एटी अँड टीने मल्टिक्स प्रकल्पातून बाहेर पडल्यानंतर, युनिक्स ऑपरेटिंग सिस्टमची कल्पना केली गेली आणि केन थॉम्पसन आणि डेनिस रिची (एटी अँड टी बेल प्रयोगशाळा) यांनी 1969 मध्ये अंमलात आणली आणि 1970 मध्ये प्रथम प्रसिद्ध केली. नंतर ते एका नवीन प्रोग्रामिंग भाषेमध्ये पुन्हा लिहिले, सी, ते पोर्टेबल करण्यासाठी. युनिक्सची उपलब्धता आणि पोर्टेबिलिटीमुळे ते शैक्षणिक संस्था आणि व्यवसायांद्वारे मोठ्या प्रमाणात स्वीकारले, कॉपी केले आणि सुधारित केले गेले.  १९७७ मध्ये, बर्कले सॉफ्टवेअर वितरण (बीएसडी) यूसी बर्कले येथील संगणक प्रणाली संशोधन गटाने (सीएसआरजी) विकसित केले होते, जे एटी अँड टीच्या युनिक्सच्या सहाव्या आवृत्तीवर आधारित होते. बीएसडीमध्ये एटी अँड टीच्या मालकीचा युनिक्स कोड असल्याने, एटी अँड टीने १९९० च्या दशकाच्या सुरुवातीला कॅलिफोर्निया विद्यापीठाविरूद्ध दावा दाखल केला (यूएसएल विरुद्ध बीएसडीआय). यामुळे बीएसडीचा विकास आणि अवलंब मोठ्या प्रमाणात मर्यादित झाला.  ओनीक्स सिस्टम्सने १९८० मध्ये मायक्रो कॉम्प्युटरवर आधारित युनिक्स वर्कस्टेशनची विक्री सुरू केली. नंतर, सन मायक्रोसिस्टम्स, स्टॅनफोर्ड विद्यापीठातील एका विद्यार्थी प्रकल्पाच्या स्पिन-ऑफ म्हणून स्थापन करण्यात आले, त्यांनी 1982 मध्ये युनिक्स-आधारित डेस्कटॉप वर्कस्टेशनची विक्री करण्यास सुरुवात केली. सन वर्कस्टेशन्समध्ये कमोडिटी पीसी हार्डवेअरचा वापर केला जात नव्हता जसे की लिनक्स नंतर विकसित करण्यात आला होता, परंतु युनिक्स ऑपरेटिंग सिस्टम चालविणार्या प्रामुख्याने एकल-वापरकर्ता मायक्रोकॉम्प्यूटरचे वितरण करण्याचा हा पहिला यशस्वी व्यावसायिक प्रयत्न होता.  १९८३ मध्ये रिचर्ड स्टॉलमन यांनी GNU प्रकल्पाची सुरुवात केली. या प्रकल्पाचे उद्दीष्ट हे युनिक्स सारखी मोफत ऑपरेटिंग सिस्टीम तयार करणे होते. या कामाचा एक भाग म्हणून त्यांनी जीएनयू जनरल पब्लिक लायसन्स (जीपीएल) लिहिले. १९९० च्या दशकाच्या सुरुवातीला, संपूर्ण ऑपरेटिंग सिस्टम तयार करण्यासाठी जवळजवळ पुरेसे उपलब्ध सॉफ्टवेअर होते. तथापि, हर्ड नावाच्या जीएनयू कर्नलला पुरेसा विकास प्रयत्न आकर्षित करण्यात अपयश आले, ज्यामुळे जीएनयू अपूर्ण राहिले. [ उद्धरण आवश्यक ]  1985 मध्ये इंटेलने 80386 हा पहिला x86 मायक्रोप्रोसेसर 32 बिट इंस्ट्रक्शन सेट आणि पेजिंगसह मेमरी मॅनेजमेंट युनिटसह सोडला.  १९८६ साली एटी अँड टी बेल लॅब्सचे मॉरिस जे. बाख यांनी द डिझाईन ऑफ द युनिक्स ऑपरेटिंग सिस्टम प्रकाशित केले. या अंतिम वर्णनाने मुख्यतः सिस्टम व्ही रिलीझ 2 कर्नलला समाविष्ट केले, रिलीझ 3 आणि बीएसडी मधील काही नवीन वैशिष्ट्यांसह.  १९८७ साली, MINIX, एक युनिक्स सारखी प्रणाली शैक्षणिक वापरासाठी तयार करण्यात आली होती, अँड्र्यू एस. टॅननबाम यांनी त्यांच्या पाठ्यपुस्तक, ऑपरेटिंग सिस्टम्सः डिझाईन अँड इम्प्लीमेंटेशनमध्ये व्यक्त केलेल्या तत्त्वांचे उदाहरण म्हणून प्रसिद्ध केले. या प्रणालीचा स्रोत कोड उपलब्ध असताना, त्यात बदल आणि पुनर्वितरण प्रतिबंधित होते. याव्यतिरिक्त, एमआयएनआयएक्सचे 16-बिट डिझाइन पर्सनल संगणकांसाठी वाढत्या स्वस्त आणि लोकप्रिय इंटेल 386 आर्किटेक्चरच्या 32-बिट वैशिष्ट्यांशी सुसंगत नव्हते. नव्वदच्या दशकाच्या सुरुवातीला इंटेल ३८६ पीसीसाठी एक व्यावसायिक युनिक्स ऑपरेटिंग सिस्टम खाजगी वापरकर्त्यांसाठी खूप महाग होती.  हे घटक आणि मोठ्या प्रमाणावर स्वीकारलेल्या, मुक्त कर्नेलच्या अभावामुळे टॉरवल्ड्सने आपला प्रकल्प सुरू करण्यासाठी उत्तेजन दिले. त्यांनी म्हटले आहे की जर त्या वेळी GNU Hurd किंवा 386BSD कर्नल उपलब्ध झाले असते तर त्यांनी स्वतःचे लिहिले नसते.
लिनक्स म्हणजे काय?
Context:लिनक्स (/ˈliːnʊks/ (ऐका) LEE-nuuks किंवा /ˈlɪnʊks/ LIN-uuks) हे लिनक्स कर्नलवर आधारित ओपन सोर्स युनिक्स सारख्या ऑपरेटिंग सिस्टीमचे कुटुंब आहे, हे ऑपरेटिंग सिस्टम कर्नल सर्वप्रथम 17 सप्टेंबर 1991 रोजी लिनस टॉरवल्ड्स यांनी प्रसिद्ध केले. लिनक्स सामान्यतः लिनक्स वितरण म्हणून पॅकेज केले जाते, ज्यात कर्नल आणि समर्थन प्रणाली सॉफ्टवेअर आणि लायब्ररी समाविष्ट असतात, त्यापैकी बरेच जीएनयू प्रोजेक्टद्वारे प्रदान केले जातात. अनेक लिनक्स वितरण त्यांच्या नावामध्ये "लिनक्स" हा शब्द वापरतात, परंतु फ्री सॉफ्टवेअर फाउंडेशन "जीएनयू/लिनक्स" हे नाव जीएनयू सॉफ्टवेअरच्या महत्वावर जोर देण्यासाठी वापरते, ज्यामुळे काही वाद निर्माण होतात.