ó ní ìtàn tó gùn jù lọ nínú gbogbo èdè tí a mọ̀ (lẹ́yìn èdè sumer), tí a ti kọ láti nǹkan bí ọdún 3200 ṣáájú sànmánì kristi títí dé àárín ọ̀rúndún ogún, tí ó sì wà gẹ́gẹ́ bí èdè tí a sọ fún àkókò tó gùn jù lọ. àwọn ìpele èdè íjíbítì ìgbàanì ni èdè íjíbítì ìgbàanì àtijọ́, èdè íjíbítì ìgbàanì, èdè íjíbítì ìgbàanì àti èdè kópítì. àwọn àkọsílẹ̀ íjíbítì ìgbàanì kò fi ìyàtọ̀ àdúgbò hàn ṣáájú èdè kópítì, ṣùgbọ́n ó ṣeé ṣe kí wọ́n máa sọ ọ́ ní àwọn àdúgbò tó wà ní àyíká memphis àti lẹ́yìn náà ní ìlú tíbésì. èdè íjíbítì ìgbàanì jẹ́ èdè àdàkọ, ṣùgbọ́n ó di èyí tí ó túbọ̀ ń ṣe àgbéyẹ̀wò lẹ́yìn náà. èdè íjíbítì ìgbàanì ìgbàanì ìgbàanì ní àwọn òdìdìdì àti àwọn ọ̀rọ̀ tí ó ṣe pàtó, èyí tí
Àwọn ọ̀nà ìkọ̀wé àwọn ará Íjíbítì, ìyẹn hieroglyphic, hieratic, àti demotic