Ṣàkópọ̀ àpilẹ̀kọ náà:  (CNN) Bí eérú láti Orí òkè Calbuco ní Chile ṣe tàn dé ìlà-oòrùn Argentina, àwọn onímọ̀ nípa ilẹ̀-ayé kìlọ̀ nípa agbára tí ó wà fún ìgbòkègbodò púpọ̀ sí i ní ọjọ́ Ẹtì. Kì í ṣe àwọn èèyàn nìkan ni wọ́n kó kúrò ní àgbègbè náà, àwọn ẹranko náà wà níbẹ̀ pẹ̀lú. "Ìṣẹ̀lẹ̀ ìmìtìtì ilẹ̀ pọ̀ sí i... a sì rò wípé ìgbòkègbodò yóò pọ̀ sí i lónìí", Helmuth Huerta, agbẹnusọ fún National Geological and Mining Service ti Chile, sọ fún CNN. Òkè náà ti bú gbàù lẹ́ẹ̀mejì lọ́sẹ̀ yìí, ó sì ń da eérú tó jìn tó nǹkan bíi sẹ̀ǹtímítà 60 jáde láwọn ibì kan, gẹ́gẹ́ bí Ilé Iṣẹ́ Ìjọba Àpapọ̀ àti Ààbò Ìlú ṣe sọ. Àwọn ìkìlọ̀ tuntun sọ pé eérú tó wà nínú afẹ́fẹ́ lè dé ibi gíga tó ẹgbẹ̀rún méjìlá ẹsẹ̀. Calbuco bú gbàù lẹ́ẹ̀mejì láàárín wákàtí mẹ́rìnlélógún, àjọ onímọ̀ nípa ilẹ̀ sọ ní òwúrọ̀ ọjọ́ Thursday. Àjọ náà sọ pé ńṣe ni wọ́n ń ṣàyẹ̀wò ìbúgbàù tó wáyé lóru, àmọ́ wọ́n sọ pé ó "tóbi ju ìbúgbàù àkọ́kọ́ lọ". Ní Ensenada, àwọn ilé, àwọn igi àti àgùntàn pàápàá ti di aláwọ̀ grẹy pẹ̀lú eérú, gẹ́gẹ́ bí Shasta Darlington ti CNN ṣe ròyìn. Àwọn èèyàn ń kó ẹja salọ́ọ̀mù tí wọ́n ń lò fún òwò àdúgbò náà kúrò níbi tí wọ́n wà nítorí ìbẹ̀rù pé eérú àti ìtànyòò lè ba ibẹ̀ jẹ́. Àwọn ọkọ̀ akẹ́rù ni wọ́n fi ń kó àwọn ẹran ọ̀sìn àti àwọn ẹran ọ̀sìn tí wọ́n ń dáàbò bò. Àwọn aláṣẹ ti kéde ìkìlọ̀ gbígbóná janjan fún àwọn ìlú Puerto Montt àti Puerto Varas tó jẹ́ ìlú táwọn arìnrìn-àjò afẹ́ ń rìn kiri ní gúúsù orílẹ̀-èdè náà. Àwọn ènìyàn ni wọ́n ń kó lọ sí Port Montt nínú ọkọ̀ akérò àti ọkọ̀ ológun méjìlélógún, ilé-iṣẹ́ ààfin sọ. Àwọn aláṣẹ sọ pé ìmìtìtì òkè ayọnáyèéfín tó wá láti Calbuco ló mú kí omi tó wà nínú odò Río Blanco pọ̀ sí i. Wọ́n dá ààlà tó gùn tó ogún kìlómítà sílẹ̀ yí àpáta náà ká. Àwọn ológun àti àwọn ọlọ́pàá ń ṣèrànwọ́ láti kó àwọn olùgbé tó lé ní 4,400 kúrò, Ilé Iṣẹ́ Ìjọba Àpapọ̀ sọ. A ti yọ àwọn olùgbé Chamiza tó jẹ́ ẹgbẹ̀rún méjì mìíràn kúrò gẹ́gẹ́ bí ìgbésẹ̀ ìdènà lẹ́yìn tí odò náà ti gòkè nítorí ìkún omi àpáta. A tún ń retí àwọn ìsádi sí i ní Lago Chapo àti Correntoso. Ìbúgbàù àkọ́kọ́ tó wáyé ní ọjọ́ Àbámẹ́ta mú kí ìpayà bẹ̀rẹ̀ ní agbègbè náà. "Lákọ̀ọ́kọ́, ó kéré gan-an, nígbà tó yá, ó wá di àwọsánmà. Lẹ́yìn náà, àwọsánmà ńlá kan bo yín, ẹ̀rù sì bẹ̀rẹ̀ sí í bà yín", ni olùgbé Puerto Montt kan sọ. Ẹlòmíràn sọ pé: "Ó wúni lórí gan-an ni...
Ìbúgbàù ti wáyé lẹ́ẹ̀mejì lọ́sẹ̀ yìí. Ó ti tú eérú sí ìjìnlẹ̀ nǹkan bíi 231⁄2 inches ní àwọn ibìkan, àwọn òṣìṣẹ́ Chile sọ bẹ́ẹ̀. Àwọn aláṣẹ gbé ìkìlọ̀ jáde fún àwọn ìlú méjì, àti pé àgbègbè tí kò ṣeé wọlé tó jìnnà tó kìlómítà méjìdínlógún.