Parí gbólóhùn tó wà nísàlẹ̀ yìí: Láti apá ìparí Àkókò Ọ̀làjú, ìyẹn ní ọgọ́rùn-ún ọdún kẹẹ̀ẹ́dógún sí ìkẹrìndínlógún, ilẹ̀ Potogí ti di agbára ayé nígbà tí ilẹ̀ Yúróòpù bẹ̀rẹ̀ sí í ṣàwárí àwọn nǹkan tuntun. Ní ọgọ́rùn-ún ọdún méjì tó tẹ̀ lé e, ilẹ̀ Potogí ṣì ní èyí tó pọ̀ jù lọ lára àwọn ilẹ̀ tó gbà gẹ́gẹ́ bí ilẹ̀ ìbílẹ̀ rẹ̀, àmọ́ díẹ̀díẹ̀ ló pàdánù ọ̀pọ̀ lára ọrọ̀ àti ipò rẹ̀ bí àwọn ọmọ ilẹ̀ Netherlands, ilẹ̀ Gẹ̀ẹ́sì, àti ilẹ̀ Faransé ṣe bẹ̀rẹ̀ sí kópa tó pọ̀ sí i nínú òwò koríko àti ti ẹrú nípa yíká tàbí kíkó àwọn ibùdó ìṣòwò àti àwọn ilẹ̀ tó wà káàkiri ilẹ̀ Potogí. Awọn ami ti isubu ologun bẹrẹ pẹlu awọn ogun buburu meji:
Ogun Alcácer Quibir ni Morocco ni 1578 ati igbiyanju ti Spain lati ṣẹgun England ni 1588 nipasẹ ọna ti Armada Spani <unk> Portugal wa ni iṣọkan dynastic ti ko ni itura pẹlu Spain ati ṣe alabapin awọn ọkọ oju omi si ọkọ oju omi ikọlu Spani. Ìmìtìtì ilẹ̀ tó wáyé lọ́dún 1755 ba ọ̀pọ̀ lára ìlú olú ìlú náà jẹ́, àwọn aráàlú sì tún gbàgbé ilẹ̀ Brazil tó jẹ́ ìlú tó tóbi jù lọ ní ọdún 1822. Láti àárín ọ̀rúndún kọkàndínlógún sí òpin àwọn ọdún 1950, ó fẹ́rẹ̀ẹ́ tó ìdajì lára àwọn orílẹ̀-èdè méjì tó wà lábẹ́ àkóso Soviet Union.