27.10.2012 Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης Ι. 299]5 ΟΔΗΓΙΑ 2012/28/ΕΕ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΙΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ της 25ης Οκτωβρίου 2012 σχετικά µε ορισµένες επιτρεπόµενες χρήσεις ορφανών ἐργων (Κείμενο που παρουσιάζει ενδιαφἑρον για τον ΕΟΧ) ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΙΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ ΚΑΙ ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΙΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ, Έχοντας υπόψη τη Συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, καὶ ιδίως τα ἀρθρα 53 παράγραφος 1, 62 καὶι 114, Έχοντας υπόψη την πρόταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Κατόπιν διαβίβασης του σχεδίου νομοθετικής πράξης στα εὐνικά κοινοβούλια, Έχοντας υπὀόψη τη γνώμη της Ευρωπαϊκής Οικονοµικής καὶ Κοινω- νικής Επιτροπήἠς (), Αποασίζοντας σύμφωνα µε τη συνήθη νομοθετική διαδικασία (), Εκτιμώντας τα ακόλουθα: (1) Οι προσιτὲς στο κοινό βιβλιοθήκες, τα εκπαιδευτικά ιδρύ- ματα καὶ τα μουσεία καθὼς καὶ τα αρχεία, τα ιδρύματα κινηματογραφικής ἡ ακουστικής κληρονομιάς καὶ οι εγκατε- στηµένοι στα κράτη μέλη δηµόσιοι ραδιοτηλεοπτικοἰ οργανι- σμοί έχουν ξεκινήσει μεγάλης κλίµακας ψηφιοποίηση των συλλογών ἡ των αρχείων τους, προκειµένου να δηµιουργή- σουν ευρωπαϊκὲς ψηφιακές βιβλιοθήκες. Οιἱ φορεῖς αυτοὶ συμβάλλουν στη διατήρηση καιὶ τη διάδοση της ευρωπαϊκής πολιτιστικής κληρονομιάς, γεγονὸς που εἶναι επίσης σηµα- ντικὸ για τη δηµιουργία ευρωπαϊκών ψηφιακών βιβλιοθηκὠν, ὁπως η Επτορεαπα. Οἱ τεχνολογἰίες μαζικής ψηφιοποίησης ἐντυπου υλικού, αναζήτησης και ευρετηρίασης ενισχύουν την ερευνητική αξία των συλλογὼν των βιβλιοθηκών. Η δηµιουρ- γία μεγάλων διαδικτυακών βιβλιοθηκών παρέχει τη δυνατό- τητα χρήσης εργαλείων ηλεκτρονικής αναζήτησης καὶ εὗρε- σης, τα οποία ανοἰγουν νέες πηγὲς γνώσης στους ερευνητὲς καὶ τοὺς πανεπιστημιακούς, οι οποἰοι ὃα υποχρεούνταν δια- φορετικά να καταφεύγουν σε πιο παραδοσιακὲς καὶ αναλο- γικὲς μεθόδους αναζήτησης. Η ανάγκη προὠθησης της ελεύθερης κυκλοφορίας της γνώ- σης καὶ της καινοτοµίας στην εσωτερική αγοράὰ εἶναι σηµα- ντικὀ μἐρος της Στρατηγικής Ευρώπη 2020, ὀπως επισημαὶ- νεται. στην ανακοίνωση της Επιτροπής µε τῖτλο «Ευρώπη 2020: Στρατηγική για ἐξυπνη, διατηρήσιµη και χωρὶς απο- κλεισμούς ανάπτυξη», η οποία περιλαμβάνει στις εµβληματι- κὲς πρωτοβουλίες της την ανάπτυξη ενὸς ψηφιακού θεµατο- λογίου για την Ευρώπη. Η δηµιουργία νομικού πλαισίου για τη΄ διευκόλυνση. της ψηφιοποίησης καὶ της διάδοσης ἐργων καὶ ἄλλου αντικειµέ- νου προστατευόµενου µε δικαιώματα πνευματικής ιδιοκτη- σίας ἦ συγγενικά δικαιώματα καὶ των οποίων ο κάτοχος δικαιωμάτων. δεν. ἐχεῖ ταυτοποιηθεί ἡ, ακόμα καιὶ αν ἔχει ταυτοποιηθεἰ ο κάτοχος των δικαιωμάτων, δεν ἐχει εντοπιστεἰ ---τα λεγόμενα ορφανἀ ἐργα--- εἶναι µια βασικἠ δράση του ψηφιακού θεµατολογίου για την Ευρώπη, ὀπως αναφέρεται () ΕΕ ς 376 της 22.12.2011, σ. 66. (0) Θέση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου της Έ3ης Σεπτεμβρίου 2012 (δεν έχει ακόμη δημοσιευθεί στην Επίσημη Εφημερίδα) καὶ απόφαση του Συμµβουλίου της 4ης Οκτωβρίου 2017. (8) στην ανακοίνωση της Επιτροπής µε τῖτλο «Ψηφιακό θεµατο- λόγιο για την Ευρώπη». Ἡ παροὖσα οδηγία εστιάζει στο ειδικὀ. πρόβλημα της νομικής εκτίµησης του. καθεστώτος του ορφανού ἐργου καὶ των επιπτώσεων του στους εγκεκρι- µένους χρήστες και στις επιτρεπόµενες χρήσεις των ἐργων ἦ των φωνογραφημάτων που ἔχει Ὀεωρηθεί ορφανὰἀ έργα. Ἡ παρούσα οδηγία δεν Ὀίγει συγκεκριμένες λύσεις που εκπο- νοῦνται στα κράτη μέλη για την. αντιµετώπιση. ζητημάτων ευρύτερης μαζικής ψηφιοποίησης, ὀπως εἶναι η περίπτωση των επονομαζόμενων «µη διαθἐσιµων στο εµπόριο ἐργων». Οἱ εν λόγω λύσεις λαμβάνουν υπόψη τα ιδιαίτερα.χαρακτηρι- στικά διαφορετικών ειδών περιεχοµένου και διαφόρων χρη- στών καὶ βασίζονται στη συναίνεση των εμπλεκόμενων φορὲ- ων. Ἡ προσέγγιση αυτή ἐχει ακολουθηθεἰ επἰσης στο µνη- μόνιο. συμφωνίας σχετικὰ µε τις βασικές αρχὲς για την ψηφιοποίηση  καὶ την παρουσίαση έἐργων µη΄ διαθέσιµων στο εµπόριο, που υπέγραψαν στις 20 Σεπτεµβρίου 2011 εκπρόσωποι ευρωπαϊκών βιβλιοθηκών, δηµιουργῶν, εκδοτών και εταιρειών συλλογικής διαχείρισης παρουσία της Επιτρο- πἠς. Ἡ παρούσα οδηγία δεν Ὀίγει το εν λόγω μνημόνιο συμφωνίας το οποῖο καλεί τα κράτη μέλη καὶ την Επιτροπή να διασφαλίσουν ὁτι οι εκούσιες συμφωνἰες που συνάπτονται μεταξύ χρηστών, κατόχων δικαιωμάτων καὶ οργανισμών συλ- λογικἊής διαχείρισης δικαιωµάτων για την χορήγηση  αδειών εκμετάλλευσης µη διαθέσιµων στο εµπόριο ἐργων µε βάση τις αρχὲς που περιέχει το μνημόνιο συμφωνίας απολαύουν της απαιτούµενης ασφἀλειας δικαἰου σε εθνικό και διασυνο- ριακό πλαϊσιο. Τα δικαιώματα πνευματικής ιδιοκτησίας αποτελούν το οικο- νομικό θεµέλιο της δηµιουργικής βιομηχανίας, καθώς προω- Ὁούν την καινοτοµία, τη δηµιουργία, την επἐνδυση καὶ την παραγωγἠ. Η μαζική ψηφιοποίηση καὶ διάδοση των ἐργων αποτελεἰ συνεπὼώς ἑνα μέσο για την προστασία της ευρωπαῖ- κῆς πολιτιστικής κληρονομιάς. Τα δικαιώματα πνευματικής ιδιοκτησίας αποτελούν σημαντικὀ εργαλείο για να εξασφαλι- σθεί ὁτι ο δηµιουργικὸς τοµέας αμείβεται για το ἐργο που επιτελεί. Τα αποκλειστικἀ  δικαιώµατα που ἔχουν οι κάτοχοι. των δικαιωµάτων. για. την. αναπαραγωγή και τη΄ διάθεση . των ἐργων τους καὶ ἆλλου προστατευὀµενου. αντικειµένου στο κοινό, ὀπως. εναρµονίστηκαν µε την οδηγία 2001/29/ΕΚ του. Ευρωπαϊκού  Κοινοβουλίου καὶ του. Συµβουλίου, της 224ς Μαΐου 2001, για την εναρµόνιση ορισµένων πτυχὼν του δικαιώματος του δημιουργού καὶ συγγενικών δικαιωµά- των στην κοινωνία της πληροφορίας (2), απαιτούν την προη- γοὐμενη συναίνεση των κατόχων των δικαιωµάτων για την ψηφιοποίηση και τη διάθεση ενὸς ἐργου ἡἦ ἄλλου προστα- τευόµενου αντικειµένου στο κοινὸ. Στην περίπτωση των ορφανὼν ἐργων, δεν εἶναι δυνατόν να εξασφαλιστεἰ η εν λόγω προηγούμενη συναίνεση για την αναπαραγωγήἠ ἡ τη διάθεση στο κοινὀ. Οι. διαφορετικὲς προσεγγἰσεις που υφίστανται. στα. κράτη μέλη ὀόσον αφορὰ την αναγνώριση ενὸς ἐργου ως ορφανού () ΕΕ Ι. 167 της 22.6.2001, σ. 10.