Wo àyọkà tó wà nísàlẹ̀ yìí, kó o sì dáhùn ìbéèrè tó wà lẹ́yìn náà ní èdè kan náà tí àyọkà náà wà:  Ìsọfúnni: Àrùn ikọ́ fée wà lára àwọn àrùn tó máa ń fa ìgbóná. Àwọn sẹ́ẹ̀lì lymphocyte tí wọ́n ń pè ní macrophages, T lymphocyte, B lymphocyte, àtàwọn sẹ́ẹ̀lì fibroblast máa ń kóra jọ láti di granulomas, àwọn sẹ́ẹ̀lì lymphocyte á sì yí àwọn sẹ́ẹ̀lì lymphocyte tí wọ́n ń pè ní macrophage ká. Nígbà táwọn èròjà tó ń mú kí ẹ̀jẹ̀ máa ṣiṣẹ́ dáadáa bá gbéjà ko èròjà tó ń mú kí ẹ̀jẹ̀ máa ṣiṣẹ́ dáadáa náà, wọ́n á so pọ̀ láti di sẹ́ẹ̀lì ńlá kan tó ní ọ̀pọ̀ èròjà tó ń mú kí ẹ̀jẹ̀ máa ṣiṣẹ́ dáadáa. Àrùn granuloma lè dènà kí àwọn kòkòrò mycobacteria má tàn kálẹ̀, kó sì pèsè àyíká kan tí àwọn sẹ́ẹ̀lì tó wà nínú ètò ìdènà àrùn á ti lè máa bára wọn lò. Àmọ́, àwọn ẹ̀rí tí wọ́n rí lẹ́nu àìpẹ́ yìí fi hàn pé àwọn kòkòrò bakitéríà náà máa ń lo àwọn èròjà granulomas náà láti dènà pé kí àwọn èròjà tó ń dènà àrùn nínú ara wọn má ṣe pa wọ́n. Àwọn macrophages àti àwọn dendritic cells nínú àwọn granulomas kò lè gbé èròjà antigen fún àwọn lymphocytes; nítorí náà, ìdáhùn ààbò ara kò ní lè ṣiṣẹ́. Àwọn kòkòrò bakitéríà tó wà nínú granuloma náà lè má ṣiṣẹ́ mọ́, èyí sì lè fa àrùn tí kò hàn síta. Ohun mìíràn tó tún máa ń ṣẹlẹ̀ nínú àwọn granulomas ni pé àwọn sẹ́ẹ̀lì inú ara máa ń kú lọ́nà tí kò bọ́gbọ́n mu (ìyẹn ni pé àwọn sẹ́ẹ̀lì inú ara máa ń kú lọ́nà tí kò bọ́gbọ́n mu) ní àárín àwọn ìfun. Bí kòkòrò àrùn TB bá lè wọ inú ẹ̀jẹ̀ látọ̀dọ̀ àgbègbè tí ara ti bà jẹ́, ó lè tàn dé gbogbo ara, kí ó sì dá ọ̀pọ̀lọpọ̀ ibùdó àrùn sílẹ̀, tí gbogbo wọn á sì máa fara hàn gẹ́gẹ́ bí àwọn kókó kékeré funfun nínú àwọn ohun ara. Àrùn ikọ́ fée tó le koko yìí, tó sábà máa ń ṣe àwọn ọmọdé àtàwọn tó ní kòkòrò àrùn éèdì, ni wọ́n ń pè ní miliary tuberculosis. Àwọn tó ní àrùn TB tó tàn kálẹ̀ yìí máa ń kú gan-an kódà bí wọ́n bá ń tọ́jú wọn (nǹkan bí ìdá ọ̀ọ́dúnrún). Ìparun ara àti ikú ara sábà máa ń wà níwọ̀ntúnwọ̀nsì nígbà tí ara bá ń jinná àti nígbà tí ara bá ń di hẹ́gẹhẹ̀gẹ. Àwọn nǹkan tó ń jẹ́ ẹ̀gún máa ń rọ́pò àwọn nǹkan tó ti bà jẹ́, àwọn nǹkan tó ti bà jẹ́ náà á sì kún inú ihò náà. Nígbà tí àìsàn náà bá ń jà, àwọn kan lára àwọn ihò yìí máa ń so pọ̀ mọ́ àwọn òpó èémí (bronchi) tí wọ́n á sì máa hó. Àwọn kòkòrò àrùn tó wà nínú rẹ̀ lè mú kí àrùn náà tàn kálẹ̀. Tí wọ́n bá lo àwọn oògùn apakòkòrò àrùn tó yẹ, kòkòrò àrùn náà á kú, ara á sì yá. Bí wọ́n bá ti ṣe é wò sàn, àwọn ibi tí àrùn náà ti kọ lù á á wá di ibi tí egbò wà.  Ìbéèrè: Ọjọ́ orí wo ni àrùn ikọ́ ẹ̀gbẹ tó ń mú ọ̀pọ̀lọpọ̀ èèyàn ní àrùn yìí sábà máa ń wáyé?
àwọn ọmọdé