Wo àyọkà tó wà nísàlẹ̀ yìí, kó o sì dáhùn ìbéèrè tó wà lẹ́yìn náà ní èdè kan náà tí àyọkà náà wà:  Àkọlé: K'ak' Yipyaj Chan K'awiil, ọmọ K'ak' Joplaj Chan K'awiil ni alákòóso tó kàn. Ìbẹ̀rẹ̀ ìgbà ìṣàkóso rẹ̀ jẹ́ ìgbà tí ìlú Copán wà ní ìdákúrekú, àmọ́ nígbà tó yá, ó bẹ̀rẹ̀ ètò ìmúbọ̀sípò ìlú náà láti lè bọ́ lọ́wọ́ àjálù tó dé bá ìlú náà. Ó kọ àtúnṣe Tẹmpili 26, pẹ̀lú òpópónà Hieroglyphic Stairway tí a tún fi sí orí òpópónà tuntun náà, tí a sì fi ìlọ́po méjì sí i. Wọ́n gbé ère àwọn alákòóso márùn-ún tí wọ́n tóbi bí ẹ̀dá èèyàn, tí wọ́n jókòó sórí àtẹ̀gùn náà. K'ak' Yipyaj Chan K'awiil kú ní ìbẹ̀rẹ̀ àwọn ọdún 760 ó sì ṣeé ṣe kí wọ́n ti sin ín ní Tẹmpili 11, bí ó tilẹ̀ jẹ́ pé wọn kò tíì gbé ibojì náà jáde. Yax Pasaj Chan Yopaat ni alákòóso tó tẹ̀lé e, ẹni kẹrìndínlógún nínú ìlà ọba tí K'inich Yax K'uk' Mo' dá sílẹ̀, bí ó tilẹ̀ jẹ́ pé kò jọ pé ó jẹ́ àtọmọdọ́mọ alákòóso tó ṣáájú rẹ̀. Ó gorí ìtẹ́ ní June 763 ó sì ṣeé ṣe kó jẹ́ pé ọmọ ọdún mẹ́sàn-án péré ni. Kò ṣe àwọn òkúta tí wọ́n fi ń kọ nǹkan lọ́nà àrà ọ̀tọ̀, kàkà bẹ́ẹ̀, ó fi àwọn ọ̀rọ̀ tí wọ́n fi ọ̀rọ̀ ara ògiri kọ sínú àwọn ọ̀nà tí wọ́n gbà kọ́ ìlú náà àtàwọn pẹpẹ kéékèèké. Àwọn àkọsílẹ̀ kò sọ nǹkan kan nípa bàbá rẹ̀ ṣùgbọ́n ìyá rẹ̀ jẹ́ obìnrin ọlọ́lá láti Palenque tó jìnnà ní Mexico. O kọ pẹpẹ ti Tẹmpili 11 lori ibojì ti ọba ti tẹlẹ ni AD 769 o si ṣafikun superstructure meji ti o pari ni AD 773. Ní nǹkan bí ọdún 776 sànmánì tiwa, ó parí àtúnṣe ìkẹyìn sí Tẹmpili 16 lórí ibojì olùdásílẹ̀. Ní ìsàlẹ̀ tẹ́ńpìlì náà, ó gbé pẹpẹ Q tó gbajúmọ̀, èyí tó fi olúkúlùkù àwọn alákòóso mẹ́rìndínlógún ìlú náà hàn láti K'inich Yax K'uk' Mo' títí dé Yax Pasaj Chan Yopaat, pẹ̀lú àkọsílẹ̀ hieroglyphic tó wà lókè tó ń ṣàpèjúwe ìpilẹ̀ṣẹ̀ ìjọba náà. Nígbà tó fi máa di ìparí ọ̀rúndún kẹjọ, àwọn ọ̀tọ̀kùlú ti wá lágbára gan-an, wọ́n sì ti kọ́ àwọn ààfin tó ní àwọn bẹ́ǹṣì tí wọ́n fi àwọn ọ̀rọ̀ ara ògiri kọ, tí wọ́n ṣe lọ́nà tó fani mọ́ra bíi ti ọba. Ní àkókò kan náà, àwọn àgbáyé àdúgbò ń fi agbára àdúgbò tiwọn hàn, gẹ́gẹ́ bí àwọn alákòóso Los Higos ṣe fi agbára àgbáyé tiwọn hàn ní AD 781. Ní ìparí ìṣàkóso Yax Pasaj Chan Yopaat, ìlú Copán ń jìjàkadì pẹ̀lú ọ̀pọ̀lọpọ̀ ènìyàn àti àìtó àwọn ohun àmúṣọrọ̀ àdúgbò, pẹ̀lú ìdàrúdàpọ̀ tí ó hàn gbangba nínú ìwàláàyè...  Ìbéèrè: Àwọn alákòóso mélòó ni ó fi hàn nígbà tí ó gbé pẹpẹ Q sí ìsàlẹ̀ tẹmpili?
16 ì ì