S èèrschd Mool gnänd wird Makanaa im e Verdraag vùm 22. Juni 999 zwischen em Mailänder Erzbischof Arnulf ùn em Abt Landfred vù Arona. Dr Abt hed vier Alpe vùm Erzbischof yyduschd, u. a. d alpicella dicitur ... Macuniaga. D Alp Makanaa wird au no gnänd in Uurkùnde vù 1208 ùn 1256, doo no as alpis de Macugnaga. Im Schiidsverdraag vùm 16. Augschde 1291 zwischen em Vischpertal ùn dr Groofe vù Biandrate wird derno zem èèrschde Mool d Gmai Makanaa ùn iiri Yywooner gnänd: communis et homines de Macugnaga. D Binadrate hän au Bsizige im Wallis ghaa, waarschyyns hän sii in dr zwoode Hälfdi vùm 13. Jh. Siidler us em Wallis in s Vischpertal gruefe. Chùù sin d Walser iber dr Saaserbiärg-Pass (Monte Moro, 2862 m).