Jyoti Basu aliongoza harakati kadhaa dhidi ya Serikali ya Jimbo na kupata umaarufu wa kutamaniwa kama mwanasiasa haswa kati ya wanafunzi na vijana. Mbali na kuandaa harakati za Wafanyikazi wa Reli, aliongoza harakati ya walimu wakitaka kuongezeka kwa mshahara. Wakati Chama cha Kikomunisti cha India kilipogawanyika mnamo 1964, Basu akawa mmoja wa wajumbe wa kwanza tisa wa Politburo ya Chama kipya cha Kikomunisti cha India (Marxist). Mnamo 1967 na 1969, Basu akawa Naibu Waziri Mkuu wa Bengal Magharibi katika serikali za Umoja wa Mbele.
Mwaka wa 1964