De Europese handelaren bereikten voor het eerst de Indiase kusten toen de Portugese ontdekkingsreiziger Vasco da Gama in 1498 in de haven van Calicut aankwam, op zoek naar de lucratieve specerijenhandel. Iets meer dan een eeuw later vestigden de Nederlanders en de Engelsen handelsposten op het Indiase subcontinent. De eerste Engelse handelspost werd in 1613 in Surat opgericht. In de loop van de zeventiende en vroege achttiende eeuw versloegen de Britten de Portugezen en de Nederlanders militair, maar bleven ze in conflict met de Fransen, die zich toen op het subcontinent hadden willen vestigen. De ondergang van het Mughal-rijk in de eerste helft van de achttiende eeuw bood de Britten de gelegenheid een stevige voet aan de grond te krijgen in de Indiase politiek. Na de Slag bij Plassey in 1757, waarbij het Indiase leger van de Oost-Indische Compagnie onder leiding van Robert Clive Siraj ud-Daulah, de Nawab van Bengalen, versloeg, vestigde de Compagnie zich als een belangrijke speler in Indiase aangelegenheden en kreeg kort daarna administratieve rechten over de regio's Bengalen, Bihar en Midnapur, een deel van Odisha, na de Slag bij Buxar in 1764. Na de nederlaag van Tipu Sultan kwam het grootste deel van Zuid-India ofwel onder het rechtstreekse bewind van de Compagnie, ofwel onder haar indirecte politieke controle als onderdeel van een vorstelijke staat in een subsidiaire alliantie. De Compagnie nam vervolgens de controle over de regio's die door het Maratha-rijk werden geregeerd, nadat ze hen in een reeks oorlogen hadden verslagen. De Punjab werd in 1849 geannexeerd, na de nederlaag van de Sikh-legers in de Eerste (1845-1846) en Tweede
(1848-49) Anglo-Sikh Oorlogen.