Ṣàkópọ̀ àpilẹ̀kọ náà:  Àwọn onímọ̀ sáyẹ́ǹsì ti fi ọ̀nà tuntun tí ó díjú tí wọ́n fi ń mọ ọjọ́ tí wọ́n bí ọmọ hàn pé Ẹsẹ̀ Kéré, fósílì pàtàkì kan tí wọ́n rí ní àwọn ọdún 1990 ní Gúúsù Áfíríkà, ti jẹ́ ọmọ bílíọ̀nù mẹ́ta ó lé àádọ́ta ọdún. Darryl Granger tó jẹ́ onímọ̀ nípa ilẹ̀ àti ìsálú ọ̀run ní Yunifásítì Purdue ní ìpínlẹ̀ Indiana sọ pé: 'Àwọn èèyàn ti ń jiyàn gan-an lórí ọjọ́ orí ẹsẹ̀ kéékèèké yìí. Ìwádìí náà rí Ẹsẹ Kéré, ọmọ ẹ̀yà náà. Australopithecus prometheus, gbé ayé ní àkókò kan náà pẹ̀lú. Australopithecus afarensis, ẹ̀yà tí àwókù rẹ̀ tó gbajúmọ̀ jù lọ, tí a mọ̀ sí Lucy, wá láti Ethiopia. Tẹle si isalẹ fun fidio. Àwọn onímọ̀ ìjìnlẹ̀ náà ṣe àgbéyẹ̀wò àwọn àwòkọ́ṣe òkúta mọ́kànlá láti àyíká egungun òkúta Little Foot tí ó fẹ́rẹ̀ẹ́ pé ní ẹ̀kúnrẹ́rẹ́ láti inú ihò àpáta Sterkfontein láti mọ ọjọ́ orí rẹ̀. Àwọn olùṣèwádìí náà ṣàyẹ̀wò àwòkọ́ṣe àpáta mọ́kànlá tó wà ní àyíká egungun òkúta Little Foot tó fẹ́rẹ̀ẹ́ pé gbogbo rẹ̀ tó wà nínú ihò àpáta Sterkfontein kí wọ́n lè mọ ọjọ́ orí rẹ̀. Ẹranko náà tóbi gan-an ó sì ga ju ti Lucy lọ, ó ní ìrísí tí ó jọ ti gorilla, àmọ́ ó dúró ṣánṣán, ó sì lágbára gan-an, ó sì ní ọwọ́ tó lágbára láti gun òkè. Bíi ti Lucy, Ẹsẹ Kéré ni obìnrin. Ọwọ́ rẹ̀ rí bí tiwa, ó ní ìka ìbúté gígùn àti. àwọn ìka ọwọ́ àti apá tó kúrú, kò rí bí ọwọ́ gígùn ti. àwọn àbùùbùtán òde òní. Ẹsẹ̀ rẹ̀ gùn ju apá rẹ̀ lọ díẹ̀, kò dà bí ti àwọn èèrà òde òní. Àwọn ẹ̀yà méjèèjì yìí ní àwọn ànímọ́ tó jọ ti àwọn kọ̀lọ̀kọ̀lọ̀ àtàwọn tó jọ ti ẹ̀dá èèyàn, àmọ́ wọ́n yàtọ̀ síra. Àwọn olùṣèwádìí ṣe àgbéyẹ̀wò àwọn àwòkọ́ṣe òkúta mọ́kànlá láti àyíká. Àwọn ihò àpáta Sterkfontein láti mọ ọjọ́ orí rẹ̀. Àwọn ohun tí wọ́n rí yìí lè ní ipa tó ṣe pàtàkì lórí. àjọṣe tó wà láàárín àwọn èèyàn tó ti wà tipẹ́tipẹ́. Ẹran ara wa, Homo sapiens, farahàn ní nǹkan bí 200,000 ọdún sẹ́yìn. Àwọn ọmọ ìbílẹ̀ ìpilẹ̀ṣẹ̀ ènìyàn, Homo, ti wà láti ohun tó lé ní mílíọ̀nù méjì ọdún sẹ́yìn. Àwọn ẹ̀yà mìíràn wà nínú ìdílé ìran ènìyàn ṣáájú ìran tiwa, títí kan àwọn aṣojú oríṣiríṣi ti ìran Australopithecus. Àwọn ọmọ ẹ̀yà Lucy wà láyé nígbà kan náà pẹ̀lú Little. Ẹsẹ̀, bí ó tilẹ̀ jẹ́ pé Lucy fúnra rẹ̀ yè...
Ọ̀dọ́mọkùnrin kan tó ń jẹ́ Little Foot ni wọ́n rí ní orílẹ̀ - èdè South Africa ní nǹkan bí ọdún 1990 sí 1990. Ìwádìí tí wọ́n ṣe lórí àwọn òkúta tí wọ́n rí fi hàn pé ó ti wà láti nǹkan bíi mílíọ̀nù mẹ́ta ààbọ̀ ọdún. Ó gbé ayé ní àkókò kan náà pẹ̀lú Australopithecus afarensis, ẹ̀yà tí àwókù rẹ̀ tó gbajúmọ̀ jù lọ, tí a mọ̀ sí Lucy, wá láti Ethiopia. Ó wá jẹ́ ká mọ̀ bóyá ẹ̀dá míì tún wà.