Kọ́kọ́ parí gbólóhùn yìí: Ìwádìí tí Barry Bogin, onímọ̀ nípa ẹ̀dá èèyàn, àtàwọn tí wọ́n jọ ń ṣiṣẹ́ ṣe nípa àwọn ọmọ tí wọ́n jẹ́ ọmọ ìbílẹ̀ Maya ní Guatemala tí wọ́n ń gbé ní Orílẹ̀-Èdè Amẹ́ríkà jẹ́ ká mọ ipa tí àyíká ń ní lórí gíga èèyàn. Ní ìbẹ̀rẹ̀ àwọn ọdún 1970, nígbà tí Bogin kọ́kọ́ bẹ Guatemala wò, ó ṣàkíyèsí pé àwọn ọkùnrin Maya tí wọ́n jẹ́ ọmọ ìbílẹ̀ Íńdíà máa ń ga ní ìpíndọ́gba, àwọn obìnrin sì máa ń ga ní ìpíndọ́gba. Bogin gba miiran jara ti awọn wiwọn lẹhin ti awọn
Ogun abẹ́lé Guatemala, nígbà tí àwọn ará Guatemala tó tó mílíọ̀nù kan sá lọ sí Orílẹ̀-èdè Amẹ́ríkà. Ó ṣàwárí pé àwọn ọmọ ìbílẹ̀ Maya tí wọ́n sá lọ, tí wọ́n wà láàárín ọmọ ọdún mẹ́fà sí ọmọ ọdún méjìlá, ga ju àwọn ọmọ ìbílẹ̀ Guatemala lọ. Nígbà tó fi máa di ọdún 2000, àwọn Maya tó wà ní Amẹ́ríkà ga ju àwọn Maya tó wà ní Guatemala tí wọ́n jẹ́ ọmọ ọdún kan náà, èyí sì jẹ́ nítorí pé wọ́n ń jẹun tó dáa, wọ́n sì ń rí ìtọ́jú tó dáa gbà. Bogin tún ṣàkíyèsí pé àwọn ọmọ Maya ti Amẹ́ríkà ní ẹsẹ̀ tó gùn ju ti àwọn Maya ti Guatemala lọ.