Gandhi's visie van een onafhankelijk India gebaseerd op religieus pluralisme werd in de vroege jaren veertig uitgedaagd door een nieuw islamitisch nationalisme dat eene afzonderlijke islamitische vaderland uit India eiste. In augustus 1947 verleende Groot-Brittannië de onafhankelijkheid, maar het Britse Indiase Rijk werd verdeeld in twee heerschappijen, het India met een hindoe-meerderheid en het Pakistan met een moslimmeerderheid. Terwijl vele ontheemde hindoes, moslims en sikhs naar hun nieuwe landen trokken, brak er religieus geweld uit, vooral in de Punjab en Bengalen. Gandhi vermijdde de officiële viering van de onafhankelijkheid in Delhi en bezocht de getroffen gebieden, in een poging troost te bieden. In de daaropvolgende maanden ondernam hij meerdere hongerstaking om religieus geweld te stoppen. De laatste van deze, die op 12 januari 1948 werd ondernomen toen hij 78 was, had ook het indirecte doel om India onder druk te zetten om een deel van de contante activa die aan Pakistan verschuldigd was, uit te betalen. Sommige Indiërs vonden Gandhi te toegeeflijk. Onder hen was Nathuram Godse, een hindoe-nationalist die Gandhi vermoordde.
op 30 januari 1948 door drie kogels in zijn borst te schieten.