Wo àyọkà tó wà nísàlẹ̀ yìí, kó o sì dáhùn ìbéèrè tó wà lẹ́yìn náà ní èdè kan náà tí àyọkà náà wà:  Àkókò tí àìsàn náà fi máa ń wáyé: Àwọn ìṣòro mìíràn tún lè wáyé nígbà tí àìsàn náà bá ṣẹ̀ṣẹ̀ bẹ̀rẹ̀. Irú àwọn àìsàn yìí lè gba ìtọ́jú pàtó, nígbà míì wọ́n sì lè fi hàn pé àìsàn náà le tàbí pé àìsàn náà lè burú ju ti tẹ́lẹ̀ lọ. Àrùn náà lè fa àrùn sepsis, ìyẹn àrùn tó máa ń mú kí gbogbo ara bẹ̀rẹ̀ sí í rù, èyí tó máa ń mú kí ìfúnpá èèyàn máa ròkè, kí ọkàn èèyàn máa lù kìkì kìkì, kí ara máa gbóná tàbí kí ara máa gbóná jù, kí ara sì máa mí kíákíá. Àìní ìfúnpá rẹpẹtẹ lè wáyé ní ìbẹ̀rẹ̀, pàápàá jù lọ, ṣùgbọ́n kì í ṣe kìkì nígbà tí meningitis tí meningococcal ń fà bá wáyé; èyí lè yọrí sí àìtó ẹ̀jẹ̀ sí àwọn ẹ̀yà ara mìíràn. Ìdìpọ̀ ẹ̀jẹ̀ tó ń tú ká nínú ara, ìyẹn bí ẹ̀jẹ̀ ṣe máa ń dì gan - an, lè mú kí ẹ̀jẹ̀ má lè ṣàn lọ sáwọn ẹ̀yà ara kan, ó sì lè mú kí ẹ̀jẹ̀ máa dà jáde. Àrùn meningococcal lè mú kí ẹ̀gbẹ́ ara di bàìbàì. Àrùn meningococcal àti pneumococcal tí ó le gan-an lè fa ìtàjẹ̀sílẹ̀ nínú àwọn ẹ̀yà adrenal, tí ó máa ń yọrí sí àrùn Waterhouse-Friderichsen, èyí tí ó máa ń yọrí sí ikú. Àrùn ọpọlọ lè wú, ìfúnpá tó wà nínú egungun orí lè pọ̀ sí i, ọpọlọ tó wú náà sì lè di hẹ́ńyà ní ìsàlẹ̀ egungun orí. A lè rí èyí nípa bí agbára ìmòye ẹni ṣe ń dín kù, tí kò fi lè rí ìmọ́lẹ̀ tó ń jáde látinú ojú ọmọ, àti nípa bí kò ṣe ní lè dúró bó ṣe yẹ. Irun ọpọlọ náà tún lè mú kí iṣan tó ń ṣàn káàkiri ọpọlọ náà má lọ bó ṣe yẹ (hydrocephalus). Àwọn ìkọ̀kọ̀ lè wáyé fún oríṣiríṣi ìdí; nínú àwọn ọmọdé, ìkọ̀kọ̀ wọ́pọ̀ ní àwọn ìpele àkọ́kọ́ ti meningitis (nínú ìdá ọ̀ọ́dúnrún nínú ọgọ́rùn-ún àwọn ọ̀ràn) kò sì ní láti jẹ́ àmì ìdí kan tó wà nídìí. Àrùn yìí lè wáyé nígbà tí ẹ̀yà ara kan bá ní ìfúnpá tó pọ̀ sí i tàbí nígbà tí àwọn àgbègbè kan nínú ọpọlọ bá wú. Àwọn ìṣẹ̀lẹ̀ tó máa ń wáyé níbi kan (àwọn ìṣẹ̀lẹ̀ tó máa ń wáyé ní apá kan tàbí apá kan nínú ara), àwọn ìṣẹ̀lẹ̀ tó máa ń wáyé nígbà míì, àwọn ìṣẹ̀lẹ̀ tó máa ń wáyé nígbà tó bá yá àti àwọn tí kì í rọrùn láti kápá wọn pẹ̀lú oògùn fi hàn pé àbájáde tó máa ń wà fún ìgbà pípẹ́ kò dára. Àwọn àmì ojú àti àìgbọ́ràn lè máa bá a lọ lẹ́yìn tí...  Ìbéèrè: Ìgbà wo ni àrùn sepsis lè bẹ̀rẹ̀?
ìpele àkọ́kọ́