Faatumu le fuaiupu lenei: O le ogatotonu o le aganuu a tagata Maya, lea na salalau solo i Mesoamerica, sa faavae i le talafaasolopito i le teritori o Guatemala i aso nei. I le senituri lona 16, o le tele o lenei vaipanoa sa
na faatoʻilaloina e tagata Sepania ma avea ma vaega o le pulega a le malo o Sepania Fou. Na maua e Kuatemala le tutoʻatasi i le 1821 mai Sepania ma Mekisikō. I le 1823 na avea ai Kuatemala ma vaega o le Federal Republic o Amerika Tutotonu, lea na soloia i le 1841.