Mikhail Nikiforovich Katkov (naskiĝis la 13-an de februaro 1818, mortis la 1-an de aŭgusto 1887) estis konservativa rusa ĵurnalisto influa dum la regado de caro Aleksandro la 3-a. Li estis propagandanto de rusa naciismo, grava figuro en la kreado de sento de nacia identeco kaj celo. Post la Krimea Milito (1856) kaj la pola ribelo de 1863
, Katkov forlasis siajn liberalajn anglofilajn opiniojn kaj malaprobis la fruajn reformojn de caro Aleksandro la 2-a. Anstataŭe li antaŭenigis fortan rusan ŝtaton subtenatan de entuziasma rusa popolo kun unuigita nacia perspektivo. Liaj ideoj estis bazitaj sur okcidentaj ideoj (kontraste al slavofilaj ideoj). Lia literatura revuo "Russkii Vestnik" kaj gazeto "Moskovskie Vedomosti" estis sukcesaj kaj influaj amaskomunikiloj por antaŭenigi liajn opiniojn.