Pari gbolohun yii: Bi o tilẹ jẹ pe imọ ti ṣiṣe awọn ohun ija ti o da lori gunpowder ni Nusantara archipelago ti mọ lẹhin ti o ti kuna
Àkọsílẹ̀ fi hàn pé àwọn Mongol wọ ìlú Java lọ́dún 1293 àti pé àwọn ará Java lo ìbọn tí wọ́n ń fi ọ̀pá gún (bedil tombak) lọ́dún 1413. Àwọn orílẹ̀-èdè Mùsùlùmí tó wà ní Ìwọ̀ Oòrùn Éṣíà ló kó o wá, ó sì ṣeé ṣe kó jẹ́ àwọn ará Arébíà. A ò mọ ọdún pàtó tí wọ́n kó o wọlé, àmọ́ a lè fi ìdánilójú sọ pé kì í ṣe ṣáájú ọdún 1460 ni. Kí àwọn ará Potogí tó dé Gúúsù Ìlà Oòrùn Éṣíà, àwọn ọmọ ìbílẹ̀ ibẹ̀ ti ní àwọn ohun ìjà tí wọ́n ń pè ní arquebus tí wọ́n ń lò nílẹ̀ Java.