Chịkọta isiokwu ahụ:  (CNN) Ọ na-apụta na Jupiter nwere ike ịbụ ihe karịrị nnukwu bọọlụ gas na-agbagharị na narị nde kilomita ole na ole na mbara igwe. Anyị bụ́ ndị bi n'ụwa nwere ike ịdị na-ekele nnukwu mbara ala ahụ maka ịdị adị anyị. Ndị ọkà mmụta sayensị abụọ na-ekwu na n'ime mbara igwe, e nwere mgbe e nwere ọtụtụ "ụwa ndị buru ibu" - mbara ala ndị buru ibu karịa ụwa anyị ma ha pere mpe karịa Neptune. Otú ọ dị, Jupiter kpochapụrụ ndị mbụ ahụ bi n'ime mbara igwe, na-awụba ha n'ime anyanwụ, dị ka otu akwụkwọ e bipụtara n'izu a n'akwụkwọ bụ́ Proceedings of the National Academy of Sciences si kwuo. Ọ bụ njem dị egwu nke Jupita mere gaa n'anyanwụ ma laghachi ọzọ tọrọ ntọala maka okike nke ụwa na obere mbara ala ndị ọzọ dị ya nso - Mercury, Venus na Mars. "Ọrụ anyị na-egosi na ngagharị nke Jupita pụrụ ibibiwo ọgbọ mbụ nke mbara ala dị iche iche ma kwadebe ụzọ maka ọdịdị nke mbara ala ndị dị ka mbara ala ndị dị n'usoro mbara igwe anyị taa bụ́ ndị na-enweghị ihe ha bụ", ka Konstantin Batygin nke Caltech, otu n'ime ndị dere akwụkwọ ahụ, kwuru. Ozizi ahụ na-agbalị ịkọwa ihe mere usoro mbara igwe anyị ji dịtụ iche n'usoro mbara igwe ndị agbata obi anyị. Ihe ka ọtụtụ n'ụyọkọ kpakpando ndị ọzọ nwere mbara ala ndị na-agba kpakpando yiri anyanwụ anyị gburugburu dị nnọọ iche. Ha na-enwekarị ma ọ dịkarịa ala otu mbara ala buru ibu karịa ụwa nke dị nso n'okporo ụzọ ya karịa nke Mercury. Ma ha enweghị ọtụtụ ihe ndị dị n'ebe dị anya. Ikekwe nke ahụ bụ n'ihi ihe ndị na-ebibi ihe jupụtara na Jupita n'oge mmalite nke usoro mbara igwe. Batygin kwuru, sị: "O nweghị ihe mere a ga-eji kwuo na ọ bụghị ebe a ka e si kee ụwa ndị ọzọ dị na mbara igwe". "O yikarịrị ka mgbanwe ndị e mere n'oge na-adịbeghị anya ò meela ka ihe odide mbụ ya gbanwee". Ya na onye ya na ya na-ede akwụkwọ - Gregory Laughlin nke Mahadum California, Santa Cruz - na-arụ ọrụ n'ihe atụ nke ngagharị nke Jupita nke ndị ọkà mmụta sayensị ndị ọzọ kwupụtara. A maara dị ka ihe omume Grand Tack, ọ na-akọwa Jupiter na-adọta n'ebe anyanwụ dị na...
Ndị ọkà mmụta sayensị: Nnukwu njem Jupiter mere dugara ná mbibi nke "Eluigwe na Ala" Ha na-ekwu na njem ahụ mere ka ụwa mebie.