तात्काळ पेमेंट सेवा (आयएमपीएस) ही भारतातील तात्काळ पेमेंट आंतरबँक इलेक्ट्रॉनिक निधी हस्तांतरण प्रणाली आहे. आयएमपीएस मोबाईल फोनद्वारे आंतरबँक इलेक्ट्रॉनिक निधी हस्तांतरण सेवा देते. बँक सुट्ट्यांसह ही सेवा वर्षभर 24 तास उपलब्ध आहे. डिसेंबर 2019 पासून एनईएफटी देखील 24×7 उपलब्ध करण्यात आली. 14 डिसेंबर 2020 पासून आरटीजीएस 24 तास उपलब्ध करण्यात आली आहे.  याचे व्यवस्थापन नॅशनल पेमेंट्स कॉर्पोरेशन ऑफ इंडिया (एनपीसीआय) द्वारे केले जाते आणि हे विद्यमान नॅशनल फायनान्शियल स्विच नेटवर्कवर आधारित आहे. 2010 मध्ये एनपीसीआयने सुरुवातीला 4 सदस्य बँका (स्टेट बँक ऑफ इंडिया, बँक ऑफ इंडिया, युनियन बँक ऑफ इंडिया आणि आयसीआयसीआय बँक) यांच्यासह मोबाइल पेमेंट सिस्टमसाठी पायलट चाचणी केली आणि त्याच वर्षाच्या अखेरीस यामध्ये येस बँक, अॅक्सिस बँक आणि एचडीएफसी बँकेचा समावेश करण्यात आला. आयएमपीएस सार्वजनिकरित्या 22 नोव्हेंबर 2010 रोजी सुरू करण्यात आली. सध्या 53 व्यावसायिक बँका, 101 ग्रामीण/जिल्हा/शहरी आणि सहकारी बँका आणि 24 पीपीआय आयएमपीएस सेवेसाठी नोंदणीकृत आहेत.  भारतात दरमहा सुमारे 200 दशलक्ष आयएमपीएस व्यवहार होतात, ज्यामध्ये अंदाजे 20 अब्ज अमेरिकन डॉलर्सची व्यवहार रक्कम येते. पैशाची देवाणघेवाण करण्यासाठी पाठवणाऱ्याला बँक खाते क्रमांक आणि लाभार्थीचा भारतीय वित्तीय प्रणाली कोड माहित असणे आवश्यक आहे.
आयएमपीएस म्हणजे काय?