Whakarāpopototia te tuhinga:  Ka taea e nga patunga ngakau te whai oranga hauora ki te titiro ki te taha marama o te ora, e ai ki te rangahau. Ka taea e nga patunga o te ngakau te whai oranga hauora ki te titiro ki te taha pai o te ora, e ai ki te rangahau. Ko te hunga pōhēhē e amuamu ana i roto i te ora, e rua pea te tūponotanga ka pā atu ki tētahi atu parekura ngakau, ka hiahiatia he pokanga, ka mate rānei, i whakaritea ki ngā tūroro hauhautanga. E ai ki tētahi rōpū pūtaiao i University College London, i whakapau whā tau ki te ako i ngā āhuatanga hinengaro o ngā tūroro 369 i whakauruhia ki te hōhipera e pā ana ki te angina koreutu me ngā mate ngakau. Ahakoa e mōhiotia whānuitia ana ko te tūmanako e pā ana ki te hauora o te ngakau, koinei te rangahau tuatahi ki te titiro ki te pānga o te āhuatanga o te tūroro i muri i te whiu i te mate pukupuku. I kii te roopu ka taea e a raatau kitenga te hono atu ki nga paanga a-tinana me te hinengaro o te tumanako, penei i te momi hikareti me te kai hauora. Kua roa e mōhiotia ana ko te momi hikareti te take mōrearea nui mō te pāngatanga o te ngakau me te angina, e tata ana ki te 22,000 ngā mate i ia tau mai i ngā mate o te ngakau e pā ana ki te momi hikareti. I whakaaturia mai e tēnei rangahau ko te haurua o ngā tūroro tino pōhēhē e kai hikareti ana, e kai hikareti tonu ana i te tau i muri i te haerenga ki te hōhipera. Engari, 85 ōrau o ngā kai hikareti tūpato i whakamutu i te tikanga. He nui ake hoki te tūponotanga o ngā tūroro pai ki te āwhina i tō rātou whakaora mā te kai i te nui ake o ngā hua me ngā huawhenua i muri i tō rātou tūkinotanga - e 40 ōrau o rātou i kai i te rima o ngā huawhenua i ia rā, i whakaritea ki te 20 ōrau anake o ngā tūroro kino. Heoi anō, i kitea e te rangahau kāore ngā tūroro arotau i nui ake te tūponotanga ki te mahi i te hākinakina nui ake i ngā tūroro pouri. Ko te kaituhi matua o te rangahau, ko te Ahorangi Steptoe, i kii: <unk>Ko ta maatau rangahau e whakaatu ana ko nga taangata pai ake te whai whakaaro ki nga tohutohu mo nga whakarereketanga o te ao, penei i te whakamutu i te momi hikareti me te kai hauora ake <unk> he pai ake nga hua i muri i te mate o te tuuroro i te angina koreutu, i te mate ngakau ranei. I te UK, e 2.3 miriona ngā tāngata e noho ana ki te mate o te ngakau, te take nui o ngā mate o te ngakau me te angina kore. <unk>Ko ā mātou kitenga...
E whā tau ngā kaipūtaiao o UCL e ako ana i ngā āhuatanga hinengaro o ngā tūroro ngakau. E mōhiotia whānuitia ana e pā ana te whakaaro pai ki te hauora o te ngakau. Ko te rangahau tuatahi tēnei e titiro ana ki te pānga o te āhua o te tūroro i muri i te pānga o te ngakau. I kii te roopu ka taea te hono i nga kitenga ki nga paanga tinana o te tumanako penei i te momi hikareti me te kai hauora.