D Bevölcherig het wäge däm sogar besseri Möglichkeite gforderet, Dütsch z lehre[63]. Bi de Yfierig vo de Schuelpflicht ab 1846 hen vili Gmeie, bsunders z Mittelbünde, deno grad Dütsch als Unterrichtssprooch ygfiert. E Byspil isch Ilanz, wo im Joor 1833 d Schuelsprooch Dütsch worde isch, glychwool dass dertemool z Ilanz no vorallem Romanisch gschwätzt worde isch. Im Schamsertal het öber wo in de Schuel Romanisch gschwätzt het, bis zur Joorhundertwendi sogar e Busse übercho[64].