دونيانين ان قديم خالقلاريندان اولان آذربايجان خالقى اؤزونون زنگين ميللى تاريخينه ماليكدير. عصرلرين كئشمكئش لرينده او٫ اؤز ميللى ديلينى٫ عادت و عنعنه لرينى قورويوب ساخلايابيلميشدير. ايران ظولمكارلارى آذربايجانى اؤز حاكيمييتلرى آلتينا آلاراق٫ اونون ثروتينى آمانسيزجاسينا تالاديلار. نتيجه ده آذربايجانين چيچكله  نن كند و شهرلرى داغيلماق حددينه گليب چاتدى. شووئنيست بؤيوك دؤولتچىليك سيياستى يورودن ايران حؤكمدارلارى آذربايجانلىلارين وارليغينى تامامىيله اينكار ائتمه يه جهد گؤسته رير٫ اونلارين ديلينى اليندن آلماقدان٫ هر جور تحقير ائديجى عمللردن چكينميرلر.    بونا باخماياراق آذربايجان خالقى بير گون ده اولسون٫ اؤز آزادليغى اوغروندا موباريزه سينى دايانديرمادى. آذربايجانلىلارين اؤز ميللى آزادليقلارى اوغروندا موباريزه سينين ان پارلاق نومونه سى ستتارخان٫ باقيرخان٫ شئخ محممد خييابانى و باشقالارىنين حركتلرىدير. بو  جسور اينسانلار موباريزه نين باشچىلارى٫ همده شهيدلرى ايدى. قانلى فاشيسم اوزه رينده دئموكراتيك دؤولتلرين غلبه سى آذربايجان خالقينين موباريزه سينه يئنى تكان وئردى٫ يئنى شراييط ياراتدى. تئهران حؤكومتينين موقاويمتينه باخماياراق بو ايل ٢١ آذرينده (١٢ دئكابر) آذربايجان خالقينين عصرلردن برى آپارديغى موباريزه سى غلبه ايله باشا چاتدى. آتلانتيك خارتيياسينا اويقون اولاراق ميللى مجليسين٫ آذربايجان ميللى حؤكومتينين قورولماسى ايله نتيجه له ندى.    آذربايجاندا دئموكراتيك اساسلارا داياناراق بير ميللى حؤكومت قورولوب و  اؤز فعالييتى باره ده بوتون دونيايا معلومات ياييب. ٥ ميليونلوق آذربايجان خالقى ميللى ديلينين٫ تاريخينين٫ مدنييتينين كؤمه يى ايله اؤزونون موعاصير بير خالق اولدوغونو درك ائتدى و بير ده هئچ واخت فارس ظولمونون آلتيندا اينله مه يه٫ فارس ديلينين ايرانداكى باشقا خالقلارين ديللرى اوزه رينده آقاليغينا ايجازه وئرمه يه جكدير. بو خالق بير نفر كيمى اؤز حياتينى ميللى آزادليغينا و دؤولتينه قوربان وئرمه يه حاضيردير.    يئنى دئموكراتيك آذربايجان حؤكومتى قيسسا واخت عرضينده ايجتيماعى٫ ايقتيصادى٫ مدنى ساحه لرده جيددى  ده ييشمه لر ائده بيليب٫ داخيلى تهلوكه سيزليك تام برقرار اولونوب. يئنى ميللى حؤكومتين فعالييتى سايه سينده عصرلرله ايستيثمار اولونان خالق عادى اينسان شراييطينده ياشاماغا باشلاييب. بونونلا دا او٫ اؤز ميللى دؤولتينى قوروماق٫ اونو ايداره ائتمه يه قادير اولدوغونو گؤسته رير.    آذربايجان خالقينين ايراده سى ايله آتلانتيك خارتياسينا٫ يعنى بؤيوك دئموكراتيك دؤولتلرين وعدلرينه اويغون اولاراق قورولان آذربايجان ميللى حؤكومتى آرتيق دانيلماز فاكتدير. بيرلشميش ميللتلر تشكيلاتى باش آسامبئليياسينا موراجيعتى ايله  آذربايجان خالقى خاهيش ائدير كى٫ آذربايجان ميللى حؤكومتىنين وارليغى فاكتى تانينسين و كناردان موداخيله اولمادان٫ اونا اؤز طالئعىنين اؤزو طرفيندن موعيينله شديريلمه سينه تامينات وئريلسين.    آذربايجان ميللى حؤكومتينين باش وزيرى  سئييد جعفر پيشه ورى  ٢٨ يانوار ١٩٤٦