Wo àyọkà tó wà nísàlẹ̀ yìí, kó o sì dáhùn ìbéèrè tó wà lẹ́yìn náà ní èdè kan náà tí àyọkà náà wà:  Àyọkà kan: Lọ́dún 637, kété lẹ́yìn táwọn ọmọ ogun Mùsùlùmí ṣẹ́gun Jerúsálẹ́mù, 'Umar ibn al-Khattāb, kálífá kejì, ṣèlérí pé àwọn Kristẹni ò ní kọ́ ṣọ́ọ̀ṣì tí wọ́n ń pè ní Ṣọ́ọ̀ṣì Ìbí Jésù. Wọ́n kọ́ ilé ìjọsìn kan tí wọ́n yà sọ́tọ̀ fún Umar lórí ibi tó ti ń gbàdúrà ní ìlú náà, lẹ́gbẹ̀ẹ́ ṣọ́ọ̀ṣì náà. Bethlehem wá kọjá lábẹ́ àkóso àwọn kálífáátì Islam ti àwọn Umayyads ní ọ̀rúndún kẹjọ, lẹ́yìn náà àwọn Abbasids ní ọ̀rúndún kẹsàn-án. Ọ̀gbẹ́ni kan tó jẹ́ onímọ̀ nípa ilẹ̀ ilẹ̀ ilẹ̀ Páṣíà ṣàkọsílẹ̀ ní àárín ọ̀rúndún kẹsàn-án pé ṣọ́ọ̀ṣì kan wà nílùú náà tí wọ́n ti pa mọ́ dáadáa, wọ́n sì bọ̀wọ̀ fún un gan-an. Lọ́dún 985, al-Muqaddasi tó jẹ́ ọmọ ilẹ̀ Árábù ṣèbẹ̀wò sí Bẹ́tílẹ́hẹ́mù, ó sì pe ṣọ́ọ̀ṣì ibẹ̀ ní "Báṣílíkà Kọnsitatáìnì, tí kò sí irú rẹ̀ níbikíbi lórílẹ̀-èdè náà". Ni ọdun 1009, lakoko ijọba ti Kalifa Fatimid kẹfa, al-Hakim bi-Amr Allah, a paṣẹ pe ki a wó Ile ijọsin ti Ibi-ibi, ṣugbọn awọn Musulumi agbegbe ti fi silẹ, nitori wọn ti gba wọn laaye lati jọsin ni ọna iha guusu ti ile-iṣẹ naa. Ni ọdun 1099, awọn agbelebu gba Betlehemu, ẹniti o fi idi rẹ mulẹ ati kọ ile-ijọsin tuntun ati cloister ni apa ariwa ti Ile ijọsin ti Ibi-ibi. Wọ́n yọ àwọn àlùfáà Ọ́tọ́dọ́ọ̀sì ilẹ̀ Gíríìsì kúrò nípò wọn, wọ́n sì fi àwọn àlùfáà èdè Látìn rọ́pò wọn. Títí di àkókò yẹn, àwọn Kristẹni Ọ́tọ́dọ́ọ̀sì ilẹ̀ Gíríìsì ló ń ṣe ìsìn Kristẹni ní àgbègbè náà. Ní ọjọ́ Kérésìmesì ọdún 1100, Baldwin I, ọba àkọ́kọ́ ti Ìjọba Frankish ti Jerúsálẹ́mù, ni wọ́n gorí ìtẹ́ ní Betlehemu, ní ọdún náà ni wọ́n sì tún dá ẹ̀ka ìbílẹ̀ Latin sílẹ̀ ní ìlú náà. Ní ọdún 1187, Saladin, Sultán ilẹ̀ Egypt àti Syria tí ó darí àwọn Musulumi Ayyubids, gba Betlehemu lọ́wọ́ àwọn Ológun Àgbélébùú. Wọ́n fipá mú àwọn àlùfáà ẹ̀sìn Látìn kúrò níbẹ̀, wọ́n sì jẹ́ kí àwọn àlùfáà ẹ̀sìn Ọ́tọ́dọ́ọ̀sì ilẹ̀ Gíríìsì padà wá. Saladin gbà pé kí àwọn àlùfáà méjì tó jẹ́ ọmọ ìbílẹ̀ Látìn àti díákónì méjì padà sí Jerúsálẹ́mù lọ́dún 1192. Àmọ́, òwò àwọn arìnrìn-àjò ìsìn ti dín kù gan-an ní Bẹ́tílẹ́hẹ́mù, nítorí pé àwọn ará Yúróòpù tó ń rìnrìn àjò ìsìn ti dín kù gan-an. William kẹrin, tó jẹ́ Gómìnà Nevers ti ṣèlérí fún àwọn bíṣọ́ọ̀bù Kristẹni tó wà ní Bẹ́tílẹ́hẹ́mù pé bí Bẹ́tílẹ́hẹ́mù bá ṣubú lábẹ́ ìdarí àwọn Mùsùlùmí, òun á gbà wọ́n tọwọ́tẹsẹ̀ sínú...  Ìbéèrè: Ta ló rọ́pò àlùfáà ìjọ Ọ́tọ́dọ́ọ̀sì ti ilẹ̀ Gíríìsì?
Àwọn àlùfáà Látìn