De stimmlose velare Frikativ isch e Lut wo in verschydene Sproche vorchunnt. Im Alemannische isch er näbe [χ] eini vo de Ussprooche vum <ch> wie in "Chind". Trotz dr Annahm vo Laie dass de "rauhe" Luut e Eigeart vum Dütsche oder Alemannische isch, chunt de Luut in de Sprooche vo dr Wält oft vor. Im internationale phonetische Alphabet wird er als [x] dargstellt.