Faatumu le fuaiupu lenei: Sa lava le ʻautau tiʻetiʻe solofanua a Roma/Latina a o feteenaʻi Roma ma isi setete i le atumauga o le peninsula o Italia, lea sa iai foʻi le ʻautau tiʻetiʻe solofanua. Peitaʻi, a o feagai Roma ma fili mai i fafo, o ē na faaaogāina ni fitafita tiʻetiʻe solofanua e sili atu ona malolosi, e pei o tagata Gauls ma tagata Carthaginians, o le lē lava o fitafita tiʻetiʻe solofanua a Roma, na avea ma luʻi mataʻutia, lea na iʻu ai i le Taua Lona Lua a Punic (218-202 T.L.M.) na matuā faatoʻilaloina ai i latou. O manumalo tetele a Hannibal i le
O le taua i Trebia ma Cannae, sa tatau ona totogi atu i lana ʻautau tiʻetiʻe solofanua mamafa a Sepania ma Gallia, lea na sili atu ona toʻatele nai lo o ʻautau a Roma ma Latina, ma i lana ʻautau tiʻetiʻe solofanua mama ma vave a Numidia, lea sa matuā leai lava i tagata Roma. O le manumalo mataʻina a Roma i le taua i Zama i le 202 T.L.M., lea na faaiʻu ai le taua, sa tele sona aafiaga i le ʻautau tiʻetiʻe solofanua a Numia na saunia e le tupu o Massinissa, lea na sili atu le toʻatele o le ʻautau tiʻetiʻe solofanua a Roma/Latina i le 2 i le 1. Talu mai lenā taimi, na ō faatasi pea ʻautau a Roma ma le toʻatele o fitafita tiʻetiʻe solofanua e lē o ni tagata Italia: o fitafita tiʻetiʻe solofanua mama a tagata Numia, ma mulimuli ane, o fitafita tiʻetiʻe solofanua mamafa a tagata Gallia. O se faataʻitaʻiga, na faalagolago tele Kaisara i fitafita tiʻetiʻe solofanua a tagata o Gallia ma Siamani, ina ia faatoʻilaloina ai Kali (58<unk>51 T.L.M.).