Chịkọta isiokwu ahụ:  Nchọpụta ọhụrụ e mere na-egosi na ọrịa AIDS sitere n'aka gorila nakwa n'aka chimpanzees. Abụọ n'ime ụdị nje anọ a maara na-akpata ọrịa ahụ sitere n'agbụrụ ụmụ anụmanụ ndị nwere ihe dị ka pasent 98 nke DNA ha na nke ụmụ mmadụ. A maarabu na nje na-akpata ọrịa na-adịghị ala ala n'ahụ́ nke ụmụ enwe (Simian immunodeficiency virus, SIV) - nke yiri nje HIV n'ebe ụmụ enwe nọ - esila n'agbụrụ chimpanzee banye n'agbụrụ ụmụ mmadụ, ma ugbu a o yiri ka ọ̀ bụkwa gorila ndị nọ na Cameroon keere òkè dị mkpa na ya. Ndị ọkà mmụta sayensị na-ekwu na ịghọta otú ọrịa ahụ si malite ga-enyere aka ịkọ ihe ize ndụ nke ntiwapụ ọrịa n'ọdịnihu. Ndị ọkà mmụta sayensị achọpụtawo na ọrịa AIDS pụrụ isitewo n'ebe ndị dị larịị n'ebe ọdịda anyanwụ nke Cameroon, nakwa n'ìgwè ụmụ agụ ndị dị ná mba ahụ. A chọpụtara njikọ a mgbe ndị nnyocha nyochara ihe ndị e si n'ala pụta bụ́ ndị e nwetara n'oké ọhịa ndị dịpụrụ adịpụ. Ha chọpụtara na ụdị nje HIV-1 ndị a maara dị ka 'O' na 'P' malitere n'ebe ọdịda anyanwụ gorilla ndị bi n'ala dị larịị. Ọrịa HIV-1 - nje virus na-akpata ọrịa AIDS - esila n'agbụrụ dị iche iche banye n'ụmụ mmadụ ma ọ dịkarịa ala n'oge anọ dị iche. A maara na agbụrụ ndị ọzọ, 'M' na 'N', malitere n'obodo dị iche iche nke chimpanzees na ndịda Cameroon. Òtù 'M' kpatara ntiwapụ nke ọrịa AIDS - bụ́ nke butere ihe karịrị nde mmadụ 40 ọrịa n'ụwa nile site n'agbasa n'Africa nakwa n'akụkụ ndị ọzọ nke ụwa. Ndị ọkà mmụta sayensị chọpụtara na ụdị nje HIV-1 ndị a maara dị ka 'O' na 'P' sitere n'akịrịka ndị bi n'ala dị larịị n'ebe ọdịda anyanwụ. Ihe a na- egosi bụ otú mkpụrụ ndụ bu nje HIV si arụ ọrụ. N'aka nke ọzọ, a hụwo ìgwè 'N' na 'P' nanị n'ahụ mmadụ ole na ole si Cameroon. Ma 'O' - ọ bụ ezie na ọ gbasaghị ebe nile ma bụrụkwa nke a na-ahụkarị dị ka 'M' - ka butere ihe dị ka mmadụ 100,000 ọrịa ahụ n'ebe ọdịda anyanwụ etiti Africa. Ndị ọkà mmụta ahụ nyochara nsị nke gorila ndị bi n'ebe ọdịda anyanwụ, gorila ndị bi n'ebe ọwụwa anyanwụ, na gorila ndị bi n'ugwu na Cameroon, Gabon, Democratic Republic of Congo, na Uganda iji chọpụta ma ò nwere ụdị nje SIV - ndị na-ebute nje HIV. Akwụkwọ ọhụrụ na-ekwu na ọrịa AIDS malitere n'oké ọhịa dị n'ebe ndịda ọwụwa anyanwụ Cameroon n'afọ 1908 na ọ bụghị ihe karịrị afọ 70 mgbe e mesịrị mgbe a malitere ịmata nje ahụ na mmalite afọ 1980. Maka...
Ndị ọkà mmụta sayensị achọpụtala ihe na - ebute nje HIV n'ahụ́ gorila ndị bi na Cameroon. Nje virus yiri nje HIV abụọ a maara dị ka 'O' na 'P' nke a na-ahụ n'ime gorilla. Tupu mgbe ahụ, ndị ọkà mmụta sayensị achọpụtala nje a naanị n' etiti ụmụ agụ. Ndị ọkachamara kwenyere na nje ahụ si n'ahụ́ enwe banye n'ahụ́ ụmụ mmadụ ndị na - achụ ha.