Ṣàkópọ̀ àpilẹ̀kọ náà:  Àwọn oníṣègùn ẹranko ń rọ àwọn aráàlú pé kí wọ́n yẹ àwọn ajá wọn wò bóyá wọ́n ní kòkòrò tí ń fa àrùn, èyí tó lè pa èèyàn. Ìkìlọ̀ wọn wá lẹ́yìn tí ìwádìí kan fi hàn pé ó fẹ́rẹ̀ẹ́ tó ìdajì àwọn tó ní ajá tí wọn ò mọ̀ pé àwọn kòkòrò àrùn lè kó àrùn tó lè gbẹ̀mí èèyàn àti àwọn ajá mìíràn. Ó lé ní ìdajì lára wọn, ìyẹn ìdá mẹ́rìnléláàádọ́ta nínú ọgọ́rùn-ún, tí wọ́n tún jẹ́wọ́ pé àwọn ò mọ̀ pé àrùn Lyme, ìyẹn àrùn tó lè gbẹ̀mí èèyàn, tí wọ́n ń kó nígbà tí ẹ̀fọn bá kọlù wọ́n, máa ń ṣe àwọn ẹran ọ̀sìn wọn náà léṣe. Ìmọ̀ nípa àrùn Lyme ń pọ̀ sí i, ó sì jẹ́ pé ó máa ń ba ẹ̀mí àwọn èèyàn jẹ́. Nínú àwọn àìsàn tó le gan-an, ó lè ṣàkóbá fún ètò iṣan ara, àwọn oríkèé ara àti ọkàn, àwọn àìsàn náà sì lè máà jẹ́ àìsàn tó ń ṣe àwọn èèyàn bíi rheumatoid arthritis àti multiple sclerosis. Àwọn oníṣègùn ẹranko ń rọ àwọn aráàlú pé kí wọ́n máa yẹ àwọn ajá wọn wò bóyá kò ní àwọn kòkòrò tí ń mú kí àwọn èèyàn máa kó àrùn tó lè gbẹ̀mí èèyàn, irú bí àrùn Lyme. Ní òdìkejì ẹ̀wẹ̀, àwọn àmì náà lè má fi bẹ́ẹ̀ le débi pé ẹni tí kòkòrò àrùn kan ti pa lè ní àwọn àmì tó jọ ti àrùn gágá. Àwọn kòkòrò yìí máa ń pọ̀ gan-an nínú koríko tó gùn tàbí nínú igbó, wọ́n sábà máa ń so mọ́ àwọn ẹranko bí i ọ̀bọ, àmọ́ wọ́n tún máa ń wà lára akọ màlúù, ẹtu, eku, àwọn ẹyẹ àtàwọn ẹran ọ̀sìn tí wọ́n ń kó wọlé, ìyẹn àwọn tó máa ń kó àwọn kòkòrò náà wọ àwọn ìlú ńlá, wọ́n sì tún máa ń wà lára àwọn èèyàn. Àwọn àgbègbè tí ewéko kò ti pọ̀ sí (títí kan àwọn ọgbà àti ọgbà - àti igbó àti ilẹ̀ tó ṣí sílẹ̀) ló ṣeé ṣe jù lọ fún àwọn kòkòrò tí ń gbé ibẹ̀ láti máa gbé, nítorí pé àwọn kòkòrò yìí máa ń kúrò lára ibi tí wọ́n ti ń gbé wọn tẹ́lẹ̀, kí wọ́n sì wá gun orí òkè lọ síbi tí wọ́n ti lè kó àwọn ẹranko mìíràn tó ń kọjá lọ. Ìdí nìyí tí ọ̀pọ̀ èèyàn fi máa ń jẹun lábẹ́ ìgbáròkó. Bí wọ́n ṣe ń sọ tẹ́lẹ̀ pé ìgbà òtútù á túbọ̀ máa rin gbingbin sí i, tí ooru á sì máa mú gan-an lọ́dún - ìyẹn ni ipò tó dára jù lọ fún àwọn kòkòrò tí wọ́n ń pè ní àbùùbùtán - àti pé iye àwọn ọ̀bọ á máa pọ̀ sí i, wọ́n ń bẹ̀rù pé àrùn Lyme á túbọ̀ máa pọ̀ sí i. Àrùn Lyme, tàbí Lyme borreliosis, jẹ́ àrùn tí kòkòrò bakitéríà ń fà, tí àwọn kòkòrò tí kòkòrò àrùn náà ń ràn ń kó ran èèyàn. Àwọn kòkòrò tí wọ́n ń pè ní kòkòrò èèrà ni kòkòrò tí wọ́n máa ń rí nínú igbó àti àwọn ilẹ̀ oníkoríko. Ẹ̀jẹ̀ àwọn ẹyẹ àtàwọn ẹranko afọ́mọlọ́mú, títí kan ẹ̀dá èèyàn ni wọ́n ń jẹ. Àwọn eéṣú tó máa ń gbé kòkòrò àrùn Lyme wà káàkiri ilẹ̀ Gẹ̀ẹ́sì àti láwọn apá ibòmíì ní...
Àwọn onímọ̀ nípa ẹranko ti dá iṣẹ́ Big Tick Project sílẹ̀, tí wọ́n ń rọ àwọn onílé láti máa ṣàyẹ̀wò àwọn ẹran ọ̀sìn wọn. Wọ́n kìlọ̀ nípa bí àwọn kòkòrò tí ń tan àrùn kálẹ̀ ṣe ń pọ̀ sí i láti ọdún mẹ́wàá sẹ́yìn. Ìdajì àwọn onílé kò mọ̀ pé àwọn kòkòrò lè tan àrùn Lyme kálẹ̀ sáwọn èèyàn. Àrùn Lyme lè fa ìṣòro oríkèé ara àti àrùn ọkàn bí a kò bá tọ́jú rẹ.