Wo àyọkà tó wà nísàlẹ̀ yìí, kó o sì dáhùn ìbéèrè tó wà lẹ́yìn náà ní èdè kan náà tí àyọkà náà wà:  Àkòrí: Ìtẹ̀síwájú nínú ìmọ̀ ìjìnlẹ̀ nípa ohun tín-tìn-tín tún ní ipa tó lágbára lórí ìrònú nípa ohun alààyè. Ní ìbẹ̀rẹ̀ ọ̀rúndún kọkàndínlógún, ọ̀pọ̀ àwọn onímọ̀ ìjìnlẹ̀ nípa ohun alààyè ló sọ pé ohun tó ṣe pàtàkì jù lọ ni sẹ́ẹ̀lì. Ní ọdún 1838 àti 1839, Schleiden àti Schwann bẹ̀rẹ̀ sí gbé èrò náà lárugẹ pé (1) ẹ̀yà ara tí ó jẹ́ ìpìlẹ̀ àwọn ohun alààyè ni sẹ́ẹ̀lì àti (2) pé àwọn sẹ́ẹ̀lì kọ̀ọ̀kan ní gbogbo àwọn ànímọ́ ìwàláàyè, bó tilẹ̀ jẹ́ pé wọ́n tako èrò náà pé (3) gbogbo sẹ́ẹ̀lì wá látinú pípín àwọn sẹ́ẹ̀lì mìíràn. O ṣeun si iṣẹ ti Robert Remak ati Rudolf Virchow, sibẹsibẹ, nipasẹ awọn ọdun 1860, ọpọlọpọ awọn onimo ijinlẹ sayensi gba gbogbo awọn ofin mẹta ti ohun ti a mọ ni imọran sẹẹli. Ẹkọ sẹẹli mu awọn onimo ijinlẹ sayensi lati tun ronu awọn ẹda kọọkan gẹgẹbi awọn apejọ ti o da lori awọn sẹẹli kọọkan. Kò pẹ́ táwọn onímọ̀ sáyẹ́ǹsì tó ń ṣèwádìí nípa àwọn sẹ́ẹ̀lì inú ara, tí wọ́n ní àwọn ohun èlò tó lágbára láti fi wo inú ara, tí wọ́n sì tún ní àwọn ọ̀nà tuntun láti fi ṣe àwọ̀, fi rí i pé àwọn sẹ́ẹ̀lì kan ṣoṣo pàápàá díjú gan-an ju àwọn yàrá tí wọ́n fi omi kún inú wọn lọ, èyí tí àwọn onímọ̀ nípa ohun èlò tó kéré gan-an tí wọ́n ṣẹ̀ṣẹ̀ ń ṣèwádìí nípa rẹ̀ ṣàpèjúwe rẹ̀. Robert Brown ṣàpèjúwe ohun tó ń jẹ́ nucleus ní ọdún 1831, nígbà tó sì fi máa di ìparí ọ̀rúndún kọkàndínlógún, àwọn onímọ̀ nípa ohun tó ń jẹ́ cytology ti ṣàwárí ọ̀pọ̀ lára àwọn ohun pàtàkì tó para pọ̀ di sẹ́ẹ̀lì: àwọn chromosomes, àwọn centrosomes, àwọn mitochondria, àwọn chloroplast, àtàwọn ohun mìíràn tí wọ́n lè rí nígbà tí wọ́n bá fi àwọ̀ pa wọ́n. Láàárín ọdún 1874 sí 1884 Walther Flemming ṣàpèjúwe àwọn ìpele tí kò ṣe pàtó nínú mitosis, ó fi hàn pé wọn kì í ṣe àwọn ohun tí àwọ̀ ara ń mú jáde bí kò ṣe pé wọ́n ń wáyé nínú àwọn sẹ́ẹ̀lì alààyè, àti pé, ju gbogbo rẹ̀ lọ, iye àwọn chromosomes di ìlọ́po méjì ṣáájú kí sẹ́ẹ̀lì náà tó pín sí méjì tí wọ́n sì mú sẹ́ẹ̀lì ọmọ jáde. Ọ̀pọ̀lọpọ̀ àwọn ìwádìí lórí ìbímọ ara ẹ̀yà ara tí ó wá ní èrò August Weismann nípa àjogúnbá: ó dá èròjà inú ara (ní pàtàkì àwọn chromosomes) mọ̀ gẹ́gẹ́ bí ohun tí a jogún, ó dá àbá ìyàtọ̀ sáàárín àwọn sẹẹli somatic àti àwọn sẹẹli germ (tí ó ń sọ wípé iye chromosome gbọdọ̀ dín kù sí ìdajì fún àwọn sẹẹli germ, tí ó jẹ́ àríkọ́ṣe fún èròjà meiosis), ó sì tẹ̀lé èròjà Hugo de Vries nípa àwọn pangenes. Ẹ̀kọ́ Weismannism ní ipa tó ga gan-an, pàápàá nínú ẹ̀ka tuntun ti ìwádìí nípa ọ̀rọ̀ ọmọ inú. Nígbà tó fi máa di àárín àwọn ọdún 1850, ẹ̀kọ́ miasma nípa àìsàn ti di èyí tí...  Ìbéèrè: Ipa rere wo ni ìmọ̀ ìjìnlẹ̀ nípa ohun tín-tìn-tín ti ní lórí ìtẹ̀síwájú nínú ìmọ̀ ìjìnlẹ̀ yìí?
ipa tó lágbára lórí ìrònú nípa ìwàláàyè