Gade pasaj ki anba a epi reponn kesyon an apre nan menm lang ak pasaj la:  Pasaj: Distribisyon egzak amazon Pòtoriko a anvan arive kolonizatè Panyòl yo se ensèten, paske nan yon mank de dosye kontanporen ak Lè sa a, èksterminasyon nan moun yo Taíno endijèn, men espès la te aparamman toupatou ak abondan. Genyen tou prèv ke espès la ka te rete nan lòt zile ki tou pre, tankou Antigwa, Barbuda ak Zile Vyèj yo. Gen anpil estimasyon sou kantite papiyon yo te genyen nan tan lontan an. Gen kèk otorite ki di te gen yon lè plis pase yon milyon moun, alòske gen lòt ki di se te gen yon popilasyon ki te gen plis pase 100,000 moun. Pandan 150 premye ane yo nan règ Panyòl popilasyon imen an te ti, ak nan 1650, lè popilasyon an nan zile a te 880 moun, espès la te toujou abondan nan tout achipèl la. Apre 1650, abita imen ogmante eksponansyèlman, ak pa 18yèm syèk la popilasyon an Puerto Rican Amazon te kòmanse yo dwe afekte. Heinrich Moritz Gaede, yon naturalist alman, te deklare ke nan ane 1836 popilasyon papiyon yo te vin diminye anpil. Men, menm nan ane 1864, ònitològ britanik Edward Cavendish Taylor te note ke papiyon yo te toujou komen tou pre kapital zile a, San Juan. Taino yo te konn chase papiyon yo, men yo pa t konn fè anpil bagay pou popilasyon an. Sepandan, pandan 200 ane ki sot pase yo, gen anpil faktè ki te fè kantite zwazo yo diminye anpil: devlopman nan agrikilti, konstriksyon wout, devlopman nan dlo ki bay elektrisite, ak adopsyon ti poul yo kòm bèt kay. Espesyalman pandan dezyèm mwatye nan 19yèm syèk la, pi fò nan forè jenn fi Puerto Rico a, yon abita istorik nan espès yo, yo te netwaye pou devlopman agrikòl, sitou pou pwodiksyon sik, koton, mayi ak diri. Amazon an byen vit te vin konte sou rekòt sa yo kòm sous prensipal manje li yo e konsa li te vin wè sa tankou yon ensèk nuizib; kiltivatè lokal yo te repouse oswa te chase zwazo a si sa posib. Kòm agrikilti te elaji, abita amazon an te disparèt pi lwen e popilasyon li te diminye.  Kesyon: ki lè popilasyon an te ogmante anpil?
1650 yo