Ṣàkópọ̀ àpilẹ̀kọ náà:  (CNN) Oríṣiríṣi ọ̀run àpáàdì ló wà fún àwọn obìnrin tí wọ́n bá ṣubú sínú àwọ̀n àwọn jagunjagun Jihadi òde òní. Gbogbo wa la mọ̀ nípa ìwà ìkà ISIS, ìyẹn Ẹgbẹ́ Ìsìn Islam tí wọ́n pe ara wọn ní Ẹgbẹ́ Ìsìn Islam, tàbí Boko Haram, ìyẹn àwọn apániláyà ọmọ Nàìjíríà tí wọ́n ti búra pé àwọn á dúró tì ISIS. Ìgbìgbì tuntun yìí ti àwọn ẹgbẹ́ Islam tí wọ́n jẹ́ oníwà ipá fi ìkùgbù ń lo àwọn ọ̀nà ìgbà àtijọ́ láti fi ìwà òǹrorò hàn nípasẹ̀ àwọn ẹ̀rọ ìgbàlódé gẹ́gẹ́ bí ọ̀nà láti gba àwọn èèyàn síṣẹ́ àti láti dẹ́rù bà wọ́n. Àmọ́ ohun kan wà tó yàtọ̀ pátápátá sí bí wọ́n ṣe ń ṣe sáwọn obìnrin. Àwọn olórí ẹgbẹ́ jihadi ní ọ̀nà kan tí wọ́n ń gbà ṣe nǹkan tí kì í ṣe ogun. Ìtọ́jú tí wọ́n ń fún àwọn obìnrin tí wọ́n ń pa ṣe pàtàkì nínú ọ̀nà tí wọ́n ń gbà ṣe nǹkan tó burú jáì. Kíkú àwọn ọ̀tá, ìyẹn àwọn ọkùnrin, jẹ́ ọ̀nà kan téèyàn lè gbà borí nínú ogun àti láti gba ilẹ̀. Ohun tí wọ́n ń ṣe sí àwọn obìnrin ní ète tó yàtọ̀ pátápátá: Ó jẹ́ apá kan ètò tí ó tóbi láti kọ́ "caliphate", ìjọba kan tí Sharia ń ṣàkóso pẹ̀lú àwọn àkóso àti ìlànà tí ó padà sí ọ̀rúndún keje tàbí, dípò bẹ́ẹ̀, sí ìtumọ̀ ìgbésí ayé tí ẹgbẹ́ náà ní ní àwọn ọjọ́ ìbẹ̀rẹ̀ Ìsìláàmù. Àwọn ọmọbìnrin Yazidi tí wọ́n sá kúrò lọ́dọ̀ ISIS lẹ́yìn tí wọ́n ti gba Òkè Sinjar ṣàlàyé bí wọ́n ṣe fi wọ́n ránṣẹ́ sí àwọn ilé ìkówèésí ẹrú pẹ̀lú ọgọ́rọ̀ọ̀rún àwọn obìnrin mìíràn. Ibẹ̀ ni wọ́n ti tò wọ́n ní àwùjọ àádọ́ta-àádọ́ta, tí wọ́n sì fi wọ́n hàn fún àwọn jagunjagun ISIS láti yàn lára wọn, àwọn kan fún ìgbéyàwó, àwọn mìíràn fún ìfiniṣẹrú ìbálòpọ̀. Àwọn dókítà tí wọ́n ti ṣàyẹ̀wò àwọn ọmọbìnrin náà sọ pé àwọn rí ẹ̀rí tó fi hàn pé wọ́n ti fipá bá wọn lò pọ̀ léraléra. Ìwádìí kan tí àjọ Human Rights Watch ṣe fi hàn pé "àwọn ọmọ ogun ISIS ń fipá bá àwọn èèyàn lò pọ̀ láti fipá bá wọn ṣèṣekúṣe, láti fipá bá wọn lò pọ̀ láti fipá bá wọn lò pọ̀, láti fipá bá wọn ṣègbéyàwó", àwọn ìgbésẹ̀ tí àjọ náà sọ pé "wọ́n jẹ́ ìwà ọ̀daràn ogun, ó sì ṣeé ṣe kí wọ́n jẹ́ ìwà ọ̀daràn sí ẹ̀dá èèyàn". Ní Nàìjíríà, Boko Haram tún ní ọ̀nà tí ó ṣe pàtó sí àwọn obìnrin. Àwọn akẹ́kọ̀ọ́ 276 tí wọ́n jí gbé ní ọdún kan sẹ́yìn jẹ́ apá kékeré lára àwọn obìnrin àti ọmọbìnrin 2,000 tí ẹgbẹ́ náà jí gbé láti ọdún 2014, gẹ́gẹ́ bí àjọ Amnesty International ṣe sọ. Níbẹ̀ náà, àwọn obìnrin tí wọ́n mú nígbèkùn máa ń ṣí láti ilé kan lọ sí òmíràn àti láti abúlé kan sí òmíràn, wọ́n á sì fipá mú wọn láti yí ẹ̀sìn wọn padà...
Frida Ghitis: ISIS ati awọn ẹgbẹ jihadi miiran wo awọn obinrin bi pataki ni ipa ti caliphate ti wọn fẹ lati ṣẹda. Ó ní àwọn ẹgbẹ́ náà fẹ́ sọ àwọn obìnrin di ẹrú, kí wọ́n so wọ́n mọ́ ojú ìwòye tí kò bágbà mu nípa bí àwùjọ ṣe yẹ kí ó ṣiṣẹ́.