Ṣàkópọ̀ àpilẹ̀kọ náà:  (CNN) Roseanne Barr fi hàn ní ìbẹ̀rẹ̀ ọ̀sẹ̀ yìí pé òun ń di afọ́jú. Nínú ìfọ̀rọ̀wánilẹ́nuwò kan pẹ̀lú The Daily Beast, òṣèré olórin ọmọ ọdún méjìlélọ́gọ́ta náà sọ nípa ìjàkadì rẹ̀ pẹ̀lú àrùn tí ń mú kí ojú bàjẹ́ àti glaucoma - àrùn ojú méjì tí ń burú sí i bí àkókò ti ń lọ tí ó sì lè mú kí ojú rẹ̀ bàjẹ́. Àwọn dókítà Barr kò fúnni ní àkókò kan, ṣùgbọ́n àwọn àmì rẹ̀ ń burú sí i: "Ìran mi ti ń sún mọ́lé báyìí", ó wí. "Mo kàn máa ń gbìyànjú láti gbádùn ìran náà bó bá ti lè ṣeé ṣe tó. O mọ̀ pé, kí n máa gbé ìgbésí ayé mi lọ". Àwọn ojúewé wọ̀nyí jápọ̀ mọ́: Àìlèra ojú tí ń jẹ́ kí èèyàn rí àwọn kúlẹ̀kúlẹ̀ tó ṣe kedere nínú ojú lọ́nà tó ṣe kedere ni àìsàn tí wọ́n ń pè ní macular degeneration; nígbà tí àìsàn glaucoma máa ń ba ẹ̀yà ara tó ń so ojú pọ̀ mọ́ ọpọlọ jẹ́, ohun tó sì sábà máa ń fà á ni omi tó ń ṣàn sínú ojú àti bí ojú ṣe máa ń le gbagidi. (Barr sọ nínú ìfọ̀rọ̀wánilẹ́nuwò náà pé òun máa ń ṣèrànwọ́ láti mú ìfúnpá náà kúrò nípa lílo igbó, èyí tí wọ́n mọ̀ pé ó máa ń dín ìfúnpá tó wà nínú ojú kù fúngbà díẹ̀.) Dókítà Steven A. Shanbom, MD, tó ń ṣiṣẹ́ ní ilé ìwòsàn Shanbom Eye Specialists nílùú Berkley, ní ìpínlẹ̀ Michigan, sọ pé: "Kò wọ́pọ̀ rárá pé kí Roseanne Bar ní àwọn méjèèjì, àmọ́ àwọn èèyàn ti gbọ́ nípa wọn rí". Bó tilẹ̀ jẹ́ pé àwọn ohun kan wà tó lè mú kí àrùn náà tètè bẹ̀rẹ̀, síbẹ̀ àwọn kan wà tí àbùdá wọn máa ń jẹ́ kí wọ́n tètè kó àrùn yìí, torí náà ó ṣeé ṣe kí Barr ní àrùn méjèèjì. Ó dájú pé ó bani nínú jẹ́. Àjọṣe àwọn méjèèjì burú jáì. Àìsàn tó ń ba ojú jẹ́ ti mú kó má lè ríran kedere mọ́, àìsàn glaucoma sì ti mú kó má lè ríran dáadáa mọ́", Dókítà Shanbom fi kún un. (Kì í ṣe pé ó ń tọ́jú Roseanne Barr, kò sì mọ kúlẹ̀kúlẹ̀ ọ̀ràn náà.) Ewu àwọn àrùn méjèèjì yìí máa ń pọ̀ sí i fún gbogbo èèyàn tó bá ti pé ọmọ ọgọ́ta ọdún, àwọn kan sì wà, pàápàá àwọn ọmọ ilẹ̀ Áfíríkà tó wà ní Amẹ́ríkà, tí ewu wọn máa ń pọ̀ sí i nígbà tí wọ́n bá ti pé ọmọ ogójì ọdún. Ìdí nìyí tí Ẹ̀ka Ẹ̀kọ́ Ìwòsàn Ojú ti Orílẹ̀-èdè Amẹ́ríkà fi dábàá pé kí o lọ ṣe àyẹ̀wò ojú rẹ nígbà tó o bá di ẹni tí kò ríran dáadáa, kódà bó o bá ríran dáadáa pàápàá. Ní ìbẹ̀rẹ̀, o lè ní èyíkéyìí lára àwọn àìsàn náà, àmọ́ kó o máà ní àmì kankan rárá. Àwọn nǹkan bíi ìtàn ìdílé tàbí ìfúnpá ga, tàbí àwọn ìṣòro inú ojú (bí wíwà tí ẹyin ojú rẹ̀ ti dín kù, fún àpẹẹrẹ) lè mú kí oníṣègùn rẹ kọ àwọn ìda tí ó lè dín...
Barr ní àrùn tó ń ba ojú jẹ́ àti àrùn glaucoma, àrùn ojú tó máa ń burú sí i, tó sì máa ń ba ojú jẹ́. Ewu fun awọn aisan mejeeji pọ si fun gbogbo eniyan lẹhin ọdun 60. Oòrùn lè mú kí àìsàn glaucoma àti àrùn macular degeneration pọ̀ sí i.