Parí gbólóhùn yìí: A ò mọ bóyá ìjà àárín àwọn ará ló fa ìyapa náà tàbí ìfúnpá tó lágbára látọ̀dọ̀ àwọn Khazar. Ohun tó ṣeé ṣe kó ṣẹlẹ̀ ni èyí tó kẹ́yìn. Awọn Bulgars ti o jẹ olori nipasẹ awọn arakunrin meji akọkọ Batbayan ati Kotrag duro ni agbegbe steppe Pontic, nibiti wọn ti mọ bi "Black Bulgars" nipasẹ awọn orisun Byzantine ati Rus, ati pe wọn di awọn ọmọ-ogun Khazar. Àwọn Bulgars tí Kotrag darí ṣí lọ sí agbègbè Volga àárín ní ọ̀rúndún keje sí ìkẹsàn-án, níbi tí wọ́n ti dá Volga Bulgaria sílẹ̀, pẹ̀lú Bolghar gẹ́gẹ́ bí olú ìlú rẹ̀. Gẹ́gẹ́ bí Ahmad ibn Rustah (ọgọ́rùn-ún ọdún kẹwàá) ṣe sọ, wọ́n pín àwọn Bulgars tó wà lágbègbè Volga sí ẹ̀ka mẹ́ta: "Ẹ̀ka àkọ́kọ́ ni wọ́n ń pè ní Bersula (Barsils), èkejì ni Esegel, ẹ̀ka kẹta sì ni wọ́n ń pè ní Bulgar". Ní ọdún 922 ni wọ́n gba ìsìn Ìsìláàmù gẹ́gẹ́ bí ẹ̀sìn tí ìjọba fọwọ́ sí. Wọ́n pa ìwà ọmọlúwàbí wọn mọ́ títí di ọ̀rúndún kẹtàlá nípa kíkọ àwọn ọmọ ogun tó kọ́kọ́ wá láti ilẹ̀ òkèèrè.
Àwọn Mòǹgólì gbógun tì wọ́n lọ́dún 1223. Nígbà tó yá, àwọn Mongol ṣẹ́gun wọn lọ́dún 1237. Kẹ̀rẹ̀kẹ̀rẹ̀ ni wọ́n bẹ̀rẹ̀ sí í pàdánù irú ẹni tí wọ́n jẹ́ lẹ́yìn ọdún 1431, nígbà táwọn ará Rọ́ṣíà gba àwọn ìlú wọn àti àgbègbè wọn.