31.1.2003 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Ι. 26141 ΟΔΗΓΙΑ 2002/8/ΕΚ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ της 27ης Ιανουαρίου 2002 για βελτίωση της πρόσβασης στη δικαιοσύνη επἰ διασυνοριακών διαφορών μµἐσω της Ὀέσπισης στοι- χειωδών κοινών κανόνων σχετικὰά µε το ευεργέτημα πενίας στις διαφορὲς αυτὲς ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΙΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ, Έχοντας υπὀψη: τη συνθήκη για την ἵδρυση της Ευρωπαϊκής Κοινότητας, καὶ ιδίως το ἂἀρθρο 61 στοιχεῖο γ) και το ἀρθρο 67, την πρὀταση της Επιτροπής (}), τη γνώµη του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου (), τη γνώμη της Οικονοµικής καὶ Κοινωνικής Επιτροπής (), Εκτιμώντας τα ακόλουθα: (1) Η Ευρωπαϊκή Ένωση ἐχει Ὀέσει ως στόχο τη διατήρηση και ανάπτυξη ενός χώρου ' ελευθερίας, . ασφάλειας '-και δικαιοσύνης, εντὸς του οποίου εξασφαλίζεται η. ελεύθερη κυκλοφορἰἱα των προσώπων. Για τη σταδιακή δηµιουργία του χώρου. αυτού, η΄ Κοινότητα πρέπει να΄ Ὀεσπίσει, μεταξύ άλλων, τα μέτρα που σχετίζονται µε τη δικαστική συνερ- γασία σε αστικὲς υποθέσεις οι οποίες έχουν διασυνοριακὲς επιπτώσεις καὶ χρειάζονται για την ομαλή λειτουργία της εσωτερικήῆς αγορᾶς. Το ἂρθρο 65 στοιχεῖο γ) της συνθήκης προβλέπει, μεταξύ άλλων, μέτρα που αποσκοπούν στην εξάλειψη των εµποδίων για την ομαλή διεξαγωγἠ πολιτικὠν  δικών, εν΄ ανάγκη προωθώντας τη συµβατότητα των κανόνων πολιτικής δικο- νοµίας που εφαρμόζονται στα κράτη μέλη. Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο που συνήλθε στο Τάμπερε στις 15 Κκαὶ 16 Οκτωβρίου 1999, κάλεσε το Συμβούλιο να Ὀεσπίσει στοιχειώδεις κανόνες που θα εξασφαλίζουν επαρκὲς επίπεδο δικαστικῆς αρωγἠς σε διασυνοριακὲς υποθέσεις, σε ολόκληρη την Ένωση. Όλα τα κράτη μέλη εἶναι συμβαλλόμενα μέρη της ευρω- παϊκῆής σύμβασης για την προστασία των  ανθρώπινων δικαιωμάτων . καὶ. των . θεμελιωδών . ελευθεριών της  4ης Νοεμβρίου 1950. Τα καλυπτόµενα απὀ την παροὖσα οδηγία θέµατα ρυθμίζονται σύμφωνα µε τη σύμβαση αυτή, και ιδίως µε τήρηση της αρχής της ισότητας των διαδίκων. Η παρούσα οδηγία αποσκοπεἰ στην προὠθηση της εφαρ- μογἠς της αρχής της παροχής ευεργετήµατος πενίας σε δια- συνοριακὲς διαφορὲς, σε ὀσους δεν διαθέτουν επαρκείς πόρους, εφὀσον το ευεργέτημα αυτὀ εἶναι αναγκαῖο για να εξασφαλισθεἰ αποτελεσματική πρὀσβαση στη δικαιοσύνη. Το γενικώς αναγνωρισμένο δικαίωµα πρὀσβασης στη δικαιοσύνη επιβεβαιώνεται επίσης απὀ το ἀρθρο 47 του χάρτη Όεµε- λιωδών δικαιωμάτων της Ευρωπαϊκῆς Ένωσης. () ΕΕ ς 103 Ετης 30.4.2002, σ. 36δ. () Γνώμη που εκδόθηκε στις 25 Σεπτεμβρίου 2002 (δεν δημοσιεύθηκε ακόμα στην Επισηµη Εφημερἰδα). () ΕΕ ς 221 της 17.9.2002, σ. 64. (6) 90) [ 2) Η ἐλλειψη πόρων ενὸς προσώπου που εµπλέκεται σε µία δια- φορά, εἴτε ως ενάγων εἴτε ως εναγόµενος, ὁπως καὶ οι δυσχέρειες που προκύπτουν απὀ τον  διασυνοριακὀ χαρακτήρα µιας διαφορᾶς, δεν ὃα πρέπει να εµποδίζουν την αποτελεσματική πρὀόσβαση στη δικαιοσύνη. Δεδομένου ὁτι οι στόχοι της παρούσας οδηγίας εἶναι αδύνα- τον να επιτευχθούν επαρκώς απὀ τα κράτη μέλη και δύνα- νται, συνεπώς, να επιτευχθούν καλύτερα σε  κοινοτικὀ επίπεδο, η Κοινότητα μπορεί να λάβει μέτρα σύμφωνα µε την αρχή της επικουρικότητας που διατυπώνεται στο ἀρθρο 5 της συνθήκης. Σύμφωνα µε την αρχή της αναλογικότητας που διατυπώνεται στο ἴδιο ἀρθρο, η παρούσα οδηγἰία δεν υπερβαἰνει τα αναγκαὶα ὁρια για την επίτευξη αυτών των στόχων. Κύριος σκοπός της παρούσας οδηγίας εἶναι να εξασφαλἰσει ἑνα κατάλληλο επίπεδο δικαστικής αρωγἠς σε διασυνοριακές διαφορές, µε τη Ὀέσπιση ορισµένων στοιχειωδών. κοινών κανόνων ὁσον αφορά το ευεργέτηµα πενίας. Μια οδηγία του Συµβουλίου αποτελεἰί την πλέον κατάλληλη  νομοθετική πράξη για την επίτευξη αυτού του στόχου. Η παρούσα οδηγἰα αφορὰ τις διασυνοριακὲς διαφορὲς σε αστικὲς καὶ εμπορικὲς υποθέσεις. Κάῑε πρόσωπο που εµπλέκεται σε αστική ἡἦ εµπορική δια- φορὰ εντὸς του πεδίου εφαρµογἠς της παροὖσας οδηγίας πρέπει να ἔχει τη δυνατότητα να διεκδικήσει τα δικαιώματά του ενώπιον δικαστηρίου, ακόµη καὶ αν η προσωπικἠ οικο- νοµική του κατάσταση δεν του επιτρέπει να αντιμετωπίσει τα δικαστικἀ. ἑξοδα. Το ευεργέτημα πενίας Ὀεωρείται κατάλ- ληλο, ὀόταν επιτρέπει στον δικαιούχο αποτελεσματική πρὀ- σβαση στη δικαιοσύνη, υπὀ τις προὐποθέσεις που προβλέ- πονται στην παρούσα οδηγία. Το ευεργέτηµα πενίας ὃα πρέπει να περιλαμβάνει την παροχή νομικών συμβουλών προκειµένου να επιτευχθεί η διευθέτηση της διαφορᾶς, πριν γῖνει προσφυγή ενώπιον. δικαστηρἰου, νομική αρωγή για την υποβολή υπόθεσης ενώπιον δικαστη- ρίου καιὶ εκπροσώπηση ενώπιον του. δικαστηρἰου και συμ- βολή στα δικαστικἀ ἑξοδα ἡ απαλλαγή απὀ αυτά. Η νομοθεσία του κράτους μέλους στο οποῖο εδρεύει το δικαστήριο ἡ στο οποἰο πρέπει να εκτελεσθεἰ µια απόφαση, καθορίζει εὰν στα δικαστικά ἑξοδα μπορούν να περιλαµβά- νονται τα. ἕξοδα που  επιδικάστηκαν στον. αντίδικο. του δικαιούχου ευεργετήµατος πενίας. Όλοι οι πολίτες της Ἓνωσης, ὀπου καὶ αν ἔχουν την κατοικία τους ἡ τη συνήθη  διαμονή τους στο. έδαφος κράτους µέλους, πρέπει να μπορούν να τυγχάνουν του ευερ- γετήµατος  πενίας σε διασυνοριακὲς διαφορὲς, εφόσον πληρούν τις προὐποθέσεις που προβλέπει η  παρούσα οδηγία. Το ἴδιο ισχύει καὶι για τους υπηκόους τρίτων χωρών που έχουν νόµιµο τόπο συνήθους διαμονής σε κράτος μέλος.