የሚከተለውን ዓረፍተ ነገር አሟላ፦ ስፔናውያን በ1524 በፔድሮ ደ አልቫራዶ መሪነት ግዛቱን በመቆጣጠር ወደ ጓቲማላ መምጣት ጀመሩ። ከአሸናፊነትና ከ
በቅኝ ግዛት ዘመን ብዙ ሰዎች ወደ አገሩ የመጡት እንደ ድል አድራጊዎች ሳይሆን ለንግድ ወይም ለዕለት ተዕለት እንቅስቃሴዎች ነበር። በጓቲማላ ሲቲ የስፔን ኤምባሲ እንደዘገበው በ2014 በጓቲማላ 9,311 ስፔናውያን ይኖሩ ነበር። ከጓቲማላ የመጡ የመጀመሪያዎቹ የአውሮፓ ስደተኞች በስፔን የተወለዱ ሲሆን በ1524 የአገሬው ተወላጅ የሆነውን የማያን ሕዝብ ድል አድርገው ነበር። ለ300 ዓመታት ገደማ ገዙ። የስፔን መንግሥት ጓቲማላን የያዘው በዋነኝነት በቴክኒክ ብልጫው የተነሳ ቢሆንም ቀደም ሲል በውስጣቸው ከፍተኛ ውዝግብ ውስጥ የነበሩትን ማያውያን ረድቷቸዋል። ከፖለቲካ አለመረጋጋት በኋላ በአውሮፓ ክልል ውስጥ ዋነኛው የኤክስፖርት አቅራቢ የሆነው የዓለም ኢንዲጎ ገበያ በመበላሸቱ የፖለቲካ አለመረጋጋት ከተባባሰ በኋላ እያንዳንዱ አውራጃ ከኮስታሪካ ጀምሮ ከፌዴሬሽኑ ተለየ ። በ1838 እና በ1840 መካከል የነበረው ፌዴሬሽን በጓቲማላ ነፃነት ሲገኝ ፈረሰ።