U fiirso qoraalka hoose ka dibna ka jawaab su'aasha kadib isla luqadda qoraalka:  Marinka: 1610kii, aqoonyahankii reer Talyaani ee Galileo Galilei ayaa helay afarta dayax ee ugu waaweyn Jupiter (oo hadda loo yaqaan dayaxyada Galilean) iyadoo la adeegsanayo telescope; oo loo maleynayo inay tahay aragtida ugu horreysa ee telescopic ee dayaxyada aan ahayn Dhulka. Maalin ka dib Galileo, Simon Marius ayaa si madax banaan u helay dayaxyo ku wareegsan Jupiter, inkastoo uusan daabacin daahfurkiisa buug ilaa 1614. Magacyada uu Marius u bixiyay afarta dayax ee ugu waawayn waa Io, Europa, Ganymede iyo Callisto. Waxa kale oo la ogaaday in ay tahay markii ugu horeysay ee la ogaado dhaqdhaqaaqyada cirka oo aan u muuqan in ay ku xiran yihiin dhulka. Daahfurkani wuxuu ahaa qodob muhiim ah oo ku aaddan aragtida Copernicus ee heliocentric ee dhaqdhaqaaqa meerayaasha; taageerada Galileo ee aragtida Copernicus ee aragtida Copernicus ayaa isaga hoos u dhigtay hanjabaadda maxkamadda. Inta lagu jiro 1660-meeyadii, Giovanni Cassini wuxuu adeegsaday telescope cusub si uu u ogaado dhibcaha iyo xargaha midabada leh ee Jupiter wuxuuna arkay in meeraha uu u muuqday midabkeedu yahay; taas oo ah, oo ku yaal barxadaha. Waxa kale oo uu awooday in uu qiyaaso waqtiga wareega meeraha. Sanadkii 1690 Cassini wuxuu ogaaday in jawiga uu ku socdo wareejin kala duwan. The Great Red Spot, oo ah muuqaal muuqaal ah oo muuqaal ah oo ku yaal koonfurta koonfureed ee Jupiter, waxaa laga yaabaa in la arkay horaantii 1664 Robert Hooke iyo 1665 Cassini, inkasta oo tani ay muran ka taagan tahay. Farmashiistaha Heinrich Schwabe ayaa soo saaray sawirkii ugu horreeyay ee la yaqaan si uu u muujiyo faahfaahinta Dhibaatada Weyn ee Cas ee 1831. Dhibaatada Cas ayaa la sheegay in ay indhaha ka baxday dhowr jeer intii u dhaxeysay 1665 iyo 1708 ka hor inta aysan noqonin mid aad u muuqata 1878. Waxaa la diiwaan geliyay in uu mar kale yaraaday 1883 iyo bilowgii qarnigii 20aad. Giovanni Borelli iyo Cassini labaduba waxay sameeyeen miisas taxaddar leh oo ku saabsan dhaqdhaqaaqa dayaxyada Jupiter, taas oo u oggolaaneysa saadaalinta waqtiyada dayaxyada ay ka gudbi doonaan ka hor ama ka dambeeya meeraha. 1670kii, waxaa la ogaaday in marka Jupiter uu ka jiro dhinaca ka soo horjeeda Dhulka ee qorraxda, dhacdooyinkaan waxay dhacaan qiyaastii 17 daqiiqo ka dib intii la filayay. Ole Rømer waxa uu ogaaday in iftiinka uusan si toos ah u socon karin (waa natiijo ay Cassini soo saartay...  S: Su'aal: yaa iska leh soojeedinta ay Cassini horay u diiday?
Ole Rømer