giải pháp](https://tailieu.vn/doc/luan-van-tot-nghiep-thanh-toan-khong-dung-tien-mat-tai-ngan-hang-cong-thuong-tinh-nam-dinh-thuc-t-33654.html)
Luận văn tốt nghiệp: Thanh toán không dùng tiền mặt tại Ngân hàng Công thương tỉnh Nam Định - Thực trạng và giải pháp nhằm giúp bạn nắm bắt cơ sởlý luận chung về thanh toán không dùng tiền mặt, thực trạng và một số kiến nghị nhằm hoàn thiện và mở rộng công tác thanh toán không dùng tiền mặt tại Ngân hàng Công thương tỉnh Nam Định
60p
minhtri
09-07-2009
2539
1111
Download
-
[Luận văn tốt nghiệp “Giải pháp nâng cao chất lượng cho vay trung và dài hạn tại Chi nhánh Ngân hàng Công thương khu vực Chương Dương”](https://tailieu.vn/doc/luan-van-tot-nghiep-giai-phap-nang-cao-chat-luong-cho-vay-trung-va-dai-han-tai-chi-nhanh-ngan-hang--33584.html)
Việt Nam đang trong quá trình phát triển nền kinh tế thị trường có sự quản lý của nhà nước theo định hướng XHCN, với mục tiêu dân giàu, nước mạnh, xã hội công bằng, dân chủ, văn minh. Ngân hàng thương mại là một tổ chức gắn chặt với nền kinh tế thị trường, đóng vai trò quan trọng trong việc thúc đẩy nền kinh tế hàng hoá phát triển.
87p
tiencuong
09-07-2009
1741
1031
Download
-
[Chuyên đề tốt nghiệp: Công tác huy động vốn tại Sở giao dịch I Ngân hàng Công thương Việt Nam Thực trạng và giải pháp](https://tailieu.vn/doc/chuyen-de-tot-nghiep-cong-tac-huy-dong-von-tai-so-giao-dich-i-ngan-hang-cong-thuong-viet-nam-thuc-t-279179.html)
Tham khảo luận văn - đề án 'đề tài "công tác huy động vốn tại sở giao dịch i ngân hàng công thương việt nam.thực trạng và giải pháp "', luận văn - báo cáo phục vụ nhu cầu học tập, nghiên cứu và làm việc hiệu quả
77p
muathulamebay
16-08-2010
893
619
Download
-
[Luận văn tốt nghiệp: Thực trạng thanh toán không dùng tiền mặt tại chi nhánh Ngân hàng Công thương KVII - HBT - Hà Nội](https://tailieu.vn/doc/luan-van-tot-nghiep-thuc-trang-thanh-toan-khong-dung-tien-mat-tai-chi-nhanh-ngan-hang-cong-thuong-k-33642.html)
Nội dung Luận văn tốt nghiệp: Thực trạng thanh toán không dùng tiền mặt tại chi nhánh Ngân hàng Công thương KVII - HBT - Hà Nội gồm 3 chương. Chương 1 trình bày Lý luận chung. Chương 2 trình bày Thực trạng thanh toán không dùng tiền mặt tại chi nhánh Ngân hàng Công thương KVII - HBT - Hà Nội. Chương 3 Một số kiến nghị nhằm nâng cao chất lượng thanh toán không dùng tiền mặt.
44p
minhtri
09-07-2009
1675
616
Download
-
[Đề tài “Giải pháp tăng cường huy động vốn tại chi nhánh Ngân hàng Công Thương Bến Thuỷ - Thành Phố Vinh - Tỉnh Nghệ An”](https://tailieu.vn/doc/de-tai-giai-phap-tang-cuong-huy-dong-von-tai-chi-nhanh-ngan-hang-cong-thuong-ben-thuy-thanh-pho-v-279292.html)
Tham khảo luận văn - đề án 'đề tài “giải pháp tăng cường huy động vốn tại chi nhánh ngân hàng công thương bến thuỷ - thành phố vinh - tỉnh nghệ an”', luận văn - báo cáo phục vụ nhu cầu học tập, nghiên cứu và làm việc hiệu quả
71p
muathulamebay
16-08-2010
813
514
Download
-
[Đề án “Giải pháp nâng cao hiệu quả tín dụng đối với các doanh nghiệp vừa và nhỏ tại ngân hàng công thương Hà Tây”](https://tailieu.vn/doc/de-an-giai-phap-nang-cao-hieu-qua-tin-dung-doi-voi-cac-doanh-nghiep-vua-va-nho-tai-ngan-hang-cong-t-36213.html)
Tham khảo luận văn - đề án 'đề án “giải pháp nâng cao hiệu quả tín dụng đối với các doanh nghiệp vừa và nhỏ tại ngân hàng công thương hà tây”', luận văn - báo cáo phục vụ nhu cầu học tập, nghiên cứu và làm việc hiệu quả
24p
minhtam
15-07-2009
1383
510
Download
-
[Báo cáo tốt nghiệp: Nâng cao hiệu quả huy động vốn từ khách hàng cá nhân tại ngân hàng công thương chi nhánh Hai Bà Trưng](https://tailieu.vn/doc/bao-cao-tot-nghiep-nang-cao-hieu-qua-huy-dong-von-tu-khach-hang-ca-nhan-tai-ngan-hang-cong-thuong-c-538872.html)
Hệ thống ngân hàng thương mại Việt Nam, Ngân hàng Công thương Việt Nam và Ngân hàng Công thương chi nhánh Hai Bà Trưng nói riêng thông qua hoạt dộng của mình đã không ngừng mở rộng quan hệ với các thành phần kinh tế. Tuy nhiên, trong hoạt động kinh doanh các ngân hàng thương mại cũng gặp rất nhiều khó khăn trong quá trình huy động vốn.
91p
nb1990
11-04-2011
738
345
Download
-
Tham khảo luận văn - đề án 'đề tài "giải pháp nâng cao nghiệp vụ hoạt động huy động vốn tại ngân hàng công thương tỉnh hà tây"', luận văn - báo cáo phục vụ nhu cầu học tập, nghiên cứu và làm việc hiệu quả
66p
muathulamebay
17-08-2010
464
320
Download
-
Tham khảo luận văn - đề án 'đề tài “giải pháp tăng cường huy động vốn tại ngân hàng công thương ba đình”', luận văn - báo cáo phục vụ nhu cầu học tập, nghiên cứu và làm việc hiệu quả
71p
muathulamebay
17-08-2010
509
294
Download
-
[Đồ án tốt nghiệp Giải pháp nâng cao hiệu quả tín dụng đối với các doanh nghiệp vừa và nhỏ tại ngân hàng công thương Hà Tây](https://tailieu.vn/doc/do-an-tot-nghiep-giai-phap-nang-cao-hieu-qua-tin-dung-doi-voi-cac-doanh-nghiep-vua-va-nho-tai-ngan-h-185643.html)
Tham khảo luận văn - đề án 'đồ án tốt nghiệp giải pháp nâng cao hiệu quả tín dụng đối với các doanh nghiệp vừa và nhỏ tại ngân hàng công thương hà tây', luận văn - báo cáo phục vụ nhu cầu học tập, nghiên cứu và làm việc hiệu quả
24p
duong_dung
01-04-2010
467
249
Download
-
[Luận văn tốt nghiệp: Thực trạng và giải pháp phòng ngừa hạn chế rủi ro tín dụng tại ngân hàng Công Thương Việt Nam](https://tailieu.vn/doc/luan-van-tot-nghiep-thuc-trang-va-giai-phap-phong-ngua-han-che-rui-ro-tin-dung-tai-ngan-hang-cong-t-1217233.html)
Tham khảo luận văn - đề án 'luận văn tốt nghiệp: thực trạng và giải pháp phòng ngừa hạn chế rủi ro tín dụng tại ngân hàng công thương việt nam', luận văn - báo cáo, kinh tế - thương mại phục vụ nhu cầu học tập, nghiên cứu và làm việc hiệu quả
72p
matbuon_266
23-07-2012
353
181
Download
-
[Đề tài “Giải pháp nâng cao chất lượng thẩm định tài chính dự án đầu tư tại Ngân hàng Công thương Đống Đa”](https://tailieu.vn/doc/de-tai-giai-phap-nang-cao-chat-luong-tham-dinh-tai-chinh-du-an-dau-tu-tai-ngan-hang-cong-thuong-don-276087.html)
Tham khảo luận văn - đề án 'đề tài “giải pháp nâng cao chất lượng thẩm định tài chính dự án đầu tư tại ngân hàng công thương đống đa”', luận văn - báo cáo phục vụ nhu cầu học tập, nghiên cứu và làm việc hiệu quả
99p
muathulamebay
13-08-2010
313
165
Download
-
Đề tài: Giải pháp tăng cường huy động vốn tại ngân hàng công thương Ba Đình Nước ta đang tiến hành công nghiệp hóa, hiện đại hóa, xây dựng nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa trong xu hướng hội nhập kinh tế khu vực và toàn cầu. Một trong những vấn đề có vị thế quan trọng hàng đầu trong sự nghiệp mà chúng ta đang theo đuổi đó là vấn đề về nguồn lực, vấn đề vốn - vấn đề thuộc cơ sở “ hạ tầng mềm” cho đầu tư phát triển.
72p
tieungot
15-01-2013
263
148
Download
## CHỦ ĐỀ BẠN MUỐN TÌM
[Điện công nghiệp](https://tailieu.vn/tag/dien-cong-nghiep.html) [Nghiệp vụ ngoại thương](https://tailieu.vn/tag/nghiep-vu-ngoai-thuong.html) [Nghiệp vụ ngân hàng thương mại](https://tailieu.vn/tag/nghiep-vu-ngan-hang-thuong-mai.html) [Vụ xuất nhập khẩu bộ công thương](https://tailieu.vn/tag/vu-xuat-nhap-khau-bo-cong-thuong.html) [Kế toán doanh nghiệp thương mại](https://tailieu.vn/tag/ke-toan-doanh-nghiep-thuong-mai.html) [Cổng thương mại điện tử](https://tailieu.vn/tag/cong-thuong-mai-dien-tu.html) [Ngân hàng công thương việt nam](https://tailieu.vn/tag/ngan-hang-cong-thuong-viet-nam.html) [Tủ điện công nghiệp](https://tailieu.vn/tag/tu-dien-cong-nghiep.html) [Công nghiệp cơ khí](https://tailieu.vn/tag/cong-nghiep-co-khi.html) [Bài tập nghiệp vụ ngoại thương](https://tailieu.vn/tag/bai-tap-nghiep-vu-ngoai-thuong.html) [Bản chất lợi nhuận thương nghiệp](https://tailieu.vn/tag/ban-chat-loi-nhuan-thuong-nghiep.html) [Chi phí và xác định kết quả kinh doanh tại công ty cổ phần xây dựng thương mại&vận tải ngọc hà](https://tailieu.vn/tag/chi-phi-va-xac-dinh-ket-qua-kinh-doanh-tai-cong-ty-co-phan-xay-dung-thuong-mai-van-tai-ngoc-ha.html) [Đề thi nghiệp vụ ngoại thương](https://tailieu.vn/tag/de-thi-nghiep-vu-ngoai-thuong.html) [Doanh nghiệp thương mại](https://tailieu.vn/tag/doanh-nghiep-thuong-mai.html) [Lợi nhuận thương nghiệp](https://tailieu.vn/tag/loi-nhuan-thuong-nghiep.html) [Nghiệp vụ cho vay ngân hàng thương mại](https://tailieu.vn/tag/nghiep-vu-cho-vay-ngan-hang-thuong-mai.html) [Nghiệp vụ của ngân hàng thương mại](https://tailieu.vn/tag/nghiep-vu-cua-ngan-hang-thuong-mai.html) [Quản trị doanh nghiệp thương mại](https://tailieu.vn/tag/quan-tri-doanh-nghiep-thuong-mai.html) [Trắc nghiệm nghiệp vụ ngoại thương](https://tailieu.vn/tag/trac-nghiem-nghiep-vu-ngoai-thuong.html) [Tư bản thương nghiệp](https://tailieu.vn/tag/tu-ban-thuong-nghiep.html)

Set-Cookie: TLDEVNamespace=utc57dvuh9km7n09gi30g87an7; path=/; domain=.tailieu.vn; HttpOnly