Ia faaauau pea le suʻesuʻega o lenei palakalafa - Ina ua mavae le malaga a Sepania a Christopher Columbus i Amerika, na auina atu ai e Sepania le tele o malaga i le vaipanoa, ma na amata ai ona latou faatoʻilaloina le teritori o tagata Maya i le 1523. E leʻi umi talu ona faatoʻilaloina e Pedro de Alvarado le Emepaea o Aztec, ae amata loa ona ia faatoʻilaloina le itu i mātū o Amerika Tutotonu
mo le Emepaea o Sepania. E amata mai i lona taunuu atu i Soconusco i le 1523, na faatoʻilaloina ma faatoʻilaloina ai e fitafita a Alvarado le tele o malo tetele o tagata Maya, e aofia ai le K'iche', Tz'utujil, Pipil, ma le Kaqchikel. E oo ane i le 1528, ua toeitiiti uma le faatoʻilaloina o Kuatemala, ma ua na o le Petén Basin na totoe i fafo atu o le pulega a Sepania. Na faatoʻilaloina mulimuli ane malo tutoʻatasi o tagata Maya <unk> o le Kowoj ma le Itza <unk> i le 1697, o se vaega o le faatoʻilaloina e Sepania o Petén.