Chịkọta isiokwu ahụ:  Ọ dịghị onye na-enwe mmasị n'ịgbanwe ụgwọ ụtụ isi ya, ma ịkwụ ụgwọ gị gaara abụwo ọrụ siri ike ọbụna karị afọ 2,000 gara aga. Otu akwụkwọ e dere n'Ijipt oge ochie nke e si na ya nweta ụtụ isi, bụ́ nke a sụgharịrị n'oge na-adịbeghị anya, kwuru na ọ ga-abụ na ego ole e ji kwụọ ụgwọ otu onye bara ọgaranya karịrị otu narị kilogram. Edere akwụkwọ nnata ụtụ isi ahụ n'asụsụ Grik n'elu ite ụrọ nke e kwuru na ọ malitere na July 22 nke 98 BC. Otu akwụkwọ ụtụ isi ndị Ijipt oge ochie a sụgharịrị n'oge na-adịbeghị anya (nke dị n'ihe osise) ekpughewo na o doro anya na e ji ihe karịrị 220lbs (100kg) nke mkpụrụ ego kwụọ ụgwọ otu onye bara ọgaranya. Ọ bụ ezie na o siri ike ịgbakọ ihe ọ gaara efu n'ihe ọnụ ọgụgụ nke oge a, atụmatụ ndị e mere na-etinye ya n'ihe dị ka $1,670 (£1,120) Onye ahụ, bụ́ onye a na-apụghị ịgụ aha ya, kwụrụ ụtụ isi maka inyefe ala nke dị talent 75, nke bụ otu ego, nakwa ụgwọ nke dị talent 15 n'elu ya, ka LiveScience na-akọ. Ihe e dere n'ite ụrọ ahụ gosiri na e ji mkpụrụ ego kwụọ ụtụ ahụ, bụ́ nke e ji gaa n'ụlọ akụ̀ dị n'obodo Diospolis Magna, nke a makwaara dị ka Lọksọ ma ọ bụ Tibe. Brice Jones, nwa akwụkwọ PhD na Mahadum Concordia dị na Montreal bụ onye sụgharịrị ederede ahụ, kwuru na ụgwọ ahụ bụ "nnukwu nke ukwuu". Ebe ọ bụ na e nweghị akwụkwọ ego, e nweghịkwa mkpụrụ ego hà ka otu talent, ndị na-akwụ ụgwọ ahụ ga-eji drakma kwụọ ụgwọ ahụ, ebe mkpụrụ ego 6,000 ha hà ka otu talent. Ihe e sere na ya bụ mkpụrụ ego drakma e ji ọlaọcha kpụọ, bụ́ nke e dere na narị afọ nke atọ T.O.A. Ọ pụrụ iyi ihe a na-apụghị ikweta ekweta na usoro ụtụ isi siri ike otú ahụ nọgidere na-arụ ọrụ n'oge e nwere esemokwu ndọrọ ndọrọ ọchịchị. Ndọrọ ndọrọ ọchịchị bụ ihe na-egbu egbu na 98BC. Fero Ptolemy nke Iri, onye so n'usoro ndị eze chịrị Ijipt mgbe Alexander Onye Ukwu nwụsịrị, lụsoro nwanne ya nwoke ọgụ maka ocheeze, ụfọdụ ndị na-ekwukwa na o gburu nne ya iji jide ọchịchị aka. N'agbanyeghi mbọ niile ọ gbara, n'afọ 89BC ndị agha ya nupụrụ isi ma gbuo ya n'afọ na-eso ya, hapụ nwanne ya nwoke ka ọ na-achị mpaghara ahụ. Ebe ọ bụ na e nweghị ego e dere ede, e nweghịkwa mkpụrụ ego hà ka otu talent, ndị na-akwụ ụgwọ ahụ gaara...
Ihe e dere n'akwụkwọ ụtụ isi e ji asụsụ Grik dee n'ite ụrọ bụ nke e dere na July 22, 98 T.O.A. Ọ na-ekwu na a kwụrụ talent iri asaa na ise tinyere ego ọzọ n'ụlọ akụ̀ dị na Luxor, Egypt. Ndị ọkachamara ekwuola na ego a ga- abụ otu narị kilogram mkpụrụ ego. O nwere ike ịbụ ịnyịnya ibu ka e ji buga ego ahụ n" ụlọ akụ̀. O nwere ike ịbụ na ihe mere e ji tụọ ụtụ isi bụ na e ji mkpụrụ ego ọla kọpa kwụọ ụgwọ ụfọdụ e ji tụọ ya. Ọ bụ ezie na o siri ike ịkọwa ihe ọ gaara efu n'ọnụ ego nke oge a, e mere atụmatụ na ọ dị ihe dị ka $1,670 (£1,120).