Wo àyọkà tó wà nísàlẹ̀ yìí, kó o sì dáhùn ìbéèrè tó wà lẹ́yìn náà ní èdè kan náà tí àyọkà náà wà:  Ìlà: Àwọn baba ńlá àwọn Yakuts ni àwọn Kurykans tí wọ́n ṣí láti Odò Yenisey lọ sí Adágún Baikal tí wọ́n sì wà lábẹ́ àdàpò̀ àwọn Mongol kan kí wọ́n tó ṣí lọ ní ọ̀rúndún keje. Àwọn Yakut ló kọ́kọ́ ń gbé ní àgbègbè Olkhon àti àgbègbè Adágún Baikal. Bẹrẹ ni ọrundun kẹtala wọn lọ si awọn agbada ti Lena Aarin, awọn odo Aldan ati Vilyuy labẹ titẹ ti awọn Mongols ti n dide. Awọn Yakuts ariwa jẹ ọdẹ, awọn apẹja ati awọn olutọju reindeer, lakoko ti awọn Yakuts guusu gbe malu ati awọn ẹṣin. Ni awọn ọdun 1620 Tsardom ti Muscovy bẹrẹ si gbe sinu agbegbe wọn o si darapọ tabi yanju lori rẹ, fi owo-ori awọ kan mulẹ ati ṣakoso lati tẹ ọpọlọpọ awọn iṣọtẹ Yakut laarin 1634 ati 1642. Ìwà òǹrorò tí ìjọba tsar ń hù nígbà tí wọ́n ń gba owó orí tí wọ́n fi ń gba awọ ẹran (yasak) mú kí àwọn Yakut àti àwọn ẹ̀yà tó ń sọ èdè Tungusic tó wà létí Odò Lena ṣọ̀tẹ̀ sí ìjọba lọ́dún 1642. Ọ̀gágun Peter Golovin, tó jẹ́ olórí àwọn ọmọ ogun ìjọba tsar, wá bẹ̀rẹ̀ sí í dá àwọn aráàlú lóhùn nípa fífi ìpayà bo àwọn aráàlú: wọ́n dáná sun àwọn ìlú ìbílẹ̀, wọ́n sì pa ọgọ́rọ̀ọ̀rún èèyàn. Wọ́n fojú díwọ̀n rẹ̀ pé iye àwọn Yakut nìkan ti dín kù sí ìpín àádọ́rin nínú ọgọ́rùn-ún láàárín ọdún 1642 sí ọdún 1682 nítorí àwọn ìrìn àjò àwọn ará Moscow. Ní ọ̀rúndún kejìdínlógún, àwọn ará Rọ́ṣíà dín ìnira náà kù, wọ́n fún àwọn olórí Yakut ní àwọn àǹfààní kan, wọ́n fún wọn lómìnira láti máa gbé ní gbogbo ibi tí wọ́n bá fẹ́, wọ́n fún wọn ní gbogbo ilẹ̀ wọn, wọ́n rán àwọn oníṣọ́ọ̀ṣì Ọ́tọ́dọ́ọ̀sì Ìlà Oòrùn lọ wàásù, wọ́n sì kọ́ àwọn Yakut nípa iṣẹ́ àgbẹ̀. Bí wọ́n ṣe ṣàwárí góòlù, tí wọ́n sì tún kọ́ ọ̀nà ojú irin tó ń gba ilẹ̀ Siberia kọjá lẹ́yìn náà mú kí àwọn ará Rọ́ṣíà túbọ̀ pọ̀ sí i ní àgbègbè náà. Ní àwọn ọdún 1820, ó fẹ́rẹ̀ẹ́ jẹ́ pé gbogbo àwọn Yakut ló sọ pé àwọn ti yí padà sí ìjọ Russian Orthodox, ṣùgbọ́n ní ti gidi wọ́n ṣì ní (tí wọ́n sì ṣì ní) àwọn àṣà shamanist kan. Àwọn òǹkọ̀wé Yakut bẹ̀rẹ̀ sí í gbèrú ní òpin ọ̀rúndún kọkàndínlógún, àti àjíǹde orílẹ̀-èdè wáyé ní ìbẹ̀rẹ̀ ọ̀rúndún ogún.  Ìbéèrè: Kí ni ètò ìrìnnà tí wọ́n dá sílẹ̀ tó mú kí àwọn ará Rọ́ṣíà wá sí àgbègbè náà lọ́pọ̀ yanturu?
ojú irin Trans-Siberia