Tomasa Tito Condemayta

Tomasa Tito Condemayta Hurtado de Mendoza (1729 - 18 tháng 5 năm 1781) là một nhà lãnh đạo trong cuộc nổi dậy của người bản địa chống lại các tầng lớp cai trị thực dân Tây Ban Nha dưới thời Tupac Amaru II vào thế kỷ 18 ở Peru. Trong cuộc nổi dậy, bà đóng vai trò là một chiến lược gia và một sĩ quan quân đội. Tomasa Tito Condemayta được sinh ra vào năm 1729 trong một gia đình quý tộc Inca ở một vùng của Peru mà bây giờ là tỉnh Acomayo ở vùng Cusco. Cha mẹ cô là Sebastián Tito Condemayta và Alfonsa Hurtado de Mendoza. Trong một tác phẩm năm 2005, học giả David Garrett cho biết cô đã kết hôn với Tomas Escalante và sinh cho anh ta một cô con gái, người đã kết hôn với ca sĩ Papres, Evaristo Delgado. Trong một bài báo năm 2008, Garrett công bố rằng cô đã kết hôn với Faustino Delgadoo. Khi Tupac Amaru II và vợ Micaela Bastidas Puyucahua kêu gọi một cuộc nổi loạn chống lại sự cai trị của Tây Ban Nha ở Peru vào năm 1780, Condemayta đã bỏ chồng và các con để tham gia phiến quân ở Tinta. Condemayta đóng một vai trò quan trọng trong cuộc nổi loạn. Cùng với Amaru, cô huy động phụ nữ bản địa cho cuộc nổi dậy. Cô là một chiến lược gia quân sự cũng như một sĩ quan chỉ huy tiểu đoàn. Là một phụ nữ giàu có, cô cũng giúp tài trợ cho cuộc nổi loạn, cung cấp bạc và nhu yếu phẩm. Trong trận chiến Sangarara, một đội quân nữ dưới sự chỉ huy của Condemayta đã đánh bại một đội quân Tây Ban Nha. Cô cũng lãnh đạo việc bảo vệ thành công cây cầu Pillpintuchaka trên Apurimac chống lại việc tiếp cận người Tây Ban Nha. Hàng ngàn phụ nữ đã chiến đấu bằng súng cao su và mũi tên chống lại lính Tây Ban Nha bọc thép. Dưới sự chỉ huy của cô, quân đội của cô đã giữ đèo Pilpinto trong hơn một tháng. Năm 1781, Condemayta bị bắt, cùng với Tupac Amaru II và Bastidas Puyucahua cùng hai con trai Hipólito và Fernando của họ. Cô đã bị treo cổ để đảm bảo rằng cô đã thực sự chết. Thủ cấp của cô đã được xem như một hình ảnh để răn đe người dân Acos. ^ a b Ananda, Cohen Suarez (2016). Heaven, hell, and everything in between: murals of the colonial Andes . Austin: University of Texas Press. tr. 158. ISBN 9781477309544. OCLC 916685000. ^ a b c d Garrett, David T. (2005). Shadows of empire: the Indian nobility of Cusco, 1750-1825. Cambridge, UK: Cambridge University Press. tr. 105, 183, 219. ISBN 052184634X. OCLC 57405349.Quản lý CS1: ngày tháng và năm (liên kết) ^ Garrett, David T. (tháng 4 năm 2008). “'In spite of her sex:' the Cacica and the politics of the Pueblo in late colonial Cusco”. The Americas. 64 (4): 547–581 – qua JSTOR. ^ Susan, Kellogg (2005). Weaving the past: a history of Latin America's indigenous women from the prehispanic period to the present. New York: Oxford University Press. tr. 85. ISBN 9780198040422. OCLC 62268136. ^ a b Silverblatt, Irene (1987). Moon, sun, and witches: gender ideologies and class in Inca and colonial Peru. Princeton, N.J.: Princeton University Press. tr. 123. ISBN 0691077266. OCLC 14165734. ^ Marquez, Humberto. "Latin America: Women in history: more than just heroines." Interpress Service 9 Sept. 2009. Business Insights: Global. Web. 21 Oct. 2018. ^ Andrusz, C. (2013). Micaela bastidas A silenced leader (Order No. 1539792). Available from ProQuest Dissertations & Theses Global. (1415446200). ^ a b Lipsett-Rivera, Sonya (2004). “Latin America and the Caribbean”. Trong Meade, Teresa A.; Weisner, Merry E. (biên tập). A companion to gender history. Malden, MA: Blackwell Pub. tr. 481. ISBN 1405128895. OCLC 55771250. ^ Brewster, C. (2005). Women and the spanish-american wars of independence: An overview. Feminist Review, (79), 20-35. ^ a b Walker, Charles F. (2014). The Tupac Amaru Rebellion. Harvard University Press. ISBN 0674416384. Jerome R. Adams: Notable Latin American Women. Twenty-Nine Leaders, Rebels, Poets, Battlers and Spies. McFarland & Co., Jefferson (North Carolina) 1995. "The Revolt of the Incas", p. 71. Juvenal Pacheco Farfán: Tomasa T'ito Condemayta, heroína de Acos: hito histórico y paradigm de liberación de la mujer. JL Editores, Cusco 2008. Juan José Vega: Micaela Bastidas y las heroinas tupamaristas. Ediciones Universidad Nacional de Educación, Lima 1971. 23 pages.