كتاب وقعة صفين نصر بن مزاحم مانند بسيارى از آثار ديگر، در يك بستر رو به رشد تاريخ نويسى شكل گرفته است. بسترى نيرومند كه گرچه در آغاز تصور روشنى از  تاريخنگارى علمى و تدوين كتاب مفصل ندارد، اما به جمع آورى اخبار و اشعار تاريخى سخت علاقمند است. اين حس كه كسانى بر آن باشند تا افراد درگير يك واقعه را يافته و رخدادها را از زبان آنان بشنوند، يا در لابلاى منابعى كه در اختيار دارند متن نامه‏ها و معاهدات را به دست آورده و نزد خود حفظ كنند، دقيقا همين بسترى است كه از آن سخن مى‏گوييم.