Fenoy ity fehezanteny manaraka ity: Ady lehibe roa no nanova ny tontolon'ny Grika. Voalaza ao amin'ny "Tantara" nosoratan'i Hérodote ny Ady Persiana (499<unk>449 talohan'i Kristy). Tamin'ny faramparan'ny taonjato faha-6 talohan'i Kristy, nanjaka tamin'ny fanjakana grika rehetra tao Ionia (ny morontsiraka andrefan'i Torkia ankehitriny) ny Fanjakana Persiana Achaemenid ary nahazo tombony ara-tanindrazana tany Balkana sy Eoropa Atsinanana ihany koa. Nikomy tamin'ny Fanjakana Persianina ny tanànan'i Ionia, notarihin'i Mileto, ary tohanan'ny tanàn-dehibe sasany, anisan'izany i Atena sy Eretria. Rehefa resy ilay fikomiana, dia nanafika an'i Gresy i Dariosy I mba hamaly faty an'ireo Atenianina. Tamin'ny taona 492 talohan'i Kristy, ny jeneraly Persiana Mardonius dia nitarika tafika (notohanan'ny andian-tsambo) namakivaky ny Hellespont, namerina nampanjaka an'i Thrace ary nanampy an'i Makedonia ho fanjakan'ny mpanjifa feno. Tsy tonga tany Gresy mihitsy anefa izy, fa efa ravan'ny tafio-drivotra tany akaikin'ny Tendrombohitra Athos. Tamin'ny taona 490 talohan'i Kristy, nandefa andian-tsambo hafa mivantana namakivaky ny ranomasina Egeana i Dariosa (fa tsy nanaraka ny làlan-tany tahaka ny nataon'i Mardonius) mba hanapaka an'i Atena. Rehefa avy nandrava ny tanànan'i Eretria izy ireo, dia niantsona tao amin'ny ranomasina ary nifanandrina tamin'ny tafika atenianina tao
Marathon, izay nifarana tamin'ny fandresen'ny Ateniana. Ny nandimby an'i Dariosy, Xerxes I, no nanangana ny fanafihana faharoa an'i Gresy tamin'ny 480 tal. Na dia teo aza ny faharesen'ny Grika tao Thermopyles, taorian'izay dia nandresy vetivety ny avaratra sy afovoan'i Gresy ny Persiana, ny fanjakana-tanàna grika indray dia nahavita nandresy tanteraka ireo mpanafika tamin'ny fandresena an-dranomasina tao Salamis sy ny fandresena an-tanety tao Plataea.