Ṣàkópọ̀ àpilẹ̀kọ náà:  London (CNN) Olùwá-ibi-ìsádi ọmọ ilẹ̀ Kóńgò Tarsis Mboma Thale ní ilé-iṣẹ́ kékeré kan tó ń ta aṣọ-t-shirt ní Johannesburg, South Africa. Iṣẹ́ Thale sábà máa ń béèrè pé kó máa rìn káàkiri àwọn òpópónà ìlú tó ti ń pè ní ilé rẹ̀ láti ọdún mélòó kan sẹ́yìn. Àmọ́ ní báyìí, ó sọ pé ìyẹn ò ṣeé ṣe. Ìdí ni pé ẹ̀rù ń bà á. Ìdí ni ìgbìmọ̀ ìwà ipá tó lòdì sí àwọn aṣilọ̀ tó ti bo gbogbo orílẹ̀-èdè náà ní àwọn ọjọ́ àìpẹ́ yìí, tó sì ti sọ ọ̀pọ̀ èèyàn di òkú bí àwọn aláṣẹ ṣe ń sáré láti mú àwọn tó wà nídìí rẹ̀ kí wọ́n sì dènà ìtàjẹ̀sílẹ̀ mìíràn. Ohun tó fa ìbínú yìí kò yé àwọn èèyàn, àwọn kan sọ pé ọ̀rọ̀ tí ọba Zulu sọ nípa àwọn ọmọ ilẹ̀ òkèèrè ló fa ìbínú náà, gẹ́gẹ́ bí ìròyìn tí ilé iṣẹ́ ìròyìn àdúgbò náà gbé jáde, àwọn míì sọ pé awuyewuye iṣẹ́ láàárín àwọn ará àdúgbò àti àwọn ọmọ ilẹ̀ òkèèrè ní oṣù Kẹta yí padà di èyí tí kò dára. Àìníṣẹ́lọ́wọ́ tó wà láwọn àgbègbè tí kò fi bẹ́ẹ̀ rí já jẹ tún wà lára ohun tó fà á. Ìwà ipá náà ti mú kí ẹgbẹẹgbẹ̀rún àwọn aṣíwọ̀lú wá ibi ìsádi lọ sí àwọn àgọ́ ọlọ́pàá àti àwọn ilé ààbò. Thale ń bẹ̀rù pé àwọn èèyàn lè gbéjà kò òun tóun bá lọ síbi iṣẹ́. "Eru mi ni lati lọ si ilu nitori Emi ko mọ igba ti awọn eniyan wọnyi le kọlu ati pe o jẹ ibanujẹ fun mi", o sọ fun CNN. "Oṣù ti fẹ́rẹ̀ẹ́ parí, báwo ni màá ṣe san owó ilé àti oúnjẹ fún ìyàwó mi?" CNN bá ọ̀pọ̀lọpọ̀ àwọn aṣilọ̀ tó ń gbé àti ṣiṣẹ́ ní Gúúsù Áfíríkà sọ̀rọ̀ nípa ìṣẹ̀lẹ̀ náà, èyí tí ó mú kí Ààrẹ Gúúsù Áfíríkà Jacob Zuma sún ìbẹ̀wò rẹ̀ sí òkè òkun síwájú, tí ó sì mú kí àwọn aláṣẹ ṣe gbogbo ohun tí wọ́n lè ṣe láti dènà àwọn ìjà mìíràn. Ní ọjọ́ Tuesday, Minisita Ààbò orílẹ̀-èdè náà sọ pé South Africa yóò rán àwọn ọmọ ogun lọ sí àwọn àgbègbè tí àwọn ọlọ́pàá ti dín kù láti lè dá àwọn ìkọlù náà dúró. Stanley Ndlovu tó wá láti Zimbabwe sọ pé ẹ̀rù ń bà á débi pé kò lè jáde nílé, kódà kò lè lọ sí ilé ìtajà tó wà ládùúgbò. Ó ń ṣiṣẹ́ ní Johannesburg gẹ́gẹ́ bí ẹni tó ń fọ ilé àti olùtọ́jú ọgbà, ó sì tún ń ṣètò ilé ìtajà kékeré kan níbi táwọn òṣìṣẹ́ ti lè ra oúnjẹ àti àwọn ohun èlò pàtàkì níbi iṣẹ́ rẹ̀. Ohun ti o gbọ pe ọpọlọpọ awọn ara South Africa sọ pe o yẹ ki o jẹ ti wọn nikan. O ni oun ro pe ijọba South Africa ti pẹ ju lati dahun si iwa-ipa, eyi ti o ti bẹrẹ ni igbagbogbo ni ọpọlọpọ awọn ilu ni awọn ọdun diẹ sẹhin...
Ìjì ìwà ipá tí ó ń pa àwọn tí wọ́n ń tako àtìpó ti mú kí ẹgbẹẹgbẹ̀rún sá kúrò ní ilé wọn ní Gúúsù Áfíríkà. Awọn aṣikiri bẹru awọn ikọlu diẹ sii laibikita ifilọlẹ nipasẹ awọn alaṣẹ. Ọkùnrin kan sọ pé: "Báwo ni màá ṣe san owó ilé àti bí màá ṣe máa bọ́ ìyàwó mi?"