राज्य संघटनेकडून संलग्नत्व रद्द करण्याची कारवाई पुणे - पुणे जिल्हा कॅरम संघटनेची वार्षिक निवडणूक तोंडावर असताना ती नियमबाह्य पद्धतीने होत असल्याचे सांगत महाराष्ट्र राज्य कॅरम संघटनेने पुणे जिल्हा संघटनेचे संलग्नत्वच रद्द करण्याची कारवाई केल्याची माहिती पुढे आली आहे . पुणे जिल्हा कॅरम संघटना बरखास्त करण्यात आल्याचे राज्य कॅरम संघटनेच्या वतीने बुधवारी कळवण्यात आले . पुणे जिल्हा कॅरम संघटना ही धर्मादाय आयुक्ताकडे नोंदणीकृत असताना राज्य संघटना ती बरखास्त कशी करू शकते , असे राज्य संघटनेचे सचिव अरुण केदार यांना विचारले असता , ते म्हणाले , ‘‘नक्कीच हा अधिकार धर्मादाय आयुक्तांचा आहे . आम्ही त्यांचे संलग्नत्व रद्द करत आहोत . पुणे जिल्ह्याची निवडणूक जाहीर झाल्यानंतर जिल्ह्यातील शंभरहून अधिक खेळाडूंनी लेखी तक्रार आमच्याकडे केल्यामुळे आम्ही निवडणूक लोकशाही पद्धतीने व्हायला हवी , असे आमचे मत आहे . पण , ती होत नसल्यामुळे आम्हाला हे पाऊल उचलावे लागले . ’’ पुणे जिल्हा कॅरम संघटनेची वार्षिक निवडणूक रविवारी २३ जुलै रोजी होत असून त्या पार्श्वभूमीवर हा निर्णय झाल्याने चांगलीच खळबळ माजली आहे . राज्य कॅरम संघटनेने पुणे जिल्ह्याचे काम पाहण्यासाठी भरत देसडला , चंद्रशेखर आजबे , आशुतोष धोडमिसे आणि अजित सावंत यांची नियुक्ती केली आहे . निवडणूक प्रक्रिया लागू झाल्यामुळे पुणे जिल्हा संघटनेवर पदाधिकारी नाहीत . अशा वेळी समिती कशी नियुक्ती केली जाऊ शकते . तसेच समितीमधील देसडला आणि आजबे यांनी या निवडणुकीसाठी अर्ज भरल्याचे समोर आले आहे . राज्य संघटनेकडून करण्यात आलेले आरोप पुणे जिल्हा संघटनेने फेटाळले आहेत . त्यामुळे पुणे जिल्हा संघटनेच्या अस्तित्वाबाबत संभ्रमावस्था निर्माण झाली आहे . सूड भावनेने केलेली कारवाई - तोरवे आम्ही सर्व घटना आणि कायद्याच्या चौकटीत राहूनच काम करत असल्याचे सांगून पुणे जिल्हा कॅरम संघटनेचे एक पदाधिकारी सुभाष थोरवे यांनी आमच्यावर सूड भावनेने ही कारवाई केल्याचे सांगितले . ते म्हणाले , ‘‘आम्ही आमची सर्व प्रकिया राज्य कॅरम संघटनेला ई - मेलद्वारे कळविली आहे . धर्मादाय आयुक्ताकडे आमचे सर्व लेखापरीक्षण अहवाल सादर केलेले आहेत . त्याची पोचपावतीदेखील आमच्याकडे आहे . आम्ही घटनेनुसारच सर्व प्रक्रिया राबवत आहोत . त्यामुळे आमची निवडणूक ही ठरल्याप्रमाणे होणारच .


सिडनी : दक्षिण आफ्रिकेतील कसोटी सामन्यादरम्यान चेंडू कुरतडल्याच्या प्रकरणात दोषी आढळलेला ऑस्ट्रेलियाचा माजी कर्णधार स्टीव्ह स्मिथ या प्रकरणानंतर चार दिवस रडत असल्याचे समोर आले आहे . त्याला त्याच्या मुलांनी भावना आवरण्याचा सल्ला दिल्याचे सांगण्यात येत आहे . चेंडू कुरतडल्याच्या प्रकरणात स्मिथ याच्यासह सलामीवीर डेव्हिड वॉर्नर यांना एक वर्षांची बंदीची शिक्षा देण्यात आली होती . या दोघांना आपण केलेल्या कृत्याचा पश्चाताप झाल्याच्या बातम्या माध्यमांतून फिरत होत्या . आता या प्रकरणानंतर तब्बल चार दिवस स्मिथ सतत रडत होता , हा खुलासा खुद्द स्मिथने केला आहे . या अपमानास्पद प्रकरणात दोषी ठरल्यानंतर मायदेशी सिडनीला परतताना पत्रकार परिषदेत तो म्हणाला , " भावनिकदृष्ट्या व्यक्त होण्यास काहीच हरकत नसते . " या शिक्षेच्या काळात स्मिथने सिडनीतील एका शाळेत पुरुषांचे मानसिक आरोग्य ( मेन्स मेंटल हेल्थ चॅरिटी ) या संस्थेच्या प्रमोशनसाठी कार्यक्रमात सहभाग घेतला होता . सेव्हन नेटवर्कच्या ऑडिओ रेकॉर्डनुसार स्मिथ विद्यार्थ्यांशी बोलताना म्हणाला , " प्रामाणिकपणे सांगू तर या प्रकरणामुळे मी जवळजवळ चार दिवस अश्रु ढाळले . मी खरोखरच मानसिकरित्या स्वतःशी लढत आहे . ही माझ्यासाठी नक्कीच सर्वात कठीण गोष्ट आहे . " या कार्यक्रमाच्या सुरवातीला स्मिथला सिडनीतील लोकांच्या संतापजनक टीकांना सामोरे जावे लागले . परंतु पत्रकार परिषदेत तो त्याच्या वडिलांच्या आठवणीने भावूक झाला . त्यामुळे त्याला लोकांचे सांत्वन मिळाल्याने सहानुभूतीची लाट निर्माण झाली . स्मिथने सांगितले , की कठीण प्रसंगातही आधार देणारे कुटुंब आणि जिवलग मित्र मिळाल्यामुळे तो स्वतःला भाग्यवान समजतो . एक पुरुष म्हणून भावना व्यक्त करण्यात कसलाच कमीपणा नसतो . राज्य आणि आंतरराष्ट्रीय क्रिकेटमध्ये खेळण्यास बंदी केली असली तरी स्मिथला ऑस्ट्रेलियातील क्लब पातळीवर आणि परदेशी देशांतर्गत स्पर्धेत सहभागी होण्याची परवानगी आहे . 28 जून ते 15 जुलै दरम्यान टोरंटोत होणाऱ्या ग्लोबल टी 20 कॅनडा स्पर्धेच्या उद्घाटन प्रसंगी तो पुन्हा खेळण्यास सज्ज होणार असल्याचे त्याने स्पष्ट केले . याबाबत स्मिथ म्हणाला , " आशा करतो की , जेव्हा मी आंतरराष्ट्रीय क्रिकेटमध्ये पुररागमन करेल तेव्हा मी नव्या दमाने खेळण्यास तयार असेल . " स्मिथबरोबर वॉर्नरदेखील कॅनडा स्पर्धेत खेळणार आहे . तर बॅनक्रॉफ्ट जुलैमध्ये डार्विन येथे कमी पातळीवरच्या मर्यादित षटकांच्या स्पर्धेत पुनरागमन करेल अशी अपेक्षा आहे .


सिनेमंत्र प्रॉडक्शन आणि सम्राज टॉकीज ६ जुलै , २०१८ ला ‘माझा अगडबम’ हा मेगा बजेट चित्रपट प्रदर्शित करीत आहेत . रितेश देशमुखच्या ' लई भारी ' सारखी दमदार व उत्तम कलाकृती देणाऱ्या , शालिनी ठाकरे यांनी आपले नवे उद्यम ‘सम्राज टॉकीज’ विषयी बोलताना सांगितले , “सम्राज टॉकीजमागील मूळ कल्पना ही दर्जेदार मराठी साहित्याला प्रोत्साहन देणे आहे . जे उत्तम प्रकाशन अभावी हरवत चालले आहे . ” सुपरहिट ‘अगडबम’ चित्रपटाच्या पुढील भागाची घोषणा झाल्यापासून , चाहते उत्सुकतेने या भागाच्या प्रतिक्षेत आहेत . गृहिणीची भूमिका साकारत तृप्ती भोईर व तिच्या पतीची भूमिकेत सुबोध भावे , या चित्रपटातून प्रेक्षकांना एका सुखद आणि भावनिक सफारीचा अनुभव देतील . ही कथा आपणास एक मुलगी , सून , व बायको म्हणून तिच्याकडून असणाऱ्या अपेक्षांना पतीच्या पाठींब्यासह सामोरी जाणाऱ्या नायिकेच्या विविध अडचणी आणि विनोदाची सफर घडविते . एका अलौकिक विनोदाची झालर असणारी ही कथा दिग्दर्शिका तृप्ती भोईर या चित्रपटातून मांडत आहेत . ‘माझा अगडबम ‘ चित्रपटात तृप्ती भोईर , सुबोध भावे , उषा नाडकर्णी , जयवंत वाडकर , तानाजी गलगुंडे आणि डॉ . विलास उझवणे अशा दमदार कलाकारांची फळी असून खुद्द तृप्ती भोईर यांनी हा चित्रपट दिग्दर्शित केला आहे . तृप्ती भोईर फिल्म्स , सिनेमंत्र आणि सम्राज टॉकीज निर्मित ‘माझा अगडबम‘ ६ जुलै , २०१८ रोजी चित्रपटगृहात प्रदर्शित होत आहे . आपण एका क्लिकवर ताजे अपडेट्स आपल्या मोबाईलमध्येही मिळवू शकता .


आर्थिक गैरव्यवहाराच्या आरोपाखाली अडकलेले सुरेश कलमाडी व अभयसिंह चौताला यांना आजीव अध्यक्षपद देण्याचा निर्णय भारतीय ऑलिम्पिक असोसिएशनकडून ( आयओए ) जोपर्यंत मागे घेतला जात नाही , तोपर्यंत आयओएशी फारकत घेतली जाणार आहे . याचप्रमाणे आयओए आपल्या निर्णयावर ठाम राहिल्यास त्यांची मान्यता काढून घेण्यात येईल , असा इशारा केंद्रीय क्रीडामंत्री विजय गोयल यांनी दिला आहे . ‘‘भ्रष्टाचारी संघटकांना आयओएवर घेण्याचा निर्णय घटनाबाह्य़ व बेकायदेशीर आहे . हा निर्णय आम्हाला अजिबात मान्य नाही . आयओएचा निर्णय आम्हाला धक्कादायक असून त्यामुळे आयओएवरील विश्वास उडाला आहे , ’’ असे गोयल यांनी सांगितले . ‘‘सर्व क्रीडा संघटनांच्या कारभारात पारदर्शकता , सचोटी पाहिजे . संघटनेच्या प्रत्येक व्यवहाराला त्यांच्या पदाधिकाऱ्यांवर उत्तरदायित्व असणे आवश्यक आहे . आजपर्यंत आम्ही अनेक वेळा काही चांगल्या सूचना केल्या आहेत , मात्र आयओएने त्याकडे दुर्लक्ष केले आहे . त्यामुळेच आम्ही त्यांना ‘कारणे दाखवा’ नोटीस पाठवली आहे . आयओएने या दोन्ही पदाधिकाऱ्यांना दूर करावे किंवा या संघटकांनी पदाचा राजीनामा द्यावा अन्यथा आम्हास आयओएबरोबरच संबंध तोडावे लागतील़ , ’’ असे गोयल यांनी सांगिले . ते पुढे म्हणाले , ‘‘कारणे दाखवा नोटीस देण्याचा निर्णय राजकीय दृष्टीने घेतलेला नाही . भ्रष्टाचाराला आम्ही थारा देत नाही . भ्रष्टाचारी संघटकांना स्थान दिल्यास क्रीडा क्षेत्राबरोबरच सर्वसाधारण लोकांमध्येही आयओएविषयी गैरसमजूत निर्माण होणार आहे . आम्हाला ऑलिम्पिक चळवळीविषयी कमालीचा आदर आहे . क्रीडा संघटनांना स्वायत्तता देण्याबाबत आमची कोणतीच हरकत नाही . मात्र अशा संघटनांचा कारभार स्वच्छ प्रतिमेचा व नीटनेटका पाहिजे . ’’


ऑटोमोबाईल क्षेत्रात होत असलेल्या प्रगतीमुळे सध्या दिवसागणिक नवनवीन दुचाकी आणि चारचाकी बाजारात दाखल होत आहेत . जगभरातील अनेक देश या क्षेत्रात आघाडीवर आहेत . नवनवीन सुविधा आणि तंत्रज्ञान देण्याचा प्रयत्न या कंपन्या करत आहेत . यात आता आणखी एक भर पडली आहे , ती म्हणजे रिव्हर्स गिअर असणारी दुचाकी भारतात दाखल झाली आहे . आतापर्यंत भारतात अशाप्रकारची दुचाकी उपलब्ध नव्हती . मात्र आता मूळच्या जपानी आणि भारतीय पार्टनर असलेल्या होंडा कंपनीने तेही साध्य करुन दाखविले आहे . त्यामुळे दुचाकीवरुनही तुम्हाला रिव्हर्स घेता येणार आहे . आतापर्यंत दुचाकी मागे घ्यायची असल्यास ती पायाने ढकलावी लागत होती . मात्र आता या नव्या सुविधामुळे ग्राहकांचे ते कष्टही वाचणार आहेत . ‘२०१८ होंडा गोल्ड विंग’ असे या नव्या बाईकचे नाव असून भारतात त्याची डिलिव्हरी सुरू झाली आहे . या बाईकचे तीन युनिट नुकतेच कोचीनमध्ये डिलिव्हर करण्यात आले आहेत . ‘गोल्ड विंग’ ही बाईक भारतात पहिल्यांदा २०१८ च्या ऑटो एक्सपो प्रदर्शनात दिसली होती . त्यानंतर आता ती थेट दाखल झाली आहे . या होंडा गोल्ड विंगमध्ये गिअर लिवर किंवा क्लच नाही . तसेच गिअर शिफ्ट एका बटनाद्वारे कंट्रोल केले जाऊ शकते . हे बटन हॅन्डलबारवर देण्यात आले आहे . या बाईकमध्ये ड्युएल क्लच ट्रान्समिशन तंत्रज्ञानाचा वापर करण्यात आल्याचे कंपनीने सांगितले आहे . या नव्या बाईकची इंजिन क्षमता ९३ हॉर्स पॉवर आहे . तसेच यामध्ये १ , ८३३ सीसीचे इंजिन देण्यात आले आहे . हे इंजिन ५ , ५०० आरपीएमवर १२५ बीएचपीची पावर जनरेट करते . ४ , ५०० आरपीएमवर हे इंजिन १७० न्यूटन मीटर टॉर्क जनरेट करते . इंजिनला ७ स्पीड ट्रान्समिशन सिस्टीम देण्यात आली आहे . बाईकमध्ये ७ इंचाचा टीएफटी टचस्क्रीन देण्यात आलाय . याला अॅप्पल आयफोनशी कनेक्ट करता येते . यामध्ये तुम्ही अॅपल मॅप , अॅपल म्युझिक आणि एका स्मार्ट ऑडिओ सिस्टीमचा वापरही करू शकता . ही ऑडिओ सिस्टीम ब्लू टूथने जोडण्यात आली आहे . त्यामुळे गाडी चालवताना तुम्हाला फोन आला तर तुम्हाला हेल्मेट न काढताही हा फोन कॉन घेता येऊ शकेल . या बाईकची भारतातील किंमत जवळपास २६ लाख ८५ हजार रुपये असेल असे सांगण्यात आले आहे .


भारतीय संघाचा कर्णधार विराट कोहली आज वयाच्या तिसाव्या वर्षात पदार्पण करतोय . भारतीय संघाची धुरा आपल्या खांद्यावर आल्यानंतर विराटच्या फलंदाजीत एक मोठा बदल झालेला आपण सर्वांनी पाहिलेला असेल . यंदाचं वर्ष विराट कोहलीसाठी खासच राहिलेलं आहे . कसोटी , वन - डे आणि टी - 20 अशा तिन्ही प्रकारांमध्ये विराटने धावांचा अक्षरशः रतीब घातला . या खेळीदरम्यान विराटने अनेक विक्रम आपल्या नावावर जमा केले आहेत . सध्या विंडीजविरुद्ध टी - 20 मालिकेत विराटला विश्रांती देण्यात आलेली आहे , या सुट्टीचा फायदा घेत विराट कोहली वाढदिवस साजरा करण्यासाठी पत्नी अनुष्कासोबत उत्तराखंडमध्ये दाखल झाला आहे . आजच्या दिवशी विराट कोहलीशी निगडीत असलेल्या 10 गोष्टी आम्ही तुम्हाला सांगणार आहोत . 1 – भारताकडून वन - डे क्रिकेटमध्ये सर्वात जलद शतक झळकावणारा खेळाडू वन - डे क्रिकेटमध्ये सर्वात जलद शतक झळकावण्याचा विक्रम विराट कोहलीच्या नावावर जमा आहे . 2013 साली ऑस्ट्रेलियाविरुद्ध जयपूर येथे खेळवण्यात आलेल्या सामन्यात विराटने 52 चेंडूंमध्ये 100 धावा केल्या होत्या . याआधी हा विक्रम विरेंद्र सेहवागच्या नावे जमा होता , सेहवागने 60 चेंडूत शतक झळकावलं होतं . विराटच्या या शतकी खेळीमुळे भारताने ऑस्ट्रेलियाने दिलेलं 360 धावांचं आव्हान सहज पूर्ण केलं होतं . 2 – कर्णधार म्हणून पहिल्या 3 डावांत 3 शतकं झळकावणारा खेळाडू कर्णधारपदाची जबाबदारी स्विकारल्यानंतरही विराटची फलंदाजी ही नेहमी बहरलेलीच राहिली आहे . कर्णधार या नात्याने 3 डावांत 3 शतकं झळकावण्याचा अनोखा विक्रम विराट कोहलीच्या नावावर जमा आहे . ऑस्ट्रेलियाविरुद्ध खेळत असताना विराटने सलग 3 डावांमध्ये 115,141,147 अशी शतकी खेळी साकारली होती . 3 – वन - डे क्रिकेटमध्ये पाकिस्तानविरुद्ध सर्वाधिक धावा करणाचा खेळाडू भारत विरुद्ध पाकिस्तान सामन्यांमधली रंगत सर्वांनाच माहिती आहे . याच पारंपरिक प्रतिस्पर्ध्याविरुद्ध विराट कोहलीने वन - डे क्रिकेटमधली सर्वोत्तम धावसंख्या नोंदली आहे . ढाक्यामध्ये झालेल्या सामन्यात विराटने 183 धावांची खेळी केली होती . 4 – विश्वचषकाचा पहिलाच सामना खेळताना शतक झळकावणारा एकमेव भारतीय खेळाडू विश्वचषकात भारताचं प्रतिनिधीत्व करणं हे प्रत्येक खेळाडूचं स्वप्न असतं . विराटनेही 2011 च्या विश्वचषकात भारताचं प्रतिनिधीत्व केलं , यादरम्यान विराटने एक अनोखा विक्रम आपल्या नावे केला आहे . विश्वचषकाच्या पहिल्या सामन्यात शतक झळकावणारा तो एकमेव भारतीय खेळाडू ठरला आहे . विराटने या सामन्यात नाबाद 100 धावांची खेळी केली होती . 5 – सर व्हिवीअन रिचर्ड्स यांनाही झाला होता कोहलीत आपला भास क्रिकेटमध्ये दोन दिग्गज खेळाडूंच्या तुलना होणं ही गोष्ट आता काही नवीन नाहीत . सचिन तेंडुलकर आणि सर डॉन ब्रॅडमन यांची तुलना आपल्याला सर्वांनाच माहिती असेल . मात्र वेस्ट इंडिजचे माजी फलंदाज सर व्हिवीअन रिचर्ड यांनीही एकदा , विराटच्या खेळीत मला स्वतःचा भास होतो असं वक्तव्य केलं होतं . कोहलीच्या आक्रमक खेळाला रिचर्ड यांनी दिलेली ही सर्वोत्तम पावती होती . 6 – वडिलांचं निधन झाल्यानंतरही विराट खेळत होता रणजी क्रिकेट 1999 सालच्या विश्वचषकावेळी सचिन तेंडुलकर याचे वडील रमेश तेंडुलकर यांचं निधन झालं होतं . मात्र या घटनेनंतरही सचिनने विश्वचषक खेळण्याला पसंती दिली होती . विराट कोहलीच्या आयुष्यातही असाच एक प्रसंग घडला होता . 2006 साली दिल्लीकडून रणजी क्रिकेट खेळत असताना कर्नाटकविरुद्ध सामन्यादरम्यान विराटच्या वडिलांचं निधन झालं , मात्र यावेळीही विराटने क्रिकेटला प्राधान्य दिलं . यावेळी विराटने 90 धावा करुन आपल्या वडिलांना अनोखी आदरांजलीही दिली . 7 – चिकू टोपणनाव ते कॅप्टन कोहलीपर्यंतचा प्रवास दिल्लीच्या स्थानिक क्रिकेटमध्ये विराट कोहलीला चिकू या नावाने ओळखलं जायचं . विराटचे प्रशिक्षक अजित चौधरी यांनी कोहलीला हे नाव दिलं होतं . मात्र यानंतर विराटने आपल्या खेळीने सर्वांना थक्क करत भारतीय संघात स्थान मिळवलं , यानंतर आज तो भारतीय संघाच्या यशस्वी कर्णधारापैकी एक म्हणून गणला जातो . 8 – 2012 च्या ‘Well Dress International Man’ यादीत विराट सर्वोत्तम 10 मध्ये क्रिकेटसोबत विराट कोहली आपले लुक्स , ड्रेसिंग स्टाईल यासाठीही ओळखला जातो . 2012 साली जाहीर करण्यात आलेल्या ‘Well Dress International Man’ च्या यादीत विराटला सर्वोत्तम 10 जणांमध्ये स्थान मिळालं होतं . अमेरिकेची माजी राष्ट्राध्यक्ष बराक ओबामा यांनाही या यादीत स्थान मिळालं होतं . 9 – ब्रिटीश मासिक Sports Polo कडून 2015 साली विराटचा बहुमान क्रिकेट सोबतच विराट अनेक उत्पादनांच्या जाहीरातीही करतो . 2015 साली ब्रिटीश मासिक Sports Polo ने विराटला Most Marketable Player या यादीतमध्ये सहाव्या क्रमांकाचं स्थान दिलं होतं . 10 – करिष्मा कपूर विराटचं पहिलं प्रेम बॉलिवूडची प्रसिद्ध अभिनेत्री अनुष्का शर्मा हिच्याशी विराटने विवाह केला आहे . मात्र एका कार्यक्रमात बोलत असताना विराटने करिष्मा कपूर ही अभिनेत्री आपलं पहिलं प्रेम असल्याचं मान्यं केलं होतं .


रिओ ऑलिंपिकसाठी निवड चाचणी घेण्यासाठी न्यायालयात गेलेल्या सुशील कुमारने आता आशियाई क्रीडा स्पर्धेसाठी आपली चाचणी घेऊ नका , असे पत्र लिहिले असल्याचे वृत्त आहे . आशियाई क्रीडा स्पर्धेसाठी भारतीय पुरुष कुस्तीगीरांची चाचणी सोनेपतला 10 जूनला आहे , तर महिलांची चाचणी 17 जूनला अपेक्षित आहे . याची अद्याप अधिकृत घोषणा झालेली नाही . भारतीय कुस्ती महासंघास न्यायालयाच्या आदेशामुळे चाचणीविना संघ निवडता येणार नाही ; पण काही गटासाठी अपवाद करता येईल . दोन ऑलिंपिक पदके जिंकलेल्या सुशील कुमारसह बजरंग पुनिया आणि विनेश फोगतने चाचणीतून आपल्याला सूट देण्याची मागणी केली आहे . सुशीलची मागणी धक्कादायक आहे . 2016 च्या रिओ ऑलिंपिकसाठी नरसिंग यादवने 74 किलो गटासाठी पात्रता मिळवली होती . त्या वेळी ऑलिंपिकसाठी चाचणी घेण्याची मागणी सुशीलने केली होती , एवढेच नव्हे तर तो न्यायालयात गेला होता . त्या वेळी भारतीय कुस्ती महासंघाने ऑलिंपिक पात्रता मिळवणाराच कुस्तीगीर स्पर्धेस जातो याकडे लक्ष वेधले होते . चाचणीत सहभागी झाल्यास त्याचा सरावावर परिणाम होईल , त्यामुळे त्यातून सूट देण्याची विनंती सुशीलसह तीन कुस्तीगीरांनी केल्याची भारतीय कुस्ती महासंघाच्या पदाधिकाऱ्यांनी सांगितले . अर्थात आम्ही सर्व बाबी विचारात घेऊनच याबाबत निर्णय घेणार असल्याचे या पदाधिकाऱ्यांनी सांगितले . सुशीलने 2018 च्या राष्ट्रकुल स्पर्धेच्या चाचणीत परवीन राणाचा पाडाव केला होता . आशिया स्पर्धेत भारताचे प्रतिनिधित्व केलेला परवीन सध्या जखमी आहे . त्यामुळे सुशीलला पात्रतेत आव्हान नसेल . हेच जागतिक पदक विजेता बजरंग पुनिया आणि राष्ट्रकुल स्पर्धा सुवर्णपदक विजेती विनेश फोगतने म्हटले आहे .


पाकिस्तानचा फिरकीपटू यासीर शाहने कसोटी क्रिकेटमध्ये अनोख्या विक्रमाची नोंद केली आहे . कसोटी क्रिकेटमध्ये सर्वात जलद 200 बळी घेण्याचा विक्रम यासीरच्या नावावर जमा झाला आहे . न्यूझीलंडविरुद्ध सामन्यात अबुधाबीमध्ये खेळत असताना यासीरने ही कामगिरी केली आहे . न्यूझीलंडच्या विल्यम सोमरवील हा यासीरचा 200 वा बळी ठरला आहे . 1936 साली ऑस्ट्रेलियाच्या क्लेरी ग्रिमेट यांनी आपल्या 36 व्या सामन्यात 200 वा बळी घेतला होता . यासीर शाहने आपल्या 33 व्या सामन्यात ही कामगिरी करुन दाखवली आहे . आपल्या या कामगिरीमुळे यासीर सध्या कसोटी क्रिकेटमधला सर्वोत्तम फिरकीपटूंपैकी एक म्हणून गणला जातो आहे . यासीर शाह व्यतिरीक्त रविचंद्रन आश्विनने 37 , डेनिल लिलीने 38 आणि वकार युनूसने 38 आणि डेल स्टेनने 39 व्या सामन्यांमध्ये 200 बळींचा टप्पा पूर्ण केला होता . त्यामुळे आगामी काळात यासीरचा हा विक्रम मोडला जाण्याची शक्यता कमीच आहे .


बेंगळूरु - पुणे समोरासमोर नुकत्याच झालेल्या भारत - ऑस्ट्रेलिया कसोटी मालिकेत विराट कोहली आणि स्टीव्ह स्मिथच्या नेतृत्वाची कसोटी ठरली होती . त्या मालिकेतील नित्यनव्या वादांमुळे क्रिकेटरसिकांचे लक्ष वेधणाऱ्या या झुंजार संघनायकांची आणखी एक जुगलबंदी रविवारी आयपीएलमध्ये पाहायला मिळणार आहे . यात कोहलीचा रॉयल चॅलेंजर्स बेंगळूरु की स्मिथचा रायझिंग पुणे सुपरजायंट्स सरस ठरणार , याची चाहत्यांना विलक्षण उत्सुकता आहे . बेंगळूरु आणि पुणे या दिग्गज खेळाडूंचा समावेश असलेल्या संघांकडून आयपीएल सुरू होण्याआधी मोठय़ा अपेक्षा करण्यात आल्या होत्या . मात्र चारपैकी तीन सामने गमावणारे हे दोन्ही संघ सावरण्यासाठी उत्सुक आहेत . दुखापतीतून सावरल्यानंतर अर्धशतकी खेळीसह पुनरागमन करणाऱ्या कोहलीमुळे बेंगळूरुचा आत्मविश्वास दुणावला होता . मात्र मुंबई इंडियन्सकडून विजयाचा घास निसटल्यामुळे हा संघ उत्तरार्धात निराश झाला . बेंगळूरुने दिल्ली डेअरडेव्हिल्सविरुद्ध एकमेव विजय मिळवला आहे . दुसरीकडे पुण्याने डावाला उत्तम सुरुवात करूनसुद्धा गुजरात लायन्सविरुद्ध हार पत्करली होती . पुण्याने सलामीच्या सामन्यात मुंबईला हरवण्याची किमया साधली होती . कोहली आणि स्मिथ हे जागतिक क्रिकेटमधील दोन अव्वल फलंदाज . संघाचा विजयाध्याय लिहिण्याची त्यांच्याकडे उत्तम क्षमता आहे . वैयक्तिक कामगिरीच्या बळावर संघाचा विजयालेख उंचावण्याची गुणवत्ता त्यांच्याकडे आहे . यंदाच्या हंगामात पुरेशा धावा करू न शकणाऱ्या माजी कर्णधार महेंद्रसिंग धोनीवरसुद्धा धावांचे दडपण असेल . पुणे आणि गुजरात हे यंदाच्या हंगामातील तसे झगडणारे संघ मानले जात आहेत . त्यामुळे बेंगळूरुला या दोन विजयांसह ४ गुण कमावून गुणतालिकेत आघाडी मिळवण्याची नामी संधी असेल . पुण्याच्या संघासाठीही हा विजय महत्त्वाचा असेल . पुणे त्यानंतर २२ एप्रिलला सनरायझर्स हैदराबादशी आणि २४ एप्रिलला मुंबई इंडियन्सशी सामना करणार आहे . सॅम्युअल बद्रीच्या लाजवाब हॅट्ट्रिकनंतरही सामना निसटू शकतो , हा महत्त्वाचा धडा बेंगळूरुने मुंबईविरुद्धच्या सामन्यातून घेतला आहे . कोहलीला सूर गवसला असताना , स्फोटक फलंदाज ख्रिस गेल मात्र धावांसाठी झगडत आहे . मागील ११ डावांत त्याला एकदाच अर्धशतक साकारता आले आहे . त्यामुळे गेलला वगळण्याचा धाडसी निर्णय घेतल्यास शेन वॉटसनला संघात स्थान मिळू शकते .


अभिनेता अक्षय कुमार सध्या त्याच्या आगामी ‘टॉयलेट एक प्रेमकथा’ या चित्रपटावर जास्त लक्ष केंद्रित करत आहे . त्यासोबतच सध्या तो काही सामाजिक कामांमध्येही हातभार लावत आहे . समाजोपयोगी कामांमध्ये हातभार लावण्यासाठी पुढे सरसावणाऱ्या कलाकारांमध्ये अक्षय कुमारचे नाव अग्रस्थानी असते . अशाच एका कामासाठी खिलाडी कुमारने हातभार लावला आहे . अक्षयने त्याच्या ट्विटर अकाऊंटवरुन आपण पहिलेवहिल्या शौचालयासाठी चर खोदत असल्याचे फोटो पोस्ट केले आहेत . त्याचे हे फोटो आणि कोणतेही काम छोटे नसल्याची त्यामागची भावना सध्या अनेकांची दाद मिळवत आहे . स्वच्छतेच्या मुद्द्याला उचलून धरण्याची अक्षयची ही पहिलीच वेळ नाहीये . याआधी त्याने फेसबुक अकाऊंटवरुन एक व्हिडिओ पोस्ट करत शौचालयांच्या उपलब्धतेचे महत्त्व पटवून दिले होते . अक्षय कुमार लवकरच ‘टॉयलेट एक प्रेम कथा’ या चित्रपटाद्वारे प्रेक्षकांच्या भेटीला येणार आहे . या चित्रपटामध्ये तो अभिनेत्री भूमी पेडणेकरसोबत स्क्रिन शेअर करताना दिसेल . नारायण सिंग दिग्दर्शित या चित्रपटामध्ये अभिनेता अनुपम खेर यांचीही महत्त्वाची भूमिका आहे . खिलाडी कुमारच्या या आगामी चित्रपटाच्या नावापासून त्याच्या कथानकामध्ये असणाऱ्या वेगळेपणापर्यंत प्रत्येक गोष्ट गेल्या काही दिवसांपासून चर्चेत येत आहे . नुकताच या चित्रपटाचा पोस्टरही लाँच करण्यात आला होता . ‘स्वच्छ आजादी’ या टॅगलाइनसह पोस्ट करण्यात आलेल्या या पोस्टरमध्ये अक्षय कुमार आणि भूमी पेडणेकर वधु - वराच्या रुपात पाहायला मिळत आहेत . त्यामुळे आता या दोघांची ही प्रेमकथा नेमके कोणते वळण घेते हे येत्या काळात कळेलच . ११ ऑगस्टला ‘टॉयलेट एक प्रेमकथा’ हा चित्रपट प्रेक्षकांच्या भेटीला येणार आहे .


लग्नसराई आणि सुवर्ण खरेदी शुभ मानल्या जाणाऱ्या दिवाळी व धनत्रयोदशीसारख्या मोठ्या सणांना भारतात सोन्याची मागणी वाढते . काही झालं तरी , आपल्या देशात परंपरेने सोन्याचे दागिने आणि नाण्यांकडे सहज उपलब्ध असलेले घटक म्हणून पाहिले जाते . मात्र , गेल्या दोन वर्षांच्या तुलनेत यावर्षी उसळलेल्या सोन्याच्या किमतीमुळे त्याची मागणी जरा कमी झाली आहे . रुपयाचे होत असलेले अवमूल्यन सोन्याची किंमत वाढवत आहे . लोक सहसा सोने खरेदी करून ठेवतात कारण ते अस्थिरतेपासून सुरक्षित मानले गेले आहे . रुपया - डॉलरच्या समीकरणाचा सहसा सोन्याच्या जागतिक किमतीवर परिणाम होत नाही परंतु भारतामध्ये सोन्याची मोठ्या प्रमाणावर आयात होत असल्यामुळे , देशांतर्गत किमती उसळतात . या काळात तुम्ही सोन्यामध्ये गुंतवणूक करावी किंवा नाही हे ठरविण्यासाठी काही महत्त्वाच्या आर्थिक निदर्शकांवर नजर टाकू या . गेल्या अनेक दशकांपासून देशांतर्गत सोन्याच्या किमती सातत्याने वाढत गेल्या आहेत . देशांतर्गत बाजारपेठेमध्ये सोन्याची किंमत वाढण्यावर परिणाम करणारे अनेक आर्थिक घटक आहेत . डॉलरच्या तुलनेत रुपयाचे मूल्य , कच्च्या तेलाची किंमत , महागाई दर आणि रेपो दर हे असे काही महत्त्वपूर्ण घटक आहेत जे देशांतर्गत बाजारात सोन्याची किंमत ठरविण्यामध्ये महत्त्वपूर्ण भूमिका बजावतात . माध्यमांतील अहवालानुसार , २५ ऑक्टोबर रोजी सोन्याची किंमत एका तोळ्यासाठी साधारण ३१ , ९७० रुपये होती . सध्याच्या बाजारात डॉलरच्या तुलनेत रुपयाचे होणारे अवमूल्यन पाहता सोन्याच्या गुंतवणुकीची परिस्थिती सुधारलेली आहे . डॉलरच्या तुलनेत रुपयाचे मूल्य सोन्याच्या किमतीच्या व्यस्त प्रमाणात आहे . भारत कच्च्या तेलाच्या आयातीसाठी इराणवर मोठ्या प्रमाणावर अवलंबून आहे . इराणसह व्यापारबंदी करण्याच्या अमेरिकेच्या घोषणेमुळे भारत कॅच २२ परिस्थितीमध्ये अडकला आहे . जर भारताने इराणकडून कच्चे तेल आयात करणे थांबवले तर , कच्च्या तेलाच्या आयातीचा खर्च आणखी वाढले आणि रुपया जास्त कमकुवत होईल . जर थांबवले नाही तर , अमेरिकेच्या बंदीमुळे तसेही रुपयाचे अवमूल्यन होईलच . तेव्हा , नजीकच्या भविष्यात रुपया आणखी घसरून देशांतर्गत बाजारपेठेतील सोन्याच्या किमती वाढतील . कोणत्या स्वरूपात सोने खरेदी करावे दागिन्यांच्या स्वरूपांत सोने खरेदी करून सोनारांना घसघशीत फायदा देणे टाळा . हे दागिने परत विकताना त्याची किंमत कमी केली जाते आणि त्यामुळे या गुंतवणुकीवरील परतावा शेवटी तितकासा आकर्षक राहात नाही . सोन्याची बिस्किटे आणि नाणी विकत घेण्याचाही हाच तोटा आहे . तसेच पुन्हा ते सुरक्षित ठेवण्याची काळजी असतेच . त्याऐवजी गोल्ड - ईटीएफ आणि सोवेरीन गोल्ड बॉन्ड ( SGB ) यांसारख्या इलेक्ट्रॉनिक किंवा कागदी स्वरूपातील पर्यायी सोन्याच्या उत्पादनांमध्ये गुंतवणूक करा . चोरीची जोखीम नाही आणि त्यांची तुम्हाला बाजारात सहज खरेदी विक्री करता येते . सध्या , दीर्घकालीन गुंतवणूक करण्याची इच्छा असणाऱ्यांसाठी एसजीबी हा एक आकर्षक पर्याय आहे , कारण यामध्ये भांडवल तर वाढतेच , पण त्याचबरोबर गुंतवणूकदारांना व्याज दराचा फायदाही मिळतो . एसजीबी गुंतवणुकीवरील सध्याचा व्याजदर वार्षिक २ . ५ टक्के आहे . रिडीम केल्यावर , एसजीबी वर मिळणारा भांडवली नफा करातून वगळलेला आहे . दीर्घकालीन गुंतवणूकदारांनी सोन्याच्या इतर कोणत्याही पर्यायांपेक्षा एसजीबीची निवड करावी , कारण येथे त्यावर कोणताही खर्च आकारला जात नाही . आदिल शेट्टी , सीईओ , बँकबझार


रिओ ऑलिम्पिमध्ये आज बॅडमिंटन स्पर्धेत भारतीय महिला दुहेरीत ज्वाला गट्टा आणि अश्विनी पोनप्पा जोडीने निराशा केली . ज्वाला - पोनप्पा जोडीला पहिल्याच सामन्यात लाजिरवाण्या पराभवाला सामोरे जावे लागले . मात्सुटोमो आणि ए . तकाहाकी जोडीने भारतीय जोडीचा २१ - १५ , २१ - १० असा सलग दोन सेट्समध्ये पराभव केला . केवळ ३८ मिनिटांत सामन्याचा निकाल लागला . सामन्यात ज्वाला आणि पोनप्पा यांच्यात गोंधळ उडालेला पाहायला मिळाला . याचाच फायदा घेऊन जपानच्या जोडीने दोन्ही सेट मोठ्या फरकाने जिंकले . भारतीय जोडीने चांगली सुरूवात केली होती . मात्र , आघाडी राखण्यात अपयश आले . पहिला सेट २१ - १५ असा जिंकल्यानंतर दुसऱया सेटमध्ये तर भारतीय जोडीने शरणागतीच पत्करलेली पाहायला मिळाली . दुसरा सेट जपानने २१ - १० असा जिंकला . रिओमध्ये अद्याप भारताच्या खात्यात एकही पदक नसले , तरी बॅडमिंटनपटूंकडून चांगल्या कामगिरीची अपेक्षा आहे . महिला दुहेरी पाठोपाठ पुरूष दुहेरीच्या सामन्यालाही थोड्याच वेळात सुरूवात होणार आहे . भारताकडून बी . सुमित रेड्डी आणि मनू अत्री पुरूष दुहेरीसाठी खेळणार आहेत . Live India Badminton scores and updates : # ज्वाला गट्टा आणि पोनप्पा जोडीचा जपानच्या ए . ताकाहाकी आणि एम . मात्सुटोमो जोडीसमोर सलग दोन सेट्समध्ये २१ - १५ , २१ - १० असा पराभव . # मॅच पॉईंट , भारताने सामना गमावला . जपानच्या जोडीने दुसराही सेट २१ - १० असा जिंकला . # जपानच्या खात्यात आणखी एक गुण , भारतीय जोडी पराभवाच्या छायेत . # जपानच्या तकाहाकीचा सुरेख ओव्हरहेट ड्रॉप शॉट , जपान १६ - ८ भारत . # जपानच्या जोडीची भारतीय जोडीवर ७ गुणांची भक्कम आघाडी , भारतासाठी चिंतेची बाब # भारतीय जोडीची जपानसमोर घसरण कायम , जपान १४ - ७ भारत # जपानच्या जोडीची आघाडी कायम , भारतीय जोडी दुसऱया सेटमध्ये पाच गुणांनी पिछाडीवर , जपान ६ - १ भारत # जपानच्या ए . तकाहाकीकडून भन्नाट स्मॅश , जपानची २ - १ ने आघाडी . # दुसऱया सेटमधील पहिला गुण भारताच्या खात्यात , ज्वाला गट्टाचा शानदार स्मॅश . # अरेरे . . ज्वाला - पोनप्पाने पहिला सेट २१ - १५ ने गमावला . # जपानच्या खात्यात आणखी एक गुण , जपान १७ - १३ भारत # जपानच्या जोडीची दमदार कामगिरी , भारतीय जोडीची खराब कामगिरी . जपानची जोडी १६ - १३ गुणांनी आघाडीवर # ज्वाला आणि पोनप्पामध्ये गोंधळ , पहिल्या सेटमध्ये जपानच्या जोडीची ९ - ७ अशी आघाडी . # चांगल्या सुरूवातीनंतर भारतीय जोडीची गटांगळी , जपानच्या जोडीने घेतली आघाडी . # महिला दुहेरीच्या पहिल्या सामन्याला चांगली सुरूवात , ज्वाला गट्टा आणि अश्विनी पोनप्पाची पहिल्या सेटमध्ये आघाडी


दुग्धजन्य पदार्थ , मांस , अंडी यांचे मर्यादित सेवन प्राणघातक स्तनाच्या कर्करोगाला नियंत्रणात ठेवण्यासाठी उपयुक्त असल्याचा दावा संशोधकांनी एका अभ्यासात केला आहे . संशोधकांनी यासाठी प्रयोगशाळेत केलेल्या प्रयोगात आहारात अस्पेरॅगिनचे प्रमाण कमी केल्यास त्याचा स्तनाच्या कर्करोगाच्या फैलावावर परिणाम होत असून त्याचा वेग कमी करण्यात मदत होत असल्याचे आढळले . हा अभ्यास जर्नल नेचर या नियतकालिकात प्रसिद्ध करण्यात आला आहे . दुग्धजन्य पदार्थ , मांस , अंडी , मासे , बटाटे , अस्पेरॅगस , सोयाबीन , शेंगा , धान्य आदीमध्ये अस्पेरॅगिन अमिनो आम्लांचे प्रमाण जास्त असते . तर बहुतांश फळे आणि भाज्यांमध्ये अमिनो आम्लांचे प्रमाण कमी असते . आहारामुळे आजारावर परिणाम होतो याचे पुरावे सतत आपल्यासमोर येत असून या अभ्यासामुळे त्यात भर पडली आहे , असे अमेरिकेतील सेडर्स - सिनाई वैद्यकीय केंद्राचे सहकारी संचालक सायमन नॉट यांनी सांगितले . या अभ्यासामुळे केवळ स्तनाच्या कर्करोगावरच नाही इतर कर्करोगांच्या उपचारासाठी देखील परिणाम होणार असल्याचे , सेडर्स - सिनाई वैद्यकीय केंद्राचे रवी थडाणी यांनी सांगितले . यासाठी संशोधकांनी स्तनाच्या विकसित कर्करोगाचा अभ्यास केला . जो इतर कर्करोगांच्या तुलनेने अधिक गतीने पेशींमध्ये पसरतो . अभ्यासाचे परिणाम हे अत्यंत सूचक असून आहारात बदल केल्याने एखादी व्यक्ती प्राथमिक उपचाराला कशाप्रकारे प्रतिसाद देते आणि प्राणघातक रोगाची शरीरात वाढ होण्यास कशाप्रकारे परिणाम होऊ शकतात हे कळते , असे ब्रिटनमधील केंब्रिज विद्यापीठाचे ग्रेगरी जे हॅनॉन यांनी म्हटले . या अभ्यासात आता निरोगी लोकांना सहभागी करून त्यांना अस्पेरॅगिनची मात्रा कमी असणारा आहार दिला जाणार आहे . या अभ्यासातून त्यांच्या शरीरातील अस्पेरॅगिन अमिनो आम्लांची मात्रा कमी झाल्याचे आढळून आल्यास कर्करोगांच्या रुग्णांना अस्पेरॅगिनची मात्रा कमी असणारा आहार देऊन पुढील परिणाम पडताळण्यात येणार आहे .


विंडीजविरुद्धच्या पहिल्या एकदिवसीय सामन्यात भारताने रोहित शर्मा आणि विराट कोहलीच्या जबरदस्त फलंदाजीच्या जोरावर सहज विजय मिळविला . अनेक विक्रम या जोडीने मोडले . मात्र , रोहितने विशेष चमक दाखवताना एकदिवसीय क्रिकेटमधील सहावी दीडशतकी खेळी केली . या खेळीने त्याने सचिन तेंडुलकर आणि डेव्हिड वॉर्नर यांना मागे टाकले . या दोघांनी यापूर्वी एकदिवसीय क्रिकेटमध्ये पाच दीडशतकी खेळी केल्या होत्या . क्रिकेटविश्वातील सर्वोत्तम नऊ देशांविरुद्ध शतक , अशी कामगिरी यापूर्वी सचिन तेंडुलकर , रिकी पाँटिंग , हर्शेल गिब्ज , हशिम आमला , विराट कोहली , रॉस टेलर , एबी डिव्हिलर्स , मार्टिन गुप्टिल , उपुल थरंगा यांच्या नावावर एकदिवसीय क्रिकेटमध्ये १९४ षटकार . सौरभ गांगुलीला ( १८९ ) टाकले मागे . भारताकडून सर्वाधिक षटकार धोनी ( २१० ) आणि सचिन तेंडुलकरचे ( १९५ )


मासिक पाळीच्या दिवसांत सॅनिटरी नॅपकिन्स वापरायचे की पूर्वीच्या स्त्रिया वापरत तसा सुती कपडा वापरायचा , स्वच्छता कशी पाळायची यावर तज्ज्ञ मंडळींनी केलेलं मार्गदर्शन - भाग – १ तीन आठवडय़ांपूर्वी ‘पॅडमॅन’ या हिंदी सिनेमाचा ट्रेलर लाँच झाला . तामिळनाडूच्या अरुणाचलम मुरुगनंथम या सामाजिक कार्यकर्त्यांच्या आयुष्यावर ‘पॅडमॅन’ हा सिनेमा आहे . ग्रामीण भागात सॅनिटरी नॅपकिन्स बनवून मोठय़ा प्रमाणावर रोजगार उपलब्ध करून देण्याचं महत्त्वपूर्ण काम या माणसाने केलं . सिनेमाच्या ट्रेलरने सॅनिटरी नॅपकिन्स या महत्त्वपूर्ण विषयाचा विचार करायला भाग पाडलं . या निमित्ताने नवीन वर्षांतील पहिल्याच महिन्याचा ‘लोकजागर’ या मालिकेचा विषय आहे सॅनिटरी नॅपकिन्स . सॅनिटरी नॅपकिन्स वापरताना स्वच्छता टिकवून ठेवणं हे अत्यंत महत्त्वाचं आहे . त्यामुळे मालिकेचा पहिला लेख त्याविषयीच्या स्वच्छता आणि काळजी घेण्याबद्दल ; तसंच काही गैरसमजांबद्दलही . मासिक पाळी हा विषय मुळातच गोपनीय ठेवला जातो . याविषयी कोणाला काही सांगायचं नाही , कुठे काही बोलायचं नाही , पाळी सुरू झाली आहे हेही सांगायचं नाही अशा गोष्टी घडतात . त्यामुळे त्यासंबंधीच्या स्वच्छतेबद्दल तर बोलणं दूरच राहिलं . पाळी सुरू असताना सॅनिटरी पॅड बदलणं ही अत्यंत महत्त्वाची गोष्ट असते . शाळा , कॉलेज , ऑफिस किंवा अन्य कोणत्याही ठिकाणी पॅड बदलणं हे संकोचल्यासारखं वाटतं . मग अशा वेळी एखादी स्त्री तो पॅड तासन्तास तसाच ठेवते आणि घरी जाऊन बदलते . पण त्यावर ‘असं करू नये . पॅड वेळच्या वेळी बदलायलाच हवं’ असे सल्ले दिले जातात . पॅड कधी आणि का बदलणं याबद्दल काही गैरसमज आहेत . सॅनिटरी पॅड्स बदलणं हे स्वच्छतेच्या दृष्टिकोनातून महत्त्वाचं आहे . खूप रक्तस्राव झालेला सॅनिटरी पॅड बराच वेळ तसाच ठेवला तर त्या स्त्रीला त्याचा त्रास होऊ शकतो . पण ते सतत बदलत राहिलं पाहिजे हा समज चुकीचा आहे . याबद्दल स्त्रीरोगतज्ज्ञ डॉ . निखिल दातार सांगतात , ‘मासिक पाळीतील रक्तस्राव हा लघवी , संडास , घाम यांसारखाच नैसर्गिक स्राव आहे . त्यामुळे सॅनिटरी पॅड किती वेळाने बदलावा याचं कोणतंच शास्त्रीय परिमाण नाही . कारण वेगवेगळ्या सॅनिटरी पॅड्सच्या रक्तस्त्रावशोषून घेण्याच्या क्षमता वेगवेगळ्या असतात . प्रत्येक स्रीला होणाऱ्या रक्तस्रावाचं प्रमाणही कमी - जास्त होत असतं . त्यामुळे त्या स्रीने वापरलेलं पॅड कधी आणि किती भरेल हे तिच्या रक्तस्रावावर अवलंबून असतं . त्यानुसार तिने पॅड बदलायला हवा’ सॅनिटरी पॅड्समध्ये केमिकल्सचा वापर केलेला असतो हा गैरसमजही डॉ . निखिल खोडून काढतात . अशा प्रकारचं कोणतंही केमिकल त्यात नसतं हे ते स्पष्ट करतात . मासिक पाळीत गर्भाशय , अंडाशय हे जसं महत्त्वाचं असतं ; तसंच योनिमार्गाच्या भोवतालची जागाही महत्त्वाची ठरते . ती स्वच्छच असायला हवी . पाळीत सतत रक्तस्राव होत असल्याने तेथील जागा ओलसर असणं स्वाभाविक आहे . पण तरी ती जागा शक्य तितकी कोरडी ठेवणं गरजेचं असतं . कारण सतत ओलसर राहून त्या त्वचेवर पुरळ ( रॅशेस ) उमटण्याची शक्यता असते . तसंच कधी कधी जंतुसंसर्ग ( फंगल इन्फेक्शन ) होण्याचाही संभव असतो . या जंतुसंसर्गामुळे आणखी काही आजार होऊ शकतात . त्यामुळे पॅड्स बदलण्याचा ठरावीक कालावधी नसला तरी त्यामुळे योनिमार्गाभोवतीची त्वचा ओलसर राहतेय का , याचा विचार व्हायला हवा . आजही काही भागांमध्ये काही स्त्रिया पॅड्सऐवजी सुती कपडा वापरतात . सॅनिटरी पॅड्सची जास्त किंमत काही भागांमधल्या स्त्रियांना परवडत नाही . आता खरं तर कमी किमतीचे पॅड्स सर्वत्र विक्रीसाठी उपलब्ध आहेत . पण तरीसुद्धा अजूनही अशीही काही ठिकाणं आहेत ; जिथे मासिक पाळीत आजही सुती कपडाच वापरला जातो . सुती कपडय़ापेक्षा सॅनिटरी पॅड्स चांगले असंही सांगितलं जातं . असं सांगण्याचं एक कारण आहे . पाळीत वापरला गेलेला कपडा स्वच्छ धुवून कोरडा केला नाही तर त्याचा त्रास होतो . डॉ . निखिल दातार याबद्दल सविस्तर सांगतात , ‘सॅनिटरी पॅड्सचं काम साधारण डायपरसारखंच असतं . डायपर लघवी शोषून घेतो तर सॅनिटरी पॅड रक्तस्त्राव शोषून घेतो . त्यामुळे जसं डायपर अमुक तासांनी बदलायला हवं असं म्हटलं जात नाही तसंच सॅनिटरी पॅड्सचंही आहे . लहान मुलांचे लंगोट स्वच्छ धुऊन कोरडे केले जातात . स्त्रियांच्या बाबतीत असं होत नाही . त्या पाळीच्या काळात वापरत असलेला सुती कपडा नीट न धुतल्यामुळे अस्वच्छ राहणं , तो कपडा इतर लोकांना दिसू नये म्हणून तो आडोशाला वाळवला जाणं , त्यामुळे तो कोरडा न होणं ; या कारणांमुळे जंतूससंर्ग होऊन रोगराई पसरते . लहान मुलांच्या डायपरमध्ये लघवी शोषून घेण्याची क्षमता लंगोटपेक्षा जास्त असते . तेच गणित सुती कपडा आणि पॅड्स यांना लागू होतं . सॅनिटरी पॅड्स परवडू शकत नसतील किंवा अन्य काही कारणांमुळे ते वापरायचे नसतील तर जास्तीत जास्त रक्तस्त्राव शोषणारा कपडा वापरावा . त्याच्या घडय़ा करून त्याची रक्तस्त्राव शोषून घेण्याची क्षमता वाढतेय का ते बघावं . योनिमार्गाभोवतीची जागा जास्तीत जास्त कोरडी ठेवण्यासाठी कपडय़ाची रक्तस्त्राव शोषून घेण्याची क्षमता वाढवावी . योनिमार्गाभोवतीची जागा ओलसर राहिली तर जंतुसंसर्ग होऊ शकतो . तो टाळण्यासाठी तिथे ओलसरपणा येऊ देता कामा नये . ’ ‘पीरिएड्स आर नॅचरल . . डोंट फील बॅड’ असं सांगणारा एक व्हिडीओ फेसबुकवर फिरत होता . त्यात गावात राहणारी एक शाळेत जाणारी मुलगी पाळी आली म्हणून शाळेत जात नाही . पॅड्सऐवजी सुती कपडा वापरते . त्यातून रक्तस्त्राव नीट शोषला जात नाही . त्यामुळे ती शाळेत जात नाही . तिच्या वडिलांना तिची पॅड्स वापरण्याची गरज कळते आणि ते तिला पॅड्स आणून देतात , अशा आशयाचा तो व्हिडीओ व्हायरल झाला होता . विचार करायला लावणाऱ्या या व्हिडीओमधल्या मुलींसारख्या कित्येक मुली राज्यभर , देशभर असतील . त्यांच्यापैकी अनेकांना सॅनिटरी पॅड्स परवडणारे नसतात तर काहींपर्यंत सॅनिटरी पॅड्सबद्दलची पुरेशी माहिती पोहोचतही नाही . काहींना ते कसे वापरायचे ते नीट माहीत नसतं . काही गावांमध्ये आधीच्या पिढीतील स्रियांनी सुती कपडाच वापरलेला असतो . त्यांच्या पुढच्या पिढीनेही तसंच करावं ही मानसिकता प्रवाहात तशीच पुढे पुढे जात राहते आणि तरुण मुली सॅनिटरी नॅपकिन्सपासून फार दूर राहतात . पण त्यावरही मात करता येते . सॅनिटरी पॅड्स विकत घेणं परवडणारं नसेल त्यांनी जास्तीत जास्त रक्तस्त्राव शोषून घेईल अशा प्रकारचा कपडा वापरावा . जेणेकरून योनिमार्गाभोवतीचा भाग ओलसर न राहता कोरडाच राहील . बाळाचं डायपर आणि स्त्रियांचं सॅनिटरी पॅड यांचं काम एकच आहे . द्रवपदार्थ शोषून घेणे . बाळाचं डायपर खूप ओलसर असेल आणि बराच वेळ बदललं नाही तर त्या बाळाच्या त्वचेवर पुरळ येतं . असंच पुरळ स्त्रियांची योनिमार्गाभोवतीची जागा ओली राहिली की तिथे येतं . असं पुरळ येण्याचं प्रमाण बाळांपेक्षा स्रियांमध्ये जास्त आहे . कारण स्रियांना त्या भागातील त्वचेवर केस असतात . तेथील त्वचेला हवा आणि सूर्यप्रकाश कमी मिळतो . बाळांना त्वचा कोरडी राहण्यासाठी लंगोट , डायपर असं न घालता काहीही न घालता काही वेळ तसंच ठेवता येतं . स्त्रियांच्या बाबतीत तसं होऊ शकत नाही . या सगळ्यामागे एक विशिष्ट मानसिकता दडली आहे . मासिक पाळीबद्दल कोणाशी काहीच बोलायचं नाही , कोणाला काही सांगायचंही नाही , असा बहुतांशी महिलांचा दृष्टिकोन असतो . त्यामुळे त्यांना होत असलेला त्रासही दुर्लक्षितच होतो . एखादी स्त्री तिच्या लहान मुलाला झालेल्या जंतुसंसर्गाबद्दल दहा जणांशी मोकळेपणाने चर्चा करेल ; पण स्वतःच्या जंतुसंसर्गाबद्दल चकार शब्द काढणार नाही ; हा विरोधाभास आजही ठिकठिकाणी जाणवतो . आता सॅनिटरी नॅपकिन्सना टॅम्पून्स , कप्स असे पर्याय आले आहेत . या सगळ्याचंच काम रक्तस्राव शोषून घेणं हेच आहे . पण प्रत्येक स्त्री तिच्या सोयीनुसार आणि तिला होत असलेल्या रक्तस्रावानुसार पर्यायाची निवड करते . एखाद्या स्त्रीला खूप जास्त रक्तस्राव होत असेल आणि तो नेमका किती जास्त होतोय हे जाणून घ्यायचं असेल तर ते मोजण्यासाठी कप्स जास्त उपयोगी ठरत असतील . पण कप्स वापरण्याबद्दल काही गैरसमज आहेत . त्यामुळेच ते वापरण्याचं प्रमाण आजही फारसं नाही . मुंबईतील सायन हॉस्पिटलमधील स्त्रीरोग विभागातील असिस्टंट प्रोफेसर डॉ . प्रज्ञा सुपे याबद्दल सांगतात , ‘मेन्स्ट्रअल कप्स वापरणाऱ्या स्त्रियांची संख्या अजून तरी म्हणावी तितकी जास्त नाही . हे कप्स वापरण्याबद्दल काही गैरसमज आहेत . ते आधी दूर करायला हवेत . कप्स वापरले तर फारशी स्वच्छता राहणार नाही , कप्समुळे गळती होऊ शकते असे काही गैरसमज आहेत . पण योग्य त्या साइजचा कप घेतला की गळती होणार नाही , हे लक्षात घ्यायला हवं . असं केल्याने कप्सचादेखील योग्य प्रकारे वापर करता येतो . ’ आणखी एक गैरसमज डॉ . सुपे दूर करतात . सॅनिटरी पॅडचे ब्रॅण्ड बदलणं , हे चांगलं नाही ; या गैरसमजाविषयी डॉ . सुपे सांगतात , ‘एखाद्या मुलीला अचानक पाळी आली आणि तिच्याकडे पॅड नसेल तर ती साहजिकच तिच्या सोबत असणाऱ्या मुलीकडून पॅड घेणार . तिला तिच्या नेहमीच्याच ब्रॅण्डचाच पॅड मिळेल याची शाश्वती नाही . पण म्हणून तिला त्या वेगळ्या ब्रॅण्डच्या पॅडचा त्रास होईल , असं नाही . ’ मासिक पाळीत अनेक गोष्टींवर र्निबध लागू असतात . ‘हे करू नये आणि ते टाळावं’ याची मोठी यादी असते . त्यापैकीच एक म्हणजे ‘घट्ट कपडे घालू नये’ . आपल्याकडे घट्ट कपडे म्हणजे साधारणपणे जीन्स . पण अनेक तरुण मुली मासिक पाळीच्या दिवसांमध्ये जीन्स घालण्याला प्राधान्य देतात तर काही पाळीच्या दिवसांमध्ये जीन्सवर फुली मारतात . पण यातलं काय चूक आणि काय बरोबर याचा खुलासा डॉक्टर करतात . डॉ . दातार सांगतात , ‘पाळीच्या दिवसांमध्ये घट्ट कपडय़ांचा त्रास होत नाही . शरीराच्या ज्या भागात हवा , सूर्यप्रकाश मिळत नाही , सतत घाम येतो , पुष्कळ केस असतात त्या जागेत ओलसरपणा राहिला तर अॅलर्जी , जंतुसंसर्ग होण्याची शक्यता असते . म्हणून घट्ट कपडे आणि मासिक पाळी याचा संबंध लावला जातो . पण एखादी स्त्री २४ तास एसीमध्ये बसत असेल किंवा तिला फारसा घाम येत नसेल तर तिने घट्ट कपडे घातले किंवा सैल कपडे घातले याचा काहीच फरक पडत नाही . ’ याबद्दलच डॉ . सुपेही सांगतात , ‘मासिक पाळीत घट्ट कपडे घालावे की सैल कपडे हा प्रत्येकीच्या सोयीचा भाग आहे . जास्त घट्ट कपडय़ांमध्ये पॅड मांडीला घासून त्वचेला त्रास होऊ शकतो म्हणून शक्यतो सैल कपडे घालावेत . असा त्रास सगळ्यांनाच होतो असंही नाही . त्यामुळे सरसकट घट्ट कपडे आणि त्रास असं समीकरण लावू नये . ’ सॅनिटरी पॅड्स सगळ्यांनाच परवडतात असं नाही . पण आता ग्रामीण भागांमध्येही बचत गट , स्वयंसेवी संस्था कमी दरातले सॅनिटरी पॅड्स बनवतात . हे पॅड्स फक्त ग्रामीण भागातच नाही तर शहरी भागातही विक्रीस येतात . पण त्याकडे बघण्याचा दृष्टिकोन वेगळा असतो . मोठय़ा ब्रॅण्डचे पॅड म्हणजे गुणवत्तेने चांगले आणि कमी दराचे पॅड्स म्हणजे कमी गुणवत्तेचे ही मानसिकता आजही स्त्रियांमध्ये काही प्रमाणात दिसून येते . डॉ . प्रज्ञा सुपे हेच पटवून देतात , ‘ब्रॅण्डेड पॅड्सच्या किमती जास्त म्हणजे ते पॅड्स उत्तम दर्जाचे आणि बचत गट आणि स्वयंसेवी संस्था यांनी तयार केलेले पॅड्स स्वस्तात म्हणून कमी दर्जाचे ही मानसिकता खोडून काढली पाहिजे . मुळात हे समीकरणच चुकीचं आहे . बचत गट किंवा स्वयंसेवी संस्थांनी तयार केलेले पॅड्स स्वस्त असले तरी तेही उत्तम दर्जाचे असू शकतात . ’ याबद्दलच डॉ . निखिल दातार महत्त्वपूर्ण मुद्दा सविस्तर मांडतात , ‘सातत्याने दिलेली ठरावीक गुणवत्ता म्हणजे ब्रॅण्ड . बचत गट किंवा दुसरी एखादी संस्था ठरावीक गुणवत्तेचे पॅड्स सातत्याने बनवत असेल तर तोही एक ब्रॅण्ड होऊ शकतो . या ब्रॅण्डचे पॅड्स घ्यायचे की नाहीत हे त्या - त्या स्त्रीने ठरवायचं असतं . त्या पॅडमध्ये वापरलेल्या घटकांचा तिला त्रास तर होत नाहीये ना , त्यात कापसाचं प्रमाण किती आहे , रक्तस्त्राव शोषून घेण्याची क्षमता किती आहे , ते वापरल्यामुळे घाम येतो की नाही , त्यामुळे इतर कपडे खराब झाले आहेत का , या सगळ्याच गोष्टींच्या बाबतीत विचार करून नंतरच त्या ब्रॅण्डचे पॅड्स घ्यायचे की नाही हे ती स्त्री ठरवते . स्वयंसेवी संस्था किंवा बचत गट उतम गुणवत्तेत सातत्य टिकवत पॅड्स तयार करत असेल तर तो एक चांगला ब्रॅण्ड होऊ शकतो . पण हे तुलनेने कमी होताना दिसतं . त्यामुळे ते घेताना ग्राहक विचार करतो . ’ मासिक पाळीबद्दल ज्याप्रमाणे जागरूकता होत आहे तशीच पाळीच्या दिवसांमधील स्वच्छतेबद्दलही व्हायला हवी . कपडे वापरावेत की सॅनिटरी पॅड्स हा प्रत्येक स्त्रीचा वैयक्तिक प्रश्न आहे . पण जे वापरलं जाईल त्यात स्वच्छता कशी टिकून राहील याचा विचार करणं खूप महत्त्वाचं ठरतं . सॅनिटरी पॅड्स वापरले तर त्याबद्दलचे गैरसमज दूर करायला हवेत . तसंच कापड वापरलं तर ते स्वच्छ धुवून सूर्यप्रकाशात पूर्णपणे कोरडं व्हायला हवं . मासिक पाळी , सॅनिटरी पॅड्स , सुती कपडा , कप्स , टॅम्पून या साऱ्याबद्दल चार जणी सांगतात म्हणून त्याकडे लक्ष न देता सत्य पडताळून त्याबद्दलची माहिती घेणं आवश्यक आहे . मुळात या सगळ्यासाठी त्याबद्दल जवळच्या व्यक्तीशी बोलणं अत्यंत गरजेचं असतं . ‘पॅडमॅन’च्या ट्रेलरमधले दोन संवाद अगदी अर्थपूर्ण आहेत . सिनेमाचा नायक त्याच्या बहिणींना सॅनिटरी पॅड्स देतो . तेव्हा त्याची बहीण म्हणते , ‘बहन को कोई ऐसी चीज देता है क्या ? ’ त्यावर सिनेमाचा नायक , ‘नहीं , पर देनी चाहिए . राखी बांधी थी ना तो रक्षा का वचन निभा रहा था . ’ हा संवाद महत्त्वपूर्ण वाटतो . काही स्त्रियांची मानसिकता त्याच ट्रेलरच्या आणखी एका संवादातून दिसते . ‘हम औरतों के लिए बीमारी से मरना शरम के साथ जीने से बहतर है’ ही मानसिकता पूर्णपणे बदलेल तेव्हाच खऱ्या अर्थाने पाळीच्या दिवसांच्या स्वच्छतेबद्दल जागरूकता होईल . चैताली जोशी – response . lokprabha @ expressindia . com / @ chaijoshi11 सौजन्य – लोकप्रभा


भावेश जोशी हे नाव ऐकताना एखाद्या सर्वसामान्य व्यक्तीचंच नाव आपण ऐकतोय , असं आपल्याला वाटू लागतं . पण , मुळात या नावाच्या मागेसुद्धा एक शक्ती दडलीये . विक्रमादित्य मोटवानी याने त्याच्या आगामी चित्रपटातून या सर्वसामान्य नावाला एक खास टच देत सुपरहिरोच्या रुपात हे पात्र प्रेक्षकांच्या भेटीला आणलं आहे . ‘भावेश जोशी सुपरहिरो’ , या चित्रपटाच्या माध्यमातून हा सर्वसामान्यांमध्ये दडलेला सुपरहिरो प्रेक्षकांच्या भेटीला येणार आहे . सोशल मीडियावर या चित्रपटाचा टीझर प्रदर्शित करण्यात आला असून , तो अनेकांचंच लक्ष वेधत आहे . हर्षवर्धन कपूर याची महत्त्वाची भूमिका असून , ‘मिर्झियाँ’नंतर हा त्याचा दुसरा चित्रपट आहे . इरॉस इंटरनॅशनल , रिलायंस एंटरटेन्मेंट , विकास बहल , मधू मंटेना आणि अनुराग कश्यप या चित्रपटाचे निर्माते आहेत . चित्रपटाच्या पोस्टर आणि ट्रेलरमध्येही हर्षवर्धनचा नेमका लूक पाहायला मिळत नाही . तर ट्रेलरमध्ये भरभरून साहसदृश्यं पाहायला मिळत आहेत . याशिवाय सुपरहिरोच्या वेशभूषेतील ही भूमिका चित्रपटाच्या कथेविषयी अधिकच उत्सुकता निर्माण करते . PHOTOS : ‘पानिपत’साठी बांधला जातोय शनिवारवाडा हा चित्रपट हर्षवर्धन आणि विक्रमादित्य या दोघांच्याही दृष्टीने अतिशय महत्त्वाचा आहे . विक्रमादित्यने यापूर्वी ‘लुटेरा’ , ‘उडान’ , ‘ट्रॅप्ड’ हे चित्रपट साकारले होते . पण , ‘भावेश जोशी…’च्या निमित्ताने त्याने एका वेगळ्या धाटणीच्या कथानकावर काम करण्याचं धाडस दाखवलं आहे . हर्षवर्धननेही या चित्रपटातील भूमिकेसाठी बरीच मेहनत घेतल्याचं पाहायला मिळात आहे . येत्या २५ मे रोजी हा चित्रपट प्रेक्षकांच्या भेटीला येणार आहे .


भारताने लंडन येथे झालेल्या चॅम्पियन्स चषक हॉकी स्पर्धेत रौप्यपदक मिळवत नेत्रदीपक कामगिरी केली आहे . आता त्यांनी आगामी ऑलिम्पिकमध्येही पदक जिंकावे , असे माजी ऑलिम्पिकपटू धनराज पिल्ले यांनी सांगितले . ‘ऑलिम्पिकमध्ये चार वेळा प्रतिनिधित्व करूनही मला देशाला ऑलिम्पिक पदक मिळवून देता आले नाही . मला अपेक्षेइतकी कामगिरी करता आली नाही . चॅम्पियन्स स्पर्धेत प्रथमच आपल्या संघाने अंतिम फेरी गाठली होती . त्यांनी ऑस्ट्रेलियासारख्या बलाढय़ संघाला खूपच चिवट लढत दिली . त्यांच्या या कामगिरीने मी भारावून गेलो आहे . यश व अपयश या खेळाच्या दोन बाजू असतात . जरी कांगारूंविरुद्ध आपल्या संघाला पराभव स्वीकारावा लागला असला तरी या सामन्यात भारतानेच वर्चस्व गाजवले असे माझे स्पष्ट मत आहे . या सामन्यातील ७० मिनिटे भारतीय खेळाडूंनी जे सातत्य दाखविले , तसे सातत्य मी खेळत असतानाही आम्हाला दाखवता आले नव्हते , ’’ असे धनराज यांनी सांगितले . ‘‘ऑलिम्पिकमध्ये पदक मिळविण्यासाठी भारतीय खेळाडूंनी मैदानी गोलवर अधिक भर दिला पाहिजे . विशेषतः गोल करण्याबाबत भारतीय खेळाडूंनी अचूकतेवर लक्ष केंद्रित करण्याची आवश्यकता आहे . मिळालेल्या संधींचे सोने कसे करता येईल याचा विचार त्यांनी केला पाहिजे , ’’ असेही धनराज यांनी सांगितले . भारतीय संघातील खेळाडूंच्या तंदुरुस्तीबाबत धनराज यांनी भारतीय संघाचे प्रशिक्षक रोलँट ओल्टमन्स यांचे कौतुक करताना म्हटले की , ‘‘रोलँट यांच्या मार्गदर्शनाखाली भारतीय खेळाडूंनी गेल्या सहा महिन्यांत प्रशंसनीय कामगिरी केली आहे . चॅम्पियन्स स्पर्धेत ऑस्ट्रेलियापेक्षाही आपल्या खेळाडूंच्याआक्रमक चाली अव्वल दर्जाच्या होत्या . वरिष्ठ खेळाडूंना अधूनमधून विश्रांती देणे व युवा खेळाडूंना त्यांच्याऐवजी संधी देणे ही त्यांची रणनीती प्रभावी ठरली आहे . ’’ टेबल टेनिस लीगमध्ये धनराजचा संघ भारताचा माजी हॉकी कर्णधार धनराज पिल्ले मुंबई सुपर टेबल टेनिस लीगमधील एका संघाचा सहमालक झाला आहे . ‘‘गेल्या वर्षी या लीगच्या पारितोषिक वितरण समारंभाला मी पाहुणा म्हणून उपस्थित होतो . त्यावेळी ही लीग पाहून मी भारावून गेलो आणि कमलेश मेहता यांना लीगमध्ये संघ घेण्यासाठी इच्छुक असल्याचे सांगितले . त्यानुसार या हंगामामध्ये मी एका संघाचा सहमालक झालो आहे . यापुढे हॉकीमधील एका लीगमध्येही संघ घेण्यासाठी मी प्रयत्नशील आहे , ’’ असे धनराजने सांगितले .


काही मंडळी सत्ता आणि पैसा याकरिता एवढी निर्ढावलेली असतात की कितीही टीका झाली किंवा अब्रूची लक्तरे जरी वेशीवर टांगली तरी त्यांचा सत्तेचा हव्यास सुटत नाही . केवळ राजकीय क्षेत्र नव्हे , तर क्रीडा क्षेत्रातही अशी मंडळी सतत आपल्याला खुर्ची मिळेल किंवा खुर्ची मिळाली तर ती वर्षांनुवर्षे कशी टिकेल , याचाच सदैव विचार करीत असतात . दुर्दैवाने अशा लोकांच्या या विचारसरणीला खतपाणी घालणारे खुशमस्करेही त्यांच्याभोवती वावरत असतात . भारतीय ऑलिम्पिक असोसिएशनमध्येही अशीच वृत्ती पाहायला मिळत आहे . भारतीय ऑलिम्पिक असोसिएशनची ( आयओए ) वार्षिक सर्वसाधारण सभा नुकतीच आयोजित करण्यात आली होती . या सभेत सुरेश कलमाडी व अभयसिंह चौताला यांना सन्माननीय आजीव अध्यक्ष करण्याचा ठराव मंजूर करण्यात आला . नवी दिल्ली येथे २०१०मध्ये झालेल्या राष्ट्रकुल क्रीडा स्पर्धेच्या वेळी झालेल्या अनेक आर्थिक गैरव्यवहारांपैकी काही घोटाळ्यांसंदर्भात कलमाडी यांना नऊ महिने तुरुंगवास भोगावा लागला होता . चौताला यांच्यावरही अनेक गैरव्यवहारांचे आरोप आहेत . आयओएच्या घटनेनुसार कोणत्याही स्वरूपाच्या गुन्हय़ात अडकलेल्या संघटकाला संघटनेचे कोणतेही पद उपभोगता येत नाही . मात्र या नियमावलीकडे दुर्लक्ष करीत कलमाडी व चौताला यांना पुन्हा संघटनेमध्ये स्थान दिल्यामुळे सर्वत्र खळबळ उडाली आहे . कलमाडी यांना तुरुंगात जावे लागल्यानंतर त्यांना आयओएचे अध्यक्षपद , आशियाई अॅथलेटिक्स महासंघाचे अध्यक्षपद आदी अनेक संघटनांवरील पदांवरून दूर करण्यात आले होते . त्यांच्यावरील आरोपांमुळे केवळ आयओएची नव्हे , तर आपल्या देशाची जगात बदनामी झाली होती . एवढेच नव्हे कलमाडी यांच्यामुळे राष्ट्रीय काँग्रेस पक्षाचीही नाचक्की झाली . ते पक्षातही अनेकांना नकोसे झाले . कलमाडी यांच्याप्रमाणेच चौताला यांच्यामुळे बॉक्सिंगसह काही खेळांमध्येही आपल्या देशाची प्रतिमा डागाळली गेली . भारतीय बॉक्सिंग असोसिएशनची संलग्नताही आंतरराष्ट्रीय हौशी बॉक्सिंग असोसिएशनने ( एआयबीए ) काढून घेतली . कलमाडी व चौताला यांच्यामुळे देशाची एवढी बदनामी झाल्यावरही आयओएवर असलेल्या संघटकांनी त्यापासून कोणताच धडा घेतलेला नसावा . जोपर्यंत आपल्यावरील विविध आरोपांचा ठपका दूर होत नाही , तोपर्यंत आपण आजीव अध्यक्षपद स्वीकारणार नाही , अशी भूमिका कलमाडी यांनी घेतली . याचाच अर्थ जर निदरेष सुटलो तर ते पद आपण स्वीकारू , असाच अर्थ त्यामध्ये अभिप्रेत होत आहे . आयओएला आजीव अध्यक्ष करण्यासाठी ख्यातनाम ऑलिम्पिकपटू मिल्खा सिंग यांच्यासह अनेक ज्येष्ठ क्रीडामहर्षी आपल्या देशात उपलब्ध आहेत . कलमाडी व चौताला यांच्याऐवजी अशा बुजुर्ग क्रीडापटूंना हे पद दिले तर या पदाची शान निश्चितच वाढली असती . जोपर्यंत कलमाडी व चौताला यांना आजीव अध्यक्षपदी नियुक्त करण्याचा निर्णय आयओए मागे घेत नाही , तोपर्यंत संघटनेची मान्यता काढून घेण्याचा निर्णय केंद्रीय क्रीडा मंत्रालयाने घेतला आहे . कोणत्याही क्रीडा संघटनेवर दोनदाच पदाधिकारी म्हणून काम करता येईल व सत्तरपेक्षा जास्त वय असल्यास त्या व्यक्तीला क्रीडा संघटनेवर कोणतेही पद घेता येणार नाही , असा धोरणात्मक निर्णय क्रीडा मंत्रालयाने तयार केलेल्या राष्ट्रीय क्रीडा नियमावलीद्वारे जाहीर केला आहे . मात्र अनेक राजकीय नेतेमंडळीच वर्षांनुवर्षे विविध क्रीडा संघटनांवर मक्तेदारी गाजवत असल्यामुळे या नियमावलींची अद्याप अंमलबजावणी झालेली नाही . अलीकडे भारतीय बॉक्सिंग महासंघाच्या ( बीएफआय ) नियमानुसार निवडणुका झाल्या . या संघटनेला एआयबीए व केंद्रीय क्रीडा मंत्रालयाचीही मान्यता मिळाली , तरीही आयओएने अद्याप त्यांना मान्यता दिलेली नाही . या संघटनेला समांतर असलेल्या भारतीय हौशी बॉक्सिंग असोसिएशनच्या पदाधिकाऱ्यांशी चर्चा केल्यानंतर याबाबत अंतिम निर्णय देऊ , असे आयओएने कळवले आहे . असा निर्णय घेत खुद्द आयओएकडूनच खेळातील गटातटाच्या राजकारणाला खतपाणी घातले जात आहे . क्रिकेट क्षेत्रातही अनेकांची अशीच मक्तेदारी झाल्यामुळे लोढा समितीद्वारे भारतीय क्रिकेट क्षेत्राला शिस्त लावण्याचा प्रयत्न सुरू झाला आहे . कोणत्याही व्यक्तीस दोनपेक्षा जास्त वेळा संघटनेवर काम करता येणार नाही . सत्तर वर्षांपेक्षा जास्त वय असलेल्या व्यक्तीने संघटनेवर पदाधिकारी म्हणून काम करू नये , आदी अनेक नियमावलींद्वारे लोढा समितीने क्रिकेट क्षेत्रात पारदर्शकता आणण्याचा प्रयत्न केला आहे . लोढा समितीच्या शिफारशींची अन्य खेळांच्या संघटनांबाबतही अंमलबजावणी करावी , यासाठी अनेक ऑलिम्पिकपटू व आंतरराष्ट्रीय खेळाडूंनी न्यायालयातच याचिका दाखल केली आहे . राज्यस्तरावरील ऑलिम्पिक संघटना , अॅथलेटिक्स , कुस्ती , बॉक्सिंग , फुटबॉल , तिरंदाजी आदी अनेक संघटनांवर वर्षांनुवर्षे सत्ता उपभोगणाऱ्यांना चाप बसावा यासाठीही लोढा समितीच्या शिफारसी आणल्या पाहिजेत , अशी मागणी अनेक खेळाडूंकडून होत आहे . अनेक संघटकांची गुजराणच संघटनेच्या विविध कामांमधील टक्केवारीच्या आधारे होत असते . अशा संघटकांची मक्तेदारी मोडून काढण्याची आवश्यकता आहे . एक वेळ ऑलिम्पिकपटू घडला नाही तरी चालेल , पण आपली खुर्ची कशी टिकायला हवी , याचाच विचार काही संघटकांकडून केला जात असतो . दुर्दैवाने या संघटकांची कातडी गेंडय़ाच्या कातडीसारखी टणक असते . लोकांनी कितीही टीका केली तरी त्यांना काहीच फरक पडत नाही . अशा पदाधिकाऱ्यांना त्वरित दूर करण्याची वेळ आली आहे . हे प्रत्यक्षात अवतरेल , तेव्हाच क्रीडा क्षेत्राला स्वच्छ प्रशासन व पारदर्शी कारभार लाभेल . milind . dhamdhere @ expressindia . com


६५ वा राष्ट्रीय चित्रपट पुरस्कार वितरण समारंभ गुरुवारी दिल्लीच्या विज्ञान भवन येथे संपन्न झाला . या पुरस्कार समारंभातील काही पुरस्कार राष्ट्रपतींच्या हस्ते दिले गेले . त्यानंतरचे पुरस्कार हे माहिती आणि प्रसारण मंत्रालयाच्या मंत्री स्मृती इराणी यांच्या हस्ते दिले गेले . याबाबत समारंभाच्या काही तास आधी पुरस्कार विजेत्यांना कळवण्यात आले होते . त्यामुळे अनेक पुरस्कार विजेत्यांनी या समारंभावर बहिष्कार घातला . समारंभाच्या काही तास आधी काही पुरस्कार विजेत्यांनी राष्ट्रपतींना पत्र लिहून त्यांची नाराजी कळविली . पण राष्ट्रपतींकडून त्यास उत्तर न आल्याने अनेकांनी पुरस्कार समारंभाला न येणेच पसंत केले . आम्हाला राष्ट्रपतींच्या हस्ते पुरस्कार मिळणार नसेल तर आम्ही पुरस्कार स्वीकारणार नाही , अशी भूमिकाही काहींनी मांडली . राष्ट्रपतींच्या हस्ते पुरस्कार न मिळणे हे अपमानास्पद असल्याच्या भावना अनेक पुरस्कार विजेत्यांनी व्यक्त केल्या . या पुरस्कार समारंभात २ राष्ट्रीय पुरस्काराचे मानकरी ठरलेले ज्येष्ठ मल्याळम निर्माते जयराज यांनी बहिष्कार टाकणाऱ्या पुरस्कार विजेत्यांना चांगलीच चपराक लगावली आहे . जे विजेते समारंभात पुरस्कार स्वीकारण्यासाठी आले नाहीत , त्यांनी या पुरस्कारात असलेली बक्षिसाची रक्कमदेखील परत करावी , असे रोखठोक मत त्यांनी व्यक्त केले आहे . राष्ट्रीय पुरस्कारांबरोबर ठराविक रक्कम बक्षीस म्हणून विजेत्यांना प्रदान केली जाते . जर विजेत्यांना पुरस्कार स्वीकारायचाच नसेल , तर त्याबरोबर बँकेत जमा झालेली बक्षिसाची रक्कमदेखील विजेत्यांनी परत करावी , असे ते म्हणाले . मी जे विधान करतो आहे , त्यात मला काहीही चुकीचे वाटत नाही . यापेक्षा अधिक मला या विषयावर काहीही बोलायचे नाही . या बाबतीत इतरांची काय मते आहेत , ती त्यांनी स्पष्टपणे मांडावीत . त्यानंतरच मी याबाबत अधिक काही बोलेन , असेही ते म्हणाले . यंदाच्या राष्ट्रीय पुरस्कार समारंभात जयराज यांना भयानकम या चित्रपटासाठी २ पुरस्कार मिळाले . तसेच सिनेमॅटोग्राफीचा पुरस्कारही याच चित्रपटाला मिळाला .


यजमान भारताची फुटबॉल विश्वचषकाची सुरुवात अतिशय निराशाजनक झालेली पहायला मिळाली . नवी दिल्लीच्या मैदानावर झालेल्या सामन्यात अमेरिकेने यजमान भारताचा ३ - ० ने पराभव करत , फुटबॉलमध्ये भारताला आणखी खूप मोठा पल्ला गाठायचा आहे याची जाणीव करुन दिली . अमेरिकेकडून अँड्रू कार्लटन , ख्रिस डर्कीन आणि जोश सर्जंट यांनी गोल झळकावत आपल्या संघाचा विजय निश्चीत केला . घरच्या मैदानावर खेळणाऱ्या भारतीय संघाने सामन्यात आश्वासक सुरुवात केली होती . मिडफिल्ड आणि फुलबॅकच्या पोजिशनवर खेळणाऱ्या भारतीय खेळाडूंनी अमेरिकेच्या स्ट्राईकर्सना चांगलचं बांधून ठेवलं होतं . भारतीय खेळाडूंच्या या प्रयत्नांना गोलकिपर धीरजनेही चांगली साथ दिली . मात्र ठराविक वेळेनंतर अमेरिकेच्या खेळाडूंनी सामन्यात पुनरागमन करायला सुरुवात केली . सुरुवातीच्या सत्रात चांगला खेळ करणाऱ्या भारतीय खेळाडूंना आपल्या चेंडुवर नियंत्रण ठेवणं कठीण जात होतं . दोन पास नंतर एकही भारतीय खेळाडू बॉलचा ताबा आपल्यापाशी ठेऊ शकत नव्हता , याचा फायदा अमेरिकेच्या खेळाडूंनी घेतला . अखेरच्या सत्रात कोल्हापूरकर अनिकेत जाधव आणि काही खेळाडूंनी चांगल्या चाली रचत अमेरिकेच्या पेनल्टी क्षेत्रात प्रवेश मिळवला होता . मात्र समन्वयाच्या अभावामुळे त्या चालींच गोलमध्ये रुपांतर करण्यात त्यांना अपयश आलं . सामना संपल्यानंतर झालेल्या पत्रकार परिषदेतही भारतीय प्रशिक्षकांनी भारतीय संघाच्या दुसऱ्या सत्रातील खेळावर नाराजी व्यक्त केली . “आम्ही अमेरिकेसमोर आमच्या खेळातून आव्हान उभं करणं अपेक्षित होतं , मात्र त्या तोडीचा खेळ आम्ही केला नाही . अनेक खेळाडू पास योग्य पद्धतीने करत नव्हते , या गोष्टींचा आम्हाला फटका बसला . ” त्यामुळे आगामी सामन्यांमध्ये भारतीय संघ कशी कामगिरी करतो हे पहावं लागणार आहे .


मुंबईहून परतण्यापूर्वी सुपरस्टार रजनीकांत यांनी महाराष्ट्राचे मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस यांची पत्नी अमृता फडणवीस यांची बुधवारी भेट घेतली . धारावीसह मुंबईच्या काही भागांमध्ये रंजीत दिग्दर्शित ‘काला करिकालन’ या सिनेमाचं चित्रीकरण करण्यात आलं . धनुषच्या ‘वंडरबार फिल्म्स’ या संस्थेअंतर्गत ‘काला करिकालन’ या सिनेमाची निर्मिती करण्यात येणार आहे . तसेच रजनीकांत यांच्यासोबतच या सिनेमाची इतर स्टारकास्टही तितक्याच ताकदीची आहे . हुमा कुरेशी , समुथीरकनी , नाना पाटेकर , ईश्वरी राव , अंजली पाटील हे कलाकारही या चित्रपटामध्ये महत्त्वाच्या भूमिकांमध्ये दिसणार आहेत . अमृता यांनी त्यांच्या ट्विटर अकाऊंटवरून रजनीकांत यांच्यासोबतचे काही फोटो शेअर केले . यावेळी त्यांनी सामाजिक समस्या आणि त्याचे निरसण यांच्यावर गप्पा मारल्या . अमृता आणि रजनीकांत यांच्या या भेटी मागे दोन मुख्य कारणं होती . एक म्हणजे अमृता या प्रशिक्षित गायिका आहेत आणि काला या सिनेमात गाणं गाऊन त्या दाक्षिणात्य सिनेसृष्टीत पदार्पण करणार असल्याचे म्हटले जात आहे . पण याबाबत कोणतीही अधिकृत माहिती मिळालेली नाही . तसेच रजनीकांत राजकारणात येण्याचा विचार करत आहेत त्यामुळे रजनीकांत यांना त्यांच्या पार्टीमध्ये घेण्यासाठी त्या प्रयत्न करत असल्याचे म्हटले जातेय . पण रजनीकांत हे तामिळनाडूमध्ये भाजपासोबत न जाता स्वतःची पार्टी स्थापन करण्याच्या विचारात आहेत . तसेच त्यांची ही पार्टी राष्ट्रीय पातळीवर काम करणारी असेल असेही म्हटले जाते .


बहुचर्चित आणि बहुप्रतिक्षित जावा मोटरसायकल गुरूवारी भारतात लाँच करण्यात आली . कंपनीने या मोटरसायकलचे ‘जावा , जावा 42 आणि जावा पेराक’ असे तीन नवे मॉडेल्स सादर केले आहेत . महिंद्रा अँड महिंद्राच्या मालकिच्या क्लासिक लीजंड्स या कंपनीच्या पुढाकाराने जावा ही अत्यंत प्रतिष्ठेची व भारतात एकेकाळी प्रचंड लोकप्रिय असलेली मोटरसायकल अखेर भारतात लाँच झाली आहे . कंपनीने जावा बाईकची प्रीबुकींग सुरू सुरू केली आहे . जर तुम्हाला देखील ऑनलाइन बाईक बुक करायची असेल तर jawamotorcycles . com / booking वर बूक केलं जात . तर प्री - बुकिंगची कशी होते पाहा . https : / / www . jawamotorcycles . com / booking वर जा > बुकिंगच्या अगोदर तुमचं नाव आणि मोबाईल नंबर लिहून रजिस्ट्रेशन करावा लागेल > त्या वर क्लिक केल्यानंतर शहराचं नाव आणि संबंधित डिलरचा ऑप्शन मिळेल , त्याला सिलेक्ट करा . > येथे तुम्हाला मॅाडेलची निवड करावी लागेल , सोबत कलरच ऑप्शन विचारलं जाईल . आवडता रंग निवडा > येथे आधार कार्डची माहिती मागितली जाईल , आधार अपलोड केल्यानंतर तुमचं नाव , पत्ता इत्यादी माहिती भरावी लागेल . > पुढील क्रिया नावावर क्लिक केल्यावर नवीन विंडो उघडेल > त्यानंतर तुम्हाला पेमेंट करावं लागेल . मग बुकिंग झाल्याचं कन्फर्मेशन येईल . किंमत – दी जावा – 1.64 लाख रु . ( एक्स शोरुम दिल्ली ) जावा 42 – 1.55 लाख रु . ( एक्स शोरुम दिल्ली ) जावा पेराक – 1.89 लाख रु . ( एक्स शोरुम दिल्ली ) लाँच करण्यात आलेल्या तीन मॉडेल्सपैकी दोन मॉडेल्समध्ये 293 सीसीच्या इंजिनाचा वापर करण्यात आला आहे , तर Jawa Perak मध्ये 334 सीसीच्या इंजिनाचा वापर करण्यात आला आहे . जावा मोटरसायकल या मूळच्या झेक कंपनीचं पहिलं मॉडेल 1929 साली जन्माला आलं ते 499 सीसीचं होतं . देशभरात एकूण 105 डिलर्सकडे ही मोटरसायकल विक्रीसाठी उपलब्ध असणार आहे , तसंच डिसेंबरपर्यंत अजून 64 डिलर्सकडे ही मोटरसायकल विक्रीसाठी आणि टेस्ट राइडसाठी उपलब्ध होईल असं लाँचिंग कार्यक्रमात सांगण्यात आलं आहे . क्लासिक लीजंड या महिंद्रांच्या मालकिच्या कंपनीनं झेक ब्रँडच्या भारतातल्या विक्रीसाठी आवश्यक ते परवाने घेतले आहेत . मध्यप्रदेशमधल्या पिथमपूर इथल्या कारखान्यात जावाचं उत्पादन केलं जात आहे . विशेष म्हणजे जावाची स्वतंत्र ओळख जपण्यात येणार असून गाडीवर महिंद्राचा लोगो लावण्यात येणार नाही व डीलर्स वगैरे वेगळे नेमण्यात येणार आहेत . सध्या अशा प्रकारच्या हायएंड बाईक्सची मोठी चलती असून हार्ले , डुकातीसारख्या विदेशी कंपन्यांच्या मोटरसायकलनाही विशेष मागणी आहे . या पार्श्वभूमीवर एकेकाळी तरूणाईनं उचलून धरलेल्या जावाला आताचा तरूण वर्ग कसं स्वीकारतो हे बघणं औत्सुक्याचं ठरणार आहे . इटलीमधल्या वरेसी इथल्या तांत्रिक केंद्रामध्ये जगातील आघाडीच्या इंजिन तज्ज्ञांबरोबर काम केल्यानंतर नवीन जावा तयार करण्यात आल्याचं कंपनीनं म्हटलं आहे . या बाईकचं वैशिष्ट्य सांगताना आयुष्यभर साथ देईल असं नमूद करण्यात आलं आहे . इंजिनच्या एगझॉट यंत्रणेवर विशेष मेहनत घेण्यात आली असून योग्य त्या पाईपांची निवड करण्यात आली आहे , ज्यामुळे हवा तो परिणाम साधला गेल्याचा दावा करण्यात आला आहे .


आठवडय़ातून दोन वेळा वाटीभर दही खाल्ल्याने हृदयरोगाचा धोका उद्भवण्याची शक्यता कमी होत असल्याचा दावा एका अभ्यासातून करण्यात आला आहे . उच्च रक्तदाब हा हृदयाशी संबंधित मोठा विकार आहे . वैद्यकीय चाचण्यांमधून दुग्धजन्य पदार्थ हृदयाच्या आरोग्यासाठी उपयुक्त असल्याचे पुरावे यापूर्वी मांडण्यात आले आहेत . हा अभ्यास ‘अमेरिकन जर्नल ऑफ हायपरटेन्शन’ या नियतकालिकात प्रसिद्ध करण्यात आला आहे . दीर्घकाल दह्य़ाचे सेवनामुळे हृदयरोग विकसित होण्याची शक्यता कमी होत असल्याचे आम्हाला आढळून आले आहे . दुग्धजन्य पदार्थ हृदयाच्या आरोग्यासाठी चांगले असल्याचे यापूर्वीच्या अभ्यासांमध्ये आढळून आले असल्याचे बोस्टन वैद्यकीय विद्यापीठाचे जस्टिन ब्युएनडिया यांनी सांगितले . अभ्यासाच्या निकालांमधून नवे पुरावे समोर आले आहेत . केवळ दह्य़ाचे सेवन किंवा फळे , भाज्या आणि धान्यासोबत दह्य़ाचे सेवन हृदयाच्या आरोग्यासाठी उपयुक्त असल्याचे समोर आले आहे , असे ब्युएनडिया यांनी सांगितले . या अभ्यासासाठी उच्च रक्तदाबाचा त्रास असलेल्या ३० ते ५५ वयोगटातील ५५ हजार महिलांचा आणि ४० ते ७५ वयोगटातील १८ हजार पुरुषांचा समावेश करण्यात आला होता . दह्य़ाचे नियमित सेवन केल्याने महिलांमध्ये दयविकाराच्या झटक्याची शक्यता ३० टक्क्यांनी कमी होते . तर पुरुषांमध्ये हे प्रमाण १९ टक्क्यांनी कमी होत असल्याचे आढळले . या दोन्ही गटांमधील ज्या सदस्यांनी दर आठवडय़ाला दोन वाटय़ाहून अधिक दह्य़ाचे सेवन केले त्याच्यांमध्ये हृदयविकार होण्याचा धोका २० टक्क्यांनी कमी झाला असे अभ्यासानंतरच्या पाठपुराव्याच्या निष्कर्षांना पडताळल्यानंतर संशोधकांनी सांगितले .


एखाद्या विषयावर मतं मांडण्यासाठी , व्यक्त होण्यासाठी सहज उपलब्ध असणारं माध्यम म्हणजे सोशल मीडिया . सोशल मीडियावर सध्या ट्रोल होण्याची शक्यताही फार असते . त्यातही सेलिब्रिटी म्हटल्यावर ट्रोलिंगच्या घटना अनेकदा ऐकायला मिळतात . सेलिब्रिटींच्या फोटोवरून , त्यांच्या ट्विटवरून बऱ्याचदा नेटिझन्सकडून टीका होत असतात . अभिनेता अर्जुन कपूर अशाच एका ट्रोलमुळे सध्या चर्चेत आहे . ट्विटरवर एका तरुणीने अर्जुन कपूरचा उल्लेख करत ट्विट केलं की , ‘तू खलनायकासारखा दिसत असून तुझ्याकडून नकारात्मक ऊर्जा मिळते . तुझ्यासारख्या बलात्कारी पुरुषाला बॉलिवूडमधून हकलून दिलं पाहिजे . ’ तरुणीच्या या ट्विटला अर्जुननेही उत्तर दिलं . ‘एक महिला , एक तरुणी जेव्हा निर्लज्जपणे आणि इतक्या सहजपणे एखाद्यासाठी ‘रेपिस्ट’ हा शब्द सोशल मीडियावर वापरते , तेव्हा हे ट्रोलिंग नसून अत्यंत दुःखदायक आहे , ’ असं ट्विट करत अर्जुनने त्या तरुणीला सडेतोड दिलं . PHOTO : जब सायना मेट ‘बाहुबली’ अर्जुनच्या या उत्तरानंतर त्या तरुणीने तिचं ट्विट डिलीट केलं . मात्र त्यानंतर अर्जुनच्या चाहत्यांनी त्या तरुणीवर टीका करण्यास सुरूवात केली . विनाकारण एखाद्यावर अशा प्रकारचे आरोप केल्याप्रकरणी नेटिझन्सनी तिला ट्विटरच्या माध्यमातून खडेबोल सुनावले . काही दिवसांपूर्वी ‘हिंदुस्तान टाइम्स’ला दिलेल्या मुलाखतीत अर्जुनने ट्रोलिंगवर त्याचं मतं व्यक्त केलं होतं . तो म्हणाला की , ‘ट्रोलिंग आता जणू सोशल मीडियाचा भागच झाला आहे . की - बोर्डच्या मागे लपून एखाद्यावर टीकाटीप्पणी करण्यात लोकांना मजा येते . हे लज्जास्पद आहे . तुम्ही या गोष्टींना रोखू शकत नाही आणि ट्रोलिंग सोशल मीडियाची ताकद आहे हेच दुर्दैवी आहे . तुम्ही कोणालाही काहीही बोलू शकता . ’


कोटा साडी म्हणल्यानंतर आपल्या डोळ्यांसमोर येते ती लाल , केशरी , मरून अशा रंगाची साडी नेसलेली मारवाडी स्त्री . पण बहुतेकशा लोकांना हे ऐकून आश्चर्य वाटेल की ही साडी मूळची दक्षिण भारतातली आहे . राजस्थानात बनवल्या जाणा - या साड्यांपैकी एक म्हणजे कोटा डोरिया . डोरिया म्हणजे दोरा . कोटा या गावाच्या नावावरून या साडीला हे नाव देण्यात आले आहे . कोटाप्रमाणेच उत्तर प्रदेशातील मुहम्मदाबाद या गावातही ही साडी बनवली जाते . कोटा साडी कॉटन व सिल्क अशा दोन्ही प्रकारात मिळते . साडीवरती चौकोनी आकारात केलेले विणकाम प्रसिद्ध आहे . वर म्हटल्याप्रमाणेच ही साडी दक्षिण भारतातील आहे . मूळ म्हैसूरची असल्यामुळे या साडीचे नाव मसुरिया असे होते . मुघल फौजेतील जनरल राव किशोर सिंग यांनी म्हैसूरच्या कारागिरांना कोटा गावात आणले . अठराव्या शतकात हे कारागिर कोटामध्ये स्थायिक झाले आणि त्यावरून साडीला कोटा मसुरिया हे नाव पडले . कसे असते विणकाम ? कोटा साडीचे विणकाम अशा रितीने केलेले असते की , साडीवर चौकोनी नक्षी तयार होते . कांद्याचा रस आणि तांदुळाच्या पेस्टमध्ये कॉटन किंवा सिल्कचे धागे बुडवले जातात . यामुळे कोटा साडीचे विणकाम अतिशय मजबूत असते . चौकोनी नक्षीशिवाय या साडीवर भरतकामदेखील केले जाते . कधीकधी काठावर जरीकाम केले जाते . त्यामुळे साडी विशेष उठून दिसते . आजकाल साडीप्रमाणेच कोटा कापडाचे स्कर्ट , सलवार कमीजही बनवले जातात . आता विविध रंगातही उपलब्ध कोटा साडी मूळ पांढ - या किंवा ऑफ व्हाईट रंगात बनवली जात असे . बदलत्या काळानुसार आणि तंत्रज्ञानानुसार ही साडी उपलब्ध असलेल्या सर्व रंगात बनवली जाते . साडीच्या विणकामावरून आणि नक्षीकामावरून तिचे साधी कोटा साडी , छापील कोटा आणि जरीची कोटा साडी असे तीन प्रकार पडतात . साधी कोटा साडी कॉटनने विणलेली असते . विणकामाच्या खास पद्धतीमुळे चौकोनी नक्षीकाम दिसते . छापिल कोटामध्ये फुले व पानांचे नक्षीकाम छापलेले असते . तिसरा आणि सगळ्यात सुंदर प्रकार म्हणजे जरीची कोटा साडी . या साडीवर पारंपारिक पद्धतीनेच जरीकाम केलेले असते . काळजी कशी घ्याल ? वजनाने हलकी आणि विशेषतः कॉटनमध्ये विणलेल्या या साडीची निगा राखणे अत्यंत सोपे आहे . थंड पाण्यात धुणे आणि सावलीत वाळवणे मात्र महत्वाचे . ही साडी उन्हाळ्यात वापरण्यासाठी अतिशय उत्तम आणि साधी असल्यामुळे रोज वापरायला चांगली . वल्लरी गद्रे , फॅशन डिझायनर


कॅम्प एज्युकेशन सोसायटीच्या निगडी येथील शाखेनेही बजाज अलियांझ पुणे हाफ मॅरेथॉनमध्ये मोठ्या संख्येने भाग घेण्याचे ठरविले आहे . या संस्थेच्या प्रेरणा माध्यमिक विद्यालय व कनिष्ठ महाविद्यालयातील विद्यार्थी सहभागी होत आहेत . हे विद्यालय निगडी येथे असून , त्यातील माध्यमिक आणि उच्च माध्यमिक स्तरावरील विद्यार्थी तयारी करीत आहेत . मॅरेथॉन स्पर्धेतील सहभागामुळे मुलांची खेळाची आवड वाढून ती मोबाईल , टीव्ही यांच्या अतिसंपर्कापासून दूर राहतील . खेळामुळे मानसिक ताण कमी होऊन शरीर सुदृढ व निरोगी राहते , मुलांचा आत्मविश्वास वाढतो . आमच्या शाळेत शारीरिक शिक्षणाला महत्त्व दिले जाते . त्या तासाला मुले सांघिक तसेच वैयक्तिक खेळ खेळतात . कबड्डी , फुटबॉल , व्हॉलिबॉल , धावणे , थाळीफेक , गोळाफेक , लांब उडी , उंच उडी , कराटे , बुद्धिबळ , पोहणे या खेळांमध्ये आमची मुले जिल्हा तसेच विभागीय पातळीवरीलही स्पर्धांत भाग घेतात . काहींची निवड तर राज्य पातळीवर झालेली आहे . - हेमलता नांगरे , प्राचार्य , कॅम्प एज्युकेशन सोसायटी अभिमान हायस्कूल आणि ज्युनियर कॉलेज हा अतिशय उत्साहपूर्ण व आनंददायी उपक्रम आहे . विद्यार्थ्यांची शारीरिक क्षमता वाढविण्यासाठी आणि सकारात्मक दृष्टिकोन निर्माण होण्यासाठी तो उपयोगी पडेल . आमच्या शाळेत विविध मैदानी खेळ घेतले जातात तसेच क्रीडा स्पर्धांचे आयोजन करण्यात येते . विद्यार्थ्यांमध्ये शारीरिक आरोग्याबाबत जागरूकता निर्माण करण्यासाठी नामवंतांची व्याख्याने ठेवली जातात . - प्रा . शुभांगी इथापे , प्राचार्य , प्रेरणा माध्यमिक विद्यालय व कनिष्ठ महाविद्यालय धावण्यासारखा सोपा व्यायाम नाही आणि व्यायामासारखा मित्र नाही . त्यामुळेच या स्पर्धेत विद्यार्थ्यांनी अधिकाधिक संख्येने भाग घ्यावा . या उपक्रमाला आमच्या शाळेच्या शुभेच्छा ! - निशा पांडुरंग देशमुख , उपमुख्याध्यापिका , कॅम्प एज्युकेशन सोसायटी कन्या हायस्कूल


‘होळी रे होळी पुरणाची पोळी’ असं म्हणत काल आपल्याकडे होळ्या पेटल्या . सगळ्यांनी घरी गोडधोडाचं जेवण आणि रात्री बोंबा मारत होळी पेटवली असेल . होळीत टाकलेले खरपूस नारळ खात सगळे झोपले ते आजच्या रंगपंचमीचे बेत आखतच . आपल्याकडे होळी आणि धुळवड उत्साहात साजरी होतेच पण उत्तर भारतात अनेक ठिकाणी साजरी केली जाणारी होळी आणि धुळवड फार प्रसिध्द आहे . या उत्सवांना शतकांहून मोठी परंपरा आहे . पाहुयात देशभरातले काही सुप्रसिध्द होळी महोत्सव १ . अवध ‘होली खेले रघुवीरा अवध में’ या गाण्यामुळे आपल्याला माहीत झालेल्या अवध प्रांतातली होळी प्रसिध्द आहे . ही कृष्णाची जन्मभूमी मानली जाते आणि होळीच्या सणाशी राधा - कृष्णाचं आणि गोपिकांचं अतूट नातं असल्याने या सगळ्यांची आठवण काढत इथे होळी खेळली जाते . वृंदावन मधल्या बांकेबिहारी मंदिरात होळीचा महोत्सव आठवडाभर चालतो . वृंदावनातली होळी पाहण्यासाठी जगभरातून पर्यटक इथे येतात . २ . बरसाणा बरसाणा हे राधेचं मूळगाव मानलं जातं . इथे राधेचं एक मंदीरसुध्दा आहे . इथली होळी ‘लठमार होली’ म्हणून प्रसिध्द आहेत . ‘लठ’ म्हणजे लाठी . गावाजवळचं नंदगाव हे कृष्णाचं मानलं जातं . या गावातून राधा आणि इतर गोपिकांना चिडवायला कृष्ण आणि त्याचे सवंगडी यायचे आणि चिडलेली राधा आणि गोपिका त्याच्यामागे लाठी घेत त्यांना मारायला जायच्या अशी आख्यायिका आहे . आजही नंद गावातले पुरूष होळी खेळण्यासाठी बरसाण्यात येतात आणि पंरपरेनुसार बरसाणामधल्या बायका त्यांना लाठ्यांनी मारतात . यावेळी या मारापासून वाचण्यासाठी हे पुरूष ढाली वापरतात . दुसऱ्या दिवशी बरसाणामधल्या स्त्रिया नंदगावामध्ये होळी खेळायला जातात . ३ . शांतिनिकेतन , बंगाल रवींद्रनाथ टागोरांनी स्थापन केलेल्या विश्व भारती विद्यापीठात होळीचा सण मोठ्या वैशिष्ट्यपूर्ण पध्दतीने साजरा केला जातो . वसंतोत्सव म्हणून साजरा केल्या जाणाऱ्या या उत्सवादरम्यान या विद्यापीठातले विद्यार्थी पिवळ्या रंगाच्या वेशभूषा करतात आणि सांस्कृतिक कार्यक्रम सादरे करतात . स्वतः रवींद्रनाथ टागोरांनी या उत्सवाची सुरूवात केली होती . अतिशय नयनरम्य असा हा सोहळा पहायला परदेशांमधूनही पर्यटक येतात . ४ . पंजाब पंजाबमध्ये होळीदरम्यान मोठे मेळावे आयोजित केले जातात आणि तिथल्या रगेल परंपरेला अनुसरून खऱ्याखुऱ्या शस्त्रांच्या लढायांची प्रात्यक्षिकांचं आयोजन करत हा सण वेगळ्याच पध्दतीने साजरा केला जातो . जसा देश तसा वेश म्हणतात तसं भारताच्या प्रत्येक प्रांतात एकाच सणाची वेगवेगळी रूपं पाहायला मिळतात . सणांचं हे रूपवैविध्य त्या त्या प्रदेशातच जाऊन अनुभवण्यासारखं आहे . यावर्षी जाऊ शकला नसाल तरी पुढे एकदातरी जाच तूर्तास ‘सगळ्यांच्या बैलाला… .


तेजश्री गायकवाड – response . lokprabha @ expressindia . com मुलांच्या वॉर्डरोबमध्ये हमखास आढळतात ते टी - शर्ट्स . आता त्यातही वैविध्य आलंय . पार्टी , कार्यक्रम , पिकनिक , जिम अशा वेगवेगळ्या ठिकाणी जाताना घालण्यासाठी हवेत असेच वैविध्यपूर्ण टी - शर्ट्स ! ! टी - शर्ट म्हणजे प्रत्येक मुलांच्या वार्डरोबमधले अविभाज्य कपडे . एखादा मुलगा फक्त शर्टच वापरतो ; असं तुम्हाला क्वचितच सापडेल . फक्त घरी टी - शर्ट वापरणारीही अनेक मुलं आहेत . घरी का असेना ; पण ते टी - शर्ट वापरतातच . युनिसेक्स असणारे ( म्हणजे स्त्री आणि पुरुष दोघेही वापरू शकतात असे ) , वापरायला सोपे , कम्फर्ट देणारे हे टी - शर्ट पहिल्यांदा कोणी तयार केले , ते बाजारात कसे आले हे माहितीये का तुम्हाला ? टी - शर्टचा जन्म साधारण १९ व्या शतकात झाला . आता आपण वापरात असलेले टी - शर्ट आधी अंतर्वस्त्र म्हणून वापरले जायचे . कपडय़ाच्या आतून वनपीस म्हणजे खालचे आणि वरचे असे एकत्र असलेले हे अंतर्वस्त्र नंतर कापले गेले आणि तेव्हापासून टी - शर्ट हा वेगळा प्रकार म्हणून अस्तित्वात आला . बटण नसलेला , स्ट्रेचेबल , आणि पॅण्टमध्ये खोचला जाणारा असा हा टी - शर्ट . सुरुवातीच्या काळात अमेरिकेतील नौदलात काम करणारे कामगार टी - शर्ट त्यांच्या युनिफॉर्मच्या आतून घालायचे . अनेकदा गरमीच्या ठिकाणी काम करताना हे कामगार त्यांचा युनिफॉर्म काढून फक्त टी - शर्ट घालून काम करीत असेत . दुसऱ्या महायुद्धानंतर , काही मोठय़ा लोकांनी रोज कॅज्युअल कपडे म्हणून टी - शर्ट घालण्यास सुरुवात केली आणि अशा प्रकारे टी - शर्ट ट्रेण्डमध्ये आले . या टी - शर्टचे नंतर बाजारात अनेक प्रकार आले . यातल्याच ट्रेण्डी प्रकारांबद्दल . क्रू नेक टी - शर्ट या प्रकारातल्या टी - शर्टला राउंड नेक किंवा गोलाकार टी - शर्ट असेही म्हणतात . हा सगळ्यात कॉमन आणि जास्त वापरला जाणारा टी - शर्टचा प्रकार आहे . पण या नेकलाइनचा टी - शर्ट शक्यतो लांब किंवा अरुंद चेहरा असलेल्यांनी आणि थोडे उतरते खांदे असलेल्या मुलांनी घालावा . कारण हा टी - शर्ट तुमचा चेहरा आणि खांदे यामधला समतोल साधतो आणि बॉडी हायलाइट करतो . हा टी - शर्टचा प्रकार अस्तित्वात आल्यापासून कधीही आऊट ऑफ फॅशन गेलेला नाही . पांढऱ्या रंगाचा क्रू नेक टी - शर्ट तर तुमच्या वार्डरोबमध्ये असावाच . कारण तो टी - शर्ट कोणत्याही बॉटम्सवर आपण घालू शकतो . पांढरा क्रूनेक टी - शर्ट आणि निळ्या रंगाची डेनिम जीन्स हे कॉम्बिनेशन कधीही फसत नाही . त्यामुळे हे कॉम्बिनेशन नक्की ट्राय करून बघा . पांढऱ्या रंगासोबतच हे टी - शर्ट अनेक रंगांमध्ये लोकल ते ग्लोबल अशा सगळ्याच मार्केटमध्ये उपलब्ध आहेत . स्कूप नेक टी - शर्ट हा टी - शर्ट प्रकार म्हणजे क्रू नेक टी - शर्टचाच एक प्रकार आहे . याला यू स्कूप नेक टी - शर्ट असेही म्हणतात . पण हा प्रकार फारसा लोकप्रिय नाही आणि फार वापरलाही जात नाही . याचे कारण असे की हे टी - शर्ट कशावर घालावेत हे लक्षात येत नाही . या टी - शर्टसारखी नेकलाइन मुलींच्या आऊटफिटप्रमाणे वाटते म्हणूनही मुले हा प्रकार वापरणे टाळतात . हा टी - शर्ट मोठी छाती असणाऱ्या मुलांना जास्त छान दिसतो . हा टी - शर्ट फिटिंगचा न वापरता थोडा लुज घातला तरी शोभून दिसेल . याखाली तुम्ही जीन्स , जिममध्ये वापरण्यासाठी ट्रॅक पॅण्ट , सेमी फॉर्मल पॅण्ट असं काहीही घालू शकता . तुम्ही या टी - शर्टचा वापर इनर ड्रेस म्हणूनही करू शकता . जीन्स , टी - शर्ट आणि त्यावर जॅकेटप्रमाणे शर्ट घालून बघा . व्ही नेक टी - शर्ट कॅज्युअल आणि फॉर्मल असे दोन्ही लुक देणारा हा टी - शर्टचा प्रकारही कॉमन आहे आणि जास्त वापरला जाणाराही आहे . ज्यांना त्यांची बॉडी , बाइसेप्स हायलाइट करायचे आहेत त्यांनी हा टी - शर्ट हमखास घालावा . गोल चेहरा आणि अप्पर बॉडी जाड असलेल्यांनीही हा टी - शर्ट घालावा . कारण यामुळे तुमची मान हायलाइट होते आणि त्यामुळे बॉडी आणि चेहरा यांचे संतुलन होण्यासाठी मदत होते . तसंच तुम्ही उंच आहात असेही भासते , त्यामुळे आपोआपच अप्पर बॉडी बारीक दिसते . हा टी - शर्ट तुम्ही इनर ड्रेस म्हणून घालून त्यावर डेनिम जॅकेट्स , ओपन शर्ट , सेमी फॉर्मल ब्लेझर असे काहीही घालू शकता . कॅज्युअल आणि फॉर्मल असे दोन्ही लुक या टी - शर्टमुळे मिळतात . त्यामुळे तुम्ही याचा वापर ऑफिस , कॉलेज , पार्टी अशा कोणत्याही ठिकाणी करू शकता . निळ्या रंगाची जीन्स , त्यावर पांढऱ्या रंगाचा व्ही नेक टी - शर्ट आणि त्यावर तपकिरी रंगाचा सेमी फॉर्मल ब्लेझर ; झाला तुमचा ट्रेण्डिग पार्टी लुक तयार ! पोलो नेक टी - शर्ट सर्वाधिक वापरला जाणारा प्रकार म्हणजे पोलो नेक टी - शर्ट . याला अनेक जण शर्ट कॉलर टी - शर्ट किंवा कॉलर टी - शर्ट म्हणूनही ओळखतात . तर खेळांच्या जगामध्ये याला गोल्फ टी - शर्ट आणि टेनिस टी - शर्ट म्हणूनही ओळखलं जातं . या टी - शर्टच्या कॉलरखाली एक बटणपट्टी असते . यावर दोन किंवा तीन बटणं असतात . बारीक व्यक्तींनी हा टी - शर्ट वापरावा . कारण या टी - शर्टमुळे मुलांची अप्पर बॉडी हेवी असल्यासारखी भासते . फॉर्मल इव्हेंटसाठी , बाहेर फिरायला जाताना , ऑफिसमध्ये , कॉलेजमध्ये तुम्ही हे टी - शर्ट सहज वापरू शकता . हेनली टी - शर्ट हा प्रकार सर्वाधिक वाय नेक म्हणून ओळखला जातो . पण याचे मूळ नाव हेंली किंवा हेनली असे आहे . हा टी - शर्ट पोलो नेकलाइनसारखाच असतो . पोलो नेकप्रमाणेच दिसणारा , कॉलर नसणारा आणि बटणपट्टी असलेला टी - शर्ट आहे . याला वाय नेक म्हणून ओळखले जाण्यामागचे कारण म्हणजे या बटणपट्टीची बटणे उघडली की या नेकलाइनचा आकार इंग्रजी अक्षर वायप्रमाणे दिसतो . मोठी छाती , फिट अप्पर बॉडी असलेल्या मुलांना जास्त छान दिसतात . फुल , हाफ आणि थ्री - फोर्थ स्लिव्ह्जमध्येही हे टी - शर्ट्स बाजारात आहेत . हा टी - शर्ट डेनिम जीन्स , चीनोज , खाकी पॅण्ट , कार्गो पॅण्ट , स्वेटपॅन्ट अशा बॉटम्सवर घालू शकता . या प्रकारचे टी - शर्ट अनेक पॅटर्न आणि डिझाइनमध्ये बाजारात उपलब्ध आहेत . हुड टी - शर्ट या प्रकारातले टी - शर्ट फॅशन , ट्रेण्ड फॉलो करणाऱ्यांमध्ये खूप लोकप्रिय आहेत . हे टी - शर्ट बाजारात आलेत तेव्हापासून ते कधीही आऊट ऑफ ट्रेण्ड किंवा ऑफ फॅशन गेलेले नाहीत . हे टी - शर्ट्स स्टायलिश इनफॉर्मल आहेत . पार्टी , इनफॉर्मल कार्यक्रम , जिम , बाहेर फिरायला जाताना , कॉलेजला जाताना घालू शकता . हे टी - शर्ट्स फुल , हाफ आणि थ्री - फोर्थ स्लिव्ह्ज आणि अगदी स्लिव्ह्जलेसमध्येही उपलब्ध आहेत . या प्रकारचे टी - शर्ट जाड - बारीक अशा कोणत्याही प्रकारच्या व्यक्तीला शोभून दिसतात . त्या खाली जीन्स , ट्रॅक पॅण्ट , कार्गो पॅण्ट , शॉर्ट्स , थ्रीफोर्थ घालू शकता . अनेक िपट्र्स , रंग , पॅटर्न आणि डिझाइनसह हे टी - शर्ट लोकल ते ग्लोबल मार्केटमध्ये उपलब्ध आहेत . ग्राफिक टी - शर्ट प्रत्येक मुलाच्या वार्डरोबमध्ये एक तरी ग्राफिक टी - शर्ट असतोच . हे टी - शर्ट म्हणजे सुंदर फॉण्ट , स्लोगन , ठळक िपट्र , चित्र , फोटो असा सगळ्याचा मेळ असलेला प्रकार आहे . टी - शर्टच्या पुढच्या किंवा मागच्या बाजूला ग्राफिक्स डिझाइन केलं जातं . अतिशय आकर्षक दिसणारे हे टी - शर्ट्स तुम्ही कोणत्याही प्रकारच्या बॉटम्सवर घालू शकता . अनेक वेबसाइट किंवा दुकानांमध्ये तुम्हाला हे टी - शर्ट्स कस्टमाइझही करून दिले जातात . सौजन्य – लोकप्रभा


चुकीच्या जीवनशैलीमुळे सध्या पोटाचा आणि कंबरेचा घेर वाढण्याचे प्रमाण जास्त आहे . लठ्ठपणा वाढायला लागला की आपल्या शरीरातील अतिरिक्त चरबी कमी करायची आहे याची आपल्याला जणीव होते . मग अनेक उपाय ट्राय करुन पाहिले जातात . व्हे प्रोटीन हे आपण कधीतरी ऐकून असतो पण त्याबाबत आपल्याला पुरेशी माहिती नसते . मात्र ज्यांना लठ्ठपणा कमी करायचा आहे अशांनी आपल्या आहारामध्ये व्हे प्रोटीनचा समावेश जरूर केला पाहिजे . मात्र हे घेत असताना त्याबाबत नेमके ज्ञान असणे आवश्यक आहे . त्यामुळे त्याचा आहारात समावेश करण्यापूर्वी व्हे प्रोटिन काय आहे ? ते किती प्रमाणात घेतले पाहिजे ? आणि त्याचे फायदे काय आहेत हे जाणून घेऊया… व्हे प्रोटिन म्हणजे काय ? मुख्यत्वे दुधावर प्रक्रिया केल्यानंतर दोन प्रकारचे प्रोटिन्स मिळतात . त्यातील एक व्हे व दुसरे केसीन प्रोटिन होय . दुधापासून चीज बनवताना जो द्रवरुप पदार्थ मागे राहतो त्याचे पावडर फॉर्ममध्ये रूपांतरण म्हणजे व्हे प्रोटिन . इतर प्रोटीन्सच्या तुलनेमध्ये व्हे प्रोटीनमध्ये शरीरास आवश्यक असलेल्या अॅमिनो अॅसिडची मात्रा जास्त असल्यामुळे त्यास एक परिपूर्ण प्रोटिन मानले जाते . व्हे प्रोटीन सेवनाचे प्रमाण – व्यायामाचा अभाव असलेल्या व्यक्तींकरता सर्वसाधारणपणे शरीराच्या एकूण वजनाच्या प्रति किलो प्रमाणात ० . ८ ते १ ग्रॅम प्रोटीनची आवश्यकता असते . उदा . एखाद्या व्यायाम न करणाऱ्या व्यक्तीचे वजन पन्नास किलो असेल तर त्या व्यक्तीने किमान चाळीस ते पन्नास ग्रॅम प्रोटिन्स दिवसभरात घेणे आवश्यक असते . याउलट नियमित व्यायाम करणाऱ्या व्यक्तीला प्रोटीनची आवश्यकता साहजिकच जास्त असते . अशा व्यक्तीने १ ते २ ग्रॅम प्रति किलो बॉडी वेट प्रोटिन घेणे आवश्यक आहे . नियमित व्हे प्रोटिन घेण्याचे फायदे – * शरीरातील अतिरिक्त चरबी कमी होण्यास मदत होते . * स्नायूंची घनता व ताकद वाढण्यास मदत होते . * हृदयाचे कार्य सुधारते . * कुठल्याही कारणाने झालेली शरीराची झीज भरून काढण्यास मदत होते . * रोगप्रतिकारक शक्ती वाढते . सौरभ कुलकर्णी , फिटनेसतज्ज्ञ


होळी आणि रंगपंचमी विशेष आठवड्यात प्रेक्षकांना ‘रंग महाराष्ट्राचा’ या संकल्पनेवर विनोदवीरांची तसेच महाराष्ट्राच्या वेगवेगळ्या भागांमधून आलेल्या कलाकारांचा कलाविष्कार बघायला मिळणार आहे . इतकेच नव्हे तर महाराष्ट्राच्या वेगवेगळ्या भागांमध्ये होळी आणि रंगपंचमी कशी साजरी केली जाते हे देखील बघायला मिळणार आहे . हा विशेष कार्यक्रम १ आणि २ मार्च रोजी दुपारी १ . ३० वाजता कलर्स मराठी या वाहिनीवर रंगणार आहे . ‘तुमच्यासाठी काय पन’च्या विशेष भागात महाराष्ट्राच्या वेगवेगळ्या भागात होळी कशी धुमधडाक्यात साजरी होते , हे पाहायला मिळणार आहे . अकोल्यातील बंजारा समाजाची होळी असो किंवा कुडाळ येथील चित्रकथी असे महाराष्ट्रातील विविध रंग या भागात पाहायला मिळणार आहेत . कुडाळ येथील शिवदास म्हस्के आणि त्यांचे सुपुत्र हे चित्रकथी सादर करतील तर चिपळूणहून आलेल्या ग्रुपने नमन तर मालवण येथील ओमप्रकाश हे यक्षिणी सादर करतील . चाळीतल्या रंगपंचमीची धम्माल मस्ती आणि विशेष म्हणजे भारुड , गवळण यांसारखे लोककलादेखील सादर करण्यात येणार आहे . त्याचप्रमाणे ‘आज काय स्पेशल’ कार्यक्रमात पुरणाची पोळी , वाटाणा पोहा करंजी , नारळाची पोळी हे पदार्थ बनवण्याच्या पद्धती दाखवणार आहेत .


विविध धाटणीच्या कथानकांना अतिशय प्रभावीपणे हाताळत काही काही अफलातून चित्रपट प्रेक्षकांच्या भेटीला येतात . त्याच वाटेवर चालत आणखी एक चित्रपट लवकरच चित्रपटगृहांमध्ये दाखल होणार असून , या चित्रपटाच्या नावावरुन प्रेक्षकांच्या मनात प्रचंड कुतूहल पाहायला मिळत आहे . कारण या चित्रपटाचं नाव आहे , ‘रेडू’ . लँडमार्क फिल्मच्या विधी कासलीवाल प्रस्तूत आणि नवल फिल्म्सचे नवलकिशोर सारडा निर्मित , ब्लिंक मोशन पिक्चर प्रायव्हेट लिमिटेड यांच्या सहयोगाने येत्या १८ मे रोजी प्रदर्शित होत असलेला , सर्वोत्कृष्ट राज्य पुरस्कारप्राप्त ‘रेडू’ हा चित्रपट प्रदर्शित होणार आहे . त्यातील ‘करकरता कावळो’ हे गाणं नुकतच लाँच करण्यात आलं असून , मालवणी भाषेचा गोडवा या गाण्यातून प्रेक्षकांची मनं जिंकतोय . या गाण्याचं लेखन आणि संगीत राज्य पुरस्कारप्राप्त विजेते विजय नारायण गवंडे यांचं असल्यामुळे , हे गाणं रसिकांसाठी मनोरंजनाची मोठी मेजवानी ठरत आहे . अमिता घुगरी आणि प्रवीण कुंवर या स्थानिक कलाकारांकडून हे गाणे गाऊन घेतलं असल्यामुळे , या गाण्यात कोकणची धमाल सिनेरसिकांना अनुभवता येत आहे . ग्रामीण जीवनातील हलकेफुलके विनोद मांडणाऱ्या या चित्रपटात मराठी - मालवणी भाषेचा सर्वाधिक वापर करण्यात आला आहे . त्यामुळे निसर्गाने नटलेल्या कोकणी संस्कृतीशी जवळीक साधण्याची नामी संधी ‘रेडू’च्या निमित्ताने शहरी प्रेक्षकांना मिळणार आहे . शशांक शेंडे आणि छाया कदम यांची प्रमुख भूमिका असलेल्या या चित्रपटात रेडिओची गमतीदार गोष्ट सांगण्यात आली आहे . ‘करकरता कावळो’ या गाण्यामध्येदेखील ही धमाल दिसत असून , सामान्य माणसाच्या आयुष्यातील आनंदाचे क्षण या गाण्यात टिपले आहेत . वाचा : UPSC results : मदरशातील शिक्षकाची यशोगाथा , जिंकली केंद्रीय लोकसेवा आयोगाची शर्यत सर्वोत्कृष्ट राज्य पुरस्कारप्राप्त सागर छाया वंजारी दिग्दर्शित आणि संकलित ‘रेडू’ या सिनेमाला नुकत्याच झालेल्या ५५ व्या महाराष्ट्र राज्य पुरस्कार सोहळ्यात आणि दिल्लीतल्या दादासाहेब फाळके चित्रपट महोत्सवात सर्वोत्कृष्ट चित्रपटाचा किताब मिळाला आहे . त्यामुळे संपूर्ण महाराष्ट्रात लवकरच प्रदर्शित होत असलेला हा ‘रेडू’ चांगलाच आवाज करणार , यात शंका नाही .


गेल्या वर्षी हिंदी चित्रपटसृष्टीमध्ये बऱ्याच कलाकारांनी विवाहबंधनात अडकत जीवनातील नव्या प्रवासाला सुरुवात केली होती . यावर्षीही हिंदी चित्रपटसृष्टीतील कलाकारांप्रमाणेच काही मराठी कलाकारांनीही आपला जीवनसाथी निवडला होता . अशा कलाकारांपैकी एक म्हणजे अभिनेत्री क्रांती रेडकर . मराठी चित्रपटसृष्टीत स्वतःचा असा वेगळा प्रेक्षकवर्ग निर्माण करण्यात यश मिळवणाऱ्या क्रांतीने लोकसत्ता लाइव्ह चॅटदरम्यान ती विवहबंधनात अडकणार असल्याचे जाहीर केले होते . पण , ही मराठमोळी अभिनेत्री नेमकी कोणासोबत विवाहबद्ध होणार यावरुन मात्र पडदा उचलण्यात आला नव्हता . त्यामुळे अनेकांनाच क्रांतीच्या जोडीदाराविषयी कुतूहल लागून राहिले होते . क्रांतीच्या सर्व चाहत्यांना तिने नुकतेच फेसबुक पोस्टद्वारे धक्का दिला आहे . क्रांतीने गुपचूप गुपचूप तिचे लग्न उरकले असून , तिच्या लग्नसोहळ्याला काही खास मंडळींनीच उपस्थिती लावली . त्यामुळे १९ मार्चपासून सर्वांची लाडकी क्रांती रेडकर आता झालीये क्रांती रेडकर - वानखेडे . समीर वानखेडे या आयपीएस अधिकाऱ्याशी विवाहबद्ध झालेल्या क्रांतीला अनेकांनी शुभेच्छा देण्यास सुरुवात केली आहे . ‘कोंबडी पळाली तंगडी धरून लंगडी घालायला लागली . . ’ हे गाणं ऐकू आलं की आपसूकच सर्वांचे पाय थिरकायला लागतात . या गाण्यावर आजवर लहानांपासून ते मोठ्यांपर्यंत अनेकांना थिरकायला लावणारी अभिनेत्री क्रांती रेडकर एका अभिनेत्रीसोबतच दिग्दर्शिका म्हणूनही प्रेक्षकांच्या भेटीला आली होती . त्यामुळे अभिनेत्री आणि दिग्दर्शिका या भूमिका बजावणाऱ्या क्रांतीने आता एका पत्नीची भूमिका बजावण्याची जबाबदारी हाती घेतली आहे असेच म्हणावे लागेल .


लोकेश राहुलच्या नाबाद १०१ धावा आणि त्याला रोहित शर्मा - विराट कोहली या फलंदाजांनी दिलेली भक्कम साथ या जोरावर भारताने पहिल्या टी - २० सामन्यात इंग्लंडवर ८ गडी राखून मात केली आहे . या विजयासह भारताने ३ सामन्यांच्या मालिकेत १ - ० अशी आघाडी घेतली आहे . इंग्लंडने विजयासाठी दिलेलं १६० धावांचं आव्हान भारताने रोहित शर्मा आणि लोकेश राहुलच्या शतकी भागीदारीच्या जोरावर सहज पूर्ण केलं . शिखर धवन स्वस्तात माघारी परतल्यामुळे भारताच्या डावाची सुरुवातही अडखळती झाली होती . मात्र त्यानंतर रोहित आणि लोकेश राहुलने संघाचा डाव सावरला . विशेषकरुन लोकेश राहुलने आक्रमक खेळी करुन इंग्लंडच्या गोलंदाजीवर आक्रमण चढवलं . रोहित शर्माला फॉर्मात येण्यासाठी थोडासा अवधी लागला , मात्र तोपर्यंत लोकेश राहुलने सर्व कसर भरून काढली . रोहित माघारी परतल्यानंतर राहुलने विराटच्या साथीने भारताच्या विजयावर शिक्कामोर्तब केलं . इंग्लंडकडून डेव्हिड विली आणि आदिल रशिद यांना प्रत्येकी १ - १ बळी घेता आला . याव्यतिरीक्त अन्य सर्व गोलंदाजांची भारतीय फलंदाजांनी चांगलीच धुलाई केली . तत्पूर्वी कुलदीप यादवच्या डावखुऱ्या फिरकी गोलंदाजीच्या जोरावर भारताने मोठी धावसंख्या उभारु पाहणाऱ्या यजमान इंग्लंडला १५९ धावांवर रोखले . चायनामन कुलदीप यादवने घेतलेले ५ बळी हे पहिल्या डावाचं वैशिष्ट्य ठरलं . कुलदीपने इंग्लंडची मधळी फळी कापून काढत भारताला सामन्यात पुनरागमन करण्यास मदत केली . नाणेफेक जिंकून प्रथम गोलंदाजी करण्याचा निर्णय घेतलेल्या भारतीय गोलंदाजांना पहिल्या षटकात जेसन रॉय – जोस बटलर जोडीच्या आक्रमक फटकेबाजीचा सामना करावा लागला . मात्र जेसन रॉयला उमेश यादवने आपल्या गोलंदाजीवर माघारी धाडलं . यानंतर इंग्लंडचा एकही फलंदाज कुलदीपच्या गोलंदाजीपुढे तग धरु शकला नाही . जोस बटलरने एका बाजूने किल्ला लढवत आपलं अर्धशतक साजरं केलं . मात्र त्याला इतर फलंदाजांची हवीतशी साथ लाभली नाही . कुलदीपला उमेश यादवने २ आणि हार्दिक पांड्याने १ बळी घेत चांगली साथ दिली .


भारताचा यष्टीरक्षक फलंदाज ऋषभ पंतने षटकार लगावत कसोटीमधील पहिले शतक झळकवाले . पंतने ११८ चेंडूचा सामना करताना १०१ धावांची नाबाद खेळी केली आहे . पंतने आपल्या शतकी खेळी दरम्यान तीन षटकार आणि १४ खणखणीत चौकार लगावले . पंतने राहुलच्या साथीने आतापर्यंत नाबाद १७७ धावांची भागिदारी केली आहे . या शतकी खेळीसह पंत इंग्लंडमध्ये शतक झळकावणारा पहिला यष्टरक्षक फलंदाज बनला आहे . याआधी धोनीला आपल्या करीयरमध्ये अशी कामगिरी करता आली नाही . पण पंतने इंग्लंडच्या मैदानावर शतक झळकावत आपली निवड योग्य असल्याचे दाखवून दिले आहे . याशिवाय इंग्लंडमध्ये चौथ्या डावांत फलंदाजी करताना शतक झळकावणारा पहिला यष्टिरक्षक फलंदाज म्हणूनही पंतच्या नावावर विक्रम झाला आहे . अदिल रशिदच्या चेंडूवर षटकार लगावत ऋषभ पंतने कसोटीमधील पहिले शतक झळकावले . पंतने ११८ चेंडूचा सामना करताना दमदार शतकी खेळी केली . ऋषभ पंतने शतक झळकावल्यानंतर त्याचे सर्वच स्तरावरून कौतुक होत आहे . विरेंद्र सेहवाग , कैप , लक्ष्मणसह अनेक दिग्गज क्रिकेटपटूने त्याचे कौतुक केले आहे .


‘तुझ्यात जीव रंगला’ या मालिकेतील राणा आणि अंजली ही पात्रं आज प्रेक्षकांच्या गळ्यातील ताईत झाले आहेत . शरीराने दणकट असलेला परंतु मनाने साधा भोळा असणारा पहिलवान राणा आणि गावातील शाळेत शिक्षिका असलेली अंजली या दोघांच्या प्रेमकथेने अवघ्या महाराष्ट्राला वेड लावलेलं आहे . त्यातही रणविजय म्हणजेच राणादाच्या अर्थाच हार्दिक जोशीच्या प्रेमात पडणाऱ्यांची तर गिणतीच नाही . जिथे हार्दिक जाईल तिथे चाहत्यांची फौज त्याच्या आधीच येऊन पोहोचलेली असते . कधी कधी व्यग्र कारभारामुळे कलाकारांना ठरलेल्या कार्यक्रमाला जाताही येत नाही . पण त्यांना बघायला आलेल्या चाहत्यांचा मात्र हिरमोड होतो . यावर उपाय म्हणून हार्दिक जोशीने सोशल मीडियाची मदत घेतली आहे . त्याने त्याच्या फेसबुक अकाऊंटवरुन एक पोस्ट शेअर केली आहे . ‘नमस्कार ! राणावर आणि ‘तुझ्यात जीव रंगला’ या आमच्या मालिकेवर प्रेम करणाऱ्या सगळ्या प्रेक्षकांना आणि हितचिंतकांना माझा नमस्कार ! तुमच्या उदंड प्रतिसादामुळे आणि प्रेमामुळे आम्हाला अधिक चांगलं काम करण्याचा आणि तुमचं मनोरंजन करण्याचा हुरुप येत असतो . आमच्या मालिकेतील प्रत्येक कलाकार आणि तंत्रज्ञ प्रत्येक भाग उत्तमरित्या सादर करण्याचा सतत प्रयत्न करत असतो व त्यासाठी कार्यरत असतो . या सगळ्या व्यापात इच्छा असूनसुद्धा तुम्हा प्रेक्षकांना वैयक्तीकरित्या भेटणं आम्हा कलाकारांना शक्य होत नाही . कुठल्याही सार्वजनिक कार्यक्रमांना उपस्थित राहता येत नाही . त्याबद्दल मी आपली क्षमा मागतो . काही वेळा काही आयोजकांकडून आम्हा कलाकारांची भेट होईल , अशी बातमी दिली जाते , आमच्या भेटीच्या ओढीने तुम्ही त्या स्थळाकडे धाव घेता आणि आम्ही उपस्थीत नाही हे कळल्यावर तुमचा हिरमोड होतो . अनेकजण दुखावले जातात . हे टाळण्यासाठी मी तुम्हाला अशी खात्री देतो की सार्वजनिक कार्यक्रमात आम्ही कलाकार उपस्थित राहणार असू तर त्याची आगाऊ सूचना आम्ही फेसबुकच्या माध्यमातून तुम्हाला वेळीच देऊ . तोवर फेसबुकच्या माध्यमातून भेटत राहूच ! आमच्यावर असच प्रेम करत रहा . लवकरच भेटू . ’ दरम्यान , ‘तुझ्यात जीव रंगला’ या मालिकेविषयी बोलायचे झाले तर टीआरपीच्या क्रमवारीतही या मालिकेने इतर मालिकांना मागे टाकले आहे . अभिनेता हार्दिक जोशी आणि अभिनेत्री अक्षया देवधर यांच्या अभिनय कौशल्याने त्यांना अल्पावधीतच लोकप्रियतेच्या शिखरावर नेऊन ठेवले आहे .


प्रसीद्ध कार निर्माती कंपनी Maruti Suzuki भारतीय बाजारात 21 नोव्हेंबर रोजी आपल्या नव्या Ertiga एमपीव्हीचं ( मल्टी पर्पज व्हेइकल ) नेक्स्ट जनरेशन मॉडेल लाँच करणार आहे . मारुती सुझुकी एरेना डिलरशीप नेटवर्कद्वारेच या कारची विक्री होणार आहे , 11 हजार रुपयांमध्ये या कारसाठी नोंदणी करता येणार आहे . पेट्रोल ( 1.5 लिटर ) आणि डिझेल ( 1.3 लिटर ) अशा दोन्ही व्हेरिअंट्समध्ये ही कार उपलब्ध असणार आहे . पेट्रोल व्हेरिअंटमध्ये 1,500cc चं इंजिन असण्याची शक्यता आहे . याद्वारे 105hp पावर आणि 138Nm पिक टॉर्क जनरेट होईल . नव्या Ertiga ची 4,395mm इतकी लांबी , 1,735mm रुंदी आणि 1,690mm उंची असेल , तर 2,740mm व्हिल बेस असणार आहे . पेट्रोल व्हेरिअंटमध्ये ड्युअल - बॅटरी सेटअप असेल . तर डिझेल व्हेरिअंटमध्ये जुन्या मॉडेलप्रमाणेच सिंगल बॅटरी सेटअप असणार आहे . ऑबर्न रेड , मॅग्मा ग्रे , ऑक्सफोर्ड ब्ल्यू , आर्कटिक व्हाइट आणि सिल्की सिल्वर अशा पाच रंगांमध्ये ही कार उपलब्ध असेल . Ertiga चं हे नवं मॉडेल कंपनीच्या सर्व डिलर्सकडे उपलब्ध झाल्यानंतर सध्या बाजारात असलेल्या मॉडेलचं उत्पादन पूर्णतः थांबवण्यात येणार आहे . नवं मॉडेल लाँच झाल्यानंतर जुन्या मॉडेलचं नाव बदललं जाईल अशी शक्यता आधी वर्तवली जात होती , मात्र नवं मॉडेल लाँच झाल्यानंतर सध्या बाजारात असलेल्या मॉडेलचं उत्पादन पूर्णतः थांबवण्यात येणार असल्याचं कंपनीने स्पष्ट केलं आहे . मारुती सुझुकीने एप्रिल 2012 मध्ये Ertiga चं सध्या बाजारात असलेलं मॉडेल लाँच केलं होतं . त्यानंतर ऑक्टोबर 2015 मध्ये या मॉडेलचं मिड - सायकल अपडेट आणलं होतं . 2012 मध्ये लाँचिंग झाल्यापासून आतापर्यंत कंपनीने जवळपास 4.2 लाख युनिट्सची विक्री केली आहे . सध्याचं मॉडेल 1.4 - लिटर पेट्रोल आणि 1.3 - लिटर डिझेल इंजिनमध्ये उपलब्ध आहे .


प्रो कबड्डीच्या मैदानात अनुप कुमारच्या यू मुम्बाने अखेरच्या क्षणी एका गुणाने बंगळुरु बुल्सवर मात केली आहे . यू मुम्बा आणि बंगळुरु बुल्स यांच्यातील अटीतटीच्या सामन्यात मुंम्बाने बंगळुवर २४ - २३ अशी मात केली . बिहामधील पाटणातील पाटील पूत्र स्पोर्ट मैदानात हा सामना रंगला होता . बंगळुरु बुल्सच्या रोहित कुमार आणि सुरेंद्र नाडाच्या प्रत्येकी पाच गुणावर अनुप कुमारची खेळी भारी पडली . अनुप कुमारने या सामन्यात चढाईत नऊ तर पकडीत दोन गड्यांना मैदानाबाहेर पाठवत आपल्या संघाला ११ गुणांची कमाई करुन दिली . सामन्याच्या सुरुवातीच्या तीन मिनिटात बंगळुरुने २ गुणांची आघाडी मिळवली होती . त्यानंतर अनुप कुमारने खेळाच्या चौथ्या मिनिटाला बोनस गुणासह संघाचे खाते उघडत मुम्बाला ३ - २ अशी आघाडी मिळवून दिली . त्यानंतर १३ व्या मिनिटाला सामन्याच्या मध्यांतपर्यत दोन्ही संघ ६ - ६ गुणासह बरोबरीत होते . मात्र मध्यातंरापर्यत बंगळुरने धमाकेदार खेळ करत मुंम्बावर १४ - ८ अशी आघाडी घेतली . ३८ व्या मिनिटाला दोन्हीं संघ २२ - अशा बरोरीत होते . त्यानंतर बंगळुरुच्या पवन कुमार आणि रोहित कुमारच्या अयशस्वी चढाईने मुम्बाने २४ - २२ अशी आघाडी मिळवली . त्यानंतर अखेर बंगळुरु बुल्सला अखेरपर्यंत केवळ एका गुणाची कमाई करता आल्याने सामन्याचा निकाल मुम्बाच्या बाजूने लागला .


बॉलिवूडचा किंग खान अर्थात शाहरुखचा ‘झिरो’ हा चित्रपट नुकताच प्रदर्शित झाला . पण या चित्रपटाला बॉक्स ऑफीसवर अपेक्षित यश मिळताना दिसत नाही . ‘झिरो’चं हे अपयश बाजूला सारत आता शाहरुखने एका क्रिकेटरची भूमिका साकारायला आवडेल असं म्हटलंय . हा क्रिकेटर दुसरा तिसरा कोणी नसून भारतीय क्रिकेट संघाचा कर्णधार विराट कोहली आहे . होय . . शाहरुखला पडद्यावर विराट कोहलीची भूमिका साकारायची इच्छा आहे . एका मुलाखतीदरम्यान त्याने ही इच्छा बोलून दाखवली . ‘संधी मिळाली तर क्रिकेटर विराट कोहलीची भूमिका साकारायला आवडेल , ’ असं शाहरुख म्हणाला . इतकंच नव्हे तर ‘जब हॅरी मेट सेजल’ या चित्रपटातील लूक विराटसारखाच होता असंही तो म्हणाला . या मुलाखतीदरम्यान शाहरुखसोबत विराटची पत्नी आणि अभिनेत्री अनुष्का शर्मादेखील होती . तुला विराटची भूमिका साकारण्यासाठी त्याच्यासारखी दाढी वाढवावी लागेल , असं ती गमतीशीरपणे म्हणाली . त्यावर ‘जब हॅरी मेट सेजल’ चित्रपटातील लूकचं उदाहरण देत आपण विराटसारखं दिसू शकतो असं किंग खाने सांगितलं . वाचा : . . तर ‘बाहुबली’मध्ये दीपिकाने साकारली असती ‘देवसेना’ एकीकडे ‘झिरो’ चित्रपटावर नेटकऱ्यांकडून टीका होत असताना विराटने मात्र आपल्याला चित्रपट आवडल्याचं ट्विट केलं आहे . ऑस्ट्रेलियन दौऱ्यावर असणाऱ्या विराटने ट्विट करुन पत्नी अनुष्काची स्तुती केली आहे .


विविध भाषांमध्ये सर्वाधिक गीतांच्या गायनाचा जागतिक विक्रम करणाऱ्या ज्येष्ठ पाश्र्वगायिका आशा भोसले यांच्या स्वरातील काश्मिरी गीतांना ‘सुवर्ण’ झळाळी लाभली आहे . आशाताईंचा स्वर लाभलेली पन्नास वर्षांपूर्वीची दोन गीते बुधवारी रसिकांसाठी खुली झाली आणि महाराष्ट्राचे काश्मीरशी असलेले सुरांचे नाते दृढ झाले . आशा भोसले यांचा गुरुवारी ( ८ सप्टेंबर ) ८४ वा वाढदिवस . हे औचित्य साधून आशाताईंनी गायलेल्या या काश्मिरी गीतांच्या सीडीचे प्रकाशन प्रसिद्ध निवेदक सुधीर गाडगीळ यांच्या हस्ते करण्यात आले . या गीतांचे ध्वनिमुद्रण होत असताना रेडिओ काश्मीर येथे निर्माते असलेले ज्येष्ठ साहित्यिक प्राणकिशोर कौल यांनी गीतांच्या आठवणींना उजाळा दिला . ही सीडी प्रकाशात आणणारे सरहद म्युझिकचे संजय नहार या वेळी उपस्थित होते . सरहद म्युझिकचे ख्वाजा सय्यद यांनी आशाताईंना ही सीडी भेट दिली . जुनी आणि दुर्मीळ गाणी ऐकून भारावलेल्या आशाताईंनी वाढदिवसाची ही भेट आनंददायी आहे , अशा भावना व्यक्त केल्या असल्याचे सुधीर गाडगीळ यांनी सांगितले . ५०वर्षांपूर्वीची ही गीते कुठेही उपलब्ध नव्हती . दोन वर्षांपूर्वी तेथे आलेल्या पुरानंतर रेडिओ काश्मीर येथून जी . आर . अखून यांच्या मदतीने ही गीते मिळविली आणि ती सीडी स्वरूपात आणली असल्याचे संजय नहार यांनी सांगितले . कौल म्हणाले , ‘ आशाजी काश्मीरच्या निसर्गसुंदर वातावरणाचा आनंद घेण्याकरिता १९६६ मध्ये आल्या होत्या . रेडिओ काश्मीर येथे काम करत असलेल्या सर्वाचीच त्यांची मुलाखत मिळविण्याची आणि शक्य झाल्यास त्यांच्याकडून काश्मिरी गाणं गाऊन घेण्याची इच्छा होती . या प्रस्तावाला संमती देत ध्वनिमुद्रणासाठी रेडिओ केंद्रामध्ये येण्याची तयारी त्यांनी दर्शविली . संगीत विभागाचे प्रमुख कैसर कलंदर यांना आशाजींनी गाण्याचे शब्द उच्चारांसहित ऐकवायला सांगितले आणि ते त्यांनी हातांनी मराठीत लिहून घेतले . त्यानंतर त्या स्टुडिओत हजर झाल्या . काश्मिरी शब्दोच्चार आणि त्यातले आघात केवळ काही वेळातच आत्मसात केले . ध्वनिमुद्रण पूर्ण झाल्यावर मानधनाचा धनादेश त्यांनी सर्व वादकांमध्ये वाटून देण्याची विनंती केली . त्यानंतर काही काळाने पुन्हा काश्मीरला आल्यानंतर त्यांनीगाणं गाण्याची इच्छा प्रदíशत केली’’ .


जोहान्सबर्ग : दक्षिण आफ्रिकेचा वेगवान गोलंदाज कगिसो रबाडा याच्यावर करण्यात आलेल्या शिस्तभंग कारवाईविरोधात दक्षिण आफ्रिका मंडळाने अपील केल्यानंतर त्याच्यावरील कारवाई मागे घेण्यात आली आहे . तसेच तो ऑस्ट्रेलियाविरुद्धच्या तिसऱ्या कसोटी सामन्यातही खेळणार असल्याचे स्पष्ट झाले आहे . दक्षिण आफ्रिका संघाने ऑस्ट्रेलियाविरुद्धच्या तिसऱ्या कसोटी क्रिकेट सामन्यासाठी कगिसो रबाडाचा संघात समावेश केला होता . शिस्तभंगाच्या कारवाईला रबाडाने आव्हान दिले होते . त्यावर न्यूझीलंडच्या न्यायिक आयोगाचे प्रमुख मायकेल हेरॉन टेलिकॉन्फरन्सद्वारे सुनावणी करत त्याच्यावर टाकण्यात आलेली दोन सामन्यांची बंदी मागे घेण्यात आली . तिसरा कसोटी सामना गुरुवारी ( ता . 22 ) सुरू होणार आहे . एकाच सामन्यात दोन वेळा आचारसंहितेचा भंग केल्याचे आरोप रबाडावर करण्यात आला होता . दुसऱ्या कसोटी सामन्यात स्टीव्ह स्मिथ बाद झाल्यानंतर ही कारवाई करण्यात आली होती . याबरोबरच सामन्याचे मानधन 50 टक्के कपात करण्याची रक्कमही 25 टक्के करण्यात आली आहे . आंतरराष्ट्रीय क्रिकेट परिषदेने ( आयसीसी ) प्रसिद्ध केलेल्या निवेदनात म्हटले आहे , की या प्रकरणी कगिसो रबाडा दोषी आढळलेला नाही . त्यामुळे त्याच्यावरील बंदी मागे घेण्यात येत आहे .


सध्या बॉलीवूडमध्ये चर्चा आहे ती बिपाशा बसू आणि करण ग्रोव्हर यांच्या लग्नाची . या दोघांनी गुरुवारी आपल्या लग्नाची घोषणा केली असून , करणने बिपाशाला आपल्या प्रेमाची पावती म्हणून अंगठीही दिली . बिपाशा आणि करणच्या लग्नासंबंधीच्या घडामोडींबद्दलची माहिती आपल्याला वेळोवेळी कळतचं राहिल . यासंबंधीचे नुकतेच एक वृत्त समोर आले असून , त्यानुसार बिपाशाचा पूर्वाश्रमीचा प्रियकर जॉन अब्राहम याला निमंत्रितांच्या यादीतून वगळ्ल्याचे कळते . तसेच , स्पॉटबॉय संकेतस्थळाच्या वृत्तानुसार बिपाशाचे वेडिंग प्लॅनिंग चक्क दिनो मोरियाची प्रेयसी नंदिता महतानी करणार असल्याचे कळते . जॉनआधी बिपाशाचे दिनो मोरियाशी प्रेमसंबंध होते . फॅशन डिझायनर असलेली नंदिता ही बिपाशाच्या लग्नातील प्रत्येक गोष्टीकडे जातीने लक्ष देत आहे . बिपाशा आणि करणचे ३० एप्रिलला लग्न होईल . त्यासाठी निमंत्रित करण्यात येणा - या व्यक्तीपासून ते जेवणाच्या पदार्थांपर्यंत नंदिता बारीक लक्ष देत आहे .


रवि पत्की – sachoten @ hotmail . com साऊथहॅम्पटन कसोटीत इंग्लंडच्या २४६ धावा झाल्या आहेत . काल ज्या कंडिशन्स होत्या ( खेळपट्टी , ढगाळ हवा , भारताची गोलंदाजी ) पहाता २४६ धावा ठीकठाक म्हणता येतील . ८६ / ६ वरून २४६ पर्यंत पोहचल्याने इंग्लंडला सामन्यात आपण टिकून असल्याची भावना असेल . भारतीय ड्रेसिंग रूममध्ये या धावा कशा पार करायच्या यावर मंथन चालू असेल . या अवघड कंडिशन्समध्ये धावा करण्याचे काही मार्ग असे असू शकतील . १ ) थर्डमॅनला मिळणाऱ्या धावाः चेंडू कोणत्या दिशेने स्विंग होईल याचा अंदाज १०० टक्के करता येत नसल्याने अनेक फलंदाज ऑफस्टम्पच्या आसपासच्या चेंडूना न सोडता बॅट हलकी पकडून भले कड लागेल पण थर्डमनॅला धावा मिळतील अशी रणनिती वापरताना दिसत आहेत . त्यात जोखीम आहे पण या मालिकेत फलंदाजांनी केलेल्या धावात थर्डमॅनचा वाटा मोठा आहे . कॅलक्युलेटेड एजेस लागून किंवा स्टीअर करून विनासायास ११ जणात मिळून ६० - ७० धावा झाल्या आणि बदल्यात दोन फलंदाज बाद झाले तर सौदा घाट्याचा नाही . २ ) अपारंपारिक फलंदाजीः चेंडू जेव्हा इतका स्विंग आणि सीम होतो तेव्हा खूप पुस्तकी तंत्राने खेळण्यापेक्षा थोडी जोखीम घेऊन ( काही वेळेस T20 ) सारखी फलंदाजी उपयोगी पडेल . फास्ट बॉलरला अचानक स्टेप आऊट होऊन लॉफटेड शॉट मारणे , ऑफ स्टंपच्या बाहेरच्या बॉलला हार्ड स्लॅश करणे , जागेवरून ओव्हरपिच बॉलला लॉफटेड शॉट मारणे वगैरे . सॅम करनने काल या रणनितीचा यशस्वी वापर केला . अशा अपारंपारिक फलंदाजीकरता रहाणे आणि पंडया उपयोगात आणता येतील . रहाणेचा नैसर्गिक खेळ इम्प्रोवायजेशनचा आहे तर पंड्या उंचावरून फटके लांब मारू शकतो . अर्थात यात जोखीम आहे . त्यामुळे यश मिळण्याकरता नशिबाचा भाग लागेल . ३ ) अवांतर धावाः काल चेंडू विकेटकिपर कडे जाताना अचानक दिशा बदलताना दिसत होता . ऋषभ पंतला अनेक चेंडू पकडणे अशक्य होते . त्यामुळे इंग्लंडला २२ बाईज मिळाल्या . भारताने काल खेळ संपताना फलंदाजी करून चार षटकात १९ धावा केल्या त्यात सुध्दा चार बाईज आहेत . कठीण परिस्थितीत अवांतर धावांचे १० ते १५ टक्के योगदान मोठेच आहे . ४ ) मोईन अलीकडून धावा वसूल करणेः अँडरसन , ब्रॉड , स्टोक्स यांचा मारा स्वैर होण्याची शक्यता कमी . त्यामुळे अगदी त्यांना विकेट मिळाल्याच नाहीत तर मोईनला गोलंदाजी मिळेल . त्याच्या गोलंदाजीवर जास्तीत जास्त धावा काढणे महत्वाचे . सॅम करन नवखा आहे . त्याला त्याचे इनस्विंगर कसे टाकता येणार नाहीत अशी रणनीती आखावी लागेल . इंग्लंडमध्ये धावा व्हायला तंत्रापेक्षा नशीब लागते असा विश्वास दृढ होत चालला आहे . विकेट पडल्यावर त्याच्या तांत्रिक बाबींवर तासनतास बोलता येते . ते ऐकण्यात खूप आनंदही मिळतो . पण आऊट होणे आणि न होणे यात अंतर असते एका क्षणाचे . इंग्लंडमध्ये तर अर्ध्या क्षणाचे . असे चेंडू पडतात की आऊट व्हावेच लागते . ( म्हणून तीसपेक्षा अधिक शतके करणाऱ्या ऍलिस्टर कुकचे कौतुक वाटते . ) फलंदाजी रिफ्लेक्स ऍक्शन वर होते . फलंदाज अंतरज्ञानी असला तरच तो बाद होणार नाही . क्रिकेटमध्ये बाद होणे अनिवार्य आहे . कधी फलंदाजाला अशक्यप्राय चेंडू पडतो तर कधी त्याचा निर्णय चुकतो . साऊथहॅम्प्टनला भारताला नशिबाची भरघोस साथ मिळो .


हल्ली अनेकजण आपल्या आरोग्याबाबत जागरुक झाले आहेत . त्यामुळे व्यायाम आणि आहाराला आरोग्यात अनन्यसाधारण महत्त्व प्राप्त झाले आहे . चहा म्हणजे भारतीयांचा वीक पॉईंट म्हटले तरीही वावगे ठरणार नाही . मात्र मागच्या काही काळापासून चहा आणि कॉफी आरोग्यासाठी चांगली नसते याबाबत बरीच चर्चा झाली . मग अनेकांनी सामान्य चहा घेणे बंद केले . मात्र त्यामुळे ब्लॅक टी , लेमन टी यांसारख्या गोष्टींची मागणी वाढली . लेमन टी बनवणे सोपे असून तो शरीराचा क्लिंझर म्हणून उपयुक्त ठरतो . आता यामध्ये असे कोणते घटक असतात ज्याचे आरोग्याला फायदे होतात . याबाबत फारच कमी जणांना माहिती असते . पाहूयात लेमन टी पिण्याचे आरोग्यासाठी असणारे फायदे… लेमन टी म्हणजे नेमके काय ? लेमन टी म्हणजे कोरा चहा ज्यामध्ये लिंबू पिळलेले असते . लिंबामुळे या चहाला वेगळी चव येते . यामध्ये पाणी , चहा , साखर आणि लिंबू इतकेच असते . चहात लिंबू पिळल्याने त्याची केवळ चवच नाही तर रंगही बदलतो . क्लिंझर आणि डिटॉक्सिफायर शरीरातील अनावश्यक टॉक्सिन्स बाहेर पडण्यासाठी लेमन टीचा उपयोग होतो . याबरोबरच शरीरात असणारे विविध संसर्ग आणि आजार दूर होण्यासही लेमन टी उपयुक्त ठरतो . सर्दी आणि तापावरील उपचार लेमन टीमुळे सर्दी आणि ताप कमी होण्यास मदत होते . या चहाचा जास्त उपयोग व्हावा यासाठी यामध्ये थोडे आले टाकल्यास फायदा होतो . असा आले घातलेला चहा घेतल्यास घसेदुखीवरही आराम मिळतो . तसेच यामुळे प्रतिकारशक्ती वाढण्यास मदत होते . तसेच पावसाळी वातावरणात वाजणारी थंडी यामुळे कमी होण्यास मदत होते . नैसर्गिक अँटीसेप्टीक लिंबामध्ये निसर्गतः अँटीसेप्टीक गुण असतो . लेमन टीमध्ये अँटी बॅक्टेरीयल आणि अँटी व्हायरल घटक असतात . त्यामुळे एखाद्याला आधीपासून काही इन्फेक्शन किंवा आजार असतील तर ते बरे होण्यास मदत होते . त्वचेसाठी उपयुक्त आपली त्वचा छान नितळ असावी असे आपल्यातील बहुतांश जणांना वाटते . लिंबामध्ये व्हिटॅमिन सी असते , जे त्वचेसाठी अतिशय उपयुक्त असते . तसेच लिंबामध्ये अॅस्ट्रींजंटचे घटक असतात . त्यामुळे चेहऱ्यावरील पुरळ कमी होण्यास तसेच त्वचेच्या समस्या कमी होण्यास मदत होते .


दिवंगत अभिनेते राज कपूर यांच्या पत्नी कृष्णा राज कपूर यांचे कार्डिअॅक अरेस्टमुळे सोमवारी निधन झालं . कृष्णा यांच्या निधनाची माहिती मिळताच त्यांचं अंतिम दर्शन घेण्यासाठी कलाविश्वातील अनेक सेलिब्रेटींनी कपूर निवासस्थानाकडे धाव घेतली . या कलाकारमंडळींमध्ये राणी मुखर्जी आणि करण जोहर हेदेखील होते . परंतु या दुःखद प्रसंगी या दोघांना सोशल मीडियावर ट्रोल व्हावं लागलं आहे . कृष्णा यांचं निधन झाल्यामुळे संपूर्ण कपूर कुटूंबीयांवर शोककळा पसरली आहे . त्यामुळे या कुटूंबाचं सांत्वन करण्यासाठी आलिया भटसह बॉलिवूडमधील अनेक कलाकार उपस्थित होते . विशेष म्हणजे यावेळी राणी मुखर्जी आणि दिग्दर्शक करण जोहरदेखील आले होते . विशेष म्हणजे या दुःखद प्रसंगी हे दोघे हसताना दिसून आले . त्यांच्या याच वागण्यामुळे त्यांना ट्रोल व्हावं लागलं आहे . अनेक नेटकऱ्यांनी त्यांना खडे बोलही सुनावले आहेत . दरम्यान , सध्या या दोघांचा हा व्हिडिओ सोशल मीडियावर व्हायरल झाल्याचं पाहायला मिळत आहे . अनेकांनी या दोघांना वागण्याची पद्धत नसल्याचं म्हटलं आहे . तर काहींनी दुःखद प्रसंगी कसं वागावं हे देखील कळत नाही का असा जाब विचारला आहे . व्हायरल होत असलेल्या या व्हिडिओमध्ये या दोघांसोबत आलिया भटदेखील दिसत असून तिच्या चेहऱ्यावर चिंतेचे भाव दिसून येत आहे .


आपल्या मित्र - मैत्रिणीचे खराब फोटो सोशल मीडियावर शेअर करून त्यांना टॅग करणं हा सर्वांचाच आवडचा छंद असेल . त्या व्यक्तीसाठी तो फोटो कितीही लाजीरवाणा असला तरी त्यावर मजा घेणाऱ्या मित्रांची संख्या काही कमी नसते . पण या अशा गोष्टी फक्त तुम्ही आम्हीच करतो असे नाही तर , सेलिब्रिटीही करतात . आता फराह खानचंच घ्या ना… फराह , करण जोहर आणि शाहरुख खान या तिघांच्या मैत्रीबद्दल तर साऱ्यांनाच माहिती आहे . फराहने तिच्या इन्स्टाग्राम अकाऊंटवर या तिघांचे काही फोटो शेअर केले आहेत . हे फोटो पाहून तुम्हालाही हसू येईल आणि आपल्याला आवडणारे कलाकार आधी असे दिसायचे का ? असा प्रश्न अनेकांना पडेल . या त्रिकूटाची १७ वर्षांहून अधिक जुनी मैत्री आहे . आपल्या फोटोंना कॅप्शन देत फराहने लिहिलंय की , ‘८० च्या दशकाची थीम असलेल्या एका पार्टीमधे आम्ही तिघं असे दिसत होतो . या फोटोत आमच्या दोघांकडे बघताना शाहरुखचा चेहरा बघण्यासारखा आहे . ’ याआधीही करण जोहरच्या वाढदिवसाला त्याला अनोख्या शुभेच्छा देण्यासाठी फराहने तिच्या लग्नातला एक जुना फोटो इन्स्टाग्रामवर शेअर केला होता . करणच्या वाढदिवसाच्या पार्टीचे अनेक फोटो सोशल मीडियावर व्हायरल झाले . पण फराहने पोस्ट केलेल्या या फोटोनेच अनेकांची मनं जिंकली . परिणीती , का खोट बोलते आहेस ? फेसबुकच्या माध्यमातून वर्गमित्राचा सवाल दरम्यान , निर्माता - दिग्दर्शक करण जोहरच्या वाढदिवसाच्या पार्टीतला शाहरुख , आर्यन आणि सारा यांचा एक फोटोही सोशल मीडियावर व्हायरल झाला होता . केजोच्या वाढदिवसाच्या निमित्ताने आयोजित करण्यात आलेल्या पार्टीमध्ये अभिनेता अक्षय कुमार , ट्विंकल खन्ना , सिद्धार्थ मल्होत्रा , आलिया भट्ट आणि इतरही सेलिब्रिटी आले होते . छायाचित्रकारांना यापैकी जवळपास सर्वच कलाकारांचे फोटो काढण्याची संधी मिळाली . पण , नेमकं शाहरुख या पार्टीमध्ये कधी आला याचा सुगावा प्रसारमाध्यमांनाही लागला नाही .


एका चॉकलेटच्या जाहिरातीतून करिअरची सुरूवात करणाऱ्या अभिनेत्री दिशी पटानीचे आज लाखो चाहते आहेत . अत्यंत कमी काळात दिशाने बॉलिवूडमध्ये आपलं स्थान निर्माण केलं . ‘बागी २’च्या यशानंतर तिला बऱ्याच चित्रपटांचे ऑफर्सदेखील येऊ लागले . सलमान खानच्या आगामी ‘भारत’ या चित्रपटातही ती झळकणार आहे . तसंच आणखी एका चित्रपटात ती हृतिक रोशनसोबत स्क्रिन शेअर करणार होती . पण दिशाने हृतिकसोबतचा हा चित्रपट अर्ध्यावरच सोडून दिल्याची माहिती समोर येत आहे . ‘टाइम्स नाऊ’ने दिलेल्या वृत्तानुसार , हृतिकच्या वागण्यामुळे दिशाने हा चित्रपट सोडला आहे . सेटवर हृतिकने दिशासोबत फ्लर्ट करण्याच प्रयत्न केला आणि तिच्या एका जवळच्या मित्राला मेसेज करून तिला डेटवर येण्याबाबत विचारलं , अशी चर्चा आहे . हृतिकची ही गोष्ट दिशाला खटकल्याने नाराज होत तिने चित्रपट सोडल्याचं कळतंय . वाचा : ‘काकस्पर्श’नंतर महेश मांजरेकर , सचिन खेडेकर , गिरीश जोशी पुन्हा एकत्र चित्रपटातून दिशाच्या अशा अचानक एक्झिटबद्दल दिग्दर्शकांनी अद्याप काही माहिती दिली नाही . पण यामध्ये दिशाचा कथित प्रियकर टायगर श्रॉफदेखील भूमिका साकारणार होता . हा अॅक्शनपट असून यातील स्टंटसाठी आंतरराष्ट्रीय स्टंट कोरिओग्राफरला बोलावण्यात आलं होतं . भारतासह इटली , जॉर्जिया , अबूधाबी , स्विडन आणि पोर्तुगाल याठिकाणी चित्रपटाची शूटिंग होणार आहे . दिशाने चित्रपटातून काढता पाय घेतल्याने आता दिग्दर्शक तिची मनधरणी करणार का किंवा तिच्याऐवजी दुसऱ्या अभिनेत्रीची यात वर्णी लागणार का हे पाहणं महत्त्वाचं ठरणार आहे . तर दुसरीकडे हृतिक याआधी कंगना रणौतसोबतच्या अफेअरमुळे चर्चेत होता .


विविध धाटणीच्या चित्रपटांचा ट्रेंड असलेल्या बॉलिवूडमध्ये सध्या मात्र एकाच चित्रपट ट्रेंडमध्ये आहे . तो चित्रपट म्हणजे संजय लीला भन्साळी दिग्दर्शित ‘पद्मावत’ . या चित्रपटाच्या पहिल्या दिवसापासून सुरु झालेला वाद आतापर्यंत थांबलेला नसून , चित्रपट प्रदर्शित होण्याचा वाटेवर असला तरीही शेवटच्या क्षणापर्यंत त्याविषयीच्या बऱ्याच गोष्टी समोर येत आहेत . जौहरच्या धमक्यांपासून ते चित्रपटातील कलाकारांना जीवे मारण्याच्या धमक्यांपर्यंत प्रत्येक अडथळा पार करत पद्मावतला सेन्सॉरनेही हिरवा कंदील दिला . पण , त्यातही काही अटी मात्र भन्साळींना पूर्ण कराव्या लागल्या . चित्रपटाच्या वाटेत आलेले सर्व अडथळे आणि त्यानंतरची परिस्थिती पाहता ‘पद्मावत’च्या टीमने प्रसिद्ध वृत्तपत्रात एक भलेमोठे डिस्क्लेमर छापले असून , ते पाहून अनेकांना धक्काच बसला आहे . ‘पद्मावत’च्या डिस्क्लेमरची सोशल मीडियावरही चर्चा पाहायला मिळाली . काही नेटकऱ्यांनी या जाहिरातीविषयी उपरोधिक ट्विटही केल्याचे पाहायला मिळाले . भल्यामोठ्या जाहिरातीच्या रुपात छापण्यात आलेल्या या डिस्क्लेमरमध्ये चित्रपटाविषयी काही गोष्टी स्पष्ट करण्यात आल्या आहेत . “हा चित्रपट प्रसिद्ध सुफी कवी मलिक मोहम्मद जायसी यांच्या ‘पद्मावत’ या महाकाव्यावर आधारित असून , हा एक काल्पनिक चित्रपट आहे . ज्यामध्ये राणी पद्मावती आणि अलाउद्दीन खिल्जी यांच्यातील ड्रीम सीक्वेन्सचे एकही दृश्य नव्हते आणि यापुढेही नसेल . राजपूत संस्कृतीविषयी असलेला आदर , त्यांच्यात असलेली धैर्यशील वृत्ती या गोष्टी प्रेक्षकांपर्यंत पोहोचवण्यासाठीच हा चित्रपट साकारण्यात आला आहे . या चित्रपटात प्रचंड आदबीने राणी पद्मावतीच्या व्यक्तिरेखेचे चित्रण करण्यात आले असून त्यांची प्रतिमा मलिन करण्याचा कोणताही प्रयत्न करण्यात आलेला नाही’ , असे या डिस्क्लेमरमध्ये लिहिण्यात आले आहे . सेन्सॉर बोर्डाने या चित्रपटात पाच बदल सुचवले असून , चित्रपटाला यू / ए प्रमाणपत्राने प्रमाणित करण्यात आले आहे . त्याव्यतिरिक्त इतर कोणतेही बदल करण्यात आले नसल्याचेही स्पष्ट करण्यात आले आहे . डिस्क्लेमरच्या शेवटी सरकारी यंत्रणा , सेन्सॉर बोर्ड , चित्रपटसृष्टी आणि चाहत्यांनी केलेल्या सहकार्याविषयी त्यांचे आभारही मानण्यात आले आहेत . ‘पद्मावत’ हा एक असा चित्रपट याहे , ज्याचा प्रत्येक भारतीयाला अभिमान वाटेल हा मुद्दा अधोरेखित करत भन्साळींनी चित्रपट प्रदर्शित होण्यापूर्वी या डिस्क्लेमरच्या माध्यमातून जणू काही आपले मनोगत प्रत्येक प्रेक्षक , समीक्षक आणि जास्तीत जास्त जनसमुदायापर्यंत पोहोचवण्याचा प्रयत्न केला आहे असे म्हणायला हरकत नाही .


अनेकदा आपल्याला ऑफीस आणि इतर रुटीनमधील गोष्टी करुन वैताग येतो . अशावेळी मनाला फ्रेश करण्याची गरज असते . हास्य सिंहासन यासाठी अतिशय उपयुक्त असे आसन असून ते केल्याने मनाला स्फूर्ती मिळण्यास मदत होते . हे आसन करताना प्रथम पद्मासनात बसावे . मग दोन्ही पाय गुडघ्यात वाकवून पाठीमागे आणावे . दोन्ही टाचांवर बसावे . टाचा नितंबाला टेकवाव्यात . दोन्ही गुडघ्यात साधारण ६ इंच अंतर ठेवून बसावे . उजव्या हाताचा पंजा उजव्या गुडघ्यावर व डाव्या हाताचा पंजा डाव्या गुडघ्यावर ठेवावा . हा एक मुखमुद्रा प्रकार आहे . दोन्ही नाकपुडय़ांमधून व तोंडातून श्वास बाहेर सोडत असताना जीभ घशातून आवाज करीत जास्तीत जास्त बाहेर काढावी . जीभ बाहेर काढण्याची क्रिया होत असताना आवाज करत श्वास पूर्णपणे बाहेर सोडावा . डोळे ताणून घ्यावेत . चेहऱ्याचे सर्व स्नायू खेचावेत . दृष्टी नाकाच्या टोकाशी रोखावी . ७ ते ८ सेकंद या स्थितीत रहावे . कंबर ताठ ठेवावी . रोज चार वेळा अशाप्रकारे आरशापुढे ही सिंहमुद्रा करावी . या आसनामुळे चेहरा सुंदर व तेजस्वी बनतो . बोलण्यातील तोतरेपणा कमी होत जातो . स्मरणशक्ती वाढते . घशाच्या तक्रारी दूर होतात . श्वसन आणि स्वरयंत्रावर या आसनाचा चांगला परिणाम होतो . डोळे , कान व त्वचेचे कार्य सुधारते . डोळ्यांना व्यायाम मिळतो . त्वचा तेजस्वी होते . टॉन्सिल्सच्या तक्रारी दूर होतात . आवाज बसला असेल तर तो सुधारतो . छातीचे रोग बरे होतात . फुफ्फसाचे कार्य नीट चालू होते . हास्य सिंहासनामुळे श्वसन संस्था सुधारते . स्वरयंत्र संस्था , योग्यप्रकारे कार्य करू लागते . या आसनामुळे चेहऱ्यावरच्या स्नायूंना व्यायाम मिळतो . डोळे , गाल , हनुवटी , जीभ , ओठ , कपाळ सर्वच भाग ताणले जातात . त्यामुळे या सर्व अवयवांमध्ये रक्ताभिसरण सुधारते . वज्रासनामुळे मिळणारे फायदे देखील या आसनामुळे मिळतात . म्हणून याला मुखमुद्रावज्रासनही म्हटले जाते . कोणी याला भैरवासनही म्हणतात . छातीच्या आणि पोटाच्या सर्व तक्रारी या आसनामुळे दूर होतात . सुजाता गानू - टिकेकर , योगतज्ज्ञ