Lafaan alatti jiraachuu lubbu-qabeeyyii namootni shakkan muraasni qorannoo geggeessaa jiru. Kana gochuuf ammoo adeemsa lubbu-qabeeyyiin ittiin lafarratti uumaman qorachuun eegalu. Kanas lafti yoomii fi akkamitti akka uumamuu dandeesse hubataniiti. Dabalataanis fageenya lafti urjii aduu jedhamtu kana irraa ittiin fagaattu shallaganii beeku. Kanaafuu Pilaanetootni akkuma lafaa umurii fi fageenya walfakkaatoo ta’een urjiilee biroo waliin jiraatan lubbu-qabeeyyii qabaachuu malu shakkii jedhu qabaachuu isaaniiti. Akkuma beekamu pilaanitiin namni irra jiraachaa jiru lafa jedhamti. Lafti pilaanitoota biroo sirna solaarii(aduu) keessa jiran hunda waliin urjii aduu jedhamtu irraa kan uumamteedha. Garuu pilaanitootni kunniin hundi (salganuu) yeroo tokkotti kan walfaana uumaman miti. Yeroo garaa garaatti kan uumaman ta’uu isaaniitu beekama. Kunis sababa pilaanitootni kanneen biroon muraasni qorranii hin xumurin jiraniif ta’uu dabalata. Pilaanitootni dafanii qorruu fi dhiisuuf ammoo guddinni isaaniis murteessaadha. Baay’een isaanii yeroo qorran dhagaa ta’anii waan mul’ataniif jecha maqaa pilaanitoota dhagaa(rocky pilanetes) jedhuun waamamu. Waantotni baay’een hawaa keessa jiran urjiilee guguddoo ta’an irraa uumaman. Uumamaas jiru. Gaalaaksotni, urjileen, pilaanitootni fi astroidootni hedduunis haaluma kanaan hawaa keessatti uumamu. Kunis hawaan babal’chaa akka jirtu mul’isa. Haaluma kanaan laftis aduu irraa uumamte. Uumamuun lafaa naannoo waggaa biliyoona 5 tti tilmaamama. Qorritee dhagaa ta’uun lubbu-qabeeyyii biqilchuu kan eegalte ammoo naannoo waggaa biliyoona 4 tti tilmaamama. Kanarraa ka’uun qorattootni pilaanitootni akkuma lafaa urjii biroo irraa uumamanii, qorranii, dhagaa ta’uun yeroo fi fageenya murtaa’e irratti lubbuqabeeyyii horachuu danda’anis jiru jedhanii shakku. Haala kanaan jiraachuu lubbu-qabeeyyii hawaa keessaa qorachuuf bakki namatti dhiyaatu gaalaaksii lafaa(miilk weey) qofa. Innuu fageenya ajaa’ibsiisaa bara ifaa(ly) fagaatuun shallagama3. Lubbu-qabeeyyiin lafaan alatti jiraachuu malu jadhamanii shakkaman maqaa ‘Aleensota’(Aliens) jedhamuun waamamu. Aleensota(Aliens) jiraachuufi dhiisuun isaanii hanga har’aatti namoota gidduutti mormii uumaa jira. Mormiin uumamaa jiru kun ammoo jiraachuufi dhiisuu isaanii qofas miti. Bifaa fi gosa(sanyii) akkasumas haalaa fi dandeettii isaanii irrattis mormiin qorattoota gidduutti ni mul’ata. Qorattootni gariin lubbu qabeeyyiin hawaa keessaa jiraachuu malan(‘Aleensotni’) kanneen lafarraa wajjiin walfakkeenya hin qaban jedhanii shakku. Kanarraa ka’uunis shakkii garaa garaa ibsatu. Tarii namatu hin hubatu malee aleensotni lafarras dhufanii deebi’uu malu jedhanii shakku. Aleensota namni ijaan arguu hin danda’u jechuus ni dabalata. Kunis sababa shakkii Aleensotni kanneen akka lubbu-qabeeyyii lafarraatti, Naayitroojiinii(N) fi Foosfarasii(P) fa’a irraa uumaman miti jedhu qabaniif ta’uu dabalata. Gareen qorattootaa kun Aleensotni uumama laffarraa fakkaachuu baatanis, kanneen namoota caalaa qarooman jiraachuu akka malan shakkii qabu. Kanaafis UFO(Unidentified Flaying Object) fakkeenya fudhatu. UFOn waantota namootni tokko tokko yeroo gara hawaa deeman arganii maal akka ta’e hubachuu dhabaniidha. Waantotni UFO jedhaman kunniin ariitii saffisa ajaa’ibsiisaa qabuun akka balali’uu danda’antu ibsama. Bocni isaaniis gargar ta’uutu ibsama. Fknf UFOn Waanta akka boca geengoo(Disc)woyii fa’a fakkaatanii yeroo furguggifan argamuu isaaniitu himama. Kun ammoo shakkii konkolaataa aleensotaati moo aleensotuma jedhu uumuus ni mala. UFOn jedhaman kunniin darbanii darbanii lafarra bakka tokko tokko yeroo isaan qubatanii deebi’an namootni arganis akka jirantu himama. Ta’us garuu saffisa isaanii irraa kan ka’e UFOn maal akka ta’an namootni argan hubachuu hin dandeenye. Kanumaaf maqaan UFO jedhus itti mogga’e. Hiikni isaas” Waanta Balali’aa hin hubatamin” akka jechuuti. Egaa kanuma irraa ka’uuni kan namootni uumama qaroominaan namoota caalantu bakka biraa irraa dhufee lafa qorachaa jira shakkii jedhu horatan. Haa ta’u malee waa’ee UFO kanarratti namootni mormii qabanis ni jiru. Kanas gariin waanti UFO jedhamu kun hin jiru, namoota hallucination (mallattoo dhibee sammuu) qabantu dogoggoraan hubate malee jedhu. Gariin ammoo wanti yeroo namootni gara hawaa deeman itti mul’ate kun UFO miti jedhu. Kanas yoo morman:- rookkeettii biyyootni garaa garaa hawaatti ol ergantu namoota gara hawaa deemanitti ifee mul’ate jedhu. Kanaafuu UFOn gara IFI (Identified Flaying Object)tti jijjiirameera jedhanii ibsu. Wanti hin hubatamin ture hubatameera akka jechuuti. Walumaagalatti ibsa aleensotni uumama lafarraa hin fakkaatan jedhu muraasa ilaaluu yaalleerra. Ibsa Aleensotni lubbu qabeeyyii lafarraa wajjiin adeemsa uumamaa fi bocaan wal fakkaachuu malu jedhus faana dhahuun dirqama. Gereen kun ammoo pilaanitootni lafaa wajjin walfakkaatan aleensota lubbu-qabeeyyii lafarraa waliin walfakkatan qabaachuu malu ilaalcha jedhu hordofu. Kanas pilaanitootni biroon akkuma lafaa waantota akka bishaanii, soorata, qilleensa(O2) fi kkf qaban jiraachuu malu shakkii jechuuni. Kanaafuu xiyyeeffannoon garee kanaa pilaanitoota lafa fakkaachuu malan hawaa keessa barbaaduudha. Xiyyeeffannoon kun bakka jireenyaa hawaa keessa namootaaf barbaaduu dabalata. Xiyyeeffannoon qorannoo fi qo’annoon taasifamu bu’aa malee miti jechuufani. Kun milkoofnaan bu’aa qaaliiti. Ilaacha ofiif, sanyii ofiif akkasumas lubbuu jiraachisuuf haala mijeessuuti. Haala kanaan ammoo miidhanii osoo hin taane miidhamanii duroomu. Ilaalcha kanatu hawwiif jaalala Ilaalcha Misoomaa dhuunfate. Gareen ilaalcha kana qaban barbaacha pilaanitoota biroof, ifaajjii abdii kutannaa hin qabne gochaa jiru. Ifaajjii kanaanis wantota lafa fakkaatan muraasa fagootti arguu danda’anii jiru. Kanas meeshaa Telescope Jedhamu fayyadamaniiti. Waantota lafa fakkaatan kanneen keessaa tokko teegarden b jedhamuun kan beekamudha. Teegarden b lafa fakkaachuu isaan sadarkaa 1ffaa irratti argama. Teegarden b sirna soolaariin(aduun)alatti argama. Kanafuu sirna aduu osoo hin taane, sirna urjiilee biroo(explanet) keessatti argama jechudha. Gama biraanis teegarden b, kan uumame aduu irraa osoo hin taane, urjii kan biraa irraa ta’uu isaati. Pilaanitiin kun fageenya bara ifaa waggaa 12.59(12.59ly) ta’een lafarraa fagaata. Gariin Pilaanitoontaa kun bakka ‘Zoonii Jireenyaa’(Habitable Zone) jedhamuun beekamutti argamu. ‘Habitable zone’ bakka pilaanitiin lafaa wajjin walfakkeenya qaban jiran ta’uu mul’isa. Walfakkeenyi isaani ammoo Pilaanitoota guddinaa fi umuriin lafa gitan fa’a dabalata. Fageenyi isaan urjii isaanii irraa qaban Sirna soolaarii fageenya lafti aduu irraa qabduun walfakkaata. Urjiin isaaniis guddinaafi ifaan aduu fakkaatu. Gariin isaanii akkuma lafaatti waan bishaaniin aguugamanii jiran fakkaatanii mul’atu. Kunis akkuma lafaa bishaan, qilleensaa (O2), lubbu-qabeeyyii fi soorata qabaachuu akka malan shakkii uuma. Haala Kanaan hawaa keessaa bakkeewwan muraasni ’Zoonii Jireenyaa jedhamuu danda’an. Pilaanitootni zoonii jireenyaa keessatti argaman gaalaaksota hundaa keessa jiraachuu malu. Ta’us qorannoo fi abuurraa namootaaf kan salphatu gaalaaksota lafatti dhiyaatan qofaadha. Kunis miilkweeyii qofa kan xiyyeeffatu ta’uu isaati. Miilkweeyiin gaalaaksii lafti keessatti argamtudha. Gaalaaksiin kun urjii miliyoona 100 ol ta’an ofkeessaa akka qabutu tilmaamama. Urjiilee kanneen keessaa aduun ishee tokkodha. Akkuma aduun pilaanitoota sagal ofitti marsitu, urjiileen kaanis pilaanitoota mataa isaanii qabu. Kun ammoo pilaanitootni biliyoonaan lakkaawaman gaalaaksii miilkweeyii keessatti argamuu akka malan mul’isa. Isaan keessaa lafti ishee tokkodha. Gaalaaksii miilkweeyii keessa akkuma lafaa pilaanitootni zoonii jireenyaa keessatti argaman hedduu dha. Miilkweeyii keessaa Pilaanitoota lafa fakkaatan naannoo 1600 arguu NASAN gabaaseera. Isaan kanneen keessaa yeroo ammaa aleensota namoota qarooman qabaachuu malan muraasnis akka jirantu shakkiin ibsama. Aleensotni pilaanitoota kanneen irra jiraatan kunniin akkuma namootaa qaroomuu kanneen malan ta’uu isaaniiti. Bakkeewwan shakkaman kana imaluuf fageenya bara ifaa kumaatama namatti fudhata. Isaan kessaas kan dhiyeenya qaba jedhamu fageenya bara ifaa waggaa 12 (12lys) kan namatti fudhatuudha. Haalli Kun namootni pilaanitoota aleensotaa kanarra qubachuuf daran rakkisaa akka ta’u mul’isa. Kanaaf jecha qorattootni aleensota bifa dandaa’ameen quunnamuuf mala garaa garaas ni dhahu. Maloota dhahaman keessaa tokko bifa raadiyoonaan aleensota qarooman quunnamuu yaaluu fa’i. Qorattootni hawaa yaalii pilaanitoota fageenya dhiyoo jiran namootaaf mijeessuus ni qabu. Kanaaf ammoo piloonitoota akka maarsii fa’a misoomsuu kajeelu. Kanas lafarraa biqiloota akka algee (algie) fa’a ol erganii misoomsuuf karoorsu. Kun yeroo dheeraa booda namootni akka achirra jiraataniif haala mijeessudha. Gariin ammoo asteroidoota albuuda akka warqee fa’a irraa uumaman follossanii lafarratti gurgurachuuf yaalii geggeessu. Kun ammoo duroomuuf fedha kan qaban ta’uu isaanii mul’isa. Yaaliin abuurraa hawaaf taasifamu baay’een isaa qabeenya achi jiruun badhaadhuufi. Haala kanaan Kan dursee qabeenya achi jiru abuure, qabeenya dhuunfaa isaa godhata.Yoo fedhe ni gurgurata fedhus olkaawata jechuudha. Kan irraa hafe namootaaf hiruu fi dhiisuunis mirga. Ifaajjii akkanaa booda qabeenya argame hiruu fi dhiisuun ilaalchaan malee seeraan nama hin gaafachiisu. Haala kanaan ilaalcha namummaa, isa lubbuu namaa baraaruuf arjoomu, malee homtuu qabeenya hiri jedhee isa abuurame hin hirsiisu. Biyyootni qarooman dorgommii qorannoo hawaa geggeessuun isaaniis kanaafidha. Biyyi dursitee abuurte qofti akka dhuunfaan itti fayyadamtuufi. Egaa qorannoon hawaa warra achi jiraniif ilaalcha misoomaati. Warra akka koo asuma jiranittimmoo qoosaa ta’uu isaati. Safuun kan ilaalchaati! 