Ṣàkópọ̀ àpilẹ̀kọ náà:  Ìsọfúnni nípa ìlera rẹ wà nínú ewu. Ìwádìí kan fi hàn pé ó fẹ́rẹ̀ẹ́ tó ọ̀kẹ́ mẹ́tàdínlógójì mílíọ̀nù àkọsílẹ̀ ìlera jákèjádò orílẹ̀-èdè yìí tí wọ́n ti jí, tí wọ́n ti jí ìsọfúnni gbà, tàbí tí wọ́n ti jí ìsọfúnni gbà láwọn ọdún mẹ́rin tó kọjá. Ó dà bíi pé àwọn ìṣẹ̀lẹ̀ náà ń pọ̀ sí i. Lára àwọn ìsọfúnni tí wọ́n fi pa mọ́ ni orúkọ àwọn aláìsàn, àdírẹ́sì ilé wọn, ọjọ́ orí wọn, àìsàn wọn, àbájáde àyẹ̀wò wọn tàbí nọ́ńbà ìbánigbófò wọn. Èyí tó pọ̀ jù lọ nínú wọn ló jẹ́ ọ̀rọ̀ nípa ẹ̀rọ ìgbàlódé àti olè jíjà, títí kan jíjí kọ̀ǹpútà alágbèéká àti kámẹ́rà alágbèéká. Ìwádìí náà kò ṣàyẹ̀wò ìdí tó wà lẹ́yìn àwọn ìwà ọ̀daràn, tàbí bí àwọn ìsọfúnni tí wọ́n jí ṣe lè ti lo, ṣùgbọ́n àwọn ògbóǹkangí nínú ètò ààbò orí ayélujára sọ pé àwọn olè lè gbìyànjú láti lo ìsọfúnni àdáni àwọn aláìsàn láti gba àwọn iṣẹ́ ìṣègùn lọ́nà ẹ̀tàn. Ìkọlù: Ìwádìí kan tí wọ́n tẹ̀ jáde láìpẹ́ yìí tí ó rí i pé àràádọ́ta àwọn àkọsílẹ̀ ìlera ní Orílẹ̀-èdè Amẹ́ríkà ni wọ́n kópa nínú ìjínigbé ọ̀daràn, ìkọlù oníwà ìbàjẹ́ tàbí ìkọlù àwọn ìsọfúnni mìíràn fún odidi ọdún mẹ́rin (Àwòrán ìpamọ́) Àwọn ọ̀ràn tí kò ní èrò búburú nínú ní àwọn ìsọfúnni ìlera àdáni tí wọ́n fi ránṣẹ́ sí aláìsàn tí kò tọ́. Àwọn ìkọjá-ìkànnì ti di ìlọ́po méjì nígbà tí ìwádìí náà ń lọ lọ́wọ́, láti nǹkan bí ìpín márùn-ún nínú ọgọ́rùn-ún àwọn ìkọjá-ìkànnì lọ́dún 2010 sí nǹkan bí ìpín mẹ́sàn-án nínú ọgọ́rùn-ún lọ́dún 2013. Ọ̀mọ̀wé Vincent Liu, tó jẹ́ ọ̀kan lára àwọn tó kọ ìwé yìí, tó sì tún jẹ́ onímọ̀ sáyẹ́ǹsì ní ẹ̀ka tó ń ṣe ìwádìí ní ilé iṣẹ́ Kaiser Permanente nílùú Oakland, ní ìpínlẹ̀ California, sọ pé, ewu ńlá ló wà nínú bí wọ́n ṣe ń yọ́ kẹ́lẹ́yàmẹ̀yà. 'Ìwádìí wa fi hàn wípé àṣìṣe ìpamọ́ ìsọfúnni ti jẹ́, tí yóò sì máa bá a lọ láti jẹ́ ewu tí kò dáwọ́ dúró fún àwọn aláìsàn, àwọn oníṣègùn, àti ètò ìtọ́jú ìlera,' Liu sọ. Ìwádìí náà jáde nínú ìwé ìròyìn Journal of the American Medical Association. Àkọlé kan nínú ìwé ìròyìn JAMA sọ pé ẹ̀rí wà pé àwọn ìṣẹ̀lẹ̀ yìí ń mú kí àwọn aláìsàn kan yẹra fún fífún àwọn dókítà ní ìsọfúnni tó ṣe kókó nípa ìlera wọn, títí kan lílo oògùn olóró, ìṣòro ìlera ọpọlọ, àti àrùn éèdì. Àpilẹ̀kọ náà sọ pé: 'Bí àwọn èèyàn ò bá fọkàn tán ètò ìsọfúnni nípa ìlera tí wọ́n ń lò lórí ẹ̀rọ kọ̀ǹpútà mọ́, èyí lè ba ìsapá tí wọ́n ń ṣe láti mú kí ìlera àti ìtọ́jú ìlera sunwọ̀n sí i ní Orílẹ̀-Èdè Amẹ́ríkà jẹ́.' Dókítà Vincent Liu, onímọ̀ sáyẹ́ǹsì ní ẹ̀ka ìwádìí Kaiser Permanente, ló darí...
Ìwádìí kan tí wọ́n gbé jáde nínú ìwé ìròyìn Journal of the American Medical Association ti Tuesday fi àwọn iye náà hàn. Ó fẹ́rẹ̀ẹ́ tó 30 mílíọ̀nù àkọsílẹ̀ ìlera jákèjádò orílẹ̀-èdè náà tí wọ́n kópa nínú ìjínigbé ọ̀daràn, ìjínigbé oníwà ìbàjẹ́ tàbí àwọn àṣìṣe ìpamọ́ ìpamọ́ ìsọfúnni mìíràn ní ọdún mẹ́rin. Àwọn ìsọfúnni tí wọ́n fi pa mọ́ náà ni orúkọ àwọn aláìsàn, àdírẹ́sì ilé, ọjọ́ orí, àìsàn, àbájáde àyẹ̀wò tàbí nóńbà Àjọ Ìdáàbòbò Ọmọnìyàn. Ọ̀pọ̀lọpọ̀ nínú wọn ló jẹ́ ìjínigbé àti jíjí àwọn ẹ̀rọ alágbèéká, títí kan àwọn kọ̀ǹpútà alágbèéká tí wọ́n jí gbé àti àwọn kọnpútà alágbèéká tí wọ́n jí gbé. Àwọn ògbóǹkangí nínú ètò ààbò lórí kọ̀ǹpútà sọ pé àwọn olè lè gbìyànjú láti lo ìsọfúnni nípa aláìsàn láti fi gba ìtọ́jú lọ́nà èrú.