Ṣàkópọ̀ àpilẹ̀kọ náà:  Àwọn onímọ̀ sáyẹ́ǹsì tí wọ́n ń retí láti rí nǹkan tó jìnnà tó bílíọ̀nù mẹ́tàlá ọdún ìmọ́lẹ̀, tí yóò jẹ́ kí wọ́n lè mọ bí ayé àti ìsálú ọ̀run ṣe wà nígbà tí wọ́n wà ní kékeré, ń kojú àtakò látọ̀dọ̀ àwọn ọmọ ìbílẹ̀ Hawaii tí wọ́n ń wá bí wọ́n ṣe lè pa àwọn ohun tó ti kọjá mọ́. Àwọn tí ó ń ṣe àfihàn, títí kan òṣèré nínú eré ìtàgé Game of Thrones, Jason Momoa, ní kí ìjọba ìpínlẹ̀ náà àti Yunifásítì Hawaii dáwọ́ ìkọ́lé ilé-ìwòran tuntun tí owó rẹ̀ tó bílíọ̀nù kan àti ọgọ́rùn-ún méje dọ́là dúró lórí ilẹ̀ mímọ́. Ọ̀pọ̀lọpọ̀ àwọn tó ń ṣe àtakò ni wọ́n mú lọ́jọ́ Àbámẹ́ta ní Mauna Kea, ibi ìsìnkú òkè kan tí wọ́n sọ pé òrìṣà yìnyín Poli'Ahu máa ń wá, tí olórí àwọn ará Hawai'i kan sì ti pè fún ìdádúró ọgbọ̀n ọjọ́ lórí iṣẹ́ ìkọ́lé. Ènìyàn mọ́kànlélọ́gọ́ta ni wọ́n mú nígbà tí wọ́n ń ṣe àtakò tí wọ́n ń dí ọ̀nà àbáwọlé sí ibi tí wọ́n ti ń kọ́ ẹ̀rọ-ìwòran ọ̀pá-ìmọ̀nà ọ̀pá-ìmọ̀nà ọ̀pá-ìmọ̀nà ọ̀pá-ìmọ̀nà ọ̀pá-ìmọ̀nà ọ̀pá-ìmọ̀nà ọ̀pá-ìmọ̀nà ọ̀pá-ìmọ̀nà ọ̀pá-ìmọ̀nà ọ̀pá-ìmọ̀nà ọ̀pá-ìmọ̀nà ọ̀pá-ìmọ̀nà ọ̀pá-ìmọ̀nà ọ̀pá-ìmọ̀nà ọ̀pá-ìmọ̀nà Àwọn alátakò sọ wípé orí òkè, níbi tí àwọn onímọ̀ sáyẹ́ǹsì ti ń kọ́ ilé láti rí bílíọ̀nù mẹ́tàlá ọdún sẹ́yìn, wà ní orí ilẹ̀ ìsìnkú mímọ́. Tẹ́lesíkòbù Ọ̀ọ́dúnrún Mítà yóò jẹ́ ọ̀kan lára àwọn ibi ìwádìí àgbáyé tí ó tóbi jùlọ nígbà tí a bá parí ìkọ́lé rẹ̀ (àwòrán oníṣẹ́ ọnà) Peter Apo, alábòójútó fún Ọ́fíìsì fún Àwọn Ọ̀rọ̀ Hawaii, sọ pé òun ń béèrè lọ́wọ́ Gómìnà David Ige àti Olórí Yunifásítì Hawaii David Lassner láti kó àwọn ènìyàn jọ láti wá ojútùú tí yóò wà pẹ́ títí. 'Àwọn ará Hawaii gba ìmọ̀ sáyẹ́ǹsì gbọ́. Bi eyi yoo ṣe waye lori oke yii yoo jẹ ọrọ ti gbigba awọn eniyan ti o tọ ni yara lati ṣe adehun iru adehun kan ti gbogbo eniyan le gbe pẹlu, 'Apo sọ. Àmọ́, ó sọ pé dídènà kíkọ́ ilé alájà méjìdínlógún náà ṣe pàtàkì kí ìlọsíwájú tó wáyé. Ó sọ pé, 'Ẹ ò tiẹ̀ lè dé ibi tá a ti ń jíròrò títí tí wọ́n á fi dáwọ́ iṣẹ́ ìkọ́lé náà dúró.' Apo sọ pe ipinle yẹ ki o tun wo bi o ṣe n ṣakoso apejọ naa, eyiti o jẹ ti ijọba Hawaiian titi di igba ti AMẸRIKA ti ṣe atilẹyin ti ijọba erekusu naa ni ọdun 1893. Orílẹ̀-èdè Hawaii ló ni àwọn ilẹ̀ tó jẹ́ ti ìjọba kan tẹ́lẹ̀, àwọn ará Hawaii sì gbà pé ibẹ̀ jẹ́ ibi mímọ́. Kealoha Pisciotta, tó jẹ́...
Òkè Manua Kea jẹ́ ibi ìsìnkú fún àwọn ọmọ ìbílẹ̀ Hawaii, ó sì jẹ́ mímọ́. Iṣẹ́ ìkọ́lé bẹ̀rẹ̀ láìpẹ́ yìí fún $ 1.4billion Thirty Meter Telescope. Awọn ẹgbẹ abinibi n pe fun idaduro ọjọ 30 bi awọn ijiroro tẹsiwaju. A mú ènìyàn mọ́kànlélọ́gọ́ta ní ọjọ́ Àbámẹ́ta bí wọ́n ṣe jókòó ní ojú ọ̀nà sí ibi ìṣẹ̀lẹ̀ náà. Òṣèré eré ìtàgé Game of Thrones Jason Momoa darapọ̀ mọ́ àwọn tó ń ṣe àtakò ní ìpínlẹ̀ ìbílẹ̀ rẹ̀.