
Polish: 
Istnieje wiele rodzajów pamięci ROM, czyli "Read Only Memory" (pamięć tylko do odczytu)
skrót "ROM" może odnosić się do układu, który zawiera jakieś dane
które możesz tylko odczytać - nie ma możliwości, by coś na nim zapisać czy zmienić,
więc układ jest fabrycznie zrobiony w ten sposób,
że posiada już w sobie jakieś dane; ale są też inne typy
pamięci ROM, które są programowalne i
są one nazywane pamięcią PROM, czyli "Programmable
Read-Only Memory" (programowalna pamięć tylko do odczytu), które dają zazwyczaj
jakąś możliwość jednokrotnego programowania,
więc dostajesz układ, który jest pusty,
możesz go zaprogramować jeden raz
i wtedy już nie jesteś w stanie
zmienić tego, co jest w nim zaprogramowane, ale
możesz go odczytywać ile tylko chcesz.
Oczywiście jest to niezbyt wygodne, więc
stworzono również pamięci EPROM, czyli
"Erasable programmable read only memory" (wymazywalna programowalna pamięć tylko do odczytu).
Mogą być one wyczyszczone zazwyczaj przez
naświetlanie ich światłem ultrafioletowym. Ten układ tutaj
to pamięć EPROM i jak widać
tu jest malutkie okienko na spodzie układu
i widać w nim matrycę,
więc możesz go zaprogramować i wtedy
to pamięć tylko do odczytu,
ale możesz ją również wyczyścić poprzez wystawianie
matrycy na światło ultrafioletowe, więc

Turkish: 
Birçok ROM yongası türü veya "Yalnızca Anıları Oku" seçeneği vardır.
ve ROM, içinde bazı veriler bulunan bir yongaya atıfta bulunabilir
sadece okuyabiliyorsunuz - yazmanın veya değiştirmenin bir yolu yok
çip, sahip olduğu şekilde imal edilmiştir.
içindeki veriler ancak başka türler de var.
Programlanabilir ROM’lar ve
bunlar PROM veya "Programlanabilir" olarak adlandırılır.
Salt Okunur Bellek ve genellikle
size programlamanın bir yolunu verin
Bir kez, çipi alırsın ve boş
ve bir kez programlayabilirsiniz ve
bir kere programladıysan, yapamazsın
içinde programlanmış olanı değiştir
İstediğin kadar okuyabilirsin.
Elbette uygunsuz olabilir böylece
ayrıca herhangi bir EPROM yapmak
silinebilir programlanabilir salt okunur anıları
ve genellikle göstererek silinebilir
Onları ultraviyole ışığına, işte burada.
bir EPROM ve görüyorsunuz
üstünde küçük bir pencere var
çip ve kalıbı görebilirsin
peki bunu ve ne programlayabilirsiniz
bu noktada salt okunur bir hafızadır
ancak göstererek silebilirsiniz.
buradaki kalıp ultraviyole ışığına kadar

English: 
There are many kinds of ROM chips, or "Read Only Memories"
and ROM could refer to a chip that has some data in it
that you can only read - there is no way to write it or change it
so that the chip is manufactured in a way that it has that
data in it but there are other types of
ROMs that are programmable and
those are called PROMs or "Programmable
Read-Only Memory and those usually
give you some way of programming it
once, so you get the chip and it's blank
and you can program it once and
once you've programmed it then you can't
change what's programmed in it but you
can read it as much as you want and of
course that can be inconvenient so they
also make any EPROMs which are
erasable programmable read only memories
and usually can be erased by exposing
them to ultraviolet light so this here
is an EPROM and you see
there's a little window on the top of
the chip and you can see the the die and
so what you can program this and then
it's a read-only memory at that point
but you can also erase it by exposing
the the die here to ultraviolet light so

English: 
you need some kind of ultraviolet eraser
thing to to erase these otherwise you
know you can also you leave them out in
the Sun for a few hours sometimes that
works which is which is why they also
have these little stickers that go over
top so they don't accidentally erase
themselves so that's a erasable
programmable read-only memory but the
most convenient kind of the electrically
erasable programmable read-only memory
which is what these guys are which
allows you to program them and then of
course they acted normal read-only
memory at that point but then you can
also erase them and reprogram them
electronically without needing to expose
ultraviolet light or do anything special.
So the 28C16 that's what I've got here
I've got two different 28C16s. This is
made by Catalyst, this one's made by Exel.
I also have the data sheet over here for
the Atmel AT28C16, they're all
basically the same. So this is sixteen thousand bits,
which is organized as two thousand 8-bit words or

Turkish: 
bir çeşit ultraviyole silgisine ihtiyacınız var
Bunları silmek için başka bir şey yok
Onları dışarıda bırakabileceğini de biliyorum.
Güneş bir kaç saatliğine bazen
ki bu yüzden de işte onlar
Bu küçük etiketleri
böylece kazayla silmezler
kendileri bu yüzden silinebilir
programlanabilir salt okunur bellek ancak
elektriksel olarak en uygun tür
silinebilir programlanabilir salt okunur bellek
hangisi bu adamlar hangisi
onları ve daha sonra programlamanızı sağlar
Elbette normal salt okunur davrandılar
Bu noktada hafıza ama sonra yapabilirsiniz
ayrıca onları silin ve yeniden programlayın
elektronik olarak açığa çıkarmak zorunda kalmadan
ultraviyole ışık veya özel bir şey yapın.
Yani 28C16 burada ne var
İki farklı 28C16'm var. Bu
Catalyst tarafından yapılan, bu Exel tarafından yapılan.
Ben de burada veri sayfası var
Atmel AT28C16, hepsi
temelde aynı. Yani bu on altı bin bit,
iki bin 8-bit kelime veya

Polish: 
będziesz potrzebował swojego rodzaju "gumki" ultrafioletowej
by wyczyścić, oczywiście
możesz je też wystawić
na słońce na kilka godzin. Czasami to również
zadziała. Dlatego też mają one takie
małe naklejki, które można tu nałożyć
na wierzch, żeby ich przypadkowo nie wyczyścić.
Więc to jest wymazywalna,
programowalna pamięć tylko do odczytu, ale
najbardziej przydatny rodzaj ROMów to elektrycznie wymazywalne
programowalne pamięci tylko do odczytu
takie jak te tutaj, które
pozwalają na programowanie, po czym
działają jak normalne pamięci tylko do
odczytu, ale potem można też je
wymazać i przeprogramować
elektronicznie bez konieczności wystawiania
na światło ultrafioletowe ani nic podobnego.
Układ 28C16 który tutaj mamy,
mam tu dwa różne układy 28C16. Ten
wykonał Catalyst, tamten Exel.
Mam też arkusz danych układu
Atmel AT28C16, właściwie
wszystkie są takie same. A zatem to jest 16000 bitów,
ułożone w dwa tysiące ośmiobitowych słów

English: 
"bytes" essentially, two thousand
bytes. Parallel EEPROMs so if we take a
look on the data sheet at the pin-out
here this is our pin out comes in a
couple different packages. We have the
plastic dual inline package
that's this guy here. It's fairly
straightforward - there's basically
eight I/O pins, so 0, 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7 so eight I/O pins that's for
our data. They're input for
programming and normally they'd be
output for reading from it and then there are
11 address lines so zero through seven
here and eight nine and ten over here
and those address lines are used for
telling it which byte we want to read, or
write if we're writing to it for programming it.
And other than that pretty
straightforward. There's ground and power for
powering the thing and then there's a
"Write Enable", "Output Enable" and "Chip Enable",
which we will take a look at in a
moment. I'll start by hooking up power
and ground. The next pin I'll hook up is
pin 18 which is the "Chip Enable", and I'll hook
that to ground, and so chip enable is

Polish: 
czyli zasadniczo "bajtów", dwa tysiące
bajtów. Równoległe EEPROMy, więc jeśli
zajrzymy do arkusza i wyprowadzeń,
jest kilka różnych
wersji obudowy. Jest np.
PDIP, plastikowa dwurzędowa obudowa,
taka jak tutaj. Jest to dość proste
w założeniach - jest tam
osiem pinów we/wy, 0, 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, zatem osiem nóżek
dla danych. Jest to wejście do
programowania i zwykle jest to też
wyjście do odczytu, tu zaś jest
11 linii adresowych, czyli zero do siedmiu
tutaj i osiem, dziewięć i dziesięć w tym miejscu,
te linie adresowe są używane do
tego, żeby powiedzieć układowi który bajt chcemy odczytać,
lub zapisać, gdybyśmy go programowali.
Poza tym nic skomplikowanego.
Masa i zasilanie, żeby doprowadzić
prąd do układu, oraz
"Włącz Zapis", "Włącz Odczyt" i "Włącz Układ",
którymi zajmiemy się za chwilę.
Zacznę od podłączenia zasilania
i masy. Następnie podepnę
nóżkę 18, czyli "Załącz układ", którą podepnę
do masy, "załącz układ" jest

Turkish: 
"bayt" aslında, iki bin
bayt. Paralel EEPROM'lar yani bir
pin sayfasındaki veri sayfasına bakın
işte bu bizim pinimiz
birkaç farklı paket. Biz var
plastik çift satır içi paket
Buradaki bu adam. Oldukça
basit - temelde var
Sekiz G / Ç pini, yani 0, 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7 Sekiz G / Ç pimi bunun için
Verilerimiz. Girdiler
programlama ve normalde
ondan okumak için çıktı ve sonra
11 adres satırı yedi ile sıfır arasında
burada ve sekiz dokuz ve on buraya
ve bu adres satırları
hangi baytı okumak istediğimizi söylemek veya
programlamak için yazıyorsak yaz.
Ve bunun dışında
basit. İçin toprak ve güç var
şeye güç veriyor ve sonra bir
"Yazma Etkinleştir", "Çıktı Etkinleştir" ve "Chip Etkinleştir",
hangi bir göz atacağız
an. Ben gücü kapatarak başlayacağım
ve toprak. Bağlayacağım bir sonraki pin
"Chip Enable" olan pin 18'e bağlanacağım.
Bu, toprağa ve böylece çip sağlamak

Turkish: 
aktif düşük yani düşük bu çip
etkin ve her zaman çipin olmasını istiyoruz
etkin olduğundan, bunu doğrudan bağlayacağız.
yere. Notun yanında 8 G / Ç satırı var.
G / Ç 0, 1, 2, 3, 4, 5, 6 ve 7 bu yüzden onları bağlayacağım
bazı LED'lerde neyin içinde olduğunu görebilmemiz için
çip yani biz belirli bir baktığımızda
adres ne veri olduğunu görebilecek
çipte saklanır. Bu yüzden bazı LED'ler ekleyeceğim
burada neye bakmak için kullanacağız
veri burada.
Tamam, kullanacağımız 8 LED var.
verilere bakıyor. Şimdi veriyi bağlayacağım
buradaki pinler, I / 0 0 (pin 9). Bağlanacağım
söyledi. Bunları birbirine bağlamaya başlayacağım
LED'ler. Yani bu G / Ç 0 (pin 9) olacak
ilk LED, 10 sonraki LED
burada ve pin 11 ve G / Ç 3 tekrar bağlanacağım
işte bu LED'lerin diğer tarafına.
G / Ç 4
Böylece tüm bu G / Ç hatlarını LED'lere bağladım, öyle olacağız
çip çıktısını görmek mümkün, ancak biz
diğer tarafını bağlamanız gerekir

English: 
active low so when this is low the chip
is enabled and we always want the chip to be
enabled so we'll just tie that directly
to ground. Next to note is there's are 8 I/O lines, so
I/O 0, 1, 2, 3, 4, 5, 6 and 7 so I'm going to hook those up to
some LEDs so we can see what's in the
chip so when we we look at a particular
address will be able to see what data is
stored in the chip. So I'm gonna add some LEDs
here that we'll use for looking at what
data is in here.
Alright, so there's 8 LEDs that we'll use for
looking at the data. Now I'll connect the data
pins here so I/0 0 (pin 9). I'll connect
that. I'll start connecting those to the
LEDs. So that's I/O 0 (pin 9) going to
the first LED, pin 10 to the next LED
here, and pin 11, and I/O 3 I'll connect over
here to the other side of these LEDs.
I/O 4
So I've connected all these I/O lines to the LEDs so we'll be
able to see the output of the chip, but we
need to connect the other side of the

Polish: 
aktywny w niskim poziomie, więc kiedy tu jest niskie napięcie
układ jest włączony, a my chcemy żeby był włączony
zawsze, więc po prostu podłączymy to
wprost do masy. Dalej mamy 8 linii wejścia/wyjścia,
więc We/Wy 0, 1, 2, 3, 4, 5, 6 i 7, więc podłączę tu
kilka diod żebyśmy mogli zobaczyć co jest
w układzie, kiedy zaglądamy pod jakiś
adres zobaczymy jakie dane są
zapisane w układzie. Dodam tu kilka LEDów
które pokażą nam jakie dane
się tu znajdują.
Dobrze, więc mamy 8 LEDów które pozwolą nam
podejrzeć dane. Podłączę teraz nóżki
danych, to jest We/Wy 0 (nóżka 9). Podłączam.
Zacznę podłączać je do LEDów.
Tu mamy We/Wy 0 (nóżkę 9), która idzie
do pierwszego LEDa, nóżka 10 do następnego,
nóżka 11, We/Wy 3 podłączę z drugiej
strony do diod.
We/Wy 4
Podłączyłem wszystkie linie wejścia/wyjścia do LEDów,
możemy zobaczyć wyjście z układu, ale
trzeba teraz podłączyć drugą stronę

English: 
LEDs over to ground. So I'm connecting
these LEDs to ground through these 330
ohm resistors, and that's important because
this chip doesn't have any current
limiting on its outputs so if we don't
have these current limiting resistors
here, then it's going to drive as much
current can through the chip through the
LED, potentially damaging both the chip
and the LED in the process so we don't
want that we need to do some kind of
current limiting. So I've got these 330 ohm
resistors that are that are going from
ground through the LED and then into the
chip into the output of the chip will
who will go through the LED into ground
and these are a little bit asymmetrical
because the the ones on this side are
going to the LEDs this way into ground
the ones on the this side are going through
the LEDs that way and then the ground and
so these first 5 LEDs are the other way
around
so this should allow us to see what's
coming out of these I/O lines, but in
order to do that we've got to first tell
it what address we want to look
at. So if we want to read from address 0 for

Turkish: 
LED'ler toprağa döndü. Bu yüzden bağlarım
bu LED'ler bu 330
ohm dirençler ve bu önemlidir çünkü
bu yonganın herhangi bir akımı yok
çıktılarını sınırlamak, eğer yapmazsak
bu akım sınırlayıcı dirençlere sahip
burada, o zaman o kadar sürecek
akım çip üzerinden olabilir
LED, potansiyel olarak her iki yonga zarar verebilir
ve işlem sırasında LED yani biz
Bir çeşit yapmamız gerek
akım sınırlama. Yani bu 330 ohm var
gelen dirençler
LED üzerinden ve sonra
çip çıkışına çip olacak
kim LED üzerinden yere gidecek
ve bunlar biraz asimetrik
çünkü bu taraftakiler
LED'leri bu yoldan toprağa
bu taraftakiler geçiyor
LED'ler bu şekilde ve sonra toprak ve
bu yüzden bu ilk 5 LED diğer yoldur
etrafında
bu ne olduğunu görmemize izin vermeli
bu G / Ç hatlarından çıkıyor, ancak
Bunu yapmak için önce söylemeliyiz.
bakmak istediğimiz adres
En. Öyleyse, adres 0'dan okumak istiyorsak

Polish: 
LEDów do masy. Podłączam więc
te LEDy do masy poprzez
rezystory 330 omów, a to jest istotne bo
ten układ nie ma żadnego ogranicznika
prądu na wyjściu, więc jeśli nie
podłączymy tych oporników ograniczających
prąd, to zacznie on pobierać ile się da
prądu poprzez układ i poprzez
LED, co może spalić zarówno układ
jak i LED, więc jeśli nie chcemy aby się
tak stało, musimy wprowadzić jakiś
ogranicznik pradu. Dlatego umieszczam tu
rezystory 330 omów, które idą od
masy poprzez LEDy do
układu do jego nóżek wyjścia,
więc sygnał przejdzie przez LEDy do masy
Jest to trochę asymetryczne,
bo z tej strony podłączamy
LEDy tu i do masy,
a  z tej strony podłączamy do
LEDów z tamtej strony i do masy,
więc pierwsze 5 LEDów jest
odwrotnie.
To powinno nam pozwolić zobaczyć
co wychodzi z linii We/Wy, ale
żeby tak się stało musimy powiedzieć
układowi który adres chcemy zobaczyć.
Jeśli chcemy  na przykład czytać z adresu 0

Polish: 
musimy ustawić wszystkie linie
adresowe na 0. Chcemy móc wybrać
z którego adresu czytamy więc chcę
podłączyć te linie adresowe do
przełączników, żeby móc wybrać
adres który nas interesuje.
Zamontuję tu kilka łączników DIP, które użyjemy do ustawiania adresu,
a do tyyc DIPów podłączymy linie adresowe,
więc tu jest osiem pierwszych linii adresowych
i od zera do siedmiu podłączamy je
do tych przełączników. Kiedy DIPy są
wyłączone chcemy żeby linie adresowe miały
niski stan, więc podłączę je
poprzez, to jest chyba rezystor 10k, brązowy, czarny
a to chyba jest pomarańczowy, więc to jest rezystor 10k
Podłączę to wszystko do niskiego stanu
poprzez rezystory 10k. Kiedy DIPy są
wyłączone, to wszystko będzie miało niski stan poprzez

Turkish: 
örnek tüm bu adresleri ayarlamak zorunda
0'a satırlar. Seçebilmeyi istiyoruz
hangi adresden okuyoruz peki ne
Yapmak istediğim bu adres satırlarını bağlamak.
seçebilmemiz için bazı düğmelere kadar
hangi adresi istiyorsak.
Bu yüzden adresi ayarlamak için kullanacağımız DIP anahtarlarını buraya koyacağım.
ve tüm adres hatlarını anahtarlara bağlayacağım
Demek buradaki ilk sekiz adres satırı.
ve sıfırdan adres yedi'ye bağlanır
bu anahtarlara kadar
anahtarlar kapalı adres istiyoruz
çizgiler düşük olacak, ben de onları bağlayacağım
düşük bir, bu bir 10k direnç olduğunu düşünüyorum, kahverengi siyah
ve bence turuncu, yani 10k'lık bir direnç var.
Bunların hepsini düşük bağlayacağım
bu 10k dirençlerle. Anahtarları ne zaman
kapalı olduklarında bunların hepsi düşük bağlı olacak

English: 
example have to set all these address
lines to 0. We want to be able to select
which address we're reading from so what
I want to do is hook these address lines
up to some switches so we can select
whichever address we want.
So I'll put some DIP-switches here that we'll use for setting the address,
and I'll hook all the address lines up to the switches
So that's the first eight address lines here
and from zero through address seven are hooked
up to these switches when the
switches are off we want the address
lines to be low so i'm gonna tie them
low with a, this is a 10k resistor I think, brown black
and I think that's orange, so it's a 10k resistor so
I'm going to tie these these all low
with these 10k resistors. So when the switches
are off these will all be tied low through

Turkish: 
anahtarı çevirdiğimizde bu dirençler
on sonra bunları bağlamak istiyoruz
beş volt. Öyleyse diğer tarafını takarsak
daha sonra anahtar 5 volta
pim üzerinde yüksek olacak ve anahtar
sonra o tarafından çekti
direnç veya aşağı çekti sanırım
o direnç toprağa yani biz
Anahtarların bu tarafının tümü beş volta bağlanır
Bu yüzden dikkat çekmek gerekir
şurada ilk 8 adres satırı var
Bu tarafta 8, 9 ve 10. adresleri aldım.
bu yüzden başka bir dizi ekleyeceğim
Burada geçer ve biz kullanacağız
Bunların alt üç sanırım
8, 9 ve 10. adresler için ve ben
hemen hemen aynı şekilde onları bağla.
ve işte burası 8, 9 ve 10 adresleri;
8, 9 ve 10 bu tarafa bağlı
anahtarın ve böylece tekrar
anahtarları kapalıyız biz çekmek istiyoruz
Düşük, bu yüzden 10k dirençler ile yapacağım

Polish: 
te rezystory, kiedy załączymy DIP
chcemy żeby dostawały
pięć woltów. Więc jeśli podłączymy drugą stronę
łączników do pięciu woltów, wtedy po załączeniu
przełączników nóżka dostanie wysoki stan, a kiedy
łącznik jest wyłączony, wtedy nóżka idzie
przez rezystor do masy
więc chcemy żeby cała
ta strona przełączników była podłączona do pięciu woltów.
To powinno załatwić sprawę
pierwszych ośmiu linii adresowych, pozostają
adresy 8, 9 i 10 z tej strony,
więc dołożę tutaj następny zestaw
łączników i będziemy używać,
jak sądzę, dolne trzy z nich
dla adresów 8, 9 i 10, podłączę je
w ten sam sposób.
Mamy teraz tutaj adresy 8, 9 i 10;
8, 9 i 10 podłączone z tej strony
łącznika, a więc jeszcze raz, kiedy
te łączniki są wyłączone chcemy zadać im niski stan,
co wykonam poprzez rezystory 10k,

English: 
these resistors when we turn the switch
on then we want to connect these to
five volts. So if we hook the other side of the
switch to five volts then when the switch is
on the pin will be high and when the switch is
off then it's pulled up by that
resistor or pulled down i guess by
that resistor to ground so we want
this side of the switches to all be tied to five volts
So that should take care of the
first 8 address lines over here now we've still
got address 8, 9 and 10 over on this side
so i'm going to add another set of
switches here and we're going to use the
the, i guess the bottom three of these
for address 8, 9 and 10 and I'm gonna
hook them up pretty much the same way.
and so that's address 8, 9 and 10 here;
8, 9 and 10 hooked up to this side
of the switch and so again when these
switches are off we want to pull them
low, so I'll do that with the 10k resistors

Turkish: 
ve sonra anahtarlar açıkken
yüksek çekilmek istiyorum
Şimdi bu ilk 11 anahtarları kullanabiliriz.
adresimizi belirlemek için en iyisi dışındaki her şey
ve elbette 11 bit adres bize
2048 (iki bin kırk sekiz) veya yaklaşık 2.000
farklı hafıza yerleri
Yani henüz bağlamadığımız tek pim
doğru etkinleştirme ve çıktı etkinleştirme
çıkış izni ... pimi 20 tutalım.
ve eğer onu çok düşük tutarsak aktif
düşük, böylece onu bağlayarak düşürürsek
o yere o zaman bu etkinleştirecek
çıktı, hangi adres olursa olsun
Burada belirlediğimiz içerikleri göreceğiz
burada G / Ç hatlarında
bu yüzden bunu başarabiliriz.
şimdi güç bu yüzden 5 volt'a kadar bağlayacağım

Polish: 
a kiedy łączniki są załączone
chcemy aby dostały stan wysoki.
Możemy więc użyć tych pierwszych 11 łączników,
wszystkich poza najwyższym, do ustawienia adresu
i oczywiście 11 bitów adresu daje nam
2048 (dwa tysiące czterdzieści osiem) czyli około 2000
różnych miejsc w pamięci.
Zostały nam jedynie niepodłączone nóżki
"włącz zapis" i "włącz wyjście"
"włącz wyjście" to... nóżka 20,
i jeśli ustawimy jej niski stan, jest
aktywna w niskim stanie, jeśli damy jej niski
podłączając ją do masy, będziemy mogli
załączyć wyjście, co oznacza że jakikolwiek adres
ustawimy tutaj będziemy mogli podejrzeć zawartość
tu na liniach wejścia/wyjścia,
więc możemy spróbować podłączyć to
do zasilania, podłączę tu 5 woltów

English: 
and then when the switches are on we
want to be pulled high
so now we can use these first 11 switches
everything but the top one here to set our address
and of course 11 bits of address gives us the
2048 (two thousand fourty eight) or approximately 2,000
different memory locations
So the only pins we haven't hooked up yet
are the right enable and output enable
the output enable is... let's keep pin 20
and if we set that too low its active
low so if we set that to low by tying
that to ground then that will enable the
output which means that whatever address
we set here we'll see the contents down
here on the I/O lines
so we try that we can hook this up to
power now so I'm gonna hook this up to 5 volts

English: 
and what we see is all ones and so that's
address location 0 and if we change this
to address 1 we see all ones if we go
to address 2 we still see all ones, address 3
all ones and you might be noticing a pattern
here that's because when these chips are
brand-new or they're erased, they are
erased with one's at every location so
all one's named the chip is erased and
there's there's nothing stored there and
that makes sense because we haven't
programmed anything here yet.
So to program stuff that's where the right enable pin
comes into play and understand how that
works we're gonna have to take a closer
look at the data sheet if we go to page
three there's the section about byte
write and it says a few things. it says
you can use a low pulse on the right
enable or chip enable input with the
output enable high and either chip
enable write enable low respectively and
that initiates a byte write. So what does
that mean? Well you can read that a few
times and there's some more details in
there

Turkish: 
ve gördüğümüz şey hepsi bu ve bu yüzden
adres konumu 0 ve eğer değiştirirsek
1. adrese gidersek hepsini görürüz
adres 2'ye kadar hala hepsini görüyoruz, adres 3
herkes ve bir kalıp fark ediyor olabilirsiniz
işte bu, çünkü bu cipsler
yepyeni ya da silinir, onlar
biri her yerde silindi
hepsinin adı çip olarak silindi ve
orada saklanan hiçbir şey yok ve
Bu mantıklı çünkü biz yapmadık
Burada henüz bir şey programlanmış.
Bu yüzden doğru pin etkinleştirmek şeyler programlamak için
oyuna gelir ve nasıl olduğunu anlar
daha yakınlaşmamız gerekecek işler
sayfaya gidersek veri sayfasına bak
üç bayt ile ilgili bölüm var
yaz ve birkaç şey söylüyor. diyor ki
sağ tarafta düşük puls kullanabilirsiniz
etkinleştir veya yonga ile girişi etkinleştir
çıkış yüksek ve her iki yongayı mümkün kılar
etkinleştirmek sırasıyla düşük etkinleştirmek ve
Bu bir bayt yazmaya başlar. Peki ne yapar
bu demek oluyor? Birkaç tane okuyabilirsin
Kez ve bazı detaylar var
Orada

Polish: 
i to co widzimy to same jedynki, a to właśnie
jest adres zero, więc jeśli zmienimy go
na adres 1, widzimy same jedynki, jeśli przejdziemy
do adresu 2, nadal widzimy jedynki, adres 3
to same jedynki, może zaczynacie
widzieć pewien schemat, wynika to z tego że
fabrycznie nowe albo wyczyszczone układy
są zapisane samymi jedynkami pod każdym adresem
więc same jedynki znaczą że układ jest wymazany
i nic nie jest w nim zapisane,
co ma sens, ponieważ jeszcze nic
w nim nie zapisaliśmy.
Żeby coś zapisać przyda się nam
nóżka "włącz zapis". Żeby zrozumieć jak
to działa będziemy musieli zajrzeć do
arkusza danych, na stronie trzeciej
jest dział o zapisie bajtów i
jest tam kilka informacji. Mówi on że
można zadać niski impuls na wejścia
"Włącz zapis" albo "Włącz układ"
przy wysokim "Włącz odczyt" albo "Włącz układ"
i "włącz zapis" na niski stan, co
spowoduje zapis bajtu. Co to właściwie
oznacza? Można to przeczytać kilkukrotnie
i jest tu więcej szczegółów
 

Polish: 
Dobrze też zajrzeć na stronę szóstą,
są tam diagramy czasowe, zwykle
najlepszą metodą żeby zrozumieć
te arkusze danych jest ich przeczytanie
co najmniej kilka razy.
Podczas czytania może nie mieć
to za wiele sensu, ale
jeśli spojrzysz w inne części
arkusza danych, zacznie ci się wyłaniać
obraz tego co tam się dzieje, więc w tym
przypadku pomocne jest przyjrzenie się diagramowi
czasowemu, który opisuje jak wykonać
zapis. Wynika z tego, że są dwa sposoby
zapisu, można albo wykonać zapis
do układu używając kontroli opcji
"włącz zapis" albo kontroli opcji
"włącz układ".
Zrobimy to poprzez kontrolę "włącz
zapis", co w skrócie oznacza
że nóżka "włącz zapis" dostaje
niski stan a następnie wysoki,
co ustawia zapis, co każe zapisać dane.
Sposób odczytywania tych diagramów
czasowych jest taki, że wyobrażasz sobie
czas płynący z lewa na prawo, a z jego upływem
następują te wszystkie przejścia
zachodzące tutaj i tak właściwie
próbują nam tu pokazać
parametry czasowe

Turkish: 
ayrıca sayfa altıya bakmaya yardımcı olur
genellikle bazı zamanlama şemaları
bu verileri anlamanın en iyi yolu
sayfalar onları sizin aracılığınızla okumak zorunda
en azından birkaç kere tanıdın
Bunu okurken ne zaman bilmek
ne olup bittiğini tamamen mantıklı gelmeyebilir
üzerinde ancak diğer bölgelerini gördüğünüz gibi
Bir tür bilgi almaya başlayacağınız veri sayfası
neler olup bittiğini gösteren resim
zamanlamaya bakmak yararlı olur
nasıl yazılacağını anlatan diyagram ve
sonra çıkıyor ki iki tane var
yazabileceğin yollar ya yazabilirsin
yazma özelliğini kullanarak çiplere
kontrollü seçenek veya çip etkin
kontrollü seçenek
yazma yetkisi ile gideceğiz
Kontrollü ve temelde bunun anlamı
Bu onun yazma izni olduğu anlamına gelir.
pim düşük ve sonra kontrol eden yüksek
yazmak, söylemeye başladığını
veri ve bu zamanlamayı okuma şekliniz
diyagramlar zamanın geldiğini hayal ediyorsun
soldan sağa ve hepsi bu
farklı geçişler ve
burada ve gerçekten ne oluyor
Onlar yapmaya çalışıyorlar.
için parametreleri göster

English: 
it also helps to look over on page six
theres some timing diagrams usually the
best way to to understand these data
sheets have to read them through you
know at least a couple times and you
know when you're reading it through it
may not make sense entirely what's going
on but as you see other parts of the
data sheet you'll start to kind of get a
picture of what's going on and so here
it is helpful to look at the timing
diagram which tells you how to write and
then it turns out there's there's two
ways you can write you can either write
to the chip using the write enable
controlled option or the chip enable
controlled option
we're going to go with write enable
controlled and basically what that means
is that means that its the write enable
pin going low and then high that controls the
write, that the tell that went to write
data and the way you read these timing
diagrams is you imagine time going from
left to right and there's all these
different transitions and things that
are going on here and really what
they're trying to do is we're trying to
show you the the parameters for the

Turkish: 
zamanlama ve bu parametrelerin tümü
yukarıdaki tabloda verilen ve benzeri
Örneğin biliyorsunuz ki bu tWP var
Yazma darbesinin zamanı, yani
buradan buradan buraya olan zaman
Yazma etkinliğinin azaldığı süre ve
o zaman bu ne kadar sürdü
nabız, iyi nabız yazmak
darbe genişliğini yaz, minimum değeri
yüz nanosaniye ve maksimum
bin nanosaniye
Bir şekilde emin olmak zorunda olduğumuzu bilmek için
Bunu yüzlerce
Böylece bin nanosaniye
bazılarına dikkat etmemiz önemlidir
bu diğer şeyler temelde anlatıyor
bu yazma etkinliğinin azaldığı durumlarda siz
Bu bakacak ne
adres ve yazmayı etkinleştir
yüksek bakacak ne
veri ve bu bir tür onaylanmış
buraya bu açıklamada burada yani
"adres yeri kilitlendi" diyor

English: 
timing and all of these parameters are
given in the table above and so for
example you know there's this tWP which
is the time of the write pulse so that's
the time from here to here which is the
time that the write enable goes low and
then comes back up how long is that
pulse, well time of write pulse, the
write pulse width, it says the minimum is a
hundred nanoseconds and the maximum
is a thousand nanoseconds so that's good
to know we have to somehow make sure
that we keep that within a hundred to a
thousand nanoseconds so that will be
important to keep keep an eye on some of
these other things are basically telling
you when this write enable goes low
that's what it's going to look at the
address and when the writing enable goes
high that's what it's going to look at
the data and that's sort of corroborated
over here in this description here so it
says "the address location is latched

Polish: 
które są wszystkie podane
w tej tabelce powyżej i na przykład
tu jest tWP, czyli czas
trwania impulsu zapisu, to jest czas
pomiędzy tym punktem a tym,
to jest czas w którym stan nóżki Włącz Zapis ma być niski
a następnie wysoki. Jak długi jest ten
impuls? Otóż czas impulsu zapisu,
szerokość impulsu zapisu, minimum to
sto nanosekund, a maksimum
to tysiąc nanosekund, co warto wiedzieć
że musimy jakoś zapewnić fakt
że będzie on pomiędzy sto a
tysiącem nanosekund, więc to będzie
istotne żeby tego pilnować
Pozostałe informacje mówią nam
kiedy "Włącz zapis" dostaje niski stan
spróbuje odczytać
adres, a kiedy "włącz zapis" dostanie
wysoki stan spróbuje odczytać
dane, więc to jest potwierdzone
w opisie który mamy tutaj, który mówi
"adres jest ustawiony

Polish: 
na opadającym zboczu >,
nowe dane są ustawione na wznoszącym zboczu."
Zatem adres jest ustawiany na opadającym zboczu,
a dane ustawiane na wznoszącym zboczu
i to próbuje nam przekazać ten diagram czasowy, który mówi, że podczas
tego opadającego zbocza adres
powinien być ustawiony zanim się to
zdarzy, i że jak już się to zdarzy
adres musi być utrzymany przez jakiś
czas, więc mamy tu czas przygotowania i czas wytrzymania dla adresu.
Ta sama sprawa dla danych: kiedy "włącz zapis"
jest ustawiony wysoko dane muszą
być ustawione wcześniej przez jakiś czas
i utrzymane przez jakiś czas później.
To są wszystkie ważne parametry
które będą dla nas istotne, ale jak zwrócisz uwagę
ustawienie adresu i utrzymanie adresu,
ustawienie danych i utrzymanie danych
tu jest ustawienie i utrzymanie adresu, mamy tu
minimum 10 nanosekund, 50 nanosekund
ale nie ma maksimum, co jest doskonałe
ponieważ będziemy tu działać naprawdę
wolno, więc tak długo jak nasz adres
jest ustawiony na DIPach

English: 
on a falling edge of write enable the
new data is latched on the rising edge"
So the address is latched on the falling
edge and the data is latched on the rising edge
and so what this timing diagram is trying to tell us is, its saying when this
falling edge happens here the address
has to be set up prior to that
happening and then after that happens
the address has to be held for some
period of time so there is a setup time and a hold time for the address
same thing for the data when the write
enable goes high again the data has to
be set up for some time prior to that
and has to be held for some time after that
So these are all important numbers
to be aware of but you'll notice that like
the address set up and address hold
the data set of data hold over here is the
address set up address hold, there's a
minimum 10 nanosecond 50 nanoseconds but
there is no maximum which is great
because we're going to be going pretty
slow with this so as long as our address
is is toggled into our our dip switches

Turkish: 
Düşen bir yazma kenarı üzerinde
Yeni veriler yükselen kenara kilitlendi "
Yani adres düşüyor
kenar ve veri yükselen kenara kilitlenir
ve bu zamanlama şemasının bize anlatmaya çalıştığı şey şudur:
düşen kenar burada adres olur
ondan önce kurulmalı
oluyor ve ondan sonra oluyor
adres bazılarının
bu süre zarfında bir kurulum zamanı ve adres için bir tutma süresi vardır.
veri yazarken aynı şey
etkinleştirmek yine yüksek
bundan önce bir süre için kurulmak
ve bundan sonra bir süre tutulmalı
Yani bunların hepsi önemli sayılardır.
farkında olmak ama farkına varacaksınız
adres ayarlandı ve adres bekletildi
burada tutulan veri kümesi
adres ayarlama adres tutma, bir
en az 10 nanosaniye 50 nanosaniye
harika olan maksimum yok
çünkü güzel olacağız
adresimiz olduğu sürece bu konuda yavaş
dip anahtarlarımıza geçildi

Turkish: 
biz denemeden önce 10 nanosaniye
iyi olacağımızı yaz
tabii ki sorun olmayacak
biz tuttuğu sürece bilmediğimizi biliyorsun
içindeki DIP anahtarlarını değiştirin
Yazmaya çalıştıktan sonra 50 nanosaniye sonra
iyi ol bu yüzden orada endişelenme
ne zaman bildiğiniz verilerle aynı şey
yazmak istediğimiz verileri belirleriz.
verilerin ayarlandığından emin olmak zorunda
Yazmadan önce 50 nanosaniye
yüksek gider Endişelenme
zaman
tamam 50'den daha uzun ne olacak
nanosaniye
Bundan sonra 10 nanosaniye yüksek gidiyor
endişe yok orada bu minimumlar değil
sorun olacak
biraz olabilir bir şey
zorlu bu yazma darbesidir
Bu nabzın olması gerek, bir yerlerde olmalı.
100 nanosaniye
bin nanosaniye ve bu çok büyük değil
özellikle ne yaptığımız için pencere
Burada, çünkü bunu iyi düşünebilirsin
içinde bulunduğumu sandığım enable pinini yaz
Burada sadece o kadar bakabilirsiniz
basmak istediğiniz düğmeyi basmak
düğme. Sorun şu ki onu zorladığın zaman

English: 
here 10 nanoseconds before we try to
write what we're gonna be fine and of
course that won't be a problem and as
long as we hold it you know we don't
change the DIP switches within
50 nanoseconds after trying to write then we'll
be fine so no worries there
same thing with the data you know when
we set the data that we want to write we
have to make sure that the data set up
50 nanoseconds before our write enable
goes high no worries that's plenty of
time
ok what will be much longer than 50
nanoseconds and we have to hold it for
10 nanoseconds after this goes high so
no worries there these minimums not
gonna be a problem
the one thing that might be a little bit
challenging is this write pulse
have to this pulse has to be somewhere
between a hundred nanoseconds and a
thousand nanoseconds and that's not a huge
window especially for what we're doing
here, because you might imagine well this the
write enable pin which i think is in
here you can just look that up to a
push-button you want to write you push
the button. The problem is when you push that

Polish: 
tu, 10 nanosekund zanim wykonamy
zapis spokojnie wystarczy i oczywiście
to nie będzie stanowiło problemu
jak długo będziemy utrzymywać,
nie będziemy przestawiać DIPów w ciągu
50 nanosekund po zapisie, więc
tu nie ma problemu.
To samo z danymi, kiedy już
ustawimy dane do zapisu będzie trzeba
dopilnować że dane są ustawione przez
50 nanosekund przed zapisem,
bez obaw, to mnóstwo
czasu.
OK, zajmie nam to o wiele dłużej niż
50 nanosekund, a musimy to utrzymać
przez 10 nanosekund zanim tu wejdzie stan wysoki
więc bez obaw, te minima
nie będą problemem.
Jedyna rzecz która może nam
postawić wyzwanie to ten impuls zapisu
Ten impuls zapisu musi trwać gdzieś
pomiędzy stu nanosekundami
a tysiącem nanosekund, co nie jest
jakimś dużym przedziałem, zwłaszcza dla tego
co próbujemy zrobić, bo możecie sobie wyobrazić
ta nóżka "Włącz zapis", która jest chyba
tutaj, można ją podłączyć do
przełącznika impulsowego, który klikasz
żeby wykonać zapis. Problem w tym, że

English: 
button you're probably going to be
pushing it for more than a thousand
nanoseconds that's not very...
1 microsecond that's not very long and the
reality is probably ok if it's longer
than this you know but one thing we can
do just to just to try to to make it in
this window is use a RC circuit
so a resistor and capacitor to to get this
timing right so for example if we use a
1 nano farad capacitor and I guess I've
got a 680 ohm resistor,
680 ohms x 1 nano farad is 680 nanoseconds which
falls nicely between here we've got a
1 nanofarad capacitor and I've got a
680 ohm resistor so how do we build an
RC circuit that will generate this pulse
that is hopefully 680 nanoseconds well
let's get a button here that gonna
trigger our pulse and i'm going to hook my

Polish: 
naciskając ten przycisk prawdopodobnie
przekroczysz tysiąc
nanosekund, co nie jest jakoś...
1 mikrosekunda to nie jest jakoś długo i
istnieje prawdopodobieństwo, jeśli będzie to trwało dłużej
niż to... ale możemy coś zrobić,
żeby się zmieścić w tym
przedziale czasowym, to użyć układu RC
czyli rezystora i kondensatora żeby
trafić w ten czas, więc przykładowo
jeśli weźmiemy kondensator 1 nanofarad i chyba tu mam
rezystor 680 omów,
680 omów x 1 nanofarad to 680 nanosekund,
co elegancko wpada w ten zakres,
tu mamy kondensator 1 nanofarad, a tu mam
rezystor 680 omów. Więc jak zbudować
układ RC który wygeneruje ten impuls
który miejmy nadzieję trwa 680 nanosekund?
Wstawmy tu przełącznik który
wyzwoli nasz impuls i spróbuję podłączyć

Turkish: 
düğme muhtemelen olacak
binden fazla için bastırıyor
nanosaniye değil ...
Çok uzun olmayan 1 mikrosaniye
daha uzunsa gerçeklik muhtemelen tamam
bundan daha fazlasını biliyorsun ama yapabileceğimiz bir şey var
sadece bunu yapmaya çalışmak için
bu pencere bir RC devresi kullanıyor
bu yüzden bunu almak için bir direnç ve kapasitör
zamanlama hakkı, örneğin bir
1 nano farad kapasitör ve sanırım ettik
680 ohm'luk bir direnç var
680 ohm x 1 nano farad, 680 nanosaniye
güzelce burada kalıyor
1 nanofarad kapasitör ve ben bir
680 ohm direnç o zaman nasıl inşa
Bu darbeyi oluşturacak RC devresi
Bu umarım 680 nanosaniye iyi
Hadi burada olacak bir düğme alalım
nabzımızı tetikleyin ve ben bağlarım

Turkish: 
direnç ve kapasitör burada seri olarak
şalter ile ve diğer tarafa kanca ile
Zemine geçişim. Ve bunun gibi
tam burada bu noktada tam buradayım
Beş volt olacak çünkü ben
şurada bağlı bir direnç var
ve herhangi bir akımı bırakmayacak
çünkü akan akım yok
Anahtar kapalı olduğundan hiçbir şey olmuyor
anahtarı kapatırsam akım akar
ve şimdi kapasitörün bu tarafı
esasen toprağa bağlı olmak
kapasitör değilse, kondansatörden
Henüz tahsil edildi ve bu inecek
hemen sıfır ama çok çabuk
kapasitör 5 volt'a kadar şarj olur ve
şarj olması gereken süre
burada RC sabitine bağlı olan
Bu bir 1 nanofarad kapasitör oldu mu
bir 680 ohm direnç olduğundan
Çok çalışan 680 nanosaniye
hoşum bu düğmeyi bıraktığımda
yüksek kalacak ve kapasitör
bağlı değil çünkü bağlı kalmak
başka bir şey, bu yüzden başka birine ihtiyacım olacak

Polish: 
ten rezystor i kondensator szeregowo
z przełącznikiem i podłączyć drugą stronę
przełącznika do masy. W ten sposób
w tym dokładnie miejscu będę miał
pięć woltów, ponieważ mam
rezystor podłączony tutaj
i to mi nie zmniejszy prądu
bo prąd nie płynie.
Przełącznik jest [otwarty] więc nic się nie dzieje
Jeśli zamknę przełącznik, prąd przepłynie
ta strona kondensatora będzie
podłączona właściwie do masy
poprzez kondensator, jeśli nie jest on
naładowany to natychmiast zejdzie
do zera, ale bardzo szybko
kondensator naładuje się do 5 woltów
a czas potrzebny do naładowania
zależy od stałej RC, która
to był kondensator 1 nanofarad, to jest
rezystor 680 omów, więc powinno
to być 680 nanosekund, co bardzo ładnie
działa. Kiedy puszczę przełącznik
tu zostanie stan wysoki a kondensator
zostanie naładowany ponieważ nie jest
podłączony do niczego innego, więc będę potrzebował

English: 
resistor and capacitor here in series
with the switch and hook the other side
of my switch to ground. And so like this
over here right at this point here i'm
going to have five volts because I've
got a resistor connected across there
and it's not going to drop any current
because there's no current flowing
because the switch is closed nothing's going on
if I close the switch then current will flow
and now this side of the capacitor will
be essentially connected to ground
through the capacitor, if the capacitor is not
charged yet and this will go down to
zero immediately but very quickly the
capacitor will charge up to 5 volts and
the time that it takes to charge up is
dependent on the RC constant here which
is it was a 1 nanofarad capacitor this
is a 680 ohm resistor so should be
680 nanoseconds which works very
nicely when I let go of the switch this
will stay high and the capacitor will
stay charged because it's not connected to
anything else, so I'm going to need another

English: 
resistor here to discharge the capacitor
when I let up the switch so I'm just
going to put in a this is like a 10k
resistor and that'll that'll just allow
the capacitor discharge when I'm not
pushing the switch so normally right now
the capacitor is connected both sides of
the capacitor connected to these
resistors to my plus five volts here so
essentially my capacitor just has this
series resistor across it which is
discharging. So the capacitor is going to be
discharged this side over here is going to  be 5
volts because there's no current flowing
through this resistor so its going to be 5 volts
on either side when I push this then
ground is going to be connected here
current is going to flow through the
resistor to charge the capacitor so this
side of the resistor will be 0 but then
very quickly rising as the capacitor charges so
this should give me a negative going
spike when I push the switch and that
negative going spike should be
680 nanoseconds which is what we want and so
that will be my write pulse that's going
to write enable, and write enable is
down here

Turkish: 
kapasitör boşaltmak için burada direnç
anahtarı bıraktığımda, ben sadece
Bunu koyacağım bir 10k gibi
direnç ve bu sadece izin verecek
olmadığımda kapasitör deşarjı
anahtara çok normal bir şekilde bastığınızda
kapasitör her iki tarafına da bağlı
bunlara bağlı kapasitör
benim dirençler burada artı volt
aslında kapasitörüm sadece bu
dizi direnç
boşaltma. Yani kapasitör olacak
burada bu tarafa boşaldığında 5 olacak
volt çünkü akan akım yok
bu direnç sayesinde 5 volt olacak
bunu ittiğim zaman her iki tarafta da
toprak buraya bağlanacak
akım içinden akacak
böylece kapasitör şarj etmek için direnç
direncin tarafı 0 olacak
kapasitör şarj olurken çok hızlı yükseliyor
bu bana olumsuz bir gidiş vermeli
Düğmeye bastığımda başak
olumsuz gidiş başak olmalı
680 nanosaniye, istediğimiz şey bu kadar
Bu benim yazma nabzım olacak
etkinleştirmek için yazma ve etkinleştirmek için
aşağıda

Polish: 
kolejny rezystor żeby rozładować kondensator
jak puszczę przełącznik, więc
tu zamontuję... to jest rezystor
10k i to akurat pozwoli
rozładować kondensator kiedy
nie naciskam na przycisk, więc normalnie
w tej chwili kondensator jest podłączony, obie strony
kondensatora są podłączone poprzez
rezystory do pięciu woltów, więc
krótko mówiąc mój kondensator ma
szeregowo podłączone rezystory, przez które
jest rozładowywany. A zatem kondensator będzie
rozładowywany, ta strona będzie miała
5 woltów, ponieważ nie płynie prąd
poprzez ten rezystor, tu będzie 5 woltów,
z każdej strony. Kiedy naciskam przycisk
masa będzie zwarta tutaj
prąd zacznie płynąć przez
rezystor i ładować kondensator, więc
ta strona rezystora będzie na 0 ale
bardzo szybko wzrośnie wraz z ładowaniem kondensatora
więc to powinno mi dać ujemny
skok kiedy naciskam przycisk iten
ujemny skok powinien trwać
680 nanosekund, co nas interesuje
i to będzie nasz impuls zapisu który
idzie do "Włącz zapis", a "Włącz zapis"
jest tutaj

English: 
I believe its that pin there, so we'll connect that
over to write enable and so now when i
push this button it should give a
negative going 680 nanosecond pulse into
that write enable pin we can test that
if i hook up power and hook up an
oscilloscope probe here and we'll look
at you look at this point here
which is going to write enable when I push the
button it goes low and recovers here
as the capacitor charges and each of
these divisions is 500 nanoseconds so
you can see at this point here this is
500 nanoseconds this is a thousand
nanoseconds here and so we're already up
let's see, so 0 volts, 1, 2, 3, 4 so we're up over 4 volts
here by the time we get to that thousand
nanoseconds so the period of time that this
is low is definitely between 100
nanoseconds which would be right here and
had a thousand nanoseconds which is over

Turkish: 
Oradaki pim olduğuna inanıyorum, öyleyse bağlayacağız.
etkinleştirmek için bitti ve şimdi ben ne zaman
bu düğmeye basmalı
olumsuz gidiş 680 nanosaniye darbe içine
Bu write enable pinini test edebiliriz.
eğer gücü açıp kapatırsam
osiloskop probu burada ve bakacağız
bu noktaya bak
Iterek ne zaman yazmak mümkün olacak
düğme azalır ve burada kurtarır
kapasitör ücretleri ve her biri olarak
bu bölümler 500 nanosaniye
bu noktada burada görebilirsiniz
500 nanosaniye bu bin
nanosaniye burada ve bu yüzden zaten hazırız
Bir bakalım, 0 volt, 1, 2, 3, 4 yani 4 volttan fazlayız.
burada o zamana kadar bin
nanosaniye yani bu süre
düşük 100 ile kesinlikle
tam burada olacak nanosaniye
biten bin nanosaniyeye sahipti

Polish: 
Wydaje mi się, że to ta nóżka, więc podłączymy to
do "Włącz zapis" i teraz kiedy
naciskam przycisk powinno dać nam
ujemny impuls trwajoący 680 nanosekund
do nóżki "Włącz zapis". Możemy to przetestować
jeśli podłączę zasilanie i
sondę oscyloskopu w tym miejscu
I spojrzymy w to miejsce
które idzie do "Włącz zapis", kiedy naciskam przycisk
schodzi do niskiego stanu i rośnie tutaj
podczas ładowania kondensatora. Każda z tych
podziałek to 500 nanosekund, więc
można ozbaczyć w tym miejscu, to jest
500 nanosekund, to jest tysiąc
nanosekund, więc mamy tu już
0 woltów, 1, 2, 3, 4, więc mamy ponad 4 wolty
w tym miejscu, zanim dojdziemy do tysiąca
nanosekund, więc ten okres czasu w którym mamy
stan niski jest z pewnością pomiędzy 100
nanosekund, co byłoby tutaj, oraz
tysiącem nanosekund, które są tutaj,

Polish: 
więc jest doskonale.
Mamy więc impuls zapisu,
więc jak właściwie programować tę rzecz?
Pierwsza sprawa, będziemy chcieli ustawić
"Pokaż wyjście" na stan wysoki, co oznacza że
nie będziemy już pokazywać naszego wyjścia,
co oznacza że nasze wyjście tutaj
to wejście i możemy teraz ustawić
te wejścia na taką wartość jaką chcemy
zaprogramować, więc użyję tych małych
przełączników do ustawienia wartości jaką chcemy
zaprogramować na konkretny adres
i powiedzmy że to jest
wzór który chcemy zaprogramować i chcemy
umieścić go pod adresem 0, więc
ustawiam adres na zero i kiedy naciskam ten przycisk
powinno to zaprogramować to do adresu 0.
Jeśli będę chciał zaprogramować coś innego
do adresu 1 muszę przejść do adresu 1
i mogę wtedy to poprzestawiać żeby
zaprogramować oś innego, więc
przestawiłem wszystkie bity i zapiszemy
to do adresu 1 klikając na nasz przycisk "Włącz zapis"
co daje nam na oko 680 nanosekundowy

Turkish: 
burada yani bu mükemmel
Tamam, orada o kadar nabzımız var
bu şeyi gerçekte nasıl programlıyoruz?
yapmak istediğimiz ilk şey
Çıktı yüksek -
artık çıktımızı mümkün kılmak değil
buradaki çıktılarımız şimdi demektir
girdiler ve şimdi bunları ayarlayabiliriz
İstediğimiz değeri girer
program bu yüzden bu küçük kullanacağım
Burada istediğimiz bir değeri belirlemek için atlama kabloları
belirli bir adrese programlamak
yer ve bu yüzden diyelim ki
Bir program istiyorum ve yapmak istiyorum
adres konumunu 0 olarak belirledikten sonra
Buradaki düğmeye bastığımda adres sıfır olmalı
Şimdi bu adres 0 olarak programlanmış var
farklı bir şey programlamak istersem
adrese gitmek için adrese gitmek
ve bunları değiştirebilirim böylece değiştirebilirim
farklı bir şeyi programlamak için değiştirmek
Ben sadece tüm parçaları değiştirdim ve koyacağız
adres 1’deki yazımıza çarparak
etkinleştirin ve bu bize güzel 680 ish'imizi verir.

English: 
here so this is perfect
ok so we have that write pulse there so
how do we actually program this thing so
the first thing we want to do is set our
output enable to high which means we're
not enabling our output anymore which
means that are our outputs over here are now
inputs and so now we we can set these
inputs to whatever value we want to
program so i'm going to use these little
jumpers to set a value here that we want
to program into a particular address
location and so let's say this is the
pattern i want a program and i want to
put in address location 0 so i set my
address to zero, when I hit the button here it should
now have that programmed into address 0
if I want to program something different
in to address one I go to address one
and i can change these around so I can
change to program something different so
I just swapped all the bits and we'll put
that in address 1 by hitting our write
enable and that gives us our nice 680 ish

Turkish: 
nanosaniye darbe bunu içine yazmak için
bir adres
ve devam edebilir ve programlayabiliriz
adres iki, üç, dört, her neyse
ama şimdilik sadece bunları yapacağız ve şimdi
Okumaya geri dönmek istiyorum ve
hepsinin bağlantısını kes, çünkü bunlar
artık girdi olmayacak
bunlar çıktı olacak, eminim
bunlar kesildi ve sonra giderim
geri dönün ve çıkışımı etkinleştirin
yüksek geri aktif alçak şimdi yani biz
çıkış izni. Ve şimdi görüyorsunuz
bir adres bu kalıp bizde ve eğer
adres 0'a gideceğim, diğeri bizde
programladığım şablon ve gidersek
iki ya da üçe hitap etmek için hala görüyoruz
hepsi çünkü programlanmadım
bu yerlerden herhangi biri
Bunun oldukça havalı olduğunu düşünüyorsun ama
bir şeyi yapmak için nasıl kullanabiliriz
biraz daha pratik
Peki bu devreyi hatırlayabilirsin.
önceki videoda bir araya getirdik
hangi temelde sadece dört bit alır
buraya giriş yapın ve ekranı aydınlatın

Polish: 
impuls który zapisze to do
adresu 1.
Moglibyśmy tak iść dalej i zaprogramować
adresy 2, 3, 4, czy cokolwiek,
ale na razie skończymy na tym
Teraz chciałbym wrócić do odczytu
rozłączyć to wszystko bo teraz
to już nie będzie wejście,
to będzie wyjście więc muszę się upewnić
są rozłączone i teraz cofam się
i włączam "Włącz odczyt"
ze stanu wysokiedo do niskiego, więc teraz
mamy "Włącz odczyt". Teraz widać
w adresie 1 mamy ten wzór i jeśli
przejdę do adresu 0 mamy kolejny
wzór który zparogramowałem, a jeśli
przejdziemy do adresu 2 lub 3 będziemy nadal
widzieli same jedynki, ponieważ nic
nie zaprogramowałem pod tymi adresami, więc pewnie
myślicie - to jest spoko, ale
jak tego użyć żeby zrobić coś
nieco bardziej przydatnego?
Może pamiętacie ten układ który
złożyliśmy w poprzednim materiale
który w skrócie pobiera cztery bity
z wejścia w tym miejscu i włącza wyświetlacz

English: 
nanosecond pulse to write that into
address one
and we could go ahead and program
address two, three, four, whatever
but for now we'll just do those and so now
I want to go back to reading and
disconnect all of these because these
are no longer going to be inputs
these are going to be outputs so I make sure
those are disconnected and then I go
back and set my output enable
from high back to active low so we're now
output enable. And so now you see in
address one we have this pattern and if
i go to address 0 we have the other
pattern that i programmed and if we go
to address two or or three we still see
the all ones because i haven't programmed
any of any of those locations so maybe
you're thinking this is pretty cool but
how can we use it to do something a
little more practical
well you might recall this circuit that
we put together in the previous video
which basically just takes four bits of
input over here and lights up the display

Polish: 
który pokazuje nam cyfrę, więc tu mamy 2
3 lub 4, to jest C
szesnastkowo 12, co odpowiada
temu binarnemu 12, więc mamy cały ten
układ logiczny do uruchomienia tego wyświetlacza.
Otóż można zastąpić dowolną
logikę kombinacyjną ukłądem ROM
i zamiast musieć projektować ten
skomplikowany obwód z tymi wszystkimi
bramkami i całą resztą
możemy to zastąpić ROMem
ponieważ, pamiętajmy skąd to
się wzięło - zaczęliśmy od prostej
tabeli prawdy, która opisuje jak bity danych
wejściowych są powiązane z tym jak
segmenty są włączane lub wyłączane.
Możemy zaprogramować taką tabelę prawdy
do pamięci ROM  i te bity danych
staną się adresem, a dane wyjściowe
z ROMu będą wygądały tak jak te.
Zatem pod adresem 0 moglibyśmy
zaprogramować 000 0001, a pod adresem 1

Turkish: 
bize numarasını göstermek için iki ya da
üç ya da dört ya da bu C
12 olan onaltılık
İkili 12 böylece tüm bu mantık sadece var
bu ekranın çalışmasını sağlamak için
iyi çıkıyor herhangi bir yerini alabilir
ROM ile kombinasyonel mantık devresi
ve bunu tasarlamak zorunda kalmak yerine
bunların tümü ile karmaşık devre
kapıları ve burada her şey oluyor
bunların hepsini bir ROM ile değiştirebilir
çünkü bunun nereden geldiğini hatırla
bu temel ile başladık
Verilerin nasıl olduğunu açıklayan doğruluk tablosu
gelen bit olup olmadığına ilişkin
segmentler AÇIK veya KAPALI
aslında bu gerçeği programlayabiliriz
bir ROM içine tablo ve veri bit
adres ve ardından veri çıkışı
ROM bu bir çıkış olur
buraya. Yani 0 adresinde yapabiliriz
000 0001’de program yapın ve

English: 
to show us the number so it's two or
three or four or this is C which is
hexadecimal for 12 which is this is
binary 12 so we have all this logic just
to get this display to work
well turns out you can replace any
combinational logic circuit with a ROM
and so rather than having to design this
complicated circuit with all of these
gates and everything going on here we
could replace all of this with a ROM
that's because remember where this came
from we started with this basic
truth table which just describes how the data
bits coming in relate to whether the
segments are turned ON or OFF
well we can actually program this truth
table into a ROM and the data bits become
the address and then the data output of
the ROM becomes these these a outputs
over here. So at address 0 we could
program in 000 0001 and address one in the

Polish: 
w ROMie zaprogramować 100 1111
i tak dalej, a wtedy moglibyśmy
umieścić ROM w układzie zamiast tego
i zamiast tych przełączników zasilających
wejście tego zdecydowanie
skomplikowanego obwodu logicznego, te przełączniki
mogłyby ustawiać adres naszego ROMu, a wtedy
wyjście zamiast pochodzić z tego zestawu
bramek LUB i tak dalej
w tym miejscu te wyjścia mogłyby wychodzić
wprost z ROMu.
Spróbujmu zatem ustawić nasze wyjście
na stan wysoki, czyli wyłączony i przejdźmy do
adresu 0 i zacznijmy programować.
Najpierw będziemy mieli same zera
z jedynką na końcu. Ustawmy to na 1
i połączmy resztę z masą
tak właśnie
I zaprogramujmy to. Teraz przejdźmy do adresu 1

Turkish: 
ROM 100 1111’de programlayabiliriz
bir şey ve sonra koyabiliriz
Bunun yerine devrede bulunan ROM
ve bu anahtarların yerine besleme
Bunun oldukça girdi
karmaşık mantık devresi, bu anahtarlar olabilir
ROM'umuzu ve ardından
çıktılardan çıkmak yerine
VEYA kapıları bu koleksiyon ve benzeri
buraya kadar bu çıktılar yeni gelecek
doğrudan bölge dışında
hadi deneyelim çıkalım
yüksek etkinleştirin, böylece KAPALI ve gidelim
adres 0 ve programlamaya başla.
ilk önce tüm sıfırlara sahip olacağız
ama sonunda bir tane ile. ayarla
bir ve sonra bunların geri kalanını toprağa bağlayın ve
oraya gidiyoruz
ve ben bunu programlayacağım. Şimdi bir adrese git

English: 
ROM we can program in 100 1111
one and so forth and then we could put
the ROM in the circuit instead of this
and instead of these switches feeding
the input of this fairly
complicated logic circuit, these switches could
feed the address of our ROM and then
the outputs instead of coming out of the
this collection of OR gates and so forth
up here those outputs would just come
directly out of the realm
let's give it a try let's set our output
enable to high so it's OFF and let's go to
address 0 and just start programming so
first off we're going to have all zeros
but with a one at the end. set that to
one and then tie the rest of these to ground and so
there we go
and I'll program that. Now go to address one

Turkish: 
yani bu bir adres - bu program
ve biz iki adrese gideceğiz
tamam, eğer hiç hata yapmadıysam
ki kesinlikle yapmam gereken kesinlikle
şimdi her şey programlanmış olacağım
buradaki tüm bağlantılarımı kes
artık programlama yapmıyoruz
çıkış etkinleştirme moduna geri döndüğünüzde
üç olan ve üç sıfır olan
111'i bizim girişimiz olarak görmeyi bekliyoruz.
bu yüzden bu iyi bir doğrulama ve
başka şeylere geçersem başka çıktılar alırım
şimdi gerçek test edelim
bu şeyin çıktısını almayı dene
7 segmentli bir ekran.

Polish: 
To jest adres 1 - zaprogramujmy to
Idziemy do adresu 2
Więc jeśli się nigdzie nie pomyliłem
(co jest niemożliwe), to powinno być
zaprogramowane.
Rozłączę wszystkie moje połączenia,
już nie programujemy, przełączmy układ
w tryb "Pokaż wyjście" i widzimy
trzy jedynki i trzy zera, czego
oczekiwaliśmy dla wejścia równego 111
co jest dobrym sprawdzianem.
Jeśli przełączę na inne adresy dostaję inne dane na wyjściu.
Czas na prawdziwy test,
podłączmy wyjście układu do
wyświetlacza 7-segmentowego.

English: 
so that's address one - program that
and we'll go to address two
ok so if I didn't make any mistakes
which I almost certainly did that should
be everything programed now I'll
disconnect all of my connections here so
we're no longer programming and put it
back into output enable mode and we see
three ones and three zeros which is what
we expect to see for 111 as our input which
it is so that's a good verification and
if I switch to other things I get other outputs
now the real test will be let's
try hooking the output of this thing up
to a 7 segment display.

English: 
So we'll hook the anode here through this a hundred ohm
resistor to our positive supply over
here and then these bits should go
over here and it doesn't look like a zero
let's see what I do wrong
oh I got these hooked-up backwards
the one on the right here is G and I
hooked up to A, so that makes sense
so these are all backwards
there we go so 0  - we got zero and now
let's try try it out, so there's one
no that's not two but keep going

Polish: 
Podłączymy anodę tutaj poprzez rezystor
100 omów do dodatniego źródła zasilania
a te elementy powinny
być podłączone tutaj i... to nie wygląda na zero
co zrobiłem źle?
Podłączyłem to odwrotnie.
Ten z prawej to G, a ja
podłączyłem go do A, to ma ens,
więc to wszystko jest odwrotnie.
I mamy 0. Mamy zero
Spróbujmy więc, tu jest 1,
to nie jest dwa ale idźmy dalej,

Turkish: 
Bu yüzden anotu buraya bu yüz ohm boyunca bağlayacağız.
bizim pozitif arzımıza karşı direnç
burada ve sonra bu bitler gitmeli
buraya ve sıfır gibi görünmüyor
bakalım ne yanlış yapıyorum
oh bunları arkaya bağladım
Burada sağdaki G ve ben
A'ya bağlı, böylece mantıklı
bu yüzden hepsi geriye doğru
işte o kadar gidiyoruz ki 0 - şimdi sıfırız
Hadi deneyelim, bir tane var
hayır bu iki değil ama devam et

Turkish: 
bu 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9, A. B, C, D, E ve F var.
Yani bu her şeyin çoğu gibi görünüyor
doğru ama iki
evet iki yanlış yani iki
Bakalım ne yaptım ben iki olmalı
0010010, yani 0010010, bu yüzden bir bit ısırdım
düzeltmeye çalışmama izin ver

Polish: 
To jest 3, 4, 5,6 , 7, 8, 9, A. Tu jest B, C, D, E i F.
Wygląda na to, że prawie wszystko
jest dobrze oprócz dwójki.
Dwójka jest źle, więc...
Zobaczmy co zrobiłem. Dwójka to
0010010, a zatem tu mam przesunięte o jeden
niech ja to poprawię

English: 
that's 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9, A. There's B, C, D, E and F.
So that looks like most everything is
right but it was two
yeah two is wrong so two
let's see what did i do so two should be
0010010, so 0010010 so I got that bit off by one
let me try to fix that

Polish: 
Teraz to wygląda jak 2 i na szybko
możemy sprawdzić resztę cyfr
żeby się upewnić że jest tam 0, 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9 ,A, B, C, D, E
i F.
I tyle, niezbyt zabawnie się to programuje
z użyciem złączek, ale
na pewno jest to lepsza rozrywka niż
projektowanie tego wszystkiego
i budowanie tego tutaj i z pewnością
bardziej elastyczne, więc możecie sobie
wyobrazić jak możnaby użyć kilku
takich dla każdej cyfry, żeby zrobić
wyświetlacz dziesiętny albo w ogóle
wyświetlać coś więcej niż
cyfrę szesnastkową dla czterech bitów
ale dojdziemy do tego w następnych materiałach.
To co chcę przedstawić w następnym materiale

Turkish: 
iki gibi gözüküyor ve çok hızlı
sadece diğer tüm numaraları kontrol edebilir
0, 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9, A, B, C, D, E olduğundan emin olun
ve F
orada gidiyoruz bu yüzden programlamak için süper eğlenceli değil
bunun gibi bir jumper kablosu kullanmak
kesinlikle tasarlamaktan daha eğlenceli
bütün bunlar ve inşa etmeye çalışıyorum
bu şey ve kesinlikle çok daha fazla
çok esnek ve muhtemelen başlar
birkaçını nasıl kullanabileceğimizi hayal edin
Bunları bildiğiniz her hane için
ondalık ekran veya aslında ekran
tek bir şeyden daha fazlası
4 bit için onaltılık basamak
gelecekteki videolarda buna
Bir sonraki videoyu izlemek istediğim şey

English: 
it looks like a two and real quick we
can just check all the other numbers to
make sure they're 0, 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9, A, B, C, D, E
and F
there we go so not super fun to program it
using a jumper wires like this but
certainly a lot more fun than designing
this whole thing and trying to build
this thing and certainly a lot more
flexible too and you probably start to
imagine how we could use a couple of
these for each digit to do a you know
decimal display or or actually display
something more than just a single
hexadecimal digit for 4 bits but we'll get
to that in future videos
the thing I want to cover the next video

English: 
is actually a much faster way to program
these without having to set all these
jumpers as you can imagine it gets pretty
tedious once you get is a 256 or more
values into here what I want to do in
the next video is build a nice
programmer for these EEPROM chips and
its gonna be especially useful because
we're going to be using a number of
these chips both in the output display
as well as in the control logic of our
computer

Polish: 
to o wiele szybsza metoda programowania
bez potrzeby ustawiania tych wszystkich
przełączników, co - jak się domyślacie - zaczyna być uciążliwe
jak zaczynamy dochodzić do 256 lub więcej
wartości w kości pamięci, więc w następnym
materiale chcę zbudować przyjemny
programator takich kości EEPROM
co będzie szczególnie użyteczne
ponieważ będziemy używać kilku takich
układów zarówno w wyświetlaczu
jak i w układzie kontrolnym
naszego komputera.

Turkish: 
aslında programlamak için çok daha hızlı bir yoldur
bunları ayarlamak zorunda kalmadan bunları
güzel olduğunu hayal edebildiğin gibi jumper
Bir kez olsun sıkıcı bir 256 veya daha fazla
Buradaki değerler ne yapmak isterim
sonraki video güzel bir yapı
Bu EEPROM yongaları için programlayıcı ve
özellikle yararlı olacak çünkü
bir dizi kullanacağız
Bu çipler her ikisi de çıktı ekranında
kontrol mantığında olduğu gibi
bilgisayar
