Salamoko Sabai Nan Aluih indak panah tau, inyo lai bamamak atau indak. Ataukah inyo lai bamamak, tapi bamamak ka mamak urang, antahlah. Itu ulah tukang kaba juo, baa mangko indak nyo curitoan tantang mamak si Sabai di dalam kaba Sabai nan Aluih tu.
Kutiko Rajo nan Panjang maminang si Sabai malalui bapak si Sabai nan banamo Rajo Babandiang tu, si Sabai sabananyo takajuik. Batanyo-tanyo dalam hati, baa mangko langsuang sajo urang maminang ka bapaknyo, indak ka mamaknyo. Kutiko Rajo Nan Panjang lah mati ditembak si Sabai, indak pulo ado urang jadi mamaknyo nan manyalasaikan persoalan tu. Untuang tukang kaba lai sayang ka si Sabai, mangko persoalan pembunuhan Rajo nan Panjang tu dapek disalaikan.
Kini, ado sajo urang mangaku sabagai mamak si Sabai. Nyo pacaliak an pulo ranji kaum si Sabai. Si Sabai ragu. Iyokoh urang tu mamaknyo atau indak. Dek indak tahu baa maadok i persoalan tu, inyo imbau molah adiak kanduangnyo, Mangkutak Alam.
“Mang. Mangkutak. Takana dek Ai kito baduo ko lai bamamak atau indak?”
“Indak.”
“Baa jaleh di waang?”
“Kutiko apak kito mati di bunuah Rajo Nan Panjang, indak surang juo urang nan namuah mangaku sebagai mamak kito. Kalau indak dek ibo si tukang kaba, mungkin kito lah mati tagak. Baa mangko itu bana nan kak Sabai tanyokan?”
“Ado urang baru pulang dari rantau mangaku sebagai mamak kito.”
“Ha? Mamak kito? Kok iyo, mamak kasiangan tu mah! Agak hati den, urang tu pangicuah.”
“Saburuak tu bana sangko waang ka urang nan pulang dari rantau?”
“Mulo-mulo mintak diakui sebagai mamak. Sudah tu nyo buek ranji, nyo masuak an namonyo. Sudah tu nyo kuasai tanah pusako awak. Sudah tu, awak takalok, tanah awak dijuanyo. Banyak nan sarupo tu kajadiannyo kini.”
“Tapi nyo kecek an dek urang tu ka Ai, inyo pulang dari rantau nak maurus kamanakan jo kampuang halaman.”
“Mungkin urang tu bangkrut di rantau, lalu pulang mancari panambah pokok galeh.”
“Ondeh diak oi, baa kok saburuak itu bana anggapan waang ka urang tu.”
“Kak Sabai. Mang lah pasai jo kalakuan ninik mamak kini. Mamak si Lepong, mamak si Burin, mamak si Gogeh tiok hari batangka jo kamanakannyo pakaro manjua tanah. Dek sayang si mamak ka babini mudo, tanah pusako dijuanyo. Anak mamak tu nan ka balaki, tanah pusako kaum bagadaian. Minantu mamak tu ka mambali oto, tanah pusako kaum juo nan tandeh. Pasai den mandanga kalakuan ninik mamak tu, pasai.”
“Kok iyo urang tu mamak kito pulo, tantu ka sarupo itu pulo kalakuannyo.”
“Untuang kito indak bamamak. Kok bamamak, mungkin awak kini tingga namo sajo lai. Nan tanah pusako, harato bando, rumah gadang, sawah ladang alah abih tandeh dipajuabalikan dek mamak tu.”
“Jadi, manuruik waang Mang, rancak awak indak ba mamak?”
“Rancak.”
“Jadi baa tantangan urang nan mangaku mamak kito tu?”
“Jaan jaan inyo saroman Rajo Nan Panjang pulo. Inyo nak manjadian kakak bininyo.”
“Apo kecek waang? Ai nak ka dijadikan bini mudonyo? Baa, ka Ai tembak sakali lai urang gaek saroman tu?”
“Tapi badia kakak panembak Rajo nan Panjang tu lah diambiak dek tukang kaba. Ditembak jo apo lai? Urusan jo efbiai alun salasai, kini kakak lah nak mambuek pakaro baru pulo. Paniang den manyalasaiannyo beko.”
“E, Mang. Antah iyo bagai inyo mamak kito. Siapo tahu?”
Mangkutak takangkang dek galak. Sudah tu inyo pai main alang-alang ka tanah lapang. Si Sabai tamanuang surang ditapi janjang. Inyo ragu. Inyo bapikie surang, ka bamamak atau indak?
*
min_Latn min_Latn min_Latn min_Latn min_Latn min_Latn min_Latn min_Latn min_Latn min_Latn min_Latn min_Latn min_Latn min_Latn min_Latn min_Latn min_Latn min_Latn bjn_Latn min_Latn min_Latn min_Latn min_Latn min_Latn min_Latn unk