Ṣàkópọ̀ àpilẹ̀kọ náà:  Bó ti wù ká dàgbà tó tàbí bó ti wù ká kéré tó, ọ̀pọ̀ jù lọ wa ló máa ń ṣàdédé gbàgbé nǹkan. Ó ṣeé ṣe kó jẹ́ pé ńṣe lo máa ń gbàgbé ibi tó o fi kọ́kọ́rọ́ mọ́tò rẹ sí tàbí kó jẹ́ pé ńṣe lo máa ń gbàgbé ohun tó o gbé wá láti òkè. A dúpẹ́ pé irú àwọn àkókò bẹ́ẹ̀ máa ń kọjá lọ. Ṣùgbọ́n irú ìtura bẹ́ẹ̀ kò sí fún àwọn tó ní àrùn ọpọlọ tí ń sọni di hẹ́gẹhẹ̀gẹ. Ronú nípa bó ṣe máa ń rí téèyàn ò bá lè rántí ohun tó ti ṣe ní wákàtí kan ṣáájú. Tàbí kí o má rántí bí o ṣe ń rìn yíká ilé rẹ tàbí orúkọ àwọn èèyàn rẹ. Tàbí kí wọ́n mọ ohun tí àwọn nǹkan ojoojúmọ́ wà fún, irú bí fìríìjì. Lónìí, nínú apá kẹta ti ìtòlẹ́sẹẹsẹ wa tó dá lórí àìsàn ọpọlọ, a ń wo àwọn ọ̀nà tí a lè gbà dín ipa tí àwọn ìṣòro ìrántí wọ̀nyí ní kù, láti mú kí òmìnira wà fún ìgbà pípẹ́ àti láti ran àwọn tó ní àìsàn ọpọlọ lọ́wọ́ láti gbé ìgbésí ayé tó dára. Tẹle si isalẹ fun fidio. ó máa ń ṣòro fún àwọn àgbàlagbà láti sùn dáadáa, àmọ́ wọ́n ṣì nílò oorun àsùnwọra. àwọn nǹkan tó máa ń ba ìrántí rẹ jẹ́. Àárẹ̀ tó pọ̀ jù: Bí ọpọlọ bá ti rẹ̀ ẹ́ jù, ó máa ń nípa lórí agbára ìrántí àwọn tí kò ní àrùn ọpọlọ tí ń múni hùwà lódìlódì pàápàá. Lẹ́nu àìpẹ́ yìí, àwọn onímọ̀ sáyẹ́ǹsì ṣàwárí ìdí tó fi rí bẹ́ẹ̀. Nígbà téèyàn bá ń sun oorun àsùnwọra, ńṣe ni iṣan inú ọpọlọ máa ń gbé àwọn ohun tó ń ṣẹlẹ̀ lákòókò kúkúrú kúrò ní apá ibi tó ń jẹ́ hippocampus, tó jẹ́ apá ibi tí ọpọlọ ti ń ṣiṣẹ́, lọ sí apá iwájú ọpọlọ, níbi tí wọ́n ti ń tọ́jú àwọn nǹkan tó máa ń wà lákòókò gígùn. Àwọn olùṣèwádìí ní Yunifásítì California ní Berkeley sọ pé, bí èyí ò bá ṣẹlẹ̀, ńṣe ni àwọn nǹkan tuntun máa ń rọ́pò àwọn ohun tó wà lọ́kàn wa, èyí sì máa ń yọrí sí dídi ẹni tó ń gbàgbé nǹkan. Èrò òdì kan tó wọ́pọ̀ ni pé ńṣe là ń nílò oorun díẹ̀díẹ̀ bí ọjọ́ ti ń gorí ọjọ́, àmọ́ òótọ́ ibẹ̀ ni pé ńṣe là ń nílò oorun tó pọ̀ sí i, àmọ́ ìṣòro ibẹ̀ ni pé ó máa ń ṣòro fún àwọn àgbàlagbà láti sùn dáadáa. Ó lè ṣòro gan-an fún àwọn tó ní àrùn ọpọlọ tí kì í lọ bọ̀rọ̀, pàápàá àwọn tó ní àrùn Alzheimer, tí wọ́n lè rí i pé oorun tí wọ́n ń sùn ti yí padà. A ò tíì mọ ìdí tí èyí fi ń ṣẹlẹ̀, àmọ́ ó ṣeé ṣe kó ní í ṣe pẹ̀lú ipa tí àìsàn náà ń ní lórí ọpọlọ. Àmọ́, àwọn nǹkan kan wà tó lè mú kó rọrùn fún ẹ. Ọkan ninu awọn igbese pataki julọ ni lati yago fun catnapping lakoko ọjọ (eyi di lile lati yago fun bi ọpọlọ ba di diẹ sii...
Èyí ni apá kẹta nínú ìtòlẹ́sẹẹsẹ wa tó dá lórí àrùn ọpọlọ tí wọ́n ń pè ní Good Health. A máa ń wá ọ̀nà láti dín ìṣòro tí àwọn tó ní ìṣòro ìrántí máa ń ní kù. Bí àpẹẹrẹ, bá a ṣe ń dàgbà sí i la túbọ̀ ń nílò oorun. Ìṣòro ibẹ̀ ni pé ó máa ń ṣòro fún àwọn àgbàlagbà láti sùn dáadáa. Nígbà tí ìrònú bá bẹ̀rẹ̀ sí lọ, ó lè ṣòro fún ẹnì kan láti rántí ohun tó ti ṣe lọ́jọ́ yẹn, irú bí bóyá ó ti jẹun àárọ̀, tàbí ó ti wẹ̀, tàbí ó ti bá ẹnì kan sọ̀rọ̀. Ó lè ràn ọ́ lọ́wọ́ láti máa ṣe àkọsílẹ̀ ohun tó o ṣe lọ́jọ́ náà. Ìwé kíkọ tún máa ń jẹ́ kéèyàn lè mọ nǹkan, èyí sì lè mú kí ọpọlọ èèyàn má tètè máa joro. Jẹ́ kí ilé rẹ jẹ́ ibi tó o lè máa rántí nǹkan sí, ìyẹn ni pé kó jẹ́ ibi pàtàkì kan nínú ilé, bóyá tábìlì tó wà ní yàrá ìjẹun tàbí tábìlì ìkọ̀wé, níbi tó o ti máa ń tọ́jú àwọn nǹkan pàtàkì, bí kọ́kọ́rọ́ mọ́tò, kọ́kọ́rọ́ ilé àti oògùn tó yẹ kó o lò. Fi àwọn nǹkan tó o bá fẹ́ tètè rí sínú rẹ̀. Jẹ́ kó mọ́ ẹ lára láti máa kó gbogbo nǹkan jọ síbi kan ṣoṣo dípò tí wàá fi máa kó àwọn nǹkan káàkiri ilé. Wá tábìlì tàbí àtẹ ìsọfúnni kan tó o lè fi ṣàkọsílẹ̀ ohun tó yẹ kó o ṣe lọ́jọ́ kọ̀ọ̀kan láàárín ọ̀sẹ̀. Àwọn nǹkan tó bá ti di ṣíṣe lè di ohun tí kò yẹ kó rí bẹ́ẹ̀. Ó tún jẹ́ ọ̀nà mìíràn láti fi ohun tí a ti ṣe hàn, ṣùgbọ́n ó tún fi ohun tí a ṣì ní láti ṣe hàn. Fi àmì sára àwọn ilẹ̀kùn, àwọn àpò ìwé, àwọn àga ìkẹ́rùsí àti àwọn àga ìkẹ́rùsí láti yẹra fún ìdàrúdàpọ̀ nípa ibi tí ohun kan máa ń lọ. Ní àkọsílẹ̀ àwọn nọ́ńbà tẹlifóònù àwọn èèyàn pàtàkì - G.P. rẹ àti àwọn òṣìṣẹ́ àbójútó mìíràn, àwọn tó ń tọ́jú rẹ, ẹbí àti àwọn ọ̀rẹ́ tó ṣeé fọkàn tán. Jẹ́ kí wọ́n máa mú ìwé ìròyìn dé ọ̀dọ̀ rẹ lójoojúmọ́ - ó jẹ́ ọ̀nà tó rọrùn láti máa fi mọ ohun tó ń ṣẹlẹ̀ nínú ayé, ó sì tún jẹ́ ìránnilétí tó wúlò nípa ọjọ́ náà. Nígbà tó o bá ń wẹ̀ tàbí tó o bá ń ṣe ìwẹ̀, rí i dájú pé o mọ bó o ṣe máa ń wẹ̀ tó. Bí àpẹẹrẹ, tó o bá ti lò wọ́n tán, kó o gbé omi ìmumi àti ọṣẹ ìfọwọ́ra kúrò ní ọ̀kan ìhà ọpọ́n ìwẹ̀ lọ sí ọ̀kan ìhà kejì. Máa jẹun déédéé. Bó tilẹ̀ jẹ́ pé àwọn sẹ́ẹ̀lì ara mìíràn lè máa gba epo láti ibòmíràn, ọpọlọ ní láti gbára lé ìwọ̀n gúlúkóòsì tó pọ̀ tó láti inú ẹ̀jẹ̀. Ìdí nìyẹn tí jíjẹ oúnjẹ kan láì jẹ ẹ́ fi lè ṣàkóbá fún ìrònú, ìmòye àti ìrántí. Ní ìbẹ̀rẹ̀...