ጽሑፉን ጠቅለል አድርገህ ተናገር፦  ከረጅም ጊዜ በፊት የሞቱ ጥንታዊ ሰዎች በወባ በሽታ ተይዘው እንደነበር ለማወቅ የሚያስችል አዲስ ምርመራ ሳይንቲስቶች በሽታው እንዴት እንደተከሰተ ለማወቅ ይረዳቸዋል። በኒው ሄቨን፣ ኮኔቲከት በሚገኘው የዬል ዩኒቨርሲቲ የሚገኙ አርኪኦሎጂስቶች በሺህ ለሚቆጠሩ ዓመታት የቆዩ አፅሞች ላይ በሽታውን ለመመርመር የሚያስችል ዘዴ አዘጋጅተዋል። የሳይንስ ሊቃውንት በጣሊያን ጥንታዊ የሮማ ቪላ ውስጥ በሚገኝ የመቃብር ስፍራ ውስጥ የተገኙ ሕፃናትና ሕፃናት በበሽታው መሞታቸውን ለመግለጽ ይህን ዘዴ ተጠቅመዋል። ለቪዲዮ ወደ ታች ይሸብልሉ ። የሳይንስ ሊቃውንት አጥንቱ የሄሞዞይን የተባለ ሞለኪውል የሚጠቁም ክሪስታሎችን ለመፈለግ ከአጥንት ናሙና የአጥንት እጢን አቋርጠው አጥንቱ የአንድ ሰው መሆኑን ያሳያል ፡ ይህም በወባ በሽታ ተላላፊ ተህዋስያን ተይ wasል ። ይህ ዘዴ አሁን በሌሎች ጥንታዊ አፅሞች ላይ የበሽታውን ምልክት በመመርመር የወባ በሽታ ወደ መጀመሪያው የሰው ልጅ መከሰት ለመከታተል ጥቅም ላይ ሊውል ይችላል። በዬል ዩኒቨርሲቲ የምርምር ቡድኑን የመሩት የሥነ ቅርስ ተመራማሪ ጄሚ ኢንዉድ እንዲህ ብለዋል:- 'በዚህ አማካኝነት የምንገነባው የመረጃ ስብስብ በጥንታዊ ማኅበረሰቦች ውስጥ የወባ በሽታዎችን ለመለየት አብዮታዊ ይሆናል ። የወባ በሽታ መከላከል የሚቻልበት መንገድ በሽታውን ለመከላከል የሚረዱ ዘዴዎች የዩናይትድ ስቴትስ ብሔራዊ የጤና ተቋም ሳይንቲስቶች አደገኛ ከሆነው የወባ በሽታ መከላከል የሚችል ክትባት ፈጥረዋል ይላሉ። ይህ ክትባት የተዘጋጀው በተፈጥሮ ለበሽታው መቋቋም ከሚችሉ የታንዛኒያ ሕፃናት የተወሰዱ የደም ናሙናዎችን በመውሰድ ነው። ክትባቱ የሚሠራው በወረርሽኙ የሚጠቁትን የወባ በሽታ አምጪ ተህዋሲያን በሚያጠቁዋቸው ቀይ የደም ሴሎች ውስጥ በማሰር ነው። የሳይንስ ሊቃውንት PfSEA-1 የተባለ ፕሮቲን ለይቶ ያወቁ ሲሆን ይህ ፕሮቲን ደግሞ ተህዋሲያን ከሚያጠቁዋቸው ቀይ የደም ሴሎች ለማምለጥ ያስችላቸዋል። በወባ በሽታ የመከላከል አቅም ያላቸው ሕፃናት የሚፈጥሩት ፀረ-ሰውነት በወባ በሽታ የሚተላለፈውን ተህዋስያን በሕይወት ዑደቱ ውስጥ ወሳኝ በሆነ ወቅት ላይ ይህን ፕሮቲን በመቃወም እንደሚያጠቃው ሳይንቲስቶች ደርሰውበታል። ተመራማሪዎቹ በዚህ ሀሳብ ላይ የተመሠረተ የሙከራ ክትባት በአምስት ሙከራዎች አይጦችን እንደጠበቀ እና በቤተ ሙከራ ዝንጀሮዎች ላይ እንደሚሞከር ተናግረዋል...
በዬል ዩኒቨርሲቲ የሚገኙ ሳይንቲስቶች ወባን ለመመርመር አዲስ መንገድ ፈጥረዋል ። በአጥንት ህብረ ህዋስ ውስጥ በፓራሳይት የተሰራውን የቆሻሻ ምርትን ይፈልጉ ። የፕሮቲኑ ክሪስታሎች የሚፈጠሩት በበሽታው በተያዙ ሰዎች ጥንታዊ አጥንቶች ውስጥ ነው ። ይህ ተመራማሪዎች ከ 1,500 ዓመታት በፊት የሞቱ ሕፃናትን ለመመርመር አስችሏቸዋል ። በሰው ልጅ ታሪክ ውስጥ የወባ በሽታን ስርጭት ለመከታተል ጥቅም ላይ ሊውል ይችላል ይላሉ ።