Wo àyọkà tó wà nísàlẹ̀ yìí, kó o sì dáhùn ìbéèrè tó wà lẹ́yìn náà ní èdè kan náà tí àyọkà náà wà:  Àyọkà kan: Bó tilẹ̀ jẹ́ pé ọ̀rọ̀ náà "ìṣirò-kọ̀ǹpútà" kò tíì pẹ́ tí wọ́n ń lò ó (William Friedman ló lò ó ní ọdún 1920), àwọn ọ̀nà tí wọ́n ń gbà tú àwọn kọ́ọ̀dù àti àwọn ọ̀rọ̀ tí wọ́n fi ń dí àdàkọ kọ̀ǹpútà kọ̀ǹpútà wà tipẹ́tipẹ́. Àlàyé àkọsílẹ̀ àkọ́kọ́ tí a mọ̀ nípa àyẹ̀wò ìkọ̀kọ̀ ni ọ̀mọ̀wé ọmọ ilẹ̀ Árábù ní ọ̀rúndún kẹsàn-án, Al-Kindi (tí a tún mọ̀ sí "Alkindus" ní Yúróòpù), nínú ìwé A Manuscript on Deciphering Cryptographic Messages. Ìwé yìí ní àlàyé nípa ọ̀nà tí wọ́n ń gbà ṣe àyẹ̀wò ìṣẹ̀lẹ̀ (Ibrahim Al-Kadi, 1992- ref-3). Onímọ̀ Italian Giambattista della Porta ni onkọwe ti iṣẹ kan lori cryptanalysis "De Furtivis Literarum Notis".Iṣiro igbohunsafẹfẹ jẹ irinṣẹ ipilẹ fun fifọ ọpọlọpọ awọn ciphers kilasika. Nínú àwọn èdè àbínibí, àwọn lẹ́tà kan nínú álífábẹ́ẹ̀tì máa ń fara hàn lọ́pọ̀ ìgbà ju àwọn mìíràn lọ; ní èdè Gẹ̀ẹ́sì, ó ṣeé ṣe kí "E" jẹ́ lẹ́tà tó wọ́pọ̀ jù lọ nínú àpẹẹrẹ èyíkéyìí nínú àwọn ọ̀rọ̀ tí a kò fi bẹ́ẹ̀ kọ. Bákan náà, àwọn lẹ́tà méjì tó ṣeé ṣe kó jẹ́ pé "TH" ni wọ́n máa ń lò jù nínú èdè Gẹ̀ẹ́sì, àti bẹ́ẹ̀ bẹ́ẹ̀ lọ. Àyẹ̀wò tí wọ́n ń ṣe nípa iye ìgbà tí nǹkan máa ń ṣẹlẹ̀ dá lórí bí kò ṣe ṣeé ṣe fún wọn láti fi ìsọfúnni yìí pa mọ́. Bí àpẹẹrẹ, nínú àdàkọ tí wọ́n fi ń rọ́pò lẹ́tà kọ̀ọ̀kan, lẹ́tà tó sábà máa ń fara hàn jù lọ nínú àdàkọ tí wọ́n fi ń rọ́pò lẹ́tà kọ̀ọ̀kan ni "E". Ni Yuroopu lakoko awọn ọrundun 15th ati 16th, imọran ti a ṣe agbekalẹ polyalphabetic substitution cipher ni idagbasoke, laarin awọn miiran nipasẹ diplomat Faranse Blaise de Vigenère (1523<unk>96). Fún nǹkan bí ọ̀rúndún mẹ́ta, wọ́n gbà pé kò séwu rárá láti lo ìlànà Vigenère, èyí tó máa ń lo kọ́kọ́rọ́ tó ń tún ara rẹ̀ ṣe láti yan àwọn álífábẹ́ẹ̀tì ìkọ̀ǹpútà tó yàtọ̀ síra, èyí tí wọ́n ń pè ní "le chiffre indéchiffrable" (ìkọ̀ǹpútà tí kò ṣeé tú). Síbẹ̀, Charles Babbage (1791<unk>1871) àti Friedrich Kasiski (1805<unk>81) tó jẹ́ ọ̀kan lára àwọn tó kọ Bíbélì ló tú ìwé náà. Nígbà Ogun Àgbáyé Kìíní, àwọn olùṣèwádìí ní ọ̀pọ̀lọpọ̀ orílẹ̀-èdè ṣe àwọn ẹ̀rọ tó ń ṣe àdàkọ ìsọfúnni bíi Arthur Scherbius' Enigma, láti dín...  Ìbéèrè: Ta ló kọ́kọ́ lo ọ̀rọ̀ náà cryptanalysis?
William Friedman