ਵਾਰਾਂ ਭਾਈ ਗੁਰਦਾਸ : ਵਾਰ ੧ ਪਉੜੀ ੨੯ ਪੰ. ੧
ਸਿੱਧਾਂ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸ਼ਨੋਤ੍ਰ
ਫਿਰਿ ਪੁਛਣਿ ਸਿਧ ਨਾਨਕਾ ਮਾਤ ਲੋਕ ਵਿਚਿ ਕਿਆ ਵਰਤਾਰਾ।

ਸਭ ਸਿਧੀ ਇਹ ਬੁਝਿਆ ਕਲਿ ਤਾਰਣਿ ਨਾਨਕ ਅਵਤਾਰਾ।

ਬਾਬੇ ਆਖਿਆ ਨਾਥ ਜੀ ਸਚੁ ਚੰਦ੍ਰਮਾਂ ਕੂੜੁ ਅੰਧਾਰਾ।

ਕੂੜੁ ਅਮਾਵਸਿ ਵਰਤਿਆ ਹਉ ਭਾਲਣਿ ਚੜ੍ਹਿਆ ਸੰਸਾਰ;।

ਪਾਪ ਗਿਰਾਸੀ ਪਿਰਥਮੀ ਧਉਲੁ ਖੜਾ ਧਰਿ ਹੇਠ ਪੁਕਾਰਾ।

ਸਿਧ ਛਪਿ ਬੈਠੇ ਪਰਬਤੀ ਕਉਣੁ ਜਗਤ੍ਰਿ ਕਉ ਪਾਰਿ ਉਤਾਰਾ।

ਜੋਗੀ ਗਿਆਨ ਵਿਹੂਣਿਆ ਨਿਸਦਿਨ ਅੰਗਿ ਲਗਾਇਨਿ ਛਾਰਾ।

ਬਾਝੁ ਗੁਰੂ ਡੁਬਾ ਜਗੁ ਸਾਰਾ ॥੨੯॥
ਸਿੱਧਾਂ ਨੇ ਫਿਰ ਪੁਛਿਆ, (ਹੇ ਨਾਨਕ! ਧਰਤੀ ਮਾਂ ਦਾ ਵਿਹਾਰ ਕਿਹੋ ਜਿਹਾ ਹੈ?)।

ਇਸ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਸਾਰੇ ਸਿੱਧ ਸਮਝ ਗਏ ਸਨ ਕਿ ਨਾਨਕ ਇਸ ਨੂੰ ਕਲਯੁਗ ਦੇ (ਪਾਪਾਂ) ਤੋਂ ਛੁਡਾਉਣ ਲਈ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਆਇਆ ਹੈ।

ਬਾਬੇ ਨੇ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ, (ਹੇ ਸਤਿਕਾਰਯੋਗ ਨਾਥ! ਸੱਚ ਚੰਦਰਮਾ ਵਾਂਗ ਧੁੰਦਲਾ ਹੈ ਅਤੇ ਝੂਠ ਗਹਿਰੇ ਹਨੇਰੇ ਵਾਂਗ)।

ਕੂੜ ਦੀ ਚੰਨ-ਰਹਿਤ ਰਾਤ ਦਾ ਹਨੇਰਾ ਚਾਰੇ ਪਾਸੇ ਫੈਲ ਗਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਮੈਂ (ਸਚਿਆਰ) ਜਗਤ ਨੂੰ ਖੋਜਣ ਲਈ ਇਹ ਸਫ਼ਰ ਕੀਤਾ ਹੈ।

ਧਰਤੀ ਪਾਪ ਅਤੇ ਇਸ ਦੇ ਆਸਰੇ ਮਚੀ ਹੋਈ ਹੈ, ਬਲਦ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿਚ ਧਰਮ (ਬਚਾਅ ਲਈ) ਰੋ ਰਿਹਾ ਹੈ ਅਤੇ ਵਿਰਲਾਪ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ।

ਅਜਿਹੇ ਹਾਲਾਤਾਂ ਵਿੱਚ ਜਦੋਂ ਸਿੱਧਾਂ ਨੇ (ਤਿਆਗੀ ਬਣ ਕੇ) ਪਹਾੜਾਂ ਵਿੱਚ ਪਨਾਹ ਲਈ ਹੈ, ਤਾਂ ਸੰਸਾਰ ਨੂੰ ਕਿਵੇਂ ਛੁਟਕਾਰਾ ਮਿਲ ਸਕਦਾ ਹੈ।

ਯੋਗੀ ਵੀ ਗਿਆਨ ਤੋਂ ਸੱਖਣੇ ਹਨ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਸਰੀਰਾਂ 'ਤੇ ਸੁਆਹ ਲਗਾ ਕੇ ਬੇਫਿਕਰ ਹੋਏ ਪਏ ਹਨ।

ਗੁਰਾਂ ਦੇ ਬਾਝੋਂ ਸੰਸਾਰ ਡੁੱਬਦਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।