Chịkọta isiokwu ahụ:  Ndị ntorobịa nọ n'afọ iri na ụma nwere obi ụtọ na ahụ ike ugbu a karịa ndị ntorobịa nọ n'afọ iri gara aga, ka otu nnyocha ọhụrụ kwuru ụnyaahụ. Ọ chọpụtara na ndị ntorobịa nọ n'ọgbọ "Facebook" adịghị aṅụ mmanya, aṅụ sịga ma ọ bụ wii wii, ma ọ bụ a na-emegbu ha. Nnyocha ahụ kwuru na ọnụ ọgụgụ na-arịwanye elu nke ndị dị afọ 11 ruo afọ 15 na-akpa àgwà ndị ga-eme ka ndị mụrụ ha nwee obi ụtọ. Ha na-eri mkpụrụ osisi na akwụkwọ nri, na-emega ahụ́, na-asa ezé, na-esokwa nne ha na nna ha ekwurịta okwu. O yikarịrị ka ndị nọ n'afọ iri na ụma hà ga na-eri mkpụrụ osisi na akwụkwọ nri, na-emega ahụ́, na-akọrọ ndị mụrụ ha ihe. Mana nyocha ahụ, nke ndị ọkà mmụta na Mahadum St Andrews chịkọtara, mere mkpesa na agbanyeghị mmụba nke ahụike na ọdịmma, ndị nọ n'afọ iri na ụma ugbu a nwere ike ịba oke ibu dịka ọgbọ nke afọ 2000. O kwuru na ọnụ ọgụgụ ndị buru oké ibu belatara n'agbata afọ 2002 na 2010. Nchọpụta ndị a, nke dabeere n'ọtụtụ akwụkwọ ndị e dere site n'enyemaka nke Òtù Ahụ Ike Ụwa, bụ ndị ọhụrụ na-egosi na ndị nọ n'afọ iri na ụma na-ezere àgwà ndị dị ize ndụ ma na-agbaso ụzọ ndụ ka mma. N'England na Wales, afọ ime ndị nọ n'afọ iri na ụma adalatawo ruo n'ọ̀tụ̀tụ̀ a hụrụ na nke ikpeazụ ya n'afọ ndị 1960 na nnyocha ndị e mere n'ụzọ iwu kwadoro egosiwo ọdịda dị ukwuu n'ịṅụ mmanya n'etiti ndị na-eto eto. Ihe karịrị otu ụzọ n'ụzọ anọ nke ndị na-erubeghị afọ iri abụọ na anọ na-aṅụ mmanya na-aba n'anya na ihe na-erughị otu ụzọ n'ụzọ ise na-aṅụ mmanya na-aba n'anya, dị ka atụmatụ 2013 si dị. na 2013 ise siga n'etiti ụmụ agbọghọ nọ n'agbata afọ 18 na 24 dara site na pasent 10, na n'etiti ụmụ okorobịa site na ihe fọrọ nke nta ka ọ bụrụ otu ihe ahụ. Nnyocha ndị e mere na steeti gosiri na ọnụ ọgụgụ ndị na-aṅụ ọgwụ ọjọọ n'afọ 2013 belatara site na pasentị 19.3 ruo pasentị 16.3. Ụfọdụ ndị nchọpụta ekwuola na ọ bụ ihe a na-akpọ "Facebook effect" na-eme ka ndị nọ n'afọ iri na ụma, ndị gaara anọ n'okporo ámá n'oge ha na-anọghị n'ụlọ, jiri oge ha na-egwu egwuregwu n'ime ụlọ ha. O yikarịrị ka ọ̀ bụ mmegide ọha na eze na-akatọ ise siga, ịṅụbiga mmanya ókè, iji ọgwụ ọjọọ eme ihe n'ụzọ na-ezighị ezi, na ịbụ nne dị afọ iri na ụma, metụtakwara àgwà ndị nọ n'afọ iri na ụma. Prọfesọ Candace Currie nke St Andrews, onye...
Ụmụaka dị afọ 11-15 na-adakarị ọgwụ ike, ịṅụ mmanya na ise siga. O yikarịrị ka ọgbọ a ọ ga-eri ezigbo nri, na-emega ahụ ma na-asọpụrụ ndị okenye. Otú ọ dị, nchọpụta St. Andrew na - egosi na ndị nọ n'afọ iri na ụma na - arịakarịkwa arịa ọrịa oké ibu. Ịtụrụ ime n'oge afọ iri na ụma n'England na Wales adaala ruo n"ọ̀tụ̀tụ̀ dị ka ọ dị n'afọ ndị 1960. Ndị na - eto eto, bụ́ ndị ha na ndị enyi ha na - anọkarị n"èzí, na - ejizi ihe ndị dị ka kọmputa egwu egwu n"ụlọ ha.