Waxad qortaa sii wadida faqradaan-- dhulkii la qabsaday qarnigii sagaal iyo tobnaad waxaa si deg deg ah u bilaabmay kacdoon beeraley oo ka dhacay Mexico oo dhan laga soo bilaabo 1840s ilaa kacaankii Mexico ee 1910
Waxaa la dhahaa: Aqoonyahanka Florencia Mallon ayaa soo jeedisay in, jawaab ahaan, bulshooyinka asaliga ah ay horumariyeen "Liberaalkooda caanka ah, mid aqoonsaday hay'adaha bulshada iyo hantida, iyo in lagu qeexay muwaadinimada shuruudo aan ka reebin kooxaha dhaqan ahaan kala duwan". Qeybtii dambe ee qarnigii sagaal iyo tobnaad iyo horraantii qarnigii labaatanaad, iyadoo la kordhinayo horumarka dhaqaalaha qaranka ee maalgashiga iyo warshadaha, "bulshooyinka asaliga ah waxaa lagu qasbay inay u haajiraan magaalooyinka" iyo "beeraha waaweyn". Taas oo keentay in dad badan ay qabiilkooda ka baxaan, "waxaana ay qaateen Isbaanishka oo ah luuqadooda koowaad, waxayna ka tageen dareenkooda dhaqanka ee ah inay yihiin qowmiyad, iyagoo u beddelay daacadnimadooda aqoonsiga qaran ee ay dhistay dawladda [Mexican]". Waxay ahayd habkan in "bulshooyinka [Bini'aadamka] oo dhan ay sidoo kale beddeleen luuqadooda, iyo is-aqoonsigooda qowmiyadeed, Indian ilaa Mestizo". Tani waxay ka turjumaysaa tirakoobka xilligaas. Inkastoo 1808kii, dadka Hindida ah iyo Mestizo-yada lagu qiyaasay inay ka koobnaayeen 60% iyo 23% tirada dadka, 1885kii waxay ahayd 38% iyo 43%, 1921kii waxay ahayd 29% iyo 59%. Laga soo bilaabo 1808 ilaa 1921, waxaa lagu qiyaasaa in ku dhowaad 3 milyan oo qof ay la kulmeen isbadalkan dhaqan iyo qowmiyadeed ee ka yimid Hindida ilaa Mestizo, oo qiyaastii ah 1/3 ama 1/4 dadka dalka oo dhan waqtigaas.