Escriba unha continuación para este parágrafo - O tsar e o Imperio ruso usaron tanto o exilio forzoso como o traballo forzoso como formas de castigo xudicial. Katorga, unha categoría de castigo reservada para os condenados polos delitos máis graves, tiña moitas das características asociadas ao encarceramento nos campos de traballo: confinamento, instalacións simplificadas (en oposición ás prisións) e traballo forzado, que normalmente implicaba traballo duro, non cualificado ou semicualificado. Segundo a historiadora Anne Applebaum, o katorga non era unha sentenza común; aproximadamente 6.000 condenados de katorga cumprían sentenzas en 1906 e 28.600 en 1916. Baixo o sistema penal do Imperio ruso, os condenados por delitos menos graves foron enviados a prisións correctivas e tamén obrigados a traballar. O exilio forzado a Siberia estivo en uso desde o século XVII por unha ampla gama de delitos e era un castigo común para os disidentes políticos e revolucionarios. No século XIX, os membros da rebelión fracassada dos Decembristas
, nobres polacos que resistiron o dominio ruso, e membros de varios grupos revolucionarios socialistas, incluíndo bolxeviques como Sergo Ordzhonikidze, Leon Trotsky e Iósif Stalin foron enviados ao exilio. Os condenados que cumprían penas de traballo forzado e os exiliados foron enviados ás áreas escasamente poboadas de Siberia e as rexións do Extremo Oriente ruso que tiñan poucas cidades ou fontes de alimentos e carecían de sistemas de transporte organizados. A pesar das condicións de illamento, houbo prisioneiros que escaparon con éxito a áreas poboadas. O propio Stalin escapou tres das catro veces que foi enviado ao exilio. A partir deses tempos, Siberia gañou a súa connotación temible de castigo, que foi reforzada aínda máis polo sistema GULAG soviético. As propias experiencias dos bolxeviques co exilio e o traballo forzado proporcionáronlles un modelo no que basear o seu sistema, incluíndo a importancia da aplicación estrita.